Downloaded from hlayiso.com
SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS
SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)
LIPHEPHA LESIBILI (P2)
2017
EMAMAKI: 70
SIKHATSI: Ema-awa 2
Leliphepha linemakhasi la-17.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2017 papers 





View all





siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2017 Question Paper
Grade 12 siSwati FAL Paper 2 question paper from the NSC June Exam 2017, 17 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Siswati Fal · Grade 12 · NSC June Exam · 2017 · siswati. Question paper, 17 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Question paper
- Year
- 2017
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 17
- File size
- 353.7 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 17
This exam
NSC June Exam 2017
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paper
- Paper 3Memo
Questions in this paper
- Question 1Lubukhwari (Literature — Set Works)35 marks
- Question 2Lubukhwari (Literature — Set Works)35 marks
- Question 3.1Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
- Question 3.2Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
- Question 4.1Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
- Question 4.2Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 2 DBE/2017
SCE
TICONDZISO KULABAHLOLWAKO
1. Fundza lelikhasi ngembikwekutsi ucale kuphendvula imibuto.
2. Ungalifundzi lonkhe liphepha lemibuto. Buka lokucuketfwe ekhasini
lelilandzelako bese ubeka luphawu kulowo nalowo mbuto lobutwe
ngetincwadzi lotifundze kulomnyaka. Emva kwaloko, fundza leyo mibuto
lenetimphawu kuphela bese ukhetsa leyo lofuna kuphendvula yona.
3. Leliphepha lemibuto licuketse TIGABA LETINE.
SIGABA A: Inoveli (35)
SIGABA B: Umdlalo (35)
SIGABA C: Tindzaba letimfisha (35)
SIGABA D: Tinkondlo (35)
4. Phendvula imibuto LEMIBILI kuphela. MUNYE umbuto kusinye setigaba
letimbili.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile.
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile.
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
5. Sebentisa luhlu lwekutikhumbuta kute usitakale.
6. Landzela ticondziso letisekucaleni kwaleso NALESO SIGABA.
7. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto temibuto njengobe tinjalo
ephepheni lemibuto.
8. Cala LESO NALESO SIGABA ekhasini LELISHA.
9. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi singaba ngemaminithi la-60 kuleso
naleso sigaba.
10. Bhala ngesandla lesibonakalako nalesifundzekako.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 3 DBE/2017
SCE
LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA
Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula
ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula umbuto wenoveli loyifundzile.
INOMBOLO YEMBUTO EMAMAKI LIKHASI
1. Kwasha Tikhotsa 35 5
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula umbuto wemdlalo lowufundzile.
2. Lahloma Ladvuma 35 7
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
3.1 'Liviki lelidze' 18 10
3.2 'Timbuti!' 17 12
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lobutwe ngato.
4.1 'Ncamul' emave' 17 14
4.2 'Kuhle ketfu' 18 16
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 4 DBE/2017
SCE
LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA
Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula
ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA TINOMBOLO LINANI LEMIBUTO THIKA
TEMIBUTO LEPHENDVULWAKO ()
A: Inoveli 1 1
B: Umdlalo 1 1
C: Tindzaba letimfisha 2 2
D: Tinkondlo 2 2
CAPHELA: Cikelela kutsi uphendvule imibuto lesetigabeni LETIMBILI kuphela.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 5 DBE/2017
SCE
SIGABA A: INOVELI
UMBUTO 1: KWASHA TIKHOTSA – LL Dlamini
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI A
Mswati wesibili wakhombisa kuhlakanipha lokukhulu ngekutsi atsandze kubonisana
netindvuna takhe kuko konkhe lokumphetse kabi noma lokuyingoti esiveni. Imibono
lemihle yekumelana netitsa waphumelela Mswati kuyivetela tindvuna takhe; kodvwa
abehluleka kuveta imibono ngabomnakabo boFokotsi, Ndlela naSomcuba.
Mswati waphumelela kufakana imilomo naSomcuba, wakhombisa kutinikela 5
ekubonisaneni naFokotsi kanye naNdlela. Emavi aMswati abetsi, 'Kumele kulwiwe
nesitsa uma sekwehlulekiwe ekutsini kucociswane. Kulwa kucitsa ingati kukhiphe
imiphefumulo leminyenti nalenganacala.' Imphilo yemuntfu abeyatisa ngendlela
lemangalisako. Loko-ke bekungeke kusamsita ngalutfo ngobe simo besesingetulu
kwemandla akhe; naye abengasati kutsi kumele atsatseni ayihlanganise nani kuze 10
simo silunge.
Tinkinga labebukene nato Mswati betitinyenti kakhulu futsi angati kutsi abetaticatulula
njani. Bewungafunga utsi iNgwenyama ifakelwe sicitfo, ngobe bekukubi magumbi
onkhe. Kube sikhundla sebukhosi akusiso seluselwa ngabe utsintsintsa tandla
uyasibonga. Ukhuluma netindvuna takhe nje, titsa tinyatsela emabaleni elive lakhe. 15
Bantfwana labatsatfu bahlanganisa emasu abo; bavete netinhloso tabo labatimisele
kutibona tiphumelela nome kunjani.
Somcuba ukhuluma nabomnakabo boFokotsi naNdlela: 'Mswati uyawulibusa sifile.
Uyatikhohlisa! Siphumelele kumlolela tinciji. Angeke alibuse uyatsandza akatsandzi.
Abukho butfongo latabulala kulomnyaka. Kuphumula angeke akutfole!' 20
[Likhasi 17]
1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Yini lebangela Mswati wesibili atfolakale
acocisana ngemibono lemihle netindvuna takhe abe ashiya bobhuti bakhe
ngaphandle?
A Kutsi bayamtsandza.
B Kutsi abakatsembeki.
C Kutsi bayammela.
D Kutsi bayamhlonipha. (1)
1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Inkhulumo yaSomcuba letsi 'Mswati uyawulibusa
sifile. Uyatikhohlisa!' Imveta angumlingisi lonjani?
A Angumlingisi loneluvelo kakhulu.
B Angumlingisi lonemaciniso kakhulu.
C Angumlingisi lonelusizi kakhulu.
D Angumlingisi lonenhlitiyo lembi. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 6 DBE/2017
SCE
1.3 Ngusiphi sigameko lesentiwa bobhuti baMswati wesibili lesikhomba kutsi
abamfuni kuletheksthi lengenhla? (1)
1.4 Emavi aMswati latsi 'Kumele kulwiwe nesitsa uma sekwehlulekiwe ekutsini
kucociswane' aveta nhloboni yeludvweshu? (1)
1.5 Ngusiphi lesimo lesimatima Mswati wesibili labukene naso kulendzaba?
Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
1.6 Yini leyabangela kutsi iNdlovukazi Tsandzile itsatse tintsambo tebukhosi
ngemuva kwekukhotsama kwaSobhuza wekucala. Bhala emaphuzu
LAMABILI. (2)
1.7 Chaza bunjalo bemlingisi longuSicobolonjwane ubhekise encwadzini yonkhe.
Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
1.8 Ngabe seluleko saTsandzile sekutsi Mswati wesibili akeme sibindzi
samphumelelisa yini? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.9 Sento saFokotsi naNdlela sekubaleka bayobhaca eDumbe sibaveta
babalingisi labanjani? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.10 Lendzaba letsi 'Kwasha Tikhotsa' yenteka ngesikhatsi sakudzala. Nika tintfo
LETIMBILI letifakazela loko. (2)
1.11 Kuliciniso nobe kuliphutsa kwekutsi kubulawa kwaSomcuba yiNdlavela
kwaletsa umphumela lomuhle esiveni. Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.12 Yini KUBILI lokuyinjongo yembhali ngekusibhalela lendzaba? (2)
1.13 Yini inhloso yembhali kulendzaba ngekusebentisa ligama lelitsi
'Dzabulatinkhalo' abe asho kuSicobolonjwane? (2)
1.14 Catsanisa lokwenteka kutembusave endzabeni 'Kwasha Tikhotsa'
nalokwenteka kutembusave kulesikhatsi lesiphila kuso semphucuko. (2)
1.15 Uyavumelana yini nembono wekutsi Somcuba bekalichawe lemachawe
endzabeni? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.16 Bewutawutsatsa siphi sincumo uma ngabe bekunguwe Mswati lonenkinga
yekungevani nabobhuti bakhe? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
1.17 Lutfolakala kuphi luvutfondzaba kulendzaba? (2)
1.18 Landza kabanti ngesigameko sekubulawa kwaSomcuba yiNdlavela
esiphetfweni salendzaba. Bhala emaphuzu abe MATSATFU. (3)
1.19 Ngusiphi sifundvo lesitfolakala kulendzaba nasibhekisa kuMswati wesibili
netindvuna takhe? (2)
SAMBA SESIGABA A: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 7 DBE/2017
SCE
SIGABA B: UMDLALO
UMBUTO 2: LAHLOMA LADVUMA– Z Motsa
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI B
MADZANDZA: (Atikhulumele yedvwa) Wu! Yate yanona-bo naleyo ngulube
yemantjontjo! Nanyalo sitativa ngifunga labalele! (Abalekise
emehlo Ndvukutemphi)
NDVUKUTEMPHI: Utativa nje ungenaphi lapho? Asi tindzaba takho leto, angiva kutsi
utinakeni. Ase usho, ugijima uta lapha ebusuku nje ubitwephi vele? 5
Ufunani?
MADZANDZA: Yehhenini! (Ashaye tandla) Lasibekela ngekushesha bo!
Ngitekubona! Selicala yini lelo? 'Temphi, umuntfu abosho
nakangasaboniswa, aphangise ehlukanise sengcele ngembili
phela kwenile langaphandle kufunwa kusikwa. Awusangitsandzi 10
yini? Mine angifuni kuba yimphungane esilondzeni ngibe ngitenta
silima kantsi sewunengekile ngami.
NDVUKUTEMPHI: (Asabuya phasi) Kahle bo, waba njani nje wena lokungancengi
lutfo?
MADZANDZA: Ngincenge ngitsi ngentelani? Angetfuswa buntfwabenkhosi mine, 15
angidlali kanja …
NDVUKUTEMPHI: Kahle bo ngematje Dzandza. Kutsi nje bengingakakubheki,
nanangu Zulu ungisophe …
MADZANDZA: Bewungakangibheki? Kantsi lomlayeto lowutfumele
ngemntfwanakitsi bewu … 20
NDVUKUTEMPHI: Wo-bo! Uyati sengikhohlwe nya-nya! Ngilibele dvu! dvu! Ngentiwa
ngunangu Zulu … (Asondzele kuye ambambe tandla) Cola
mntfwanaketfu, ngunang' umuntfu lofuna kungidzina.
MADZANDZA: Yena vele ukhala ngemantjontjo ani ye'Temphi?
NDVUKUTEMPHI: (Amyekele masinyane amchilitele lapha) Yewena! Kantsi ngitsiteni 25
lakuwe? Nawungafuni imphama hlukana naleyo ndzaba uphume
unyamalale khona nyalo uyeva? Nyalo!
MADZANDZA: Abambe lukhalo ambuke) Yenabakitsi! Wangicoshisa
kwesigolwane sekwentenjani? Hhayi suka 'Temphi ungayenti
lentfo lenje! 30
Yini utsandze kubuswa yimiva yakho sonkhe sikhatsi?
Ungibiteleni-ke na …
NDVUKUTEMPHI: Angivani nalokube solo ngagwetjwa! Phuma! Angisakhumbuli!
[Likhasi 2]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 8 DBE/2017
SCE
2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Nika indzawo lapho kwenteka khona
lenkhulumiswano yaMadzandza naNdvukutemphi kuletheksthi lengenhla.
A Kuselawini
B Kusesibayeni
C Kusentsangeni
D Kusedladleni (1)
2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala ligama lelichazwa ngulomusho lotsi
'yinyama lophiwa yona nakuhlindvwa esangweni'.
A Emavutjwa
B Emangeleti
C Emantjontjo
D Emavubela (1)
2.3 Shano sizatfu lesiphatsekako lebesiletsa Madzandza kuNdvukutemphi
kuletheksthi lengenhla. (1)
2.4 Indlela Ndvukutemphi laphendvula ngayo Madzandza iletsa nhloboni
yeludvweshu. (1)
2.5 Nguyiphi intfo kuletheksthi lengenhla leyenta ube nekudvonseka ngekufundza
lomdlalo uyofika nawo esiphetfweni? (2)
2.6 Ucabanga kutsi kutawuba yini umphumela waloku Madzandza lakutjela
Ndvukutemphi kuletheksthi lengenhla? (2)
2.7 Ndvukutemphi wabulala ludziwo lapha kulomdlalo. Landzisa ngalesigameko
kutsi besikhombani. (2)
2.8 Ngusiphi sizatfu lesibangela boNdvukutemphi naQedizizwe kutsi batsi
Vusematfwa uyatsakatsa? (2)
2.9 Veta emaphuzu LAMABILI lafakazela kutsi lomdlalo 'Lahloma Ladvuma'
wenteka esikhatsini sakudzala. (2)
2.10 Ngabe tento taSigwaca naTfolwane tibaveta badlala yiphi indzima
ekutfutfukiseni lomdlalo? (2)
2.11 Phawula ngebudlelwano lobukhona emkhatsini waVusematfwa
naNdvukutemphi kutsi ngulobunjani. Sekela imphendvulo yakho. (2)
2.12 Coca ngalokujulile kutsi ngabe nguye yini Vusematfwa lona lobitwa yiMbiba.
Chaza. (2)
2.13 Ngekubona kwakho uphumelele yini umbhali ekwetseni ligama lelitsi
Ndvukutemphi kulomdlalo? Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 9 DBE/2017
SCE
2.14 Kuliciniso nobe kuliphutsa kutsi sento saMadzandza sekukhulelwa siyefana
naloko lokwentiwa ngemantfombatane alamuhla? Sekela imphendvulo yakho. (2)
2.15 Chaza lenkhulumo yaMadzandza letsi 'ubolibamba lingashoni'. (2)
2.16 Ngekubona kwakho bewungakhetsa bani emkhatsini waVusematfwa
naNdvukutemphi kutsi abe yinkhosi nawubuka timilo tabo? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
2.17 Kube bekunguwe iMbiba bewungatsatsa siphi sincumo ngekufa
kwendvodzana yayo, Ndvukutemphi? (2)
2.18 Ngusiphi sifundvo lositfola ngekuvela kwaTsembative ebukhosini beBatfwa
kulomdlalo? Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
2.19 Lesihloko salomdlalo lesitsi 'Lahloma ladvuma' siyahambisana nalokwenteka
esiphetfweni? Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (3)
SAMBA SESIGABA B: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 10 DBE/2017
SCE
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
UMBUTO 3: LITSAMBO - EJ Mhlanga
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
3.1 'LIVIKI LELIDZE'– BA Motau
Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI C
'Make Mabo.' Kusho lonesi lomdvuna lengihambisana naye. Aphindze futsi
achubeke atsi, 'Ngibuhlungu kusho kutsi nangabe Mabaso angekho
kulaba …' Akamange asayicedzela inkhulumo yakhe. Ngivele ngeva siyeti
singihlasela. Ngimetfuke sekangibamba. Kusho kutsi besengiwa. Achubeke.
'… Kusho kutsi ukulaba labane lokulukhuni salitje kufinyelela kubo. 5
Futsi nanome batakuli bangafika kubo, ematsemba ekutsi babatfole
basaphila, mancane kakhulu.'
Ngivele ngeva kutsi angimetfuke kodvwa ngatibamba. Angakusho kanjani
loko? Utsi uyakwati nje kuhlala lengikuhleti lapha emayini lomuntfu?
Phela ngifike lapha ngeMsombuluko njengobe lamuhla kunguLesihlanu nje. 10
Ngihlale kulokwendlu baphatsi bemayini labakuhlelele tihlobo talabo
labavelelwe ngulenhlekelele. Sefika sibanyenti kepha labanyenti sebatibonile
tihlobo tabo, sebaphindzele emuva emakhaya. Labanye baphindzele emuva
emakhaya nebayeni babo sebabheke etulu. Labanye njalo labanetinhlanhla
tabo, baphindzele emuva emakhaya bantfwababo nebayeni babo 15
basetibhedlela. Kuncono loko. Ingci nje nawati kutsi kwentekani ngesihlobo
sakho.
Mine? Bafike bangishiya lapha. Onkhe emalanga ingcondvo yami ihlala
ibalisa. Busuku nemini ngihlala ngishaya umthandazo lomncane lofanako.
'Nkhosi, lomshado ngawuphiwa nguwe, pho ungangemukelani wona 20
ngingakacedzi ngisho umnyaka munye kuwo? Utsi lamawele labatsi
bodokotela ngiwatfwele atakondliwa ngubani?' Lokungikhatsata kakhulu
nyalo kutsi nebaphatsi bemayini lebebakhutsalele kusidvudvuta lapha
kulendlu lesihlala kuyo abaseti njalo. Sebayashalatela basincishe nemehlo.
[Likhasi 63]
3.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Ngabe semangaki emalanga lahlalwe
ngumake Mabo lapha emayini?
A Emalanga lamane
B Emalanga lasihlanu
C Emalanga lasitfupha
D Emalanga lasikhombisa (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 11 DBE/2017
SCE
3.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo yamake Mabo letsi
'Labanye baphindzela emakhaya nebayeni babo sebabheka etulu'
ichazani?
A Lenkhulumo ichaza kutsi sebalele.
B Lenkhulumo ichaza kutsi sebashonile.
C Lenkhulumo ichaza kutsi sebadziniwe.
D Lenkhulumo ichaza kutsi sebalambile. (1)
3.1.3 Nguyiphi lenkinga labukene nayo make Mabo kuletheksthi
lengenhla? (1)
3.1.4 Nguluphi ludvweshu lolutfolakala kulenkhulumo letsi 'Utsi lamawele
labatsi bodokotela ngiwatfwele atakondliwa ngubani?' (1)
3.1.5 Tfola sizatfu lesenta kutsi make Mabo eve buhlungu ngemyeni
wakhe. Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
3.1.6 Chaza lendzawo lapho kwenteka khona lendzatjana. (2)
3.1.7 Ngabe inkinga yacatululeka nangabe ubuka siphetfo? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
3.1.8 Ngusiphi sincumo lebesesitsetfwe ngumake Mabo nangabe
angeke atfolakale Musa? (2)
3.1.9 Ngabe kuyakholweka yini loko lokwenteka kulendzatjana uma
ubuka sikhatsi lesiphila kuso? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.1.10 Uma ubuka lenkhulumo letsi 'Nawe uyabona kute umuntfu
longaphila sikhatsi lesidze kangaka ngaphasi kwesimo lesinje.'
Ngabe iyafakazeleka yini nome cha? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.1.11 Ngabe sihloko siyahambelana yini naloku lokwenteka kulendzaba
lemfisha? Sekela imphendvulo yakho. (2)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 12 DBE/2017
SCE
3.2 'TIMBUTI' – JJ Thwala
Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI D
Nhloko Mabila naNdlebe Mncina bafana labatayelene ngendlela
lemangalisako. Bungani babo buhlanganiswe tintfo letinyeti kakhulu. Bahlala
endzaweni leyatiwa ngekutsi kukaHhohloka. Batalelwa khona kulendzawo.
Batalwa langa linye. Batali babo bakhelene. Bafundze etikolweni letincane
ndzawonye baze batawufinyelela eMlilo High, leyakhiwe khona kaHhohloka. 5
IMlilo High sikolo lesidvume ngemiphumela lemihle minyaka yonkhe.
'Tinjani tifundvo tamatikuletjeni Ndlebe?' Kubuta Nhloko.
'Hhayi kuyafiwa wakitsi. Kantsi kufundza kulukhuni kangaka? Kube bengati
ngabe angitihluphanga ngekufundza ngize ngifinyelele kulelibanga leli?'
Kuphendvula Ndlebe akhombisa kutisola lokukhulu. 10
'Kufanele ubabate kubamatima kwetifundvo ngekutsi awumange ukhombise
kutimisela kusukela ekucaleni kwemnyaka.'
'Kutimisela nekungatimiseli kuyefana. Matekuletjeni uphaswa ngenhlanhla.
Nawungenayo inhlanhla ngeke uphase.'
'Cha, Ndlebe uyaphosisa. Nawucale kufundza ngekutimisela umnyaka 15
usacala ngeke utfole tinkinga. Liphutsa lakho kutsi bewungeti esikolweni
malanga onkhe. Nawufika ekuseni uhamba emini sikolo singakaphumi.'
'Ungena ngani wena kuloko? Kwentiwa ngimi ngako-ke wena akukutsintsi.
Mine ngikwenta nje ngobe ngiyati kutsi ngikwentelani.'
Bakhuluma nje boNhloko naNdlebe nguLwesine. Bayacala kuhlolwa kusasa. 20
Konkhe loku bebakufundza kusukela ekucaleni kwemnyaka, sebayohlolwa
ngako kutsi bakufundzisisile yini. Bafundzi lebebafundza sibili
njengaboNhloko bajabulile. Bafundzi labebadlala njengaboNdlebe
bayachachatela ngobe abati kutsi bayobhalani. Labanye-ke bafundzi abanaki
lutfo ngobe kubo konkhe kuyefana. 25
[Likhasi 109]
3.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Endzabeni lemfisha kumele balingisi
babe bangaki?
A Bangengci kulababili.
B Bangengci kulabane.
C Bangengci kulabalishumi.
D Bangengci kulabasihlanu. (1)
3.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Lenkhulumo letsi 'Hhayi kuyafiwa
wakitsi' isho kutsini?
A Isho kutsi kuyashonwa.
B Isho kutsi kuyabandza.
C Isho kutsi kulukhuni.
D Isho kutsi kuyabhaleka. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 13 DBE/2017
SCE
3.2.3 Ngusiphi sigameko lesenta iMlilo High itfolakale idvume kakhulu? (1)
3.2.4 Shano lokufananako etimphilweni taboNhloko naNdlebe
etheksthini lengenhla. Bhala emaphuzu LAMABILI. (2)
3.2.5 Lamavi latsi 'Matekuletjeni uphaswa ngenhlanhla' ngabe aliciniso
nobe angemanga? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.2.6 Uyavumelana yini nembono waNdlebe wekutsi naye ufuna
kuyewufundzela buthishela enyuvesi? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.2.7 Ngusiphi sincumo lesatsatfwa nguNdlebe ngeluhlolo lwakhe
lwakamatekuletjeni? (2)
3.2.8 Ngabe tento taNdlebe tekungafundzi atsembe emaphepha
langasiwo tiyenteka yini etikolweni kulesikhatsi lesiphila kuso?
Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.2.9 Ngusiphi sifundvo lesitfolakala kulendzaba lemfisha? Bhala
emaphuzu LAMABILI. (2)
3.2.10 Landza ngemphumela walokwenteka esiphetfweni salendzaba
lemfisha. (2)
SAMBA SESIGABA C: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 14 DBE/2017
SCE
SIGABA D: TINKONDLO
UMBUTO 4: LETFWESE – PT Jele, JJ Thwala
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
4.1 Fundza lenkondlo lelandzelako bese uphendvula imibuto lelandzelako.
Ncamul' emave – SR Mdluli
1 Inhlitiyo lengalali namuntfu
2 Ibubula ingacedzi namuhla
3 Ngitiva tehla nesibibitfwane singasiti
4 Idzabuka ingeke iletse mehluko
5 Timsitsile tintsaba letikudze Ncamul'emave
6 Namuhla ngikudla kwemizindlo nemicabango
7 Ingabe uyawubuya aphila nje nebakitsi?
8 Ngubani longakhohlwa ngulesa simomondiya
9 Sikhikhikhi Lomagadvula sishingishane selucobo
10 Uma sekajika ekhoneni kudzela sibukeli
11 Abelesela asho ngaleliphasi livi
12 Ngimoyitele kancane ngisho ngekutichenya
13 Ncamul' emave tintsaba tiyamdedela!
14 Uma agezile wapolishwa kudzela botsotsi
15 Umkhandza asakhukhumukise emahlombe acunusile
16 Ubone ngemehlo kutsi simele kutsintfwa silwane
17 Uyalalela akasuye sonkhanise Ncamula
18 Ubhukula imincele aye kuleSwatini ngekwetsembeka
19 Akakhononi ngisho akhonjwa leya eKZN indlela
20 Sifungo sekutsi siyofa silahlane sisecinile
21 Sinini sami lesihambe naye namuhla
22 Sibika baphetsene kahle eluhambeni.
23 Nangu achamuka egedeni sebamletsile
24 Nangu amandzatela ngebusokati
25 Waba lilanga lucobo namuhla!
26 Ncamul' emave tintsaba tiyamdedela!
[Likhasi 29]
4.1.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Hlobo luni lwemvumelwano
loludvwetjelwe emgceni we-2 newe-4?
A Imvumelwanosicalo leyecako.
B Imvumelwanosigcino leyecako.
C Imvumelwanosicalo lephindzako.
D Imvumelwanomkhatsini leyecako. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 15 DBE/2017
SCE
4.1.2 Khetsa YINYE imphendvulo. Bunkondlo buni lobudvwetjelwe
kulomugca longentasi?
Sifungo sekutsi siyofa silahlane sisecinile …
A sifanisongco.
B sifanankhamisa.
C sifanangwaca.
D sihabiso. (1)
4.1.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Bhala sinongo lesitfolakala emgceni
25 kulenkondlo lengenhla.
A Sifaniso.
B Sifanisongco.
C Sihabiso.
D Simuntfutiso. (1)
4.1.4 Shano kutsi sonkondlo ukhuluma ngani kulenkondlo lengenhla. (1)
4.1.5 Nika tindzawo LETIMBILI sonkondlo lekatsi 'Ncamul' emave'
uyatihamba. (2)
4.1.6 Ligama lelitsi simomondiya kulomugca longentasi lishoni
nawufundza lenkondlo lengenhla?
Ngubani longakhohlwa ngulesa simomondiya. (1)
4.1.7 Bunkondlo buni lobuvetwa ngulemigca lengentasi? Sekela
imphendvulo yakho.
'Sinini sami lesihambe naye namuhla
Sibika baphetsene kahle eluhambeni.' (2)
4.1.8 Bhala imigca LEMITSATFU lesendzimeni yekucala lekhombisa
kutsi sonkondlo ukhatsatekile ngalemoto yakhe. (3)
4.1.9 Chaza kutsi abecondze kutsini sonkondlo ngalomugca
lolandzelako? Bhala emaphuzu LAMABILI.
'Uyalalela akasuye sonkhanise Ncamula.' (2)
4.1.10 Phawula ngekwakheka kwendzima yenkondlo lengentasi. Bhala
emaphuzu LAMABILI.
Nangu achamuka egedeni sebamletsile
Nangu amandzatela ngebusokati
Waba lilanga lucobo namuhla!
Ncamul' emave tintsaba tiyamdedela! (3)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 16 DBE/2017
SCE
4.2 Fundza lenkondlo lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela.
Kuhle ketfu! – OA Bhiya
1 Kusemtsimbeni lomangalisako,
2 Kusemgidvweni lowesabekako;
3 Bapheleketeli bamakoti banyukubele,
4 Buso betibukeli buncumile;
5 Bahlabelela kungatsi bakhatsele,
6 Makoti ucambalele tfwi!
7 Lomshad' uyangimangalisa!
8 Umlobokati wembets' iveyili yelipulango,
9 Umyeni wembetse letimnyama,
10 Bahlabeleli bambetse inyunifomu lemnyama;
11 Buso babo buphaphatsekile,
12 Imiphefumulo yab' ikhatsatekile.
13 Talukat' atililiteli;
14 Emajah' awaphoseki,
15 Tintfomb' atigidz' ekudzeni,
16 Bantfwana bamel' ekudzeni,
17 Bamunya titfuph' emlonyeni,
18 Kungabe bayawulala badleni?
19 Iwil' insika yelikhaya.
20 Sicumbi setivakashi siyashuca,
21 Libandla lebafundisi liyahuba;
22 Bayolim' ensimini lengafulwa.
23 Likhaba lalensimu liyababa;
24 Likhaba lalensimu alibonwa.
25 Umbhishobh' ubusis' umlobokati,
26 Umbhishobh' ubhek' emqulwini;
27 'Lutful' elutfulin' umphefumulo kuMnikati'
28 Liyakhemetel' etibukelini,
29 Iyan' imvula yetinsizi;
30 Umtsimba wonkh' uhluneme,
31 Umlobokati usele weneme.
[Likhasi 45]
4.2.1 Khetsa YINYE imphendvulo. Hlobo luni lwenkondlo lena
lengenhla?
A Inkondlo leyi-sathaya.
B Inkondlo leyi- eleji.
C Inkondlo leyi-lirikhi.
D Inkondlo leyi-sonethi. (1)
4.2.2 Shano kutsi bunkondlo buni lobudvwetjelwe emgceni-25. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 17 DBE/2017
SCE
4.2.3 Khetsa YINYE imphendvulo. Hlobo luni lweluchumano loluvetwe
ngulamagama lacindzetelwe kulemigca lengentasi?
'Tintfomb' atigidz' ekudzeni,
Bantfwana bamel' ekudzeni,' …
A Luchumanomkhatsini.
B Luchumanosicalo.
C Luchumanosigcino.
D Luchumano loluvundlile. (1)
4.2.4 Khetsa YINYE imphendvulo. Sonkondlo ngabe ucondze kusitjelani
ngalesentakutsi lesidvwetjelwe kulomugca longentasi?
'Makoti ucambalele tfwi!'
A Sonkondlo usitjela kutsi umufi uvukile.
B Sonkondlo usitjela kutsi umufi uhleti.
C Sonkondlo usitjela kutsi umufi ungcwatjiwe.
D Sonkondlo usitjela kutsi umufi ushonile. (1)
4.2.5 Ushoni sonkondlo ngeligama lelidvwetjelwe kulomugca
lolandzelako?
Umlobokati wembets' iveyili yelipulango, (1)
4.2.6 Sonkondlo abecondze kutsini ngalomugca longentasi?
'Lutful' elutfulin' umphefumulo kuMnikati' (2)
4.2.7 Hloboluni lwebunkondlo lobuvetwa nguloluphawu loludvwetjelwe
kulomugca longentasi?
'Kungabe bayawulala badleni?' (2)
4.2.8 Sihloko lesitsi 'Kuhle Ketfu' ngabe siyahambisana yini
nalokwenteka enkondlweni? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.9 Itsini ingcikitsi yalenkondlo lengenhla? Sekela ngekucaphuna
umugca losenkondlweni. (2)
4.2.10 Landza ngalokujulile kutsi lomugca lotsi 'Iyan' imvula yetinsizi'
usho kutsini enkondlweni. (2)
4.2.11 Ucabanga kutsi labavelelwe ngulesimo sonkondlo lakhuluma
ngaso hulumende angabasita njani? Shano KUTSATFU. (3)
SAMBA SESIGABA D: 35
SAMBA SAKO KONKHE: 70
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2017 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2017 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC Supplementary 2017 QP

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2024 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2016 Question Paper
More from Grade 12 siSwati FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati FAL ATP 2023 24

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum