Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
LIBANGA 12
SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)
LIPHEPHA LESIBILI (P2)
LWETI 2017
EMAMAKI: 70
SIKHATSI: Ema-awa 2
Leliphepha linemakhasi la-19.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2017 papers 





View all





siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2017 Question Paper
Grade 12 siSwati FAL Paper 2 question paper from the NSC November Exam 2017, 19 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Siswati Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2017 · siswati. Question paper, 19 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Question paper
- Year
- 2017
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 19
- File size
- 383.8 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 19
This exam
NSC November Exam 2017
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1Lubukhwari (Literature — Set Works)35 marks
- Question 2Lubukhwari (Literature — Set Works)35 marks
- Question 3Lubukhwari (Literature — Set Works)35 marks
- Question 4.1Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
- Question 4.2Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
- Question 5.1Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
Show all 7 questions
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 2 DBE/Lweti 2017
NSC
TICONDZISO
Fundza lelikhasi ngembikwekutsi ucale kuphendvula imibuto.
1. Ungalifundzi lonkhe liphepha lemibuto. Buka lokucuketfwe ekhasini
lelilandzelako bese ubeka luphawu kulowo nalowo mbuto lobutwe
ngetincwadzi lotifundze kulomnyaka. Emva kwaloko, fundza leyo mibuto
lenetimphawu kuphela bese ukhetsa leyo lofuna kuphendvula yona.
2. Leliphepha lemibuto licuketse TIGABA LETINE
SIGABA A: Inoveli (35)
SIGABA B: Umdlalo (35)
SIGABA C: Tindzaba letimfisha (35)
SIGABA D: Tinkondlo (35)
3. Phendvula imibuto LEMIBILI kuphela. MUNYE umbuto kusinye setigaba
letimbili.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile.
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile.
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
Sebentisa luhlu lwekutikhumbuta kute usitakale.
4. Landzela ticondziso letisekucaleni kwaleso NALESO SIGABA.
5. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto temibuto njengobe tinjalo
ephepheni lemibuto.
6. Cala LESO NALESO sigaba ekhasini LELISHA.
7. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi: Sebentisa emaminithi la-60 kuleso
naleso sigaba losiphendvulako.
8. Bhala ngesandla lesibonakalako nalesifundzekako.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 3 DBE/Lweti 2017
NSC
LOKUCUKETFWE
Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula
ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile.
INOMBOLO YEMBUTO EMAMAKI LIKHASI
1. Kwasha Tikhotsa 35 5
2. Ngenca Yakho 35 7
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile.
3. Lahloma Ladvuma 35 9
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
4.1 'Liphutsa Lakho' 18 12
4.2 'Babe Ungehlulile' 17 14
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
5.1 'Chawe Lemachawe' 17 16
5.2 'Mtfombo Welwati' 18 18
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 4 DBE/Lweti 2017
NSC
LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA
Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula
ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA TINOMBOLO LINANI LEMIBUTO THIKA
TEMIBUTO LEPHENDVULWAKO ()
A: Inoveli 1–2 1
(Imibuto lemifisha)
B: Umdlalo 3 1
(Imibuto lemifisha)
C: Tindzaba letimfisha 4.1 + 4.2 2
(Imibuto lemifisha)
D: Tinkondlo 5.1 + 5.2 2
Imibuto lemifisha)
CAPHELA: Cikelela kutsi uphendvule imibuto lesetigabeni LETIMBILI kuphela.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 5 DBE/Lweti 2017
NSC
SIGABA A: INOVELI
UMBUTO 1: KWASHA TIKHOTSA – LL Dlamini
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI A
Eludzidzini, Mswati wesibili ukhuluma netindvuna takhe: 'Ngiyajabula kunibona
niphelele tindvuna tami. Kuhlatjwe umkhosi wekunibita nje, ngobe simo sibi.
Akukho lokunyenti lengitakulandza, ngaphandle kwekunijuba tindvuna tami.'
'Bayethe!' Kukhuleka tindvuna. 'Nine baBhuza! Mangweni utawuhola Lochegu.
Ngifuna nitinte lapha eLudzidzini nigadze kutsi konkhe kuchubeka ngendlela yini. 5
Libutfo leli utawulehlukanisa emacembu lamanyeti kuze ligadze yonkhe indzawo
lapho kunebantfu ngakhona.'
'Bayethe! Ngitawenta njengekusho kweNkhosi,' kuvuma Sandlane.
'Mkholo utawuhola Giba. Ngifuna iphume ngetimphondvomphondvo icondze
eNgwavuma iyewugiba Ngwavuma. Ngifuna ikhale yemuke naye,' kusho Mswati. 10
'Bayethe! Lenkhosi ngeke liwele phasi,' kuvuma Mgenge.
