Skip to content

siSwati FAL Grade 12 P2 NSC Supplementary 2017 QP

Question papersiSwati FALGrade 12201717 pages

Grade 12 siSwati FAL Paper 2 question paper from the NSC Supplementary Exam 2017, 17 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC Supplementary Exam 2017

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE LIBANGA 12 SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL) LIPHEPHA LESIBILI (P2) INDLOVANA/INDLOVULENKHULU 2017 EMAMAKI: 70 SIKHATSI: Ema-awa 2 Leliphepha linemakhasi la-17. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 2 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC TICONDZISO KULABAHLOLWAKO 1. Fundza lelikhasi ngembikwekutsi ucale kuphendvula imibuto. 2. Ungalifundzi lonkhe liphepha lemibuto. Buka lokucuketfwe ekhasini lelilandzelako bese ubeka luphawu kulowo nalowo mbuto lobutwe ngetincwadzi lotifundze kulomnyaka. Emva kwaloko, fundza leyo mibuto lenetimphawu kuphela bese ukhetsa leyo lofuna kuphendvula yona. 3. Leliphepha lemibuto licuketse TIGABA LETINE. SIGABA A: Inoveli (35) SIGABA B: Umdlalo (35) SIGABA C: Tindzaba letimfisha (35) SIGABA D: Tinkondlo (35) 4. Phendvula imibuto LEMIBILI kuphela. MUNYE umbuto kusinye setigaba letimbili. SIGABA A: INOVELI Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile. SIGABA B: UMDLALO Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile. SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha. SIGABA D: TINKONDLO Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato. 5. Sebentisa luhlu lwekutikhumbuta kute usitakale. 6. Landzela ticondziso letisekucaleni kwaleso NALESO SIGABA. 7. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto temibuto njengobe tinjalo ephepheni lemibuto. 8. Cala LESO NALESO SIGABA ekhasini LELISHA. 9. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi singaba ngemaminithi la-60 kuleso naleso sigaba. 10. Bhala ngesandla lesibonakalako nalesifundzekako. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 3 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto. SIGABA A: INOVELI Phendvula umbuto wenoveli loyifundzile. INOMBOLO YEMBUTO EMAMAKI LIKHASI 1. Kwasha Tikhotsa 35 5 SIGABA B: UMDLALO Phendvula umbuto wemdlalo lowufundzile. 2. Lahloma Ladvuma 35 7 SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha. 3.1 'Litsambo' 18 10 3.2 'Timbuti!' 17 11 SIGABA D: TINKONDLO Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lobutwe ngato. 4.1 'Intfutfwane' 17 14 4.2 'Likhadi Lelibovu' 18 16 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 4 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto. SIGABA TINOMBOLO LINANI LEMIBUTO THIKA TEMIBUTO LEPHENDVULWAKO () A: Inoveli 1 1 B: Umdlalo 1 1 C: Tindzaba letimfisha 2 2 D: Tinkondlo 2 2 CAPHELA: Cikelela kutsi uphendvule imibuto lesetigabeni LETIMBILI kuphela. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 5 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC SIGABA A: INOVELI UMBUTO 1: KWASHA TIKHOTSA – LL Dlamini Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto letawulandzela. ITHEKSTHI A Wachubeka Sandlane watsi, 'Ingwenyama itsi siyicolisele kakhulu ngaloku lokwenteka kutsi inibite nidzabule tinkhalo nite eLudzidzini nifike ningayikhandzi. Simo besingetikwemandla ayo kungako ingamange iphumelele kuhlangana nani kukhulunywe. Ibonga kubeketela kwenu ngekutsi nihlale emalanga lamatsatfu niyilindzile, kukhulu loku lenakwenta!' 5 Bantfwana bativa bakhululekile lapho bakhuluma naSandlane futsi babona boMngayi naTikhuba. 'Ase usidvonse ngendlebe Sandlane kutsi yini lena letawukhulunywa eLudzidzini ledzinga bantfwana?' NguSomcuba walawo mavi ladzinga inchazelo. 'Tindzaba temphakatsi atatiwa bafokati labafana natsi. Tsine site lapha 10 njengetitfunywa, ngako-ke akukho lesikwatiko.' Kuphendvula Sandlane. Bekubonakala kutsi kukhona lokufuna kubutwa boSomcuba, kepha bayesaba ngobe akwetsenjwana. 'Yini ndzaba Mswati asifune kangaka Sandlane? Khuluma liciniso kuhle kwemuntfu afa Sandlane,' kusho Somcuba abonakala kutsi uphatseke kabi. 'Kube niyati kutsi 15 unikhonte kangakanani Mswati, ngabe anizindli kangaka. Kube abenganitsandzi abengeke aninike tindzawo, imfuyo nebantfu labatawuba ngaphasi kwenu,' kusho Sandlane. Batsite basahleti bacoca kamnandzi kubonakala kutsi bantfwana basola sengatsi baholelwa emgodzini, kwakhuluma Sidvwala: 'Ngicela kuveta wami umbono njengemuntfu lobeke indlebe lapha.' 20 'Khululeka wena wekunene,' kuvuma Sandlane. 'Ingwenyama seyilibhubhisile live. Ihlasele kaNgwavuma yancoba; yahlasela eMapedi yancoba; yahlasela eMazulu yancoba. Kulokuhlasela lokunyenti kangaka iye yaphumelela ngenca yekubambisana nani. Seyifuna kuhlasela lapha kaMahamba nyalo?' [Likhasi 57–58] 1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Leligama lelitsi, 'bantfwana' kuletheksthi lengenhla lishoni? A Bantfwana bebhola. B Bantfwana besikolo. C Bantfwana benkhosi. D Bantfwana bemuntfu. (1) 1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Usho kutsini Somcuba nakatsi, 'Ase usidvonse ngendlebe Sandlane kutsi yini lena letawukhulunywa eLudzidzini ledzinga bantfwana'? A Usho kubahlebela. B Usho kubakhulumela. C Usho kubahlabelela. D Usho kubadansela. (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 6 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 1.3 Kungani kutsi kuletheksthi yonkhe imibuto ibhekiswe kuSandlane? (1) 1.4 Kukuphi eLudzidzini? (1) 1.5 Mswati bekabahlonipha banakabo. Fakazela lenkhulumo ngemaphuzu LAMABILI ubhekise enkhulumeni yaSandlane. (2) 1.6 Ngutiphi tive laphumelele kutihlasela atibhubhise Mswati? Bhala tibe TIMBILI. (2) 1.7 Kubukeka kunenkinga yekubanga bukhosi esingenisweni salenoveli. Bhala tizatfu LETIMBILI letabanga lenkinga. (2) 1.8 Sento saMtjekeni sekutsatsela phasi sitfunti seNgwenyama sagcine simholele kuphi? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 1.9 Yini lebeyenta banakaboMswati basole ngekubitwa kwabo yiNgwenyama? Sekela imphendvulo yakho. (2) 1.10 Uyavumelana yini nalombono lotsi Mswati netindvuna takhe bebanebudlelwano lobuhle? Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2) 1.11 Yini leyakhutsata Mswati kutsi achubeke ahlasele titsa takhe kulenoveli? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 1.12 Indlela Mswati labeka ngayo Mawewe esihlalweni sebukhosi walandzela indlela lekubekwa ngayo Mengameli walapha eNingizimu Afrika. Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2) 1.13 Sidvwala unesimilo lesibi. Sekela lombono ngemaphuzu LAMABILI. (2) 1.14 Mswati utsi, 'Umuntfu akabongwa asaphila.' Chaza lamavi ubhekise kuFokotsi, Somcuba naNdlela. (2) 1.15 Bantfu abakudvumisi lokuhle lokwentiwa ngumuntfu. Fakazela lenkhulumo ubhekise ekuhlaseleni kwaMswati ahlasela tive lakhelene nato. (2) 1.16 Ngabe Ingwenyama beyibita bafowabo nje ifuna kuchubekisela imphi embili na? Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2) 1.17 Bhala KUBILI lokuveta bungoti baSomcuba kulombuso waMswati. (2) 1.18 Yini lesiyifundzako ngemphi yaMswati kulenoveli? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 1.19 Ngekubona kwakho bekufanele yini kutsi Mswati ayohlasela banakabo? Bhala KUTSATFU. (3) SAMBA SESIGABA A: 35 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 7 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC SIGABA B: UMDLALO UMBUTO 2: LAHLOMA LADVUMA – Z Motsa Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto letawulandzela. ITHEKSTHI B SIGWACA: (Avala sikhwele saVusamatfwa avele asukumele etulu) Cha, kuncono Mliba lelijaha letive libongwe njengobe ushilo. INkhosi yona yetama kutsi ekukhulumisaneni kwetfu nalo lijaha lakaMndzawe, kukhanyile kwekutsi sifiso salo lesikhulu kutfola uyise lelisuke phasi vele liphokophelele kumtfungatsa 5 limtfole khona kuletiganga teBatfwa. Kuvunyelwa limfune ngekukhululeka eveni leBatfwa, kungaba sibongo lesengca tonkhe tibongo teBukhosi. Mbiba-Nkhulu! IMBIBA-NCHANTI: Liyokufuna uyise? Wena mfana, kantsi awukamshiy' emuva uyihlo? 10 TSEMBATIVE: Cha, Mbimba! Make wamkhomba ngalapha kuleBatfwa. Ngilapha njeyi vele ngiphokephele kutfola yena! IMBIBA-NCHANTI: Bebegu! Kukhona indvodza lengalahla umntfwanayo ate akhule abe ngaka kodvwa ibe itibita ngekutsi inguMutfwa? (Atekula) Sigwaca, utsi akusiwe njeyi lowashiya imbewu lena kaBhoko 15 ngobe besiye nawe kulandza iNdlovukati lekhotseme? SIGWACA: Awu! Nani Mbiba-Nkhulu, kakusimi! (Lihleke libandla.) IMBIBA-NCHANTI: Wena mfana, unyoko utsi wamphunyuka njani uyihlo? (Akhuluma yedvwa) Uyati labantfu ete wabetsemba! Lobengitsi yonkhe indvodza, lonkhe lijaha liyawati umtsetfo wesive? 20 Bahamba bahlanyela nje bangasahlakuleli bangasavuni! (Abhekise kuTsembative.) Unyoko utsi wamgcina nini-ke loyihlo? TSEMBATIVE: E-e-! Mliba kungatsi ... kungatsi kwakungemtsimba lomkhulu webukhosi beBatfwa neMalima. Make utsi yena wesaba 25 kulandzelisa ngelivi kamuva, livi lembiko ngobe bekangafuni kutsikameta dzadzewabo emendvweni. IMBIBA-NCHANTI: Hhm! Uchaza kutsi lendvodzamphini iteke nadzadzewabonyoko? TSEMBATIVE: Kungatsi kunjalo kona, Mliba! 30 IMBIBA-NCHANTI: Ilusica-ke lendzaba! Pho, lendvodza ... hlala phasi mfana usilandzise kahle utintile (Ahlalele etulu Tsembative angatinti kahle.) Lendvodza isabani kubatsatsa ibalobole bobabili bantfwana bemfati, kube ingate ihluphekise litsambo layo ngalendlela? Labanye bantfu! E! Kutawufuneka siyiphenyisise 35 lendzaba. Angivani nemadvodza lalahla bantfwabawo. Utsini umbono wakho wena Nkhosi yeBatfwa? Itsiweni lendvodza leyona buve beButfwa? [Likhasi 70–71] Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 8 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Tsembative abebuya kuyiphi indzawo? A Abebuya kuleMaswati. B Abebuya kuleMapedi. C Abebuya kuleMandebele. D Abebuya kuleMalima. (1) 2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Kungani kumele lelijaha letive libongwe bukhosi. A Limele bukhosi beMalima. B Limele bukhosi beBatfwa. C Limele bukhosi beMaswati. D Limele bukhosi beMapedi. (1) 2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yaTsembative letsi, make wakhe abengafuni kutsikameta dzadzewabo emendvweni isho kutsini? A Kumshiya emendvweni. B Kumvikela emendvweni. C Kumphazamisa emendvweni. D Kumelekelela emendvweni. (1) 2.4 Bhala BUNYE buhle bekuba nemuntfu losebenta umsebenti lofana newaSigwaca. (1) 2.5 Yini leyenta umbhali avete Tsembative njengemlingisi longanatsi tjwala kulomdlalo? (1) 2.6 Hlobo luni lweludvweshu lolutfolakala kulesicashunwa lesingenhla? Sekela imphendvulo yakho. (2) 2.7 Ngubani lowaba neliphutsa kuTsembative namake wakhe mayelana nekutsi Tsembative angamati babe wakhe? (2) 2.8 Leligama lelitsi, 'Imphelave', liyalifanela yini lilawu laNdvukutemphi kulomdlalo? Sekela imphendvulo yakho. (2) 2.9 Umbhali ucondze kusitjelani ngebungani baQedizizwe naNdvukutemphi? (2) 2.10 Lahloma Ladvuma ngumdlalo lofaka ekhatsi simo selitulu. Sekela lombono ngesigameko lesenteka encwadzini. (2) 2.11 Sento saTsembative sekutsi angasheshi kutiveta esiveni seBatfwa saba sihle yini? (2) 2.12 Yini umlayeto wembhali ngekuvetwa kweMbiba? (2) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 9 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 2.13 Ngusiphi sizatfu lesibanga Ndvukutemphi alwele kubusa kulomdlalo? (2) 2.14 Yini leyenta Batfwa bangesabi kutsi Tsembative abekwe abe yinkhosi esikhundleni saVusematfwa? (2) 2.15 Umbhali wetse balingisi bakhe ngemphumelelo. Vuma nobe uphikise. Bhekisa kumlingisi longuNdvukutemphi. (2) 2.16 Ucabanga kutsi yini leyenta iMbiba isheshe ibeke tintsambo tekubusa isengakagugi? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 2.17 Catsanisa similo saNdvukutemphi nesaVusematfwa. (2) 2.18 Khetsiwe uyefana nebafati baseNingizimu Afrika labakwati kutimela bangafuni kubona sitfunti sabo sehliswa? Fakazela lombono ubhekise kuKhetsiwe kulomdlalo. (2) 2.19 Nguwuphi umtsetfo lowalandzelwa nguMadzandza ngalesikhatsi Ndvukutemphi ehlisa buntfombi bakhe? Sekela ngeliphuzu LINYE. (2) 2.20 Ngekubona kwakho beyifanele yini iMbiba kusho lamavi latsi, 'Kukhona indvodza lengalahla umntfwanayo ate akhule abe ngaka ibe itibita ngekutsi inguMutfwa.' Sekela imphendvulo yakho. (2) SAMBA SESIGABA B: 35 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 10 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA UMBUTO 3: LITSAMBO – EJ Mhlanga Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha. 3.1 'LITSAMBO' – Jozi J Thwala Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela. ITHEKSTHI C 'Angitsi uvile nawe emisakatweni, wabona futsi nakumabonakudze kutsi hulumende wetfu lomusha umemetele kutsi tonkhe tisebenti tasemakhaya kufute tiholewe lokungenani iR1 500 ngenyanga. Manje-ke mine ngitsi ngikhuphulele lomholo wami lokungenani unginike incenye yalemali lokufute kutsi ngabe ungiholela yona.' 5 'Nawukhuluma ngencenye usho kutsi ngisale ngikuholela emakhulu lasikhombisa emarandi ngenyanga?' kubuta make Shongwe aze ancekutise nenhloko kancane. 'Yebo, R700 nje kuphela. Uyati yini kutsi mine ngihola malini? Cha angati, kepha njengaloku wena shengatsi unesikhundla lesisetulu lapha 10 esibhedlela, ngiyakholwa kutsi uyayibulala.' 'Manje njengaloku wena utsi kusho hulumende kutsi sisale siniholela imali lengu -R1 500 ngenyanga, yena lohulumende tsine usiholela malini?' 'Hhayi phela akusasiyo indzaba yami leyo. Wena phela usisebenti sahulumende. Mine ngisisebenti sakho. Mine ngikhuluma kuwe ngobe 15 ngicashwe nguwe. Nawe hamba uyewukhuluma nalowo lokucashile. Ungatjeli mine tinkinga tasemsebentini wakho. Mine ngicela nje kutsi umgangigcilati ngobe nami ngingumuntfu ngifana nawe. Imali nami ngiyidzinga njengawe. Nawuva nawe kutsi tintfo tiyabita, nami ngitiva njengawe.' Kusho LaMdluli kuvakala vele kutsi sewunemoya. 20 'Ngiyadzabuka kukwatisa LaMdluli kutsi lemisebenti yami yalapha ekhaya ayingehluli mine kuyenta. Mine bengitsi ngizamela wena ematohwana kepha wena ubona shengatsi ngiyakugcilata. Mine bengitsi tsine nawe siyasitana kepha shengatsi wena awukutsatsi njalo. Ubona shangatsi sekusemsebentini lapha. Vele kusemsebentini kantsi wena utsi kukuphi? 