Skip to content

siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2017 Question Paper

Question papersiSwati FALGrade 12201719 pages

Grade 12 siSwati FAL Paper 2 question paper from the NSC November Exam 2017, 19 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC November Exam 2017

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE LIBANGA 12 SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL) LIPHEPHA LESIBILI (P2) LWETI 2017 EMAMAKI: 70 SIKHATSI: Ema-awa 2 Leliphepha linemakhasi la-19. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 2 DBE/Lweti 2017 NSC TICONDZISO Fundza lelikhasi ngembikwekutsi ucale kuphendvula imibuto. 1. Ungalifundzi lonkhe liphepha lemibuto. Buka lokucuketfwe ekhasini lelilandzelako bese ubeka luphawu kulowo nalowo mbuto lobutwe ngetincwadzi lotifundze kulomnyaka. Emva kwaloko, fundza leyo mibuto lenetimphawu kuphela bese ukhetsa leyo lofuna kuphendvula yona. 2. Leliphepha lemibuto licuketse TIGABA LETINE SIGABA A: Inoveli (35) SIGABA B: Umdlalo (35) SIGABA C: Tindzaba letimfisha (35) SIGABA D: Tinkondlo (35) 3. Phendvula imibuto LEMIBILI kuphela. MUNYE umbuto kusinye setigaba letimbili. SIGABA A: INOVELI Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile. SIGABA B: UMDLALO Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile. SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha. SIGABA D: TINKONDLO Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato. Sebentisa luhlu lwekutikhumbuta kute usitakale. 4. Landzela ticondziso letisekucaleni kwaleso NALESO SIGABA. 5. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto temibuto njengobe tinjalo ephepheni lemibuto. 6. Cala LESO NALESO sigaba ekhasini LELISHA. 7. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi: Sebentisa emaminithi la-60 kuleso naleso sigaba losiphendvulako. 8. Bhala ngesandla lesibonakalako nalesifundzekako. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 3 DBE/Lweti 2017 NSC LOKUCUKETFWE Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto. SIGABA A: INOVELI Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile. INOMBOLO YEMBUTO EMAMAKI LIKHASI 1. Kwasha Tikhotsa 35 5 2. Ngenca Yakho 35 7 SIGABA B: UMDLALO Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile. 3. Lahloma Ladvuma 35 9 SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha. 4.1 'Liphutsa Lakho' 18 12 4.2 'Babe Ungehlulile' 17 14 SIGABA D: TINKONDLO Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato. 5.1 'Chawe Lemachawe' 17 16 5.2 'Mtfombo Welwati' 18 18 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 4 DBE/Lweti 2017 NSC LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto. SIGABA TINOMBOLO LINANI LEMIBUTO THIKA TEMIBUTO LEPHENDVULWAKO () A: Inoveli 1–2 1 (Imibuto lemifisha) B: Umdlalo 3 1 (Imibuto lemifisha) C: Tindzaba letimfisha 4.1 + 4.2 2 (Imibuto lemifisha) D: Tinkondlo 5.1 + 5.2 2 Imibuto lemifisha) CAPHELA: Cikelela kutsi uphendvule imibuto lesetigabeni LETIMBILI kuphela. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 5 DBE/Lweti 2017 NSC SIGABA A: INOVELI UMBUTO 1: KWASHA TIKHOTSA – LL Dlamini Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako. ITHEKSTHI A Eludzidzini, Mswati wesibili ukhuluma netindvuna takhe: 'Ngiyajabula kunibona niphelele tindvuna tami. Kuhlatjwe umkhosi wekunibita nje, ngobe simo sibi. Akukho lokunyenti lengitakulandza, ngaphandle kwekunijuba tindvuna tami.' 'Bayethe!' Kukhuleka tindvuna. 'Nine baBhuza! Mangweni utawuhola Lochegu. Ngifuna nitinte lapha eLudzidzini nigadze kutsi konkhe kuchubeka ngendlela yini. 5 Libutfo leli utawulehlukanisa emacembu lamanyeti kuze ligadze yonkhe indzawo lapho kunebantfu ngakhona.' 'Bayethe! Ngitawenta njengekusho kweNkhosi,' kuvuma Sandlane. 'Mkholo utawuhola Giba. Ngifuna iphume ngetimphondvomphondvo icondze eNgwavuma iyewugiba Ngwavuma. Ngifuna ikhale yemuke naye,' kusho Mswati. 10 'Bayethe! Lenkhosi ngeke liwele phasi,' kuvuma Mgenge. 'Mbovane utawuhola iNdlavela. Ngifuna ihlasele eMachibini itsambekele eSilobela idvudvule beSutfu labakhe endzaweni yami. Uma niphumelela, ngifuna nibatfumbe labanyenti nibuye nabo lapha. Imiti leminyenti lapho yakaMashinini, Mashilwane, Buhali, njalonjalo,' kusho Mswati. 'Siyawuphuma ngeluvivi ngalelo langa, sinikele 15 khona. Siyawubuya siyentile intsandvo yeNkhosi. Bayethe!' kuvuma Mbovane. 'Mngayi ngifuna uphume neTinyatsi ucondze eNingizimu. Noko-ke nami ngitawuphuma nani sitawutehlukanisa embili Tinyatsi, utawutsatsa Balondolozi ngitsatse Sishi sibukane nemabutfo etitsa. Kutsiwa asasemabaleni aleli letfu kaHlatsikhulu,' kusho Mswati. 'Bayethe! Kuyawukusha tikhotsa takaHlatsikhulu 20 Ngwenyama. Iyawubambana kushise phasi. Siyawuyibamba ngemnyama. Pho, emabutfo akaZulu awayati!' Kusho Mngayi avuma. 'Magongo utawuhola Imigadlela, iyewugadla Mtjekeni imfundzise sifundvo langeke asikhohlwe emphilweni yakhe,' kusho Mswati. 'Kuyawugcina leNkhosi! Bayethe!' Kuvuma Tikhuba. [Likhasi 9–11] 1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Nika umlingisi lomcoka kuletheksthi. A NguMswati wesibili B NguTikhuba C NguMtjekeni D NguMangweni (1) 1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi ngubani indvuna letawehlukanisa libutfo lelitawugadza lapho kunebantfu khona: A NguMkholo B NguMbovane C NguSandlane D NguMgenge (1) 1.3 Bhala kutsi nguyiphi inkinga labukene nayo Mswati wesibili kuletheksthi. (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 6 DBE/Lweti 2017 NSC 1.4 Emavi aMswati latsi, 'iyewugadla Mtjekeni imfundzise sifundvo langeke asikhohlwe emphilweni yakhe,' abhebhetsekisa nhloboni yeludvweshu? (1) 1.5 Yini leyatfukutselisa Mswati wesibili ngekutfolakala ahlasela beSutfu kulendzaba? (2) 1.6 Chaza similo saSicobolonjwane kulendzaba yonkhe. Bhala KUBILI. (2) 1.7 Bekubangelwa yini kutsi Mswati wesibili abite tindvuna takhe kuletheksthi lengenhla? (2) 1.8 Bhala kutsi yini injongo yaMswati wesibili yekutsi atfumbe bantfu aphindze ashise netiganga tetive lebekatihlasela. (2) 1.9 Nguyiphi inkhulumo lechazwa ngulamagama latsi, 'batawuhamba ekuseni kakhulu bayohlasela', kuletheksthi lengenhla? (2) 1.10 Kwaba yini umphumela wekutsi Tikhuba ahlasele Mtjekeni kulendzaba? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 1.11 Kuncoba kwaMswati wesibili kumveta angumuntfu lonjani lapha endzabeni yonkhe? (2) 1.12 Aliciniso nobe aliphutsa lamavi abobhuti baMswati wesibili latsi, 'Mswati uyolibusa sesifile', nasifundza lendzaba yonkhe? Sekela imphendvulo yakho. (2) 1.13 Catsanisa indlela labenta ngayo tintfo boFokotsi naNdlela kulenoveli. (2) 1.14 Kulenoveli kunemavi lakhulunywa nguTsandzile lakhombisa kwesekela Mswati wesibili ngalesinyatselo lasitsetse sekuhlasela ngetikhali. Wabhale phasi. (2) 1.15 Likhetseke kahle yini ligama lendvodzana yekucala yaMswati wesibili lenguMacaleni? Sekela imphendvulo yakho. (2) 1.16 Ngabe lesigameko sekubonakala kwemalulwane aphapha etulu nekukhala kwesikhova bekukhomba ini endzabeni? (2) 1.17 Ngabe tento taMswati wesibili tekuhlasela ashise tikhotsa tiyahambisana nesihloko salendzaba? Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2) 1.18 Inoveli lebhaleke kahle nguleyo letawuveta siphetfo lesingakalindzeleki. Bhala emaphuzu LAMABILI lasesiphetfweni salenoveli laveta lokungakalindzeleki. (2) 1.19 Ngusiphi sifundvo lesitfolakala uma ufundza lenoveli yonkhe lesimacondzana nabobhuti baMswati? Sekela imphendvulo yakho. (3) [35] Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 7 DBE/Lweti 2017 NSC UMBUTO 2: NGENCA YAKHO – JJ Ncongwane Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako. ITHEKSTHI B 'Thishelanhloko ugcebile vele ngekufika. Ufika nje natsi sikhuluma yona indzaba yaMshumayeli. Ecinisweni sicishe sahlangana endleleni ngobe nami bengitsi ngiya le ekhaya lakho,' kusho mkhulu Gendinyoni. 'Hawu, ngisho lomfana umsebenti wakhe ungakhombisi kuba muhle, kantsi vele unenkinga,' kusho Mdlalose. 5 Nemambala-ke ayiteke yonkhe indzaba mkhulu Gendinyoni. Alalelisise thishelanhloko. Abute nalapho angavisisi kahle khona. Ngesikhatsi mkhulu Gendinyoni ayiteka lendzaba, gogo Finishi yena ubuke phasi. Uve avakala nje avuma lapho avuma khona mhlawumbe avakale ababata lapho kumangalisa khona. Bayizina-ke lendzaba bomkhulu Gendinyoni nathishelanhloko 10 Mdlalose kanye nagogo Finishi baze bafika lapho babonisana khona kutsi lendzaba kuncono kutsi imelwe nguye thishelanhloko Mdlalose. 'Hhayi labadzala ningahlupheki kakhulu ngalendzaba. Ngimi lengitayisukumela. Labantfwana labahlekisa ngaye ngitawutama nakanjani kutsi ngibafune ngize ngibatfole.' 15 'Phela ngabe usisitile sibili Mdlalose. Sitimisele ngalomtukulu wetfu kutsi afundze. Sitawuhlushwa ngiko nje kufa ngobe sesikhulile tsine. Angiboni kutsi utawufundza acedze esikolweni solo sisaphila,' kusho mkhulu Gendinyoni aze abuke ngekufifiyela kubonakale kutsi iyamtsintsa emphefumulweni lendzaba. Phela vele beseyihambile iminyaka lapha kumkhulu Gendinyoni 20 nemkakhe LaMvubelo. Nawubabuta kutsi bavela ngawuphi umnyaka, mkhulu Gendinyoni bekavele akutjele kutsi yena wavela ngesikhatsi semphi yemhlaba yekucala. Kantsi gogo Finishi yena bekavele akutjele kutsi ngesikhatsi kuliwa imphi yemhlaba yekucala, yena bekaphuma timphumamlotsa. [Likhasi 18–19] 2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi ngubani umlingisi logcamile kuletheksthi: A NguMdlalose B NguMshumayeli C NguLaMvubelo D NguGendinyoni (1) 2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Emavi aMdlalose latsi, 'Hhayi labadzala ningahlupheki kakhulu ngalendzaba. Ngimi lengitayisukumela,' kuletheksthi amveta angumlingisi lonjani ngekwesimilo? A Lojabulile B Lonemagcubu C Lonakekelako D Lowonisako (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 8 DBE/Lweti 2017 NSC 2.3 Nika sizatfu lesenta thishelanhloko Mdlalose avakashele batali baMshumayeli. (1) 2.4 Shano inkinga labukene nayo lomlingisi lomcoka kuletheksthi. (1) 2.5 Bhala sigameko lesenteka ngesikhatsi kutalwa mkhulu Gendinyoni nagogo Finishi. (2) 2.6 Lenkhulumo yamkhulu Gendinyoni letsi, 'Sitawuhlushwa ngiko nje kufa ngobe sesikhulile tsine,' ngabe isho kutsini? (2) 2.7 Chaza imbangela leyenta unina waMshumayeli kutsi nakamtfola angamkhulisi njengemntfwana wakhe. (2) 2.8 Yini leyentiwa nguthishelanhloko kutsi ayekelise Mshumayeli angasenti tintfo letimbi? (2) 2.9 Bekuyini sizatfu samkhulu Gendinyoni ngekugcugcutela Mshumayeli kutsi angasiyekeli sikolo? Bhala KUBILI. (2) 2.10 Shano luhlobo lweludvweshu lolutfolakala emkhatsini waMshumayeli nalabafana labatsatfu lebebangafuni kuyewubhala luhlolo. Sekela imphendvulo yakho. (2) 2.11 Sihloko lesitsi, Ngenca Yakho, ngabe siyahambisana yini nesento samkhulu Gendinyoni sekutsi afundzise Mshumayeli? Usho ngani? (2) 2.12 Mshumayeli unesimilo lesihle kulendzaba. Bhala emaphuzu LAMABILI lafakazela loku. (2) 2.13 Ngekubona kwakho sikahle yini lesento salabafana sekudvuba kubhala luhlolo batsi bazilela bafundzi labashonile? Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2) 2.14 Lendzaba yenteka ngesikhatsi sakudzala. Bhala tintfo LETIMBILI letifakazela loko. (2) 2.15 Ngekubona kwakho kusenteka yini kutsi bomake bayekelele bangabakhulisi bantfwana babo kulesikhatsi semphucuko? Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2) 2.16 Bhala tento TIMBILI letentiwa ngumalume Mabhunu ekhaya lakubo ngesikhatsi abuya eJozi. (2) 2.17 Uyavumelana yini nembono wathishela Msibi wekunika Mshumayeli emakheli emfundzate? Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2) 2.18 Bhala emaphuzu LAMABILI lasesiphetfweni salenoveli laveta lokungakalindzeleki. (2) 2.19 Ngabe ngusiphi sifundvo lesisitfola ngekufundza ngaMshumayeli kulenoveli? (3) [35] SAMBA SESIGABA A: 35 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 9 DBE/Lweti 2017 NSC SIGABA B: UMDLALO UMBUTO 3: LAHLOMA LADVUMA – Z Motsa Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako. ITHEKSTHI C NDVUKUTEMPHI: E … e … e! Asibonge sewufikile umntfwana. E … e! Besitsi e … e! Besingetsembi kutsi utawufika. Mhm! Angibe mfisha Batfwa! (Ajokotele ayowuhlala phasi madvute neMbiba nalabamkhaphile.) IMBIBA: (Isukume iyokuma lapho kusuka khona Ndvuku) Senitivele-ke 5 Batfwa baboBabe! Lomuhla sitayikhetsa sonkhe siyikhetse ngemavi ayo iNkhosi yeBatfwa, khumbulani! Sekusele ngawe-ke msawami. Baketfu, asinyisele Vusematfwa lengimemukele ngenjabulo tinyanga letisitfupha emva kwelitibulo. Yena-ke ngimphiwa lichikiza lasebukhosini besive 10 sale … khashane; nalo lelo chikiza lekuhamba selalala njengaye Lahliwe. Khuluma-ke Vusa sebakwenele! Khuluma sive kutsi wena ngekubona kwakho bukufanele ngaliphi bukhosi beButfwa! NDVUKUTEMPHI: (Avungama akhulumela phasi kumhlobo wakhe Qedizizwe 15 loseceleni kwakhe.) Siyatibona tiphila nanyalo; adzingeke ngani lamavi eMbiba? QEDIZIZWE: Thula sizwe wena! SIGWACA: (Akhulumela phasi) Hamba Zinyane, nansi neMbiba seyibuya. Hamba Mngane sive sesimile sime ngawe. (Asukume Tsemba 20 eme tfwi, angayendzi ambonye sitfunti lesetfusa ngisho naNdvuku lombala, Qeda yena wahlahla emehlo wankhema umlomo.) TSEMBATIVE: Ba … tfwa! Batfwa baboBabe! BaboMbokodvo naboMliba! Uyakhuleka umsa wenu! 25 SIVE: Mngane! TSEMBATIVE: Ngembetse ingubo yemahloni kunyatsela inkhundla etinyatselweni tesigodlo teNkhosi yami, iMbiba yeJijimeza! Ngembetse siphuku semahloni kungena enkhundleni loMdzala sekemile. Lucolo kini nonkhe Batfwa! Akusindzelelo ngigilwe 30 sikhatsi! Lidlojwa libhekile baketfu, asicolise kuloko. NDVUKUTEMPHI: (Ahlebele Qedizizwe) Uyatsakatsa nang' umuntfu! Lobengitsi utsi nimshiye adzakwe asangene akhohlwe nelibito lakhe? Utsi umnatsise bona nje wena lobu lobubuya kuleya nyanga …? 35 QEDIZIZWE: (Naye akhulumela phasi) UJijimeza ugcwele izimanga Mngane. [Likhasi 30–31] Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 10 DBE/Lweti 2017 NSC 3.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yaNdvukutemphi letsi, 'Siyatibona tiphila nanyalo, adzingeke ngani onkhe lamavi eMbiba?' imveta angumdlali lonjani kuletheksthi? A Lolungile B Lokhutsele C Losibheva D Lolivila (1) 3.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Ngubani umdlali loletsa tingucuko esiveni seBatfwa kuletheksthi? A IMbiba B NguNdvukutemphi C NguQedizizwe D Tsembative (1) 3.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala sibekandzaba sendzawo saletheksthi lengenhla: A Esibayeni B Elawini C Edladleni D Enkhundleni (1) 3.4 Ngusiphi sizatfu lesenta Tsembative afike emva kwesikhatsi atfole IMbiba seyimile kuletheksthi lengenhla? (1) 3.5 Bhala kutsi inkhulumiswano nemnyakato kutfolakala kuphi kuletheksthi lengenhla. (2) 3.6 Bhala emaphuzu LAMABILI laveta kutsi lomdlalo wonkhe wenteka ngesikhatsi semphilo yakudzala. (2) 3.7 Yini sizatfu lesenta kutsi Qedizizwe angabulali Madzandza abulale Ndvukutemphi? (2) 3.8 Ngabe uyavumelana yini nekutsi lona lowabitwa yiMbiba emdlalweni nguVusematfwa? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.9 Ngekubona kwakho ngabe Khetsiwe liyamlandzela yini libito lakhe? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.10 Ngusiphi sento kulomdlalo lesakhombisa kutsi vele Vusematfwa nguye lotawuba yinkhosi yeBatfwa? (2) 3.11 Yini leyentiwa nguSigwaca naTfolwane lokutfutfukisa lomdlalo? (2) 3.12 Ngekubona kwakho ngumuphi umdlali longamkhetsa emkhatsini waVusematfwa naNdvukutemphi uma sibuka timilo tabo? Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (2) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 11 DBE/Lweti 2017 NSC 3.13 Kwabangelwa yini kutsi lamanye emadvodva angahleki ngesikhatsi IMbiba ikhuluma ngekwendzisela Tsembative? (2) 3.14 Yini lengabangela kutsi lomdlalo ungadlaleki esiteji? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 3.15 Ngabe tigameko letenteka emdlalweni wonkhe tiyakholweka yini uma sibuka sikhatsi semphilo yanamuhla? Sekela imphendvulo ngemaphuzu LAMABILI. (2) 3.16 Lutfolakala kuphi luvutfondzaba kulomdlalo? (2) 3.17 Umdlalo lobhaleke kahle ngulowo loveta lokungakalindzeleki esiphetfweni. Bhala emaphuzu LAMABILI laveta lokungakalindzeleki kulomdlalo. (2) 3.18 Uyavumelana yini nekutsi kudvuma nekubaneka kwelitulu kulomdlalo kwaba lusito kuVusematfwa? Sekela imphendvulo yakho. (2) 3.19 Ngabe ngusiphi sifundvo lesisitfola ngebungani baNdvukutemphi naQedizizwe kulomdlalo? (3) SAMBA SESIGABA B: 35 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 12 DBE/Lweti 2017 NSC SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA UMBUTO 4: TELUTSANDVO ATIPHELI – JJ Ncongwane Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha. 4.1 'LIPHUTSA LAKHO' – JJ Ncongwane Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako. ITHEKSTHI D Besekuphele iminyaka lemibili gonco bashada boJeaneth Mwelase naMandlenkhosi Zulu. Bashada umshado wesikholwa. Ingani phela Mandlenkhosi ushada nje unguMvangeli welibandla laseWeseli esigodzini saseMooiplaas. Mandlenkhosi abekadze anguloluhlobo lwebantfu lolufishane. Bekamfisha ngalokucakile, angumahlekehlatsini. Ngendlela 5 bekamfisha ngayo, bantfwana baSontfosikolo bametsa batsi nguZakewu. Kantsi-ke Jeaneth bekangumhlengikati esibhedlela eMbhuleni. Anelitsambo lelidze kantsi angamunwe. Kuleminyaka lemibili bashadile boJeaneth naMandlenkhosi, abamange batfole bantfwana kodvwa kwatsi ngalona wesitsatfu, Inkhosi yababusisa ngemaphahla. Kodvwa-ke ngelishwa, 10 silwane sendza ngekushesha emuva kwekufika kwaso emhlabeni. Kwatsi leli lelingumuntfu laphila imphilo lebutsakatsaka ligulela safutsi. 'Phumela naye ngaphandle malukatana umbindzise mhlawumbe utawubindza,' kusho salukati lesingunina waMandlenkhosi njengaloku site lapha kandvodzana yaso ngenca yako kugula kwemtukulu waso 15 lokusolomane bamlandvule njalo. Nemambala-ke waphumela naye ngaphandle Jeaneth wayomthulisa amlolotela. 'Thula babe, thula Mshengu wami,' kusho Jeaneth. Nembala bindziyani umntfwana. Bayati-ke labadzala nabatsi kunina wemntfwana akaphumele ngaphandle naye amthulise khona kutsi basuke bacondzeni. Jeaneth njengemuntfu losebenta esibhedlela, 20 bekatsi nome ashayisile emsebentini asekhaya, kufike tincingo timbite kutsi akaphutfume esibhedlela lusito lwakhe luyadzingeka ngekushesha. Ingani nome ngabe ahlabe likhefu asekhaya bekufika tincingo njalo timbita. Mandlenkhosi wadzimate wambuta ngalelinye lilanga kutsi kantsi nguye yedvwa yini linesi lapha esibhedlela kutsi sekutawubitwa yena onkhe 25 malanga. [Likhasi 82–83] 4.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi Jeaneth uluhlobo luni lwemlingisi: A Usicaba B Ungumlamuli C Ungumkhweteli D Uyindilinga (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 13 DBE/Lweti 2017 NSC 4.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi boJeaneth naMandlenkhosi sebaneminyaka lemingaki bashadile: A Lemibili B Lesihlanu C Lemitsatfu D Lesikhombisa (1) 4.1.3 Bhala umsebenti lebewentiwa nguJeaneth. (1) 4.1.4 Nika indzawo lapho yenteka khona lendzatjana. (1) 4.1.5 Kuliciniso nobe kuliphutsa kutsi lomntfwana waJeaneth akasuye waMandlenkhosi? Sekela imphendvulo yakho. (2) 4.1.6 Phawula ngengcikitsi yalendzatjana. Sekela imphendvulo yakho. (2) 4.1.7 Ngabe tento taMandlenkhosi timveta angumlingisi lonjani kulendzatjana? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 4.1.8 Yini inhloso yembhali ngekutfolakala sekugula umntfwana bese Mandlenkhosi umyisa esibhedlela lapho kusebenta khona Jeaneth? (2) 4.1.9 Wena bewutawenta njani uma ngabe bekunguwe Mandlenkhosi ngalesento saJeaneth? Bhala KUBILI. (2) 4.1.10 Ucabanga kutsi lokwenteka kulendzatjana letsi, 'Liphutsa lakho' kuyakholweka yini? Sekela imphendvulo yakho. (2) 4.1.11 Phawula ngesiphetfo salendzatjana uma ubuka sihloko lesitsi, 'Liphutsa lakho'. (2) NA Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 14 DBE/Lweti 2017 NSC 4.2 'BABE UNGEHLULILE' – JJ Ncongwane Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako. ITHEKSTHI E 'Mine angati kutsi ekhaya bacabanga njani? Bangitfumele nje esikolweni abati kutsi ngiyayidzinga imali njengabo bonkhe bantfwana. Ekhaya batsi nje bangikhokhela imali yasehostela kube sekuphelile njalo. Abacabangi kutsi banginike nje imali nami lengitatitsengela ngayo lengikutsandzako. Awubuke nje ngeswela ngisho nemali yekutsenga insipho yekugeza. Ngeswela nemali 5 yemakha nemakhilimu ekugcobisa. Sengiphila ngekuboleka nangekucela kubantfu. Nami sengidzimate nginemahloni kucela kubo. Mine sengiyasola shengatsi angisuye walapha kaHlatjwako. Phela kube ngingumntfwana wabo mbamba ngabe abangiphatsi ngalendlela. Noma batsi banginikile imali, banginika nje bo-R20. Ngitjele nje ungentani nga-R20 10 kuletikhatsi talomuhla? Angati phela ngobe nakashoko babe utsi ungumfundisi. Angati kutsi lesento sakhe Nkulunkulu uyasitfokotela yini. Impela bobabe ngabo labatawukuba tinkhuni tasesihogweni. Kuyocala bona kusha ngembikwekutsi kushe tsine. Ufane atsi uyakholwa nje kantsi udlala ngalesikhatsi sakhe ncono ayekele abuye sitokudla naye tono. Akusiti phela 15 kukhohlisa bantfu. Mine vele futsi nje …' 'Hawu! Busisiwe wahlala wabamba esihlatsini ucabangani lena lengaka!' 'Eyi, Bongi mngani wami tinhlupheko temhlaba.' 'Ngabe ekhaya kini solo abakutfumeleli imali?' 'Yebo Bongi, solomane ngilindzile kodvwa lutfo kungitfumelela,' kuphendvula 20 Busisiwe Hlatjwako, umngani lomkhulu waBongi Matsebula. Bobabili bafundza libanga lemfica khona lapha eKulindzeni. Bobabili bahlala ehositela kantsi futsi bahlala 'edomethri' linye. [Likhasi 93] 4.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi endzabeni lemfisha balingisi kumele bangengci kulabangaki: A Bangengci kulabasihlanu B Bangengci kulababili C Bangengci kulabasitfupha D Bangengci kulabalishumi (1) 4.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Ngumuphi umlingisi logcamile kuletheksthi lengenhla? A NguBongi B NguMatsebula C NguBusisiwe D NguLaMtsetfwa (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 15 DBE/Lweti 2017 NSC 4.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yaBusisiwe letsi, 'Impela bobabe ngabo labatawukuba tinkhuni tasesihogweni,' isho kutsini? A Utawufela esihogweni B Utawusha esihogweni C Utawuhlala esihogweni D Utawugugela esihogweni (1) 4.2.4 Bhala indlela lebesekatiphilisa ngayo Busisiwe njengobe bekaswela imali. (1) 4.2.5 Shano kutsi lendzatjana yenteka ngasiphi sikhatsi semphilo. Sekela imphendvulo yakho. (2) 4.2.6 Kuliciniso nobe kuliphutsa kutsi Busisiwe atsi kubatali bakhe bekalifundza libhayibheli? Sekela imphendvulo yakho. (2) 4.2.7 Ucabanga kutsi lokufaka imali ebhayibhelini lokwentiwa batali baBusisiwe kukahle yini? (2) 4.2.8 Ngekubona kwakho bekufanele yini kutsi Busisiwe achubeke nekufundza emabhuku esikolo njengobe sekutawuvalelwa emaholide akhisimusi? Sekela imphendvulo yakho. (2) 4.2.9 Wena uma ngabe bewungumtali waBusisiwe bewutawutsatsa siphi sincumo kube bewukulesimo lakuso sekungahlonishwa ngumntfwana wakhe? (2) 4.2.10 Ngusiphi sifundvo lositfola ngekutfunyelwa kwelibhayibheli kuBusisiwe lokwentiwa batali bakhe? Bhala emaphuzu LAMABILI. (3) SAMBA SESIGABA C: 35 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 16 DBE/Lweti 2017 NSC SIGABA D: TINKONDLO UMBUTO 5: EMATFUNDVULUKA – Dkt BB Malangwane Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato. 5.1 Fundza lenkondlo bese uphendvula imibuto lelandzelako. Chawe Lemachawe – JJ Ncongwane 1 Dvwala lemadvwala laphakadze! 2 Nsimbi ledle letinye tinsimbi, 3 Ingwenyama yetingwenyama, 4 Simakadze loliZulu lemaZulu 5 Lizulu lelandzabul' emaZulu 6 Lancom' iminako yemhlaba, 7 Lancoma kuyovel' esibayeni. 8 INkhosi lete sigodlo, 9 Ingani lamany' anetigodlo, 10 Sigodlo sayo sisenhlitiyweni, 11 Madida lodid' emakhosi netatimtsetfo, 12 Tatsi nanguMkhululi wesintfu 13 Lotawukhulula sive kutembangave, 14 Kantsi kulapho batawudideka, 15 Kwaze kwagodlotela tigodlo temakhosi! 16 Kwatseleka kwagodlotela saHerodi, 17 Wafulatsela kwagodlotela saPilatu! 18 Inkhanyeti yekusa kwebumnyama, 19 Bumnyama bekufa kwaphakadze, 20 Lokwadzabuk' ensimini yalababili! 21 Kwadzabuka buhlobo nebudlelwano, 22 Emkhatsini wesintfu neliZulu. 23 Umbuyisi wesintfu letisemasisweni, 24 Umelusi lomehlo lahlakaniphile, 25 Lasika kuvel' imicabango nemidlinzo, 26 Lasika kwembuleke tigemegeme letitakwenteka, 27 Netigemegeme letenteka naletentekako! 28 Ingwazi legwaza ngelivi neliciniso, 29 Umhambi wendlela leyimphicabadzala, 30 Lichawe lelite tibongo, 31 Lichawe leliwa ngemkhuleko, 32 Lihlome ngemkhuleko nelukholo, [Likhasi 1–2] 5.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkondlo lengenhla iluhlobo luni? A Inkondlo yenkholo B Inkondlo leyi-sonethi C Inkondlo leyi-sathaya D Inkondlo leyi-lirikhi (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 17 DBE/Lweti 2017 NSC 5.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala luchumano lolutfolakala emgceni we-6 ne-7 kulenkondlo lengenhla: A Luchumanosigcino B Luchumanomkhatsini C Luchumanosicalo D Luchumano lolutjekile (1) 5.1.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bunkondlo buni lobudvwetjelwe kulomugca longentasi? Sigodlo sayo sisenhlitiyweni: A Sifanankhamisa B Sifanangwaca C Sifanisongco D Sifaniso (1) 5.1.4 Shano kutsi bunkondlo buni lobudvwetjelwe emigceni we-15 ne we-16. (2) 5.1.5 Bekasho kutsini sonkondlo ngalomugca lolandzelako? Lokwadzabuk' ensimini yalababili! (2) 5.1.6 Chaza lomugca lolandzelako kutsi usho kutsini. Lancoma kuyovel' esibayeni. (2) 5.1.7 Abekusiphi simo semoya sonkondlo uma abhala lenkondlo lengenhla? Sekela imphendvulo yakho. (2) 5.1.8 Bhala lokushiwo ngusonkondlo endzimeni yesibili. (2) 5.1.9 Phawula ngephethini lesendzimeni yekugcina yalenkondlo lengenhla. Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 5.1.10 Ngekubona kwakho ngabe sihloko salenkondlo siyahambisana nalokushiwo yinkondlo? Sekela imphendvulo yakho ngamaphuzu LAMABILI. (3) NA Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 18 DBE/Lweti 2017 NSC 5.2 Fundza lenkondlo lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako. Mtfombo Welwati – JJ Thwala 1 Mtfombo welwati 2 Gobhota mtfombo welwati 3 Gobhota busuku nemini, 4 Kujabule lusapho lwaMswati, 5 Lunatse kujabule Mswati. 6 Gobhota mtfombo welwati, 7 Gobhota tindzawo tonkhe, 8 Kunatse labakhulu nalabancane, 9 Kunatse labatimisele bakholwe. 10 Gobhota mtfombo welwati, 11 Gobhot' etinkhangala bename, 12 Gobhot' emahlanzeni bename, 13 Gobhot' etingwadvule bename. 14 Gobhota mtfombo welwati, 15 Sokukhutsal' anatse atidzelise, 16 Somavil' atigcabhe afulatsela, 17 Gobhota mtfomb' ungashi! 18 Gobhota mtfombo welwati, 19 Sive siba sive ngawe, 20 Umuntfu uba' muntfu ngawe, 21 Imphilo iba yimphilo ngawe. 22 Gobhota mtfombo welwati, 23 Bashaye luhele bacondze kuwe, 24 Bayewunatsa bangaphindze bome, 25 Babukane netemhlaba jikelele. 26 Gobhota mtfombo welwati, 27 Kujabule Nhlakanipho anatse, 28 Kujabhe Siwula afulatsele- 29 Gobhota mtfombo ungashi! [Likhasi 63–64] 5.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Luhlobo luni lwesinongo senkhulumo lesicuketfwe ngulomugca lolandzelako? 'Gobhota busuku nemini': A Sihabiso B Sifaniso C Sifanisongco D Sicatsaniso (1) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 19 DBE/Lweti 2017 NSC 5.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Ligama lelitsi, 'Gobhota' liveta bunkondlo buni enkondlweni yonkhe? A Liyimphindza B Liyimvumelwano C Lisecamagama D Lisiphukuto (1) 5.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala ingcikitsi yalenkondlo lengenhla: A Inkholo B Imfundvo C Imfihlo D Imvelo (1) 5.2.4 Bhala imigca leveta luchumanomcondvo endzimeni yekucala. (1) 5.2.5 Sonkondlo ulusebentiseleni loluphawu loludvwetjelwe kulomugca longentasi? Gobhota mtfombo ungashi! (1) 5.2.6 Shano kutsi luhlobo luni lweluchumano loludvwetjelwe emigceni lelandzelako: Gobhot' etinkhangala bename, Gobhot' emahlanzeni bename, Gobhot' etingwadvule bename. (1) 5.2.7 Bhala TIMBILI tindzawo lapho kunatsa khona labakhulu nalabancane kulomtfombo welwati. (2) 5.2.8 Ucondzani sonkondlo ngalemigca lelandzelako? Kujabule Nhlakanipho anatse, Kujabhe Siwula afulatsele- (2) 5.2.9 Ngabe ligama lelitsi 'mtfombo' lisetjentiswe kahle enkondlweni? Sekela imphendvulo yakho. (2) 5.2.10 Kubaluleke ngani kutsi bantfu bagcugcutelwe kutsi banatse kulomtfombo welwati? (2) 5.2.11 Ngabe yini leyenteka kubantfu labangafuni kunatsa kulomtfombo welwati kulesikhatsi semphucuko? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) 5.2.12 Ngabe wena bewutawenta njani uma ngabe bewungazange walitfola lelitfuba lekunatsa kulowo mtfombo welwati usesemncane? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2) SAMBA SESIGABA D: 35 SAMBA SAKO KONKHE: 70 Emalungelo agodliwe

Study this subject

More from Grade 12 siSwati FAL

View all