'Mbovane utawuhola iNdlavela. Ngifuna ihlasele eMachibini itsambekele eSilobela
idvudvule beSutfu labakhe endzaweni yami. Uma niphumelela, ngifuna nibatfumbe
labanyenti nibuye nabo lapha. Imiti leminyenti lapho yakaMashinini, Mashilwane,
Buhali, njalonjalo,' kusho Mswati. 'Siyawuphuma ngeluvivi ngalelo langa, sinikele 15
khona. Siyawubuya siyentile intsandvo yeNkhosi. Bayethe!' kuvuma Mbovane.
'Mngayi ngifuna uphume neTinyatsi ucondze eNingizimu. Noko-ke nami
ngitawuphuma nani sitawutehlukanisa embili Tinyatsi, utawutsatsa Balondolozi
ngitsatse Sishi sibukane nemabutfo etitsa. Kutsiwa asasemabaleni aleli letfu
kaHlatsikhulu,' kusho Mswati. 'Bayethe! Kuyawukusha tikhotsa takaHlatsikhulu 20
Ngwenyama. Iyawubambana kushise phasi. Siyawuyibamba ngemnyama. Pho,
emabutfo akaZulu awayati!' Kusho Mngayi avuma. 'Magongo utawuhola Imigadlela,
iyewugadla Mtjekeni imfundzise sifundvo langeke asikhohlwe emphilweni yakhe,'
kusho Mswati. 'Kuyawugcina leNkhosi! Bayethe!' Kuvuma Tikhuba.
[Likhasi 9–11]
1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Nika umlingisi lomcoka kuletheksthi.
A NguMswati wesibili
B NguTikhuba
C NguMtjekeni
D NguMangweni (1)
1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi ngubani indvuna letawehlukanisa
libutfo lelitawugadza lapho kunebantfu khona:
A NguMkholo
B NguMbovane
C NguSandlane
D NguMgenge (1)
1.3 Bhala kutsi nguyiphi inkinga labukene nayo Mswati wesibili kuletheksthi. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 6 DBE/Lweti 2017
NSC
1.4 Emavi aMswati latsi, 'iyewugadla Mtjekeni imfundzise sifundvo langeke
asikhohlwe emphilweni yakhe,' abhebhetsekisa nhloboni yeludvweshu? (1)
1.5 Yini leyatfukutselisa Mswati wesibili ngekutfolakala ahlasela beSutfu
kulendzaba? (2)
1.6 Chaza similo saSicobolonjwane kulendzaba yonkhe. Bhala KUBILI. (2)
1.7 Bekubangelwa yini kutsi Mswati wesibili abite tindvuna takhe kuletheksthi
lengenhla? (2)
1.8 Bhala kutsi yini injongo yaMswati wesibili yekutsi atfumbe bantfu aphindze
ashise netiganga tetive lebekatihlasela. (2)
1.9 Nguyiphi inkhulumo lechazwa ngulamagama latsi, 'batawuhamba ekuseni
kakhulu bayohlasela', kuletheksthi lengenhla? (2)
1.10 Kwaba yini umphumela wekutsi Tikhuba ahlasele Mtjekeni kulendzaba?
Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
1.11 Kuncoba kwaMswati wesibili kumveta angumuntfu lonjani lapha endzabeni
yonkhe? (2)
1.12 Aliciniso nobe aliphutsa lamavi abobhuti baMswati wesibili latsi, 'Mswati
uyolibusa sesifile', nasifundza lendzaba yonkhe? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.13 Catsanisa indlela labenta ngayo tintfo boFokotsi naNdlela kulenoveli. (2)
1.14 Kulenoveli kunemavi lakhulunywa nguTsandzile lakhombisa kwesekela
Mswati wesibili ngalesinyatselo lasitsetse sekuhlasela ngetikhali.
Wabhale phasi. (2)
1.15 Likhetseke kahle yini ligama lendvodzana yekucala yaMswati wesibili
lenguMacaleni? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.16 Ngabe lesigameko sekubonakala kwemalulwane aphapha etulu nekukhala
kwesikhova bekukhomba ini endzabeni? (2)
1.17 Ngabe tento taMswati wesibili tekuhlasela ashise tikhotsa tiyahambisana
nesihloko salendzaba? Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2)
1.18 Inoveli lebhaleke kahle nguleyo letawuveta siphetfo lesingakalindzeleki.
Bhala emaphuzu LAMABILI lasesiphetfweni salenoveli laveta
lokungakalindzeleki. (2)
1.19 Ngusiphi sifundvo lesitfolakala uma ufundza lenoveli yonkhe lesimacondzana
nabobhuti baMswati? Sekela imphendvulo yakho. (3)
[35]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 7 DBE/Lweti 2017
NSC
UMBUTO 2: NGENCA YAKHO – JJ Ncongwane
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI B
'Thishelanhloko ugcebile vele ngekufika. Ufika nje natsi sikhuluma yona indzaba
yaMshumayeli. Ecinisweni sicishe sahlangana endleleni ngobe nami bengitsi ngiya
le ekhaya lakho,' kusho mkhulu Gendinyoni.
'Hawu, ngisho lomfana umsebenti wakhe ungakhombisi kuba muhle, kantsi vele
unenkinga,' kusho Mdlalose. 5
Nemambala-ke ayiteke yonkhe indzaba mkhulu Gendinyoni. Alalelisise
thishelanhloko. Abute nalapho angavisisi kahle khona. Ngesikhatsi mkhulu
Gendinyoni ayiteka lendzaba, gogo Finishi yena ubuke phasi.
Uve avakala nje avuma lapho avuma khona mhlawumbe avakale ababata lapho
kumangalisa khona. Bayizina-ke lendzaba bomkhulu Gendinyoni nathishelanhloko 10
Mdlalose kanye nagogo Finishi baze bafika lapho babonisana khona kutsi lendzaba
kuncono kutsi imelwe nguye thishelanhloko Mdlalose.
'Hhayi labadzala ningahlupheki kakhulu ngalendzaba. Ngimi lengitayisukumela.
Labantfwana labahlekisa ngaye ngitawutama nakanjani kutsi ngibafune ngize
ngibatfole.' 15
'Phela ngabe usisitile sibili Mdlalose. Sitimisele ngalomtukulu wetfu kutsi afundze.
Sitawuhlushwa ngiko nje kufa ngobe sesikhulile tsine.
Angiboni kutsi utawufundza acedze esikolweni solo sisaphila,' kusho mkhulu
Gendinyoni aze abuke ngekufifiyela kubonakale kutsi iyamtsintsa emphefumulweni
lendzaba. Phela vele beseyihambile iminyaka lapha kumkhulu Gendinyoni 20
nemkakhe LaMvubelo. Nawubabuta kutsi bavela ngawuphi umnyaka, mkhulu
Gendinyoni bekavele akutjele kutsi yena wavela ngesikhatsi semphi yemhlaba
yekucala. Kantsi gogo Finishi yena bekavele akutjele kutsi ngesikhatsi kuliwa imphi
yemhlaba yekucala, yena bekaphuma timphumamlotsa.
[Likhasi 18–19]
2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi ngubani umlingisi logcamile
kuletheksthi:
A NguMdlalose
B NguMshumayeli
C NguLaMvubelo
D NguGendinyoni (1)
2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Emavi aMdlalose latsi, 'Hhayi labadzala
ningahlupheki kakhulu ngalendzaba. Ngimi lengitayisukumela,' kuletheksthi
amveta angumlingisi lonjani ngekwesimilo?
A Lojabulile
B Lonemagcubu
C Lonakekelako
D Lowonisako (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 8 DBE/Lweti 2017
NSC
2.3 Nika sizatfu lesenta thishelanhloko Mdlalose avakashele batali
baMshumayeli. (1)
2.4 Shano inkinga labukene nayo lomlingisi lomcoka kuletheksthi. (1)
2.5 Bhala sigameko lesenteka ngesikhatsi kutalwa mkhulu Gendinyoni nagogo
Finishi. (2)
2.6 Lenkhulumo yamkhulu Gendinyoni letsi, 'Sitawuhlushwa ngiko nje kufa ngobe
sesikhulile tsine,' ngabe isho kutsini? (2)
2.7 Chaza imbangela leyenta unina waMshumayeli kutsi nakamtfola angamkhulisi
njengemntfwana wakhe. (2)
2.8 Yini leyentiwa nguthishelanhloko kutsi ayekelise Mshumayeli angasenti
tintfo letimbi? (2)
2.9 Bekuyini sizatfu samkhulu Gendinyoni ngekugcugcutela Mshumayeli kutsi
angasiyekeli sikolo? Bhala KUBILI. (2)
2.10 Shano luhlobo lweludvweshu lolutfolakala emkhatsini waMshumayeli
nalabafana labatsatfu lebebangafuni kuyewubhala luhlolo. Sekela
imphendvulo yakho. (2)
2.11 Sihloko lesitsi, Ngenca Yakho, ngabe siyahambisana yini nesento samkhulu
Gendinyoni sekutsi afundzise Mshumayeli? Usho ngani? (2)
2.12 Mshumayeli unesimilo lesihle kulendzaba. Bhala emaphuzu LAMABILI
lafakazela loku. (2)
2.13 Ngekubona kwakho sikahle yini lesento salabafana sekudvuba kubhala
luhlolo batsi bazilela bafundzi labashonile? Sekela imphendvulo yakho
ngemaphuzu LAMABILI. (2)