25 Nangabe kusemsebentini, loluswane lwakho ulufunisani-ke lapha? Ngabe utele kutewusebenta yini nome utele kutewugadza umntfwanakho? Cha, kutsi nje kute umuntfu lotangisalela naye le ekhaya manje ngase ngibona kutsi kuncono ngite naye lapha emsebentini.' [Likhasi 24] 3.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Yini leyabanga kucabana emkhatsini waMake Shongwe nalaMdluli. A Kwengeta umsebenti. B Kwengeta liholo. C Kwengeta emanti. D Kwengeta umndeni. (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 11 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 3.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yaLaMdluli letsi, 'ngiyakholwa kutsi uyayibulala imali' ishoni? A Uhola imali lenyenti. B Uhola emasenti kuphela. C Uhola imphesheni kuphela. D Uhola likhulu kuphela. (1) 3.1.3 Lokutsi LaMdluli ete neluswane emsebentini kukhombisani kulethesthi lengenhla? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.1.4 Ngabe inkhulumiswano emkhatsini waMake Shongwe naLaMdluli iyemukeleka yini? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.1.5 Wena njengemfundzi ngumuphi umlingisi longamesekela emkhatsini waLaMdluli naMake Shongwe? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.1.6 Ngabe inkinga lebukene naLaMdluli yasombululeka yini, ekupheleni kwalendzatjana? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.1.7 Yini lebekumele yentiwe nguMake Shongwe ngembikwekutsi acashe laMdluli? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 3.1.8 Ithekhnoloji idlale indzima lebalulekile emphilweni yaLaMdluli. Sekela imphendvulo yakho. (3) 3.1.9 Ucabanga kutsi yini umbhali lazama kuyedlulisa kubacashi ngalendzatjana, 'Litsambo'? Bhala emaphuzu LAMATSATFU. (3) [18] NA 3.2 'TIMBUTI' – Jozi J Thwala Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela. ITHEKSTHI D 'Kutimisela nekungatimiseli kuyefana. Matekuletjeni uphaswa ngenhlanhla. Nawungenayo inhlanhla ngeke uphase. Cha, Ndlebe uyaphosisa. Nawucale kufundza ngekutimisela umnyaka usacala ngeke utfole tinkinga. Liphutsa lakho kutsi bewungeti esikolweni malanga onkhe. Nawufike ekuseni uhamba emini sikolo singakaphumi.' 5 'Ungena ngani wena kuloko? Kwentiwa ngimi ngako-ke wena akukutsintsi. Mine ngikwenta nje ngobe ngiyati kutsi ngikwentelani.' Bakhuluma nje boNhloko naNdlebe nguLwesine. Bayacala kuhlolwa ngakusasa. Konkhe loku bebakufundza kusukela ekucaleni kwemnyaka, sebayohlolwa ngako kutsi bakufundzisisile yini. Bafundzi labebafundza sibili njengaboNhloko 10 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 12 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC bajabulile. Bafundzi labebadlala njengaboNdlebe bayachachatela ngobe abati kutsi bayobhalani. Labanye-ke bafundzi abanaki lutfo ngobe kubo konkhe kuyefana. Buhle nebubi yintfo yinye. Bakhuluma nje beme eceleni kwemgwaco bacondze emakhaya kubo. Kungevani kwabo kudalwa kuhlolwa lokutewucala kusasa. Nguloyo naloyo uveta simo sakhe mayelana 15 nekuhlolwa. Indzaba lesematseni ngiyo leyo. 'Shengatsi ngabe sesibhalile sacedza,' kusho Nhloko. 'Wajaha kucedza nje yini kangaka?' Kubuta Ndlebe. 'Sengidziniwe kufundzana nelibanga linye. Konkhe kwalo sengiyakwati ngako-ke ngifuna kuchubekela embili. Kulomnyaka lotako ngiyewufundzela buthishela eyunivesithi yaseJozi' 20 'Nami ngemnyaka lotako ngiya khona kuleyo yunivesithi. Kuya labanjani kantsi?' 'Kuya labaphase matekuletjeni. Kuya labatimisele.' 'Ngitamphasa Matekuletjeni. Ngitimisele kakhulu kuya kuleyo yunivesithi. Wena Nhloko ucabanga kutsi nguwe wedvwa lotawuphasa.' [Likhasi 109–110] 3.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Yini liphutsa lelikhulu lebelentiwa nguNdlebe esikolweni? A Bekakhutsele B Bekalova C Bekafundza D Bekalalela (1) 3.2.2 Khenya YINYE Ipmhendvulo. Yini letimbuti lekukhulunywa ngato kulendzatjana? A Emaphepha ekushiswa. B Emaphepha ekubhalela. C Emaphepha ekuhlobisa. D Emaphepha eluhlolo. (1) 3.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Usho kutsini Nhloko nakatsi indzaba lesematseni ngiyo leyo? A Indzaba lehamba embili. B Indzaba lehamba iphela. C Indzaba lehamba kancane. D Indzaba lehamba neliphutsa. (1) 3.2.4 Bhala KUBILI lokwenta Nhloko naNdlebe babe bangani. (2) 3.2.5 Nhloko bekangumfundzi lotiphetse kahle esikolweni. Vuma nobe uphikise lombono, ngemaphuzu LAMABILI. (2) 3.2.6 Lenkhulumo yaNdlebe letsi, 'Matekuletjeni uphaswa ngenhlanhla' ingemanga nobe iliciniso? Sekela imphendvulo yakho. (2) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 13 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 3.2.7 Ucabanga kutsi yini leyabangela kutsi Nhloko aphumelele etifundvweni takhe? Bhala kube KUBILI. (2) 3.2.8 Bhala sifundvo lesiletfwa nguNhloko ngalamavi latsi, 'Nginguye umngani wakho. Angeke ngikulahle.' (2) 3.2.9 Bantfwana labanetento letifana netaNdlebe bangatitfola bangena kutiphi tinkinga? Bhala tibe TIMBILI. (2) 3.2.10 Ngusiphi seluleko longasinika bafundzi labasenta Matekuletjeni nawufundza lendzatjana? Bhala tibe TIMBILI. (2) [17] SAMBA SESIGABA C: 35 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 14 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC SIGABA D: TINKONDLO UMBUTO 4: LETFWESE – PT Jele, JJ Thwala Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato. 4.1 Fundza lenkondlo lelandzelako bese uphendvula imibuto letawulandzela. Intfutfwane – MJ Thwala 1 Yati tilimela temnyaka 2 Njengentfutfwane letatiko, 3 Leyati kutsi kunebusika nelihlobo, 4 Nekutsi kunelikwindla nentfwasahlobo. 5 Yati kutsi sikhatsi siyahamba, 6 Lokuhle kulandzele lokubi 7 Nalokubi kulandzele lokuhle, 8 Konkhe kuhamba njengesikhatsi. 9 Ngente ngibe njengentfutfwane 10 Leyati sikhats' ingenawashi, 11 Leyati teliv' ingenalibalave, 12 Leyat' imphil' ingafundziswanga. 13 Ngente ngibe njengentfutfwane, 14 Ngisebente sikhatsi sisekhona, 15 Ngicabangele sikhatsi lesitako 16 Lesimatim' emphilweni yami. 17 Ngiklomelise ngenkhutsalo yentfutfwane, 18 Ngisebente kamatima ngikhohlwe 19 Telive letihlatimulis' umtimba, 20 Tingente ngiphefumule kamatima. 21 Ngente ngiphile njengentfutfwane, 22 Lenelikhaya lekuphephela nasekubhoke 23 Emakhata nemimoya yebusika, 24 Netimvula letin' ehlobo. [Likhasi 58–59] 4.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Yini letilimela lakhuluma ngato sonkondlo emgceni wekucala? A Tikhatsi temnyaka. B Tkhatsi tekudla. C Tikhatsi tekusebenta. D Tikhatsi tekufundza. (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 15 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 4.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Sinongo sini senkhulumo lesidvwetjelwe kulomugca lolandzelako? Njengentfutfwane letatiko. A Sifanisongco B Selutfo C Sifaniso D Sihabiso (1) 4.1.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano luhlobo lwebunkondlo lobudalwa ngulamagama ladvwetjelwe kulemigca lelandzelako: 'Lokuhle kulandzele lokubi Nalokubi kulandzele lokuhle' … A luchumanosicalo. B luchumanosigcino. C luchumanosiphambano. D luchumanomkhatsini. (1) 4.1.4 Sizatfu sini lesenta kutsi kutsiwe lenkondlo iyilirikhi? (1) 4.1.5 Bhala KUBILI lokubi ngetintfutfwane. (2) 4.1.6 Bhala bunkondlo lobutfolakala kulemigca lelandzelako wesekele imphendvulo yakho. 'Ngisebente kamatima ngikhohlwe Telive letihlatimulis' umtimba' (Imigca-1ne-2). (2) 4.1.7 Ngabe sonkondlo ulisebentise kahle yini leligama lelitsi, 'lihlobo' kulenkondlo lengenhla? Sekela ubhekise entfutfwaneni. (2) 4.1.8 Yini leyenta sonkondlo akhetse kubhala lenkondlo ngentfutfwane? (2) 4.1.9 Shano kutsi sonkondlo ucondze kusitjelani ngalemigca lelandzelako: 'Ngente ngiphile njengentfutfwane, Lenelikhaya lekuphephela' (2) 4.1.10 Yini lesiyifundza ngentfutfwane endzimeni yesitsatfu yalenkondlo? Bhala emaphuzu LAMABILI. (3) NA Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 16 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 4.2 Fundza lenkondlo lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela. Likhadi Lelibovu – CD Masilela 1 Imphilo inguphansi – phezulu, 2 Wena lowabona kunatsa kwenkhukhu. 3 Noma ingakhuluphala igcwale indlu, 4 Ungatikhipheli likhadi lelibovu! 5 Akucali futsi akugcini ngawe – phakama uye embili! 6 Lenkingana loyenweba ibe ngubhazabhaza iyinselele. 7 Tibale tibusiso takho ucaphele: 8 Ingcondvo isikhali lesinemandla – khetsa imphilo! 9 Vula emehlo, maningi ematfuba lapha ngaphandle, 10 Tsani ntinini ngelitubane utsatse litfuba lakho. 11 Sigwaca lesihle ngulesishoshako. 12 Ungacali nje, utinike likhadi lelibovu! [Likhasi 71] 4.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala luhlobo lwemvumelwano lolutfolakala emgceni we-6 newe-7. A Imvumelwanomaphakatsi B Imvumelwanosigcino C Imvumelwanosicalo D Imvumelwanomkhatsini (1) 4.2.2 Bekakusiphi simo sonkondlo nakabhala lenkondlo lengenhla? (1) 4.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bunkondlo buni lobuletfwa ngulemisindvo ledvwetjelwe kulomugca longentasi? 'Noma ingakhuluphala igcwale indlu', … A sifanangwaca. B sifutamsindvo. C sifanankhamisa. D silinganisamcondvo. (1) 4.2.4 Bhala bunkondlo lobutfolakala kulamagama ladvwetjelwe kulomugca longentasi. 'Imphilo inguphansi – phezulu' (1) 4.2.5 Khetsa YINYE imphendvulo. Chaza kutsi loluphawu loludvwetjelwe lumeleni kulomugca longentasi. 'Ungacali nje, utinike likhadi lelibovu!' … A sifutamsindvo. B sifanamsindvo. C siphukuto. D sidvonsamoya. (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwek wengeta (FAL)/P2 17 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017 NSC 4.2.6 Khipha sentakutsi kulomugca longentasi usibhale phasi. 'Tsani ntinini ngelitubane utsatse litfuba lakho.' (1) 4.2.7 Yini sonkondlo atsi ingcondvo isikhali lesinemandla? (2) 4.2.8 Usho kutsini sonkondlo kulomugca longentasi? 'Vula emehlo, maningi ematfuba lapha ngaphandle' (2) 4.2.9 Bhala sinongo lesikulomusho uchaze kutsi sisho kutsini. 'Noma ingakhuluphala igcwale indlu' (2) 4.2.10 Bhala KUBILI lapho singalisebentisa khona likhadi lelibovu ngaphandle kwekulisebentisela umcondvo losenkondlweni. (2) 4.2.11 Likhadi lelibovu ngabe lishoni emphilweni yemuntfu? (2) 4.2.12 Mlayeto muni lotfolwa lusha lolungasebenti ngalamagama lashiwo ngusonkondlo emgceni longentasi? 'Vula emehlo, maningi ematfuba lapha ngaphandle' (2) SAMBA SESIGABA D: 35 SAMBA SAKO KONKHE: 70 Emalungelo agodliwe

Study this subject

More from Grade 12 siSwati FAL

View all