2.14 Lendzaba yenteka ngesikhatsi sakudzala. Bhala tintfo LETIMBILI letifakazela
loko. (2)
2.15 Ngekubona kwakho kusenteka yini kutsi bomake bayekelele bangabakhulisi
bantfwana babo kulesikhatsi semphucuko? Sekela imphendvulo yakho
ngemaphuzu LAMABILI. (2)
2.16 Bhala tento TIMBILI letentiwa ngumalume Mabhunu ekhaya lakubo
ngesikhatsi abuya eJozi. (2)
2.17 Uyavumelana yini nembono wathishela Msibi wekunika Mshumayeli emakheli
emfundzate? Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2)
2.18 Bhala emaphuzu LAMABILI lasesiphetfweni salenoveli laveta
lokungakalindzeleki. (2)
2.19 Ngabe ngusiphi sifundvo lesisitfola ngekufundza ngaMshumayeli kulenoveli? (3)
[35]
SAMBA SESIGABA A: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 9 DBE/Lweti 2017
NSC
SIGABA B: UMDLALO
UMBUTO 3: LAHLOMA LADVUMA – Z Motsa
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI C
NDVUKUTEMPHI: E … e … e! Asibonge sewufikile umntfwana. E … e! Besitsi
e … e! Besingetsembi kutsi utawufika. Mhm! Angibe mfisha
Batfwa! (Ajokotele ayowuhlala phasi madvute neMbiba
nalabamkhaphile.)
IMBIBA: (Isukume iyokuma lapho kusuka khona Ndvuku) Senitivele-ke 5
Batfwa baboBabe! Lomuhla sitayikhetsa sonkhe siyikhetse
ngemavi ayo iNkhosi yeBatfwa, khumbulani! Sekusele
ngawe-ke msawami. Baketfu, asinyisele Vusematfwa
lengimemukele ngenjabulo tinyanga letisitfupha emva
kwelitibulo. Yena-ke ngimphiwa lichikiza lasebukhosini besive 10
sale … khashane; nalo lelo chikiza lekuhamba selalala
njengaye Lahliwe. Khuluma-ke Vusa sebakwenele! Khuluma
sive kutsi wena ngekubona kwakho bukufanele ngaliphi
bukhosi beButfwa!
NDVUKUTEMPHI: (Avungama akhulumela phasi kumhlobo wakhe Qedizizwe 15
loseceleni kwakhe.) Siyatibona tiphila nanyalo; adzingeke
ngani lamavi eMbiba?
QEDIZIZWE: Thula sizwe wena!
SIGWACA: (Akhulumela phasi) Hamba Zinyane, nansi neMbiba seyibuya.
Hamba Mngane sive sesimile sime ngawe. (Asukume Tsemba 20
eme tfwi, angayendzi ambonye sitfunti lesetfusa ngisho
naNdvuku lombala, Qeda yena wahlahla emehlo wankhema
umlomo.)
TSEMBATIVE: Ba … tfwa! Batfwa baboBabe! BaboMbokodvo naboMliba!
Uyakhuleka umsa wenu! 25
SIVE: Mngane!
TSEMBATIVE: Ngembetse ingubo yemahloni kunyatsela inkhundla
etinyatselweni tesigodlo teNkhosi yami, iMbiba yeJijimeza!
Ngembetse siphuku semahloni kungena enkhundleni loMdzala
sekemile. Lucolo kini nonkhe Batfwa! Akusindzelelo ngigilwe 30
sikhatsi! Lidlojwa libhekile baketfu, asicolise kuloko.
NDVUKUTEMPHI: (Ahlebele Qedizizwe) Uyatsakatsa nang' umuntfu! Lobengitsi
utsi nimshiye adzakwe asangene akhohlwe nelibito lakhe?
Utsi umnatsise bona nje wena lobu lobubuya kuleya
nyanga …? 35
QEDIZIZWE: (Naye akhulumela phasi) UJijimeza ugcwele izimanga Mngane.
[Likhasi 30–31]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 10 DBE/Lweti 2017
NSC
3.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yaNdvukutemphi letsi, 'Siyatibona
tiphila nanyalo, adzingeke ngani onkhe lamavi eMbiba?' imveta angumdlali
lonjani kuletheksthi?
A Lolungile
B Lokhutsele
C Losibheva
D Lolivila (1)
3.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Ngubani umdlali loletsa tingucuko esiveni
seBatfwa kuletheksthi?
A IMbiba
B NguNdvukutemphi
C NguQedizizwe
D Tsembative (1)
3.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala sibekandzaba sendzawo saletheksthi
lengenhla:
A Esibayeni
B Elawini
C Edladleni
D Enkhundleni (1)
3.4 Ngusiphi sizatfu lesenta Tsembative afike emva kwesikhatsi atfole IMbiba
seyimile kuletheksthi lengenhla? (1)
3.5 Bhala kutsi inkhulumiswano nemnyakato kutfolakala kuphi kuletheksthi
lengenhla. (2)
3.6 Bhala emaphuzu LAMABILI laveta kutsi lomdlalo wonkhe wenteka
ngesikhatsi semphilo yakudzala. (2)
3.7 Yini sizatfu lesenta kutsi Qedizizwe angabulali Madzandza abulale
Ndvukutemphi? (2)
3.8 Ngabe uyavumelana yini nekutsi lona lowabitwa yiMbiba emdlalweni
nguVusematfwa? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.9 Ngekubona kwakho ngabe Khetsiwe liyamlandzela yini libito lakhe? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
3.10 Ngusiphi sento kulomdlalo lesakhombisa kutsi vele Vusematfwa nguye
lotawuba yinkhosi yeBatfwa? (2)
3.11 Yini leyentiwa nguSigwaca naTfolwane lokutfutfukisa lomdlalo? (2)
3.12 Ngekubona kwakho ngumuphi umdlali longamkhetsa emkhatsini
waVusematfwa naNdvukutemphi uma sibuka timilo tabo? Sekela
imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 11 DBE/Lweti 2017
NSC
3.13 Kwabangelwa yini kutsi lamanye emadvodva angahleki ngesikhatsi IMbiba
ikhuluma ngekwendzisela Tsembative? (2)
3.14 Yini lengabangela kutsi lomdlalo ungadlaleki esiteji? Bhala emaphuzu
LAMABILI. (2)
3.15 Ngabe tigameko letenteka emdlalweni wonkhe tiyakholweka yini uma sibuka
sikhatsi semphilo yanamuhla? Sekela imphendvulo ngemaphuzu LAMABILI. (2)
3.16 Lutfolakala kuphi luvutfondzaba kulomdlalo? (2)
3.17 Umdlalo lobhaleke kahle ngulowo loveta lokungakalindzeleki esiphetfweni.
Bhala emaphuzu LAMABILI laveta lokungakalindzeleki kulomdlalo. (2)
3.18 Uyavumelana yini nekutsi kudvuma nekubaneka kwelitulu kulomdlalo kwaba
lusito kuVusematfwa? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.19 Ngabe ngusiphi sifundvo lesisitfola ngebungani baNdvukutemphi
naQedizizwe kulomdlalo? (3)
SAMBA SESIGABA B: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 12 DBE/Lweti 2017
NSC
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
UMBUTO 4: TELUTSANDVO ATIPHELI – JJ Ncongwane
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
4.1 'LIPHUTSA LAKHO' – JJ Ncongwane
Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI D
Besekuphele iminyaka lemibili gonco bashada boJeaneth Mwelase
naMandlenkhosi Zulu. Bashada umshado wesikholwa. Ingani phela
Mandlenkhosi ushada nje unguMvangeli welibandla laseWeseli esigodzini
saseMooiplaas. Mandlenkhosi abekadze anguloluhlobo lwebantfu
lolufishane. Bekamfisha ngalokucakile, angumahlekehlatsini. Ngendlela 5
bekamfisha ngayo, bantfwana baSontfosikolo bametsa batsi nguZakewu.
Kantsi-ke Jeaneth bekangumhlengikati esibhedlela eMbhuleni. Anelitsambo
lelidze kantsi angamunwe. Kuleminyaka lemibili bashadile boJeaneth
naMandlenkhosi, abamange batfole bantfwana kodvwa kwatsi ngalona
wesitsatfu, Inkhosi yababusisa ngemaphahla. Kodvwa-ke ngelishwa, 10
silwane sendza ngekushesha emuva kwekufika kwaso emhlabeni.
Kwatsi leli lelingumuntfu laphila imphilo lebutsakatsaka ligulela safutsi.
'Phumela naye ngaphandle malukatana umbindzise mhlawumbe
utawubindza,' kusho salukati lesingunina waMandlenkhosi njengaloku site
lapha kandvodzana yaso ngenca yako kugula kwemtukulu waso 15
lokusolomane bamlandvule njalo. Nemambala-ke waphumela naye
ngaphandle Jeaneth wayomthulisa amlolotela. 'Thula babe, thula Mshengu
wami,' kusho Jeaneth. Nembala bindziyani umntfwana. Bayati-ke labadzala
nabatsi kunina wemntfwana akaphumele ngaphandle naye amthulise khona
kutsi basuke bacondzeni. Jeaneth njengemuntfu losebenta esibhedlela, 20
bekatsi nome ashayisile emsebentini asekhaya, kufike tincingo timbite kutsi
akaphutfume esibhedlela lusito lwakhe luyadzingeka ngekushesha.
Ingani nome ngabe ahlabe likhefu asekhaya bekufika tincingo njalo timbita.
Mandlenkhosi wadzimate wambuta ngalelinye lilanga kutsi kantsi nguye
yedvwa yini linesi lapha esibhedlela kutsi sekutawubitwa yena onkhe 25
malanga.
[Likhasi 82–83]
4.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi Jeaneth uluhlobo luni
lwemlingisi:
A Usicaba
B Ungumlamuli
C Ungumkhweteli
D Uyindilinga (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 13 DBE/Lweti 2017
NSC
4.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi boJeaneth
naMandlenkhosi sebaneminyaka lemingaki bashadile:
A Lemibili
B Lesihlanu
C Lemitsatfu
D Lesikhombisa (1)
4.1.3 Bhala umsebenti lebewentiwa nguJeaneth. (1)
4.1.4 Nika indzawo lapho yenteka khona lendzatjana. (1)
4.1.5 Kuliciniso nobe kuliphutsa kutsi lomntfwana waJeaneth akasuye
waMandlenkhosi? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.1.6 Phawula ngengcikitsi yalendzatjana. Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.1.7 Ngabe tento taMandlenkhosi timveta angumlingisi lonjani
kulendzatjana? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
4.1.8 Yini inhloso yembhali ngekutfolakala sekugula umntfwana bese
Mandlenkhosi umyisa esibhedlela lapho kusebenta khona
Jeaneth? (2)
4.1.9 Wena bewutawenta njani uma ngabe bekunguwe Mandlenkhosi
ngalesento saJeaneth? Bhala KUBILI. (2)
4.1.10 Ucabanga kutsi lokwenteka kulendzatjana letsi, 'Liphutsa lakho'
kuyakholweka yini? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.1.11 Phawula ngesiphetfo salendzatjana uma ubuka sihloko lesitsi,
'Liphutsa lakho'. (2)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 14 DBE/Lweti 2017
NSC
4.2 'BABE UNGEHLULILE' – JJ Ncongwane
Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI E
'Mine angati kutsi ekhaya bacabanga njani? Bangitfumele nje esikolweni
abati kutsi ngiyayidzinga imali njengabo bonkhe bantfwana. Ekhaya batsi nje
bangikhokhela imali yasehostela kube sekuphelile njalo. Abacabangi kutsi
banginike nje imali nami lengitatitsengela ngayo lengikutsandzako. Awubuke
nje ngeswela ngisho nemali yekutsenga insipho yekugeza. Ngeswela nemali 5
yemakha nemakhilimu ekugcobisa. Sengiphila ngekuboleka nangekucela
kubantfu. Nami sengidzimate nginemahloni kucela kubo.
Mine sengiyasola shengatsi angisuye walapha kaHlatjwako. Phela kube
ngingumntfwana wabo mbamba ngabe abangiphatsi ngalendlela. Noma batsi
banginikile imali, banginika nje bo-R20. Ngitjele nje ungentani nga-R20 10
kuletikhatsi talomuhla? Angati phela ngobe nakashoko babe utsi
ungumfundisi. Angati kutsi lesento sakhe Nkulunkulu uyasitfokotela yini.
Impela bobabe ngabo labatawukuba tinkhuni tasesihogweni. Kuyocala bona
kusha ngembikwekutsi kushe tsine. Ufane atsi uyakholwa nje kantsi udlala
ngalesikhatsi sakhe ncono ayekele abuye sitokudla naye tono. Akusiti phela 15
kukhohlisa bantfu. Mine vele futsi nje …'
'Hawu! Busisiwe wahlala wabamba esihlatsini ucabangani lena lengaka!'
'Eyi, Bongi mngani wami tinhlupheko temhlaba.'
'Ngabe ekhaya kini solo abakutfumeleli imali?'
'Yebo Bongi, solomane ngilindzile kodvwa lutfo kungitfumelela,' kuphendvula 20
Busisiwe Hlatjwako, umngani lomkhulu waBongi Matsebula. Bobabili
bafundza libanga lemfica khona lapha eKulindzeni. Bobabili bahlala ehositela
kantsi futsi bahlala 'edomethri' linye.
[Likhasi 93]
4.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi endzabeni lemfisha
balingisi kumele bangengci kulabangaki:
A Bangengci kulabasihlanu
B Bangengci kulababili
C Bangengci kulabasitfupha
D Bangengci kulabalishumi (1)
4.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Ngumuphi umlingisi logcamile
kuletheksthi lengenhla?
A NguBongi
B NguMatsebula
C NguBusisiwe
D NguLaMtsetfwa (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 15 DBE/Lweti 2017
NSC
4.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yaBusisiwe letsi, 'Impela
bobabe ngabo labatawukuba tinkhuni tasesihogweni,' isho kutsini?
A Utawufela esihogweni
B Utawusha esihogweni
C Utawuhlala esihogweni
D Utawugugela esihogweni (1)
4.2.4 Bhala indlela lebesekatiphilisa ngayo Busisiwe njengobe
bekaswela imali. (1)
4.2.5 Shano kutsi lendzatjana yenteka ngasiphi sikhatsi semphilo.
Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.6 Kuliciniso nobe kuliphutsa kutsi Busisiwe atsi kubatali bakhe
bekalifundza libhayibheli? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.7 Ucabanga kutsi lokufaka imali ebhayibhelini lokwentiwa batali
baBusisiwe kukahle yini? (2)
4.2.8 Ngekubona kwakho bekufanele yini kutsi Busisiwe achubeke
nekufundza emabhuku esikolo njengobe sekutawuvalelwa
emaholide akhisimusi? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.9 Wena uma ngabe bewungumtali waBusisiwe bewutawutsatsa siphi
sincumo kube bewukulesimo lakuso sekungahlonishwa
ngumntfwana wakhe? (2)
4.2.10 Ngusiphi sifundvo lositfola ngekutfunyelwa kwelibhayibheli
kuBusisiwe lokwentiwa batali bakhe? Bhala emaphuzu LAMABILI. (3)
SAMBA SESIGABA C: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 16 DBE/Lweti 2017
NSC
SIGABA D: TINKONDLO
UMBUTO 5: EMATFUNDVULUKA – Dkt BB Malangwane
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
5.1 Fundza lenkondlo bese uphendvula imibuto lelandzelako.
Chawe Lemachawe – JJ Ncongwane
1 Dvwala lemadvwala laphakadze!
2 Nsimbi ledle letinye tinsimbi,
3 Ingwenyama yetingwenyama,
4 Simakadze loliZulu lemaZulu
5 Lizulu lelandzabul' emaZulu
6 Lancom' iminako yemhlaba,
7 Lancoma kuyovel' esibayeni.
8 INkhosi lete sigodlo,
9 Ingani lamany' anetigodlo,
10 Sigodlo sayo sisenhlitiyweni,
11 Madida lodid' emakhosi netatimtsetfo,
12 Tatsi nanguMkhululi wesintfu
13 Lotawukhulula sive kutembangave,
14 Kantsi kulapho batawudideka,
15 Kwaze kwagodlotela tigodlo temakhosi!
16 Kwatseleka kwagodlotela saHerodi,
17 Wafulatsela kwagodlotela saPilatu!
18 Inkhanyeti yekusa kwebumnyama,
19 Bumnyama bekufa kwaphakadze,
20 Lokwadzabuk' ensimini yalababili!
21 Kwadzabuka buhlobo nebudlelwano,
22 Emkhatsini wesintfu neliZulu.
23 Umbuyisi wesintfu letisemasisweni,
24 Umelusi lomehlo lahlakaniphile,
25 Lasika kuvel' imicabango nemidlinzo,
26 Lasika kwembuleke tigemegeme letitakwenteka,
27 Netigemegeme letenteka naletentekako!
28 Ingwazi legwaza ngelivi neliciniso,
29 Umhambi wendlela leyimphicabadzala,
30 Lichawe lelite tibongo,
31 Lichawe leliwa ngemkhuleko,
32 Lihlome ngemkhuleko nelukholo,
[Likhasi 1–2]
5.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkondlo lengenhla iluhlobo luni?
A Inkondlo yenkholo
B Inkondlo leyi-sonethi
C Inkondlo leyi-sathaya
D Inkondlo leyi-lirikhi (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 17 DBE/Lweti 2017
NSC
5.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala luchumano lolutfolakala
emgceni we-6 ne-7 kulenkondlo lengenhla:
A Luchumanosigcino
B Luchumanomkhatsini
C Luchumanosicalo
D Luchumano lolutjekile (1)
5.1.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bunkondlo buni lobudvwetjelwe
kulomugca longentasi?
Sigodlo sayo sisenhlitiyweni:
A Sifanankhamisa
B Sifanangwaca
C Sifanisongco
D Sifaniso (1)
5.1.4 Shano kutsi bunkondlo buni lobudvwetjelwe emigceni we-15
ne we-16. (2)
5.1.5 Bekasho kutsini sonkondlo ngalomugca lolandzelako?
Lokwadzabuk' ensimini yalababili! (2)
5.1.6 Chaza lomugca lolandzelako kutsi usho kutsini.
Lancoma kuyovel' esibayeni. (2)
5.1.7 Abekusiphi simo semoya sonkondlo uma abhala lenkondlo
lengenhla? Sekela imphendvulo yakho. (2)
5.1.8 Bhala lokushiwo ngusonkondlo endzimeni yesibili. (2)
5.1.9 Phawula ngephethini lesendzimeni yekugcina yalenkondlo
lengenhla. Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
5.1.10 Ngekubona kwakho ngabe sihloko salenkondlo siyahambisana
nalokushiwo yinkondlo? Sekela imphendvulo yakho ngamaphuzu
LAMABILI. (3)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 18 DBE/Lweti 2017
NSC
5.2 Fundza lenkondlo lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
Mtfombo Welwati – JJ Thwala
1 Mtfombo welwati
2 Gobhota mtfombo welwati
3 Gobhota busuku nemini,
4 Kujabule lusapho lwaMswati,
5 Lunatse kujabule Mswati.
6 Gobhota mtfombo welwati,
7 Gobhota tindzawo tonkhe,
8 Kunatse labakhulu nalabancane,
9 Kunatse labatimisele bakholwe.
10 Gobhota mtfombo welwati,
11 Gobhot' etinkhangala bename,
12 Gobhot' emahlanzeni bename,
13 Gobhot' etingwadvule bename.
14 Gobhota mtfombo welwati,
15 Sokukhutsal' anatse atidzelise,
16 Somavil' atigcabhe afulatsela,
17 Gobhota mtfomb' ungashi!
18 Gobhota mtfombo welwati,
19 Sive siba sive ngawe,
20 Umuntfu uba' muntfu ngawe,
21 Imphilo iba yimphilo ngawe.
22 Gobhota mtfombo welwati,
23 Bashaye luhele bacondze kuwe,
24 Bayewunatsa bangaphindze bome,
25 Babukane netemhlaba jikelele.
26 Gobhota mtfombo welwati,
27 Kujabule Nhlakanipho anatse,
28 Kujabhe Siwula afulatsele-
29 Gobhota mtfombo ungashi!
[Likhasi 63–64]
5.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Luhlobo luni lwesinongo senkhulumo
lesicuketfwe ngulomugca lolandzelako?
'Gobhota busuku nemini':
A Sihabiso
B Sifaniso
C Sifanisongco
D Sicatsaniso (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 19 DBE/Lweti 2017
NSC
5.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Ligama lelitsi, 'Gobhota' liveta
bunkondlo buni enkondlweni yonkhe?
A Liyimphindza
B Liyimvumelwano
C Lisecamagama
D Lisiphukuto (1)
5.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala ingcikitsi yalenkondlo
lengenhla:
A Inkholo
B Imfundvo
C Imfihlo
D Imvelo (1)
5.2.4 Bhala imigca leveta luchumanomcondvo endzimeni yekucala. (1)
5.2.5 Sonkondlo ulusebentiseleni loluphawu loludvwetjelwe kulomugca
longentasi?
Gobhota mtfombo ungashi! (1)
5.2.6 Shano kutsi luhlobo luni lweluchumano loludvwetjelwe emigceni
lelandzelako:
Gobhot' etinkhangala bename,
Gobhot' emahlanzeni bename,
Gobhot' etingwadvule bename. (1)
5.2.7 Bhala TIMBILI tindzawo lapho kunatsa khona labakhulu
nalabancane kulomtfombo welwati. (2)
5.2.8 Ucondzani sonkondlo ngalemigca lelandzelako?
Kujabule Nhlakanipho anatse,
Kujabhe Siwula afulatsele- (2)
5.2.9 Ngabe ligama lelitsi 'mtfombo' lisetjentiswe kahle enkondlweni?
Sekela imphendvulo yakho. (2)
5.2.10 Kubaluleke ngani kutsi bantfu bagcugcutelwe kutsi banatse
kulomtfombo welwati? (2)
5.2.11 Ngabe yini leyenteka kubantfu labangafuni kunatsa kulomtfombo
welwati kulesikhatsi semphucuko? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
5.2.12 Ngabe wena bewutawenta njani uma ngabe bewungazange
walitfola lelitfuba lekunatsa kulowo mtfombo welwati
usesemncane? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
SAMBA SESIGABA D: 35
SAMBA SAKO KONKHE: 70
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2017 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P3 NSC November 2017 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2017 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC Supplementary 2017 QP

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2022 Question Paper
More from Grade 12 siSwati FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati FAL ATP 2023 24

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum