Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
LIBANGA 12
SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)
LIPHEPHA LESIBILI (P2)
LWETI 2023
EMAMAKI: 70
SIKHATSI: 2 ½ Ema-awa
Leliphepha linemakhasi la-22.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2023 papers 





View all





siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2023 Question Paper
Grade 12 siSwati FAL Paper 2 question paper from the NSC November Exam 2023, 22 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Siswati Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2023 · siswati. Question paper, 22 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Question paper
- Year
- 2023
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 22
- File size
- 725.1 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 22
This exam
NSC November Exam 2023
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 2.1Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
- Question 2.2Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
- Question 3.1Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
- Question 3.2Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
- Question 4.1Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
- Question 4.2Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 2 DBE/Lweti 2023
NSC
TICONDZISO KULABAHLOLWAKO
Fundza lelikhasi ngembikwekutsi ucale kuphendvula imibuto.
1. UNGALIFUNDZI lonkhe liphepha lemibuto. Buka lokucuketfwe ekhasini
lelilandzelako bese ubeka luphawu kulowo nalowo mbuto lobutwe
ngetincwadzi lotifundze kulomnyaka.
2. Leliphepha lemibuto licuketse TIGABA LETINE.
SIGABA A: Inoveli (35)
SIGABA B: Umdlalo (35)
SIGABA C: Tindzaba letimfisha (35)
SIGABA D: Tinkondlo (35)
3. Phendvula IMIBUTO LEMIBILI kuphela kunobe ngutiphi tigaba LETIMBILI
ngalendlela:
SIGABA A: INOVELI (35 emamaki)
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile.
SIGABA B: UMDLALO (35 emamaki)
Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile.
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA (35 emamaki)
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
SIGABA D: TINKONDLO (35 emamaki)
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
Sebentisa luhlu lwekutikhumbuta kute usitakale.
4. Landzela ticondziso letisekucaleni kwaleso naleso sigaba.
5. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto temibuto njengobe tinjalo
ephepheni lemibuto.
6. Cala LESO naleso sigaba ekhasini LELISHA.
7. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi: Sebentisa emaminithi lange-75 kuleso
naleso sigaba.
8. Bhala ngesandla lesibonakalako nalesifundzekako.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 3 DBE/Lweti 2023
NSC
LOKUCUKETFWE
Lelikhasi litakusita ekukhetseni imibuto lofuna kuyiphendvula ngaphandle kwekufundza
lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile.
INOMBOLO YEMBUTO EMAMAKI LIKHASI
1. Kwasha Tikhotsa 35 5
2. Ngenca Yakho 35 9
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo lowufundzile.
3. Lahloma Ladvuma 35 12
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula imibuto LEMIBILI ngetindzaba letimfisha lotifundzile.
4.1 'Tjani Buyakhuluma' 18 16
4.2 'Siphandla' 17 18
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TIMBILI tinkondlo ngencwadzi loyifundzile.
5.1 'Luswetindzini' 17 20
5.2 'Utsi Angentenjani?' 18 21
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 4 DBE/Lweti 2023
NSC
LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA
Lelikhasi litakusita ekukhetseni imibuto lofuna kuyiphendvula ngaphandle kwekufundza
lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA TINOMBOLO LINANI LEMIBUTO THIKA
TEMIBUTO LEPHENDVULWAKO ()
A: Inoveli 1–2 1
(Imibuto lemifisha)
B: Umdlalo 3 1
(Imibuto lemifisha)
C: Tindzaba letimfisha 4.1 + 4.2 2
(Imibuto lemifisha)
D: Tinkondlo 5.1 + 5.2 2
(Imibuto lemifisha)
CAPHELA: Cikelela kutsi uphendvule imibuto lesetigabeni LETIMBILI kuphela.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 5 DBE/Lweti 2023
NSC
SIGABA A: INOVELI
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli loyifundzile.
UMBUTO 1: KWASHA TIKHOTSA – LL Dlamini
1.1 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI A
Abesakhotseme Sobhuza wekucala, Somhlolo wemihlolo! Phela
abesalandzele boyisemkhulu boNgwane, Ludvonga naboDlamini. Umbuso
wesive semaSwati bese watiwa enhla nasentasi. KaZulu bekwatiwa kutsi
kunesive semaSwati enhla nelive. KulemaTfonga bebati kutsi kunemaSwati.
KaSoshangane bebati kutsi kunemaSwati. KulebaPedi bebati kutsi 5
kunemaSwati.
Ukhotsama Sobhuza wekucala nje, ushiya Mswati wesibili lobuye atiwe
ngekutsi nguMavuso wesibili usesemncane kutsi angatsatsa bukhosi besive.
Tintsambo tebukhosi tasala etandleni teNdlovukazi Tsandzile netindvuna.
INdlovukazi Tsandzile yabunakekela bukhosi besive, baphatsiswa 10
kwelicandza. Pho, naye Tsandzile abetalwa ebukhosini bakaNdwandwe
KaZwide KaNongoma! Kubaluleka kwebukhosi abekwati ngalokuphelele.
Sobhuza wekucala washiya sive sibili. Bukhosi bafana nelitsambo libangwa
imikhenkhetse. Kwasukuma emadvodzana aSobhuza wekucala lamanyenti
ema ngetinyawo onkhe afuna bukhosi. Kwasukuma Somcuba, kwasukuma 15
Fokotsi, kwasukuma naNdlela. Sive besibuke ngemehlo lakhaliphilie kutsi
sitfole umholi lotawufana neNgwenyama leseyikhotseme ngekunakekela
sive. Bukhosi baniketwa Mswati wesibili- ngobe bebucondzene naye.
Esigodlweni eLudzidzini, Mswati wesibili ucoca naSomcuba:
'Somcuba! Somcuba! Somcuba, mnaketfu. Ngifuna nati kutsi lentfo 20
leniyentako ninaboFokotsi naNdlela, nititsintsela bomanyovu!' 'Kwentenjani
Mswati? Lamuhla usola tsine? Loku uyati kutsi sikhundla sebukhosi lesi
lewunetseteke kuso ungene ngenca yetfu? Soneni kuwe mnaketfu?' Kubuta
Somcuba. 'Inhlitiyo yakho ingufakazi. Niyawukulumela yini lubandlululo lolu
lenilucalile? Nitsini ngalemihlangano lelishumi leniyibamba ngemnyama?' 25
[Likhasi 1–2]
1.1.1 Caphuna umugca losivetela kutsi inkhosi lebeyibusa ayisekho
emhlabeni. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 6 DBE/Lweti 2023
NSC
1.1.2 Sive semaSwati besatiwa yonkhe indzawo. Fakazela lombono
ngekubhala linani letive lebelati ngaso.
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Betitine
B Betitintsatfu
C Betitihlanu
D Betitimbili (1)
1.1.3 Bhala KUBILI lokwenta iNdlovukazi Tsandzile kube nguye
libambela lenkhosi. (2)
1.1.4 Letheksthi lengenhla inguyiphi incenye yesakhiwo senoveli?
Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.1.5 Loku lokwenteka kuletheksthi kusivetela luphi luhlobo
lweludvweshu? Usho ngani? (2)
1.1.6 Itsini ingcikitsi yalenoveli? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.1.7 Catsanisa lenkhulumo yaMswati letsi, 'Niyawukulumela yini
lubandlululo lolu lenilucalile?' nendlela Sobhuza wekucala lashiye
sive singayo. (2)
1.1.8 Ngabe yini injongo yembhali ngekufaka umlingisi longuSomcuba
kulenoveli? Chaza. (2)
1.1.9 Ucabanga kutsi kutawuba yini umphumela waboSomcuba
njengobe babamba imihlangano ngebumnyama bafuna kubusa
ngenkhani? (2)
1.1.10 Ngabe bafundzi balendzaba bebasilindzele yini siphetfo sayo?
Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 7 DBE/Lweti 2023
NSC
1.2 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI B
'Sengilidzabule lonkhe leNgwenyama ngihogela luhala enhla nasentasi,
etigodzini nasetintsabeni ngilandzela boSomcuba naSidwala. Akuphume
Imigadlela icondze kuMahamba itawufike ikhandze bantfwana boFokotsi
naNdlela kuphela. INdlavela ayilandzele umfula uMgwenyane. Ngitimisele
kuhamba nayo ngiyoyikhombisa umutikati waSomcuba kanye newaSidwala,' 5
kukhuluma Sicobolonjwane.
Umbiko lowafika wenta kutsi emabutfo ahlelembiswe kabusha. Yaphuma
Imigadlela iholwa nguTikhuba icondze kuMahamba. Yafike yatfola kutsi
emabutfo endzawo atilungiselele alindzele nome ngabe yini lengahle yenteke.
Atfolana etulu kwashisa phasi. Imphi yaMswati beyikutayele kulwa, ngobe 10
beseyilwe timphi letinyenti kakhulu. Kwafa emabutfo lamanyenti aboNdlela
naFokotsi. Kwalala emajaha lanemandla lamanyenti ngenca yekweswela
emasu emphi. Kwashiswa yonkhe imiti lebeyikhona kuleyo ndzawo.
Kwashiswa tonkhe tikhotsa lebetikhona kuleyo ndzawo.
Bantfu batfunjwa kwahanjwa nabo kucondvwe esigodlweni eLudzidzini. 15
Fokotsi naNdlela babaleka beca umfula uMkhondvo bayewukhosela eDumbe
kaKunene. Baniketwa indzawo yekuhlala lapho kuze baphephe elulakeni
lwaMswati. Imigadlela yabalandzela boFokotsi naNdlela incamula tigodzi
netintsaba yagcina ikhetse kubayekela, yancandzeka yabuyela emuva.
Bantfu labebakhe kuMahamba bahlakatwa banikelwa etikhulwini letitsite 20
eMphumalanga, eNshonalanga naseNyakatfo ngobe kungenteka babe yingoti
embusweni jikelele. Waphela kanjalo-ke umbuso wemaBhadze, kepha
lowabuye wavuswa nguye Mswati ngekutsi balandvwe bantfwana ngesheya
kwemfula uMkhondvo batewutinta eMankayane.
[Likhasi 77–78]
1.2.1 Nguliphi ligama lelisetjentisiwe etheksthini lelisho Mswati wesibili?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Sandlane
B Sicobolonjwane
C Ngwenyama
D Khambi (1)
1.2.2 Nguyiphi indzima ledlalwa nguSicobolonjwane kulenoveli? (1)
1.2.3 Tikhuba uvetwe njengemlingisi lonjani ngekwesimilo? Bhala
emaphuzu LAMABILI. (2)
1.2.4 Chaza ngesimonhlalo sekuhlalisana ubhekise kulokwenteka
kuletheksthi lengenhla. (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 8 DBE/Lweti 2023
NSC
1.2.5 KULICINISO nobe KULIPHUTSA yini kutsi imphi yaMswati
yehlulwa? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.2.6 Ngekubona kwakho kungani Mswati akhetse kuhlasela sigodzi
sakuMahamba? (2)
1.2.7 Ucabanga kutsi yini leyabanga kwekutsi emabutfo ahlelenjiswe
kabusha? (2)
1.2.8 Catsanisa lokwenteka kuletheksthi nesihloko sanenoveli. (2)
1.2.9 Ngemaphuzu LAMATSATFU sifundvo sini lesitfolakala kulenoveli? (3)
[35]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 9 DBE/Lweti 2023
NSC
UMBUTO 2: NGENCA YAKHO – JJ Ncongwane
2.1 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI C
Imfundvo bekuyintfo leligugu. Lapho babodvwa, bebacoca ngetifundvo
nangaloko lokuphatselene nesikolo. Umsebenti wesikolo bebawatisa kunako
konkhe.
Kulesikolo bafundzi labatsite bebadvume ngetifundvo letitsite. Lapha
eMvongotsini bekwatiwa vele kutsi Mshumayeli akatsintfwa esiBhunwini 5
kanye nasesifundvweni setibalo, iMathemathiki phela kanye nakuGeneral
Science. Kantsi-ke Helen yena bekatiwa vele kutsi uyababa elulwimini lwaJoji
kanye nakuHistory. Leto-ke bekutifundvo tabo. Bebangatsintfwa kuto, bababa
hhe.
Kantsi-ke Simon yena bekadvume ngebuhlongandlebe. Bekatfolakala njalo 10
aphetse sibuko lesincane. Ngesikhatsi bantfwana basukuma bamikisa
tincwadzi tabo kuthishelanhloko, yena usebentisa sibuko kubabuka. Angitsi
thishelanhloko bekahlala esitulweni sakhe, tincwadzi atibeka etikwelitafulana.
Bantfwana bona bebafike beme lapha eceleni kwelitafulana lakhe.
Ngesikhatsi bamile Simoni afike abeke sibuko sakhe phasi, ababuke kutsi 15
bagcoke timphahla tangaphasi letinjani. Loko phela bekakwenta
kumantfombatana.
Itawutsi intfombatana nayihlala phasi, bese umuva atsi, 'Mine ngingakutjela
kutsi lamuhla ugcoke imphahla yangaphasi lenjani,' asho iphenti phela.
'Ngeke,' kuphika intfombatana. 20
'Leluhlata,' kusho Simon ahleka kakhulu.
Imangale intfombatana kutsi uyibone nini. Wakwenta loko Simon kodvwa
laba linye lelisilima. Bambona bantfwana base bayamceba kuthishelanhloko.
Abamshayanga nje ngalelo langa watiyela ngisho kuhlala. Nasekhaya bayiva
lendzaba yakhe Simon yekukhohlakala. Bamshaya wacishe wafa. Yebo 25
sikolo nebatali bebabambisene ekwakheni similo lesihle sebantfwana.
Umntfwana bekatsi nakagange ekhaya, ashaywe nasesikolweni futsi kube
ngiso leso.
Akumangalisi nje nendzaba yaMshumayeli yekushisa umuti wamkhulu wakhe
yahamba yaze yafika etindlebeni tabothishela. Noko bothishela bayihlolisisa 30
ngeliso lelijulile impela. Basebentisa lwati lwabo mayelana nekukhulisa
umntfwana kanye nekuganga kwakhe.
[Likhasi 45–46]
2.1.1 Loku lokwenteka kuletheksthi kwenteka kuphi nendzawo?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Ehholweni
B Ehhovisini
C Esikolweni
D Esontfweni (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 10 DBE/Lweti 2023
NSC
2.1.2 Umuntfu lolihlongandlebe ngumuntfu lonjani njengobe kushiwo
ngemlingisi longuSimon kuletheksthi lengenhla? (1)
2.1.3 Letheksthi isivetela siphi simo semoya emkhatsini webatali
nabothishela? Sekela imphendvulo yakho. (2)
2.1.4 Ngusiphi sigameko lesikuletheksthi lesikhomba kutsi Mshumayeli
ukhula ngaphandle kwekukhuliswa batali bakhe? (2)
2.1.5 Kushaywa kwaSimon kuletheksthi kusivetela kutsi lendzaba
yenteka ngasiphi sikhatsi semphilo? Usho ngani? (2)
2.1.6 Bafundzi lebafana naSimon bangasitwa ngayiphi indlela? Bhala
KUBILI. (2)
2.1.7 Ucabanga kutsi loku lokwenteka kuletheksthi ngebafundzi
baseMvongotsini kusenteka yini ngebafundzi balomuhla? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
2.1.8 Loko bekwentiwa nguthishelanhloko endzimeni ye-2 kumveta
angumuntfu lonjani ngekwesimilo? Sekela imphendvulo yakho. (2)
2.1.9 Hulumende ubaklomelisa ngayiphi indlela bafundzi labatimiselako
nalabaphumelela kahle etifundvweni tabo tamatekuletjeni
njengaboMshumayeli? Bhala KUTSATFU. (3)
NA
2.2 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI D
Kulawo malanga, Mshumayeli wabona shengatsi sikhatsi sihamba kancane.
Yena besekajake kutsi uphele umnyaka. Wahamba waya nasekhaya
kaTimbulu wayokwatisa gogo Finishi kutsi kulomnyaka lotawusuka
kungenteka aye enyunivesi. Satikhalela salukati lesingugogo Finishi nasiva
Mshumayeli asho njalo ngobe bekasitfumelela phela imadlana. 5
'Cha gogo angiyi kuyokufa. Ngitawubuya sengitfwele ticu ngisebente,
ngikwakhele nendlu lenhle lenganetsembisa yona ninamkhulu …'
'Hawu Mshumayeli mtukulu, liphupho lelo. Angiboni kutsi utasikhandza
sisawadla lanhlavana tsine. Lapha kitsi selimatfunti.'
'Seyingashaya noma ngabe kunini. Minyenti kakhulu leminyaka loyoyihlala le 10
emanyunivesi. Ngabe ngiyeva kutsi utsi utawuhamba sewungitekele makoti,
ngisale naye-ke lapha ekhaya angicitsise situnge. Angitsi uyambona malume
wakho kutsi inhloko kute.'
'Cha gogo. Asikholwe nje kutsi iNkhosi itakugcina uphile ngize ngicedze
kufundza. Indzaba yabomakoti aseyime kancane. Ngitayibona nasengibuya.' 15
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 11 DBE/Lweti 2023
NSC
'Sewutasilandzela tinhlanya-ke tabomakoti lapho uya khona kantsi ngabe
utsatsa nayi intfombi yakaTsabedze labatsi nguKhanyisile. Yinhle lentfombi
inesimilo futsi inebuntfu. Ngumntfwana lokhuliswe ngeSiswati. Ungayi
kuyolandza bositjuzimi …'
Ahleke kakhulu Mshumayeli nakeva gogo Finishi asho njalo. Bese utsatsa 20
lapho atsi, 'Uyamtsandza Khanyisile gogo?'
'Silima kuphela lesingayitsandzi lentfombi yakaTsabedze …' Aphubuke futsi
ahleke Mshumayeli. Nagogo Finishi ahleke kakhulu. Ayifihle Mshumayeli
indzaba yekutsi bayatsandzana naKhanyisile. Singati-ke kutsi uyifihla nje
salukati asiyati yini lendzaba. Sikhuluma ngalendlela nje mhlawumbe sifuna 25
kumuva sifuba. Phela banjalo labadzala.
[Likhasi 147]
2.2.1 Kubonakala kwaMshumayeli atjela gogo wakhe ngemaphupho
akhe kukhombisani?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Kumhlonipha
B Kumtfukutselisa
C Kumkhalisa
D Kumhlabekisa (1)
2.2.2 Gogo Finishi ubonakala akhatsateka nakatsi Mshumayeli
uyahamba uya enyuvesi. Ngabe yini imbangela yaloko? (1)
2.2.3 Kungani Gogo Finishi atsi Mabhuno inhloko ayikho? (2)
2.2.4 Ngusiphi sento lesikhomba kutsi gogo Finishi naMshumayeli
bebatsandzana kakhulu futsi baphilisana kahle kuletheksthi? (2)
2.2.5 Sizatfu sini lesenta Mshumayeli ahleke ngalesikhatsi Gogo Finishi
akhuluma ngaKhanyisile? (2)
2.2.6 Ngabe yini lekuletheksthi lengakwenta ufune kufundza lendzaba
uyofika nayo esiphetfweni? (2)
2.2.7 Ngabe basekhona yini bafana labafana naboMshumayeli
labahlonipha bantfu labadzala babanakekele? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
2.2.8 Sifiso saGogo Finishi sekutsi Mshumayeli akateke Khanyisile hhayi
bositjuzimi sibafundzisani bafana labasafuna kutsatsa bafati? (2)
2.2.9 Nguwuphi umlayeto lesedluliselwa wona nguletheksthi lengenhla? (2)
2.2.10 Tetsembiso taMshumayeli kuGogo Finishi taba yimphumelelo yini?
Chaza? (2)
[35]
SAMBA SESIGABA A: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 12 DBE/Lweti 2023
NSC
SIGABA B: UMDLALO
UMBUTO 3: LAHLOMA LADVUMA – Z Motsa
3.1 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI E
KHETSIWE: Wena wentani vele? Wanatsa njengesilwane semanti
kwentenjani?
VUSEMATFWA: Ngiyadla, anginatsi!
KHETSIWE: Pho nawudla sewungate udlise kwenkhom' ilahlekile
Vusematfwa? 5
VUSEMATFWA: Kodvwa wena uyacala yini kungibona ngidl' emabele?
Bewuwasaphi ke lapha nase ngitakuba sinengiso
ekuwadleni?
KHETSIWE: (Abeka ludziwo phas' etinyaweni takhe) Ngichuba
umsebenti wami. Uyati nawe kulamalangana kufute 10
nginatsise wena naNdvukutemphi kuloludziwo lwesive.
Yena ngoba ngimkhandze angekho eMphelave ngibese
ngichubeka ngita lapha.
VUSEMATFWA: Uyati sengilitse liba lelo siko! Pho wangemuka emlonyeni
ngisadla utsiawu … 15
KHETSIWE: Ngiyabona awutiboni kahle tintfo wena. Sibhekene
nemtfwalo lomatima wekutsatsa bukhosi kepha wena
ngatsi awunandzaba noma bungaya endlini
yakaboNdvukutemphi, inkhani nje nakunesiguca
nelikhanjana embikwakho kwenele. 20
VUSEMATFWA: (Atsi kwetfuka) KaboNdvukutemphi? Sewutsini nyalo?
Kunatsa kwami kuhambelana njani ne ...?
KHETSIWE: Ubuta kube ungaboni yini mntfwaneMbiba? Awuboni kutsi
lokukhonta kwakho imbita kanjena kukwenta
muntfumunywana eMbibeni? NaNdvukutemphi lombala 25
sewalibala kugiya ngawe esiveni nasenkhosini kutsi
wehlulwa mabele. Kadze neMbiba ilwekhuta lolutsandvo
lwakho lwemabele kepha, ngunhlanga timuka nemoya.
Yini lentfo loyenta kimi kodvwa Vusa? (Litsi kwephuka livi
lakhe litjengisa buhlungu) 30
VUSEMATFWA: (Asukume aye lapho kume khona Khetsiwe kodvwa
angamtsintsi) Hawu, Khetsiwe, wate washo ngelusizi
kanjena yini kangaka? Wena ikuhlupha ngani lendzaba
yami nemnetfu? Mine ngitsi sitijabulele nje sengitsi ase
ngisuse ludzendza lwekoma! Ewu, ayibe yincane 35
Nkhosatana yebaTfwa, angikacondzi kukwephula umoya
ngekunatsa, kutsi nje …
[Likhasi 7]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 13 DBE/Lweti 2023
NSC
3.1.1 Tinkhulumo taKhetsiwe timveta ayintfombatana lekhuliseke njani
kuletheksthi lengenhla?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Lekhuliseke ngenhlonipho
B Lekhuliseke ngebuvila
C Lekhuliseke ngeludlame
D Lekhuliseke ngetjwala (1)
3.1.2 Letheksthi yenteka ngasiphi sikhatsi semphilo? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
3.1.3 Khetsiwe ukhatsatwa yini kuletheksthi lengenhla? (2)
3.1.4 Letheksthi ingadlaleka malula esiteji. Fakazela lombono
ngemaphuzu LAMABILI. (2)
3.1.5 Khokha inkhulumo lekuletheksthi leveta kutsi Khetsiwe akafuni
bukhosi butsatfwe nguNdvukutemphi. (2)
3.1.6 Bhala KUBILI lokwenta Khetsiwe afaneleke kuba yiNdlovukati
yeBatfwa. (2)
3.1.7 Ngutiphi tizatfu betenta Khetsiwe angakujabuleli kahle kuba
yiNdlovukati yesive seBatfwa? Nika TIMBILI. (2)
3.1.8 Ucabanga kutsi kungahloniphi emasiko asebukhosini kungaba
nawuphi umphumela? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.1.9 Vusematfwa naye ubukeka anetinkinga takhe? Ucabanga kutsi
ngutiphi leto tinkinga? (2)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 14 DBE/Lweti 2023
NSC
3.2 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI F
VUSEMATFWA: Wena-ke utsi ungabusa bani ulancele nje? Ucabanga
kutsi awubonwa yini kutsi ulibhimbi lekutalwa? Inkhosi
iyati kutsi indvuku uyibamba ngeliginjolo wena, futsi …
NDVUKUTEMPHI: Lancele lincono kunesidzakwa!
KHETSIWE: Yehlisani emavi bo! Bantfu labengcako bangate batsi 5
kutalele hlokohloko lini vele …?
NDVUKUTEMPHI: Bindza wena?
VUSEMATFWA: Ase ume kancane Khetsiwe, ucabanga kutsi angati lutfo lo!
Lalela lapha mnaketfu, noma ngingaba sidzakwa,
ngitalwa bukhosi. Ngitalwa yiNkhosatana yale ebukhosini 10
bemaLima kaMndzawe. Wena? Unyoko
ngumuntfukatana nje bamvusa khona la etaleni. Ngeke-
ke ubuhoshe bukhosi mfo nobe endza kucala kubabe
watibula ngawe ngingakaveli. Akusho lutfo loko
ngemisimeto yebukhosi, ingati yenu itsandza kuba lula! 15
NDVUKUTEMPHI: (Asatfukutsele agcwele imbita) H-he-e mfana! Utawufisa
kutsi ngabe uwamitile lawo mavi! Angiva-ke? Longatsi
ungetfuka ngamake?
(Acuphe tindvuku takhe) Tsatsa takho-ke uvike sibone
kutsi ingati lengelula iwushaya njani umzaca. 20
Phela sewuyihlohle emgodzini wayo nyalo! (Atitsatse
Vusa, bavikisane. Kungakabiphi kuvakale phahla!)
KHETSIWE: Hawu, Ndvukutemphi! Walubulala ludziwo lwami!
NDVUKUTEMPHI: Seluphelile yini lubumba? (Anganaki achubeke avikise
umnakabo) 25
KHETSIWE: Ndvukutemphi, ngulolu lenganikwa yiNdlovukati
nayingemukela nyakenye! Ndvukutemphi sewulwephulile!
NDVUKUTEMPHI: (Sewuyetfuka naye) Ngulolo kantsi? Pho bewungasho
ngani? Nawe uluphetse dlakadlaka bo, nyalo buka se …
VUSEMATFWA: Mine ngifuna kudla kwami la! 30
NDVUKUTEMPHI: Ase bamuve! Ungakhala ngetjwala ubona sesehlelwe
yinhlekelele? (Abhekise kuKhetsiwe) Khetsiwe yenta taba
bo utame kutfola lolunye khona lomuhla nje.
KHETSIWE: Lolunye? Lomuhla?
NDVUKUTEMPHI: Yebo, ngete ngalala nesinyama lesinjena. Tama bo! 35
KHETSIWE: Ngenteni nje Ndvukutemphi ngoba nawe uyati kutsi ...
(Kukhulekele umuntfu emnyango)
[Likhasi 10–11]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 15 DBE/Lweti 2023
NSC
3.2.1 Tinkhulumo taNdvukutemphi naVusematfwa tiveta luphi luhlobo
lweludvweshu?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Ludvweshu lwasekucaleni
B Ludvweshu lwangaphandle
C Ludvweshu lwangekhatsi
D Ludvweshu lwasemuva (1)
3.2.2 Vusematfwa bekabutsandza kakhulu tjwala. Caphuna umugca
lofakazela loko kuletheksthi. (2)
3.2.3 Kukhatsateka kwaNdvukutemphi ngekufa kweludziwo kukhombani
ngelwati lwakhe ngemasiko? (2)
3.2.4 Kuyangani kutsi Ndvukutemphi abe lapho kunaKhetsiwe
naVusematfwa? (2)
3.2.5 Sizatfu sini lesenta Khetsiwe atfolakale emkhatsini wemphi
yaNdvukutemphi naVusematfwa? (2)
3.2.6 Kufa kweludziwo etandleni taNdvukutemphi kukhombani? Chaza. (2)
3.2.7 Chaza kabanti ngekukhetfwa kwaKhetsiwe kutsi abe yiNdlovukati
yesive seBatfwa. (2)
3.2.8 Ucabanga kutsi kungani umbhali walomdlalo afake umdlali
longuTsembative kulomdlalo? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.2.9 Ngabe siphetfo saNdvukutemphi kulomdlalo besimfanele yini?
Chaza ngalokugcwele. (3)
SAMBA SESIGABA B: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 16 DBE/Lweti 2023
NSC
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Kulesehluko, imibuto imayelana naletindzaba letimfisha letilandzelako:
'TJANI BUYAKHULUMA' – JJ Ncongwane
'SIPHANDLA' – JJ Ncongwane
UMBUTO 4: TELUTSANDVO ATIPHELI – JJ Ncongwane
Fundza lamatheksthi lacashunwe etindzabeni letimfisha LETIMBILI bese uphendvula
imibuto lebutiwe kuleyo naleyo. Linani lemamaki laniketiwe kulowo nalowo mbuto
liyinkhomba yebudze lobulindzelekile bemphendvulo yakho.
CAPHELA: Phendvula imibuto lebutwe ngalamatheksthi LAMABILI, UMBUTO 4.1
NEMBUTO 4.2.
4.1 'TJANI BUYAKHULUMA'
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI G
Kwenile lapha eceleni kwemgwaco lophuma edolobheni eNasipoti uye
eBhabutini. Kunetjani belucunga ngala nangala kwemgwaco. Sebomile lotjani
kwatise phela kutsi kusebusika. Kusika tjani ubutsengise bekukadze
kungumsebenti wakhe Guduveni Masuku. Sewunesikhatsi lesidze atiphilisa
ngalomsebenti. Uyabusika abente emakhenya abubeke tincunjana. 5
Angabubona kutsi sebunyenti, ucasha iloli imtfwalele bona ayobutsengisa.
Njenganyalo-ke solo angene ekuseni lomdzala kukhala lisikela. Lapha
ngaphasi kwesihlahla ubeke ligabha lakhe lemahewu. Solo ehliswe ibhasi
lehamba ngensimbi yesihlanu ekuseni. Leyo bhasi itsatsa bantfu labahlala
eBhabutini kepha basebenta eNasipoti. Naye-ke Guduveni ubamba leyo 10
bhasi afike ehle lapho asika khona tjani. Kulamalanga sewubusikela dvutane
nelidolobha laseNasipoti. Kutsite ngetitfuba tensimbi yemfica, weva aphetfwe
ngumchamo, wagaca lisikela lakhe lapha ecebeni, wacondza lapho angacitsa
khona emanti. Uphetfwe ngumchamo nje ingani unatse kakhulu litiya ekuseni
nakasuka ekhaya lakhe e-Extension 11. Kulelikhaya lakhe Guduveni, uhlala 15
naLaMaseko. LaMaseko ubukeka amncane kakhulu kuGuduveni ngemnyaka.
Lena phela yindzawo lelapha eceleni kwelilokishi laseBhabutini. Lena
indzawo yemadlangala kumbe imikhukhu. Linyenti lebantfu lelihlala lapha
alisebenti. Njengato tonkhe tindzawo taloluhlobo, nalendzawo idvume kabi.
Kuyantjontjelwana. Kuyagagadlelwana. Kuyangenelwana etindlini. 20
Ekuphatsekeni kwakhe-ke ngumchamo Guduveni, watfola umena wehlisa
iziphu. Nakatsi emehlo suka, naso sidvumbu semfati wemlumbi longcunu
embikwakhe. Wawuncamula khona lapho umchamo weca lamadze
emagonso. Nguye loyo ahalakashela aklaya tiganga asacondze emgwacweni
wesikontiyela. Ugijima nje lomdzala uhlaba inyandzaleyo. Ugijima ucalata 25
tonkhe tiganga.
[Likhasi 102]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 17 DBE/Lweti 2023
NSC
4.1.1 Letheksthi yenteka kuyiphi indzawo? (1)
4.1.2 Ngabe letheksthi lengehla iveta yiphi incenye yesakhiwo?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Sicakacaka
B Luvutfondzaba
C Setfulo
D Siphetfo (1)
4.1.3 Ngubani umlingisi logcamile kuletheksthi? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
4.1.4 Kungani Gaduveni ashaye inyandza leyo? Sekela iphendvulo
yakho. (2)
4.1.5 Bhala KUBILI lokufakazela kutsi Gaduveni angumlingisi
lotsembekile ubhekise kulendzatjana. (2)
4.1.6 Ngekubona kwakho yini lebeyingenta Guduveni kumfanele
kwekutsi kungaba nguye lowente lesigameko kulomlumbi. (2)
4.1.7 Bhala sifundvo ummango losifundza kulendzaba usekele
ngalokwenteka kulendzatjana. (2)
4.1.8 Sigameko saleliNdiya sekubulala ufune kubhoca labanye ngabe
siyakholweka yini? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.1.9 Ngabe lendzatjana iwulandzele yini umgomo wekubhalwa
kwendzatjana ngekwelinani lebalingisi? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
4.1.10 Ngabe uyavelana yini naGuduveni lokutsi atsi uyasita agcine
sekasetinkingeni? Sekela ngemaphuzu LAMABILI. (2)
NA
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 18 DBE/Lweti 2023
NSC
4.2 'SIPHANDLA'
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI H
'Lonyaka, ngifuna kugila tiga lapha emcudzelwaneni. Ngifuna kubashiya
bonkhe. Sengikhatsele mine kushiywa belumbi yonkhe leminyaka. Lonyaka
ngifuna kubakhomba bantfu kutsi natsi siyakwati kugijima.' Kusho Mankayi
Sibandze losebenta lapha emayini yaseSheba. Phela vele Mankayi
ngumgijimi lowatiwako lapha emayini. Ingani ngisho nakuletinye timayini 5
letifana naboBhonase nabo-Agnes, bayamati Mankayi Sibandze kutsi vele
uyabashiya. Lapha emayini ugijimela licembu lebagijimi lelibitwa ngekutsi
Timbabala. Imicudzelwano yekugijima leminyenti sewuke wayitsatsa umsa
waSibandze. Lapha ekamelweni lakhe nje kulenga timendlela futsi
kunetindzebe tekugijima lasake waklonyeliswa ngato. Kepha lomcudzelwano 10
lowatiwa ngekutsi yiJock of The Bushveld Half Marathon akazange
asaphumelele kuwo. Buka-ke ngobe lomcudzelwano utsi unesizumbulu
semali nje uphindze uhambisane nemklomelo wemoto leyi-Uno kuloyo
lotawuphuma embili. Manje-ke Mankayi uyayidzinga sibili imoto intfo nje kute
labozukana bekuyitsenga. Futsi nakangatfola lemoto yeluhlobo lwema-Uno 15
angajabula kabi. Phela sewutawukhona waSibandze nekugibelisa titfombi
takhe. Phela tintfombi talamalanga timtsandza kabi umfana kumbe lijaha
lelihamba ngemoto. Lijaha lelihamba ngemoto alitisomi nekutisoma. Limane
limise nje imoto lapha eceleni bese livula lifasitelo litsi, 'Kunjani mntwana
awufuni yini kutsi ngikukhiphe?' Hhawu ngaleso sikhatsi-ke intfombi ayibuti 20
nekubuta, ivele nje isho etulu. Sekulula kabi kuganwa tintfombi kulamalanga
ikakhulu futsi nangabe usihlabani futsi udvumile njengaboMankayi. Tintfombi
tidla lapha entsendzeni yesandla kuboMankayi.
Mankayi Sibandze usebenta lapha emayini nje unemnakabo lohleti ekhaya
longasebenti. Yena bekasebenta le emayini yaseMntsoli manje ngenca 25
yekutsi seyavalwa, waphelelwa ngumsebenti. Sewuneminyaka lesihlanu
ahleti ekhaya. Buka-ke unemfati nebantfwana labondlako. Nekutsi baphile nje
sebaphilela yena Mankayi ngobe naku usasebenta yena lapha emayini
yaseSheba. Ngiko-ke lokunye bekukadze kwenta Mankayi kutsi afise
kuwuncoba lomjaho. Mhlawumbe angatfola nabozukana aphosaphosele 30
umnakabo longasebenti.
[Likhasi 56–57]
4.2.1 Caphuna umugca lokuletheksthi loveta kutsi Mankayi bebangamati
kulemayini labesebenta kuyo kuphela. (1)
4.2.2 Lenkhulumo yaMankayi letsi 'Ngifuna kubakhomba bantfu' imveta
angumuntfu lonjani?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Lotitsandzako
B Lotikhonako
C Lotihloniphako
D Lotitsembako (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 19 DBE/Lweti 2023
NSC
4.2.3 Bhala KUNYE lebekwenta Mankayi afise kuncoba. (1)
4.2.4 Chaza ingcikitsi yalendzatjana ubhekise kuMankayi. (2)
4.2.5 Ngabe kukhona yini kuletheksthi lokwenta umfundzi afise
kuchubeka nekufundza lendzaba yini? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.6 Lesiphandla sibenaliphi ligalelo kulendzatjana yonkhe? (2)
4.2.7 Kuliciniso nobe kuliphutsa yini kutsi tintfombi talamalanga tifuna
bantfu labanetimoto labadvumile? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.8 Ucabanga kutsi Mankayi bekakholelwa kuyiphi inkholo? Sekela
imphendvulo yakho ubhekise endzabeni yonkhe. (2)
4.2.9 Ngemaphuzu LAMABILI nguwuphi umlayeto umbhali lasedlulisela
wona sitetsamelilwati ngalendzatjana? (2)
4.2.10 Siphetfo salendzaba ngabe sinayo yini ingwijikhwebu? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
SAMBA SESIGABA C: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 20 DBE/Lweti 2023
NSC
SIGABA D: TINKONDLO
Kulesigaba, imibuto ibutwe ngaletinkondlo letilandzelako:
'LUSWETINDZINI' – SL Sigudla
'UTSI ANGENTENJANI' – VJ Nkwanyana
CAPHELA: Phendvula imibuto ngato TOTIMBILI letinkondlo, UMBUTO 5.1
NEMBUTO 5.2.
UMBUTO 5: EMATFUNDVULUKA – BB Malangwane
5.1 Fundza lenkondlo bese uphendvula imibuto lelandzelako.
LUSWETINDZINI – SL Sigudla
1 Uchamukile njengenhlalayenteka,
2 Ntimakati letinziphokati,
3 Uwuhlahlil' angumbanekati,
4 Uwuvuli' uyimbomotsikati,
5 Ucondzil' ungatsikameteki,
6 Lewulikhetsile kulamanyenti,
7 Walibona likufanele swetindzini,
8 Hlwi…! Sewundiza khashane,
9 Ushaya sentfwala swetindzini,
10 Inhlitiyo ijabulile ngekhatsi,
11 Emuva le sematsambo,
12 Lewulikhetsile lihambela futsi,
13 Ematsambo ayawubonwa tintfutfwane
14 Umphefumulo ukhonjwe kulakaMkhatsi.
[Likhasi 71]
5.1.1 Bunkondlo buni lobucindzetelwe emgceni we-1 newe-3?
Khetsa YINYE imphendvulo.
A Imvumelwanomkhatsini leyecako
B Imvumelwanosigcino leyecako
C Imvumelwanosicalo leyecako
D Imvumelwanosicalo (1)
5.1.2 Bunkondlo buni lobudvwetjelwe emgceni we-5? Usho ngani? (2)
5.1.3 Hlobo luni lwebunkondlo lobusemgceni we-3? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
5.1.4 Hloboluni lweluchumano lolucindzetelwe kulenkondlo? Sekela
imphendvulo yakho.
(2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 21 DBE/Lweti 2023
NSC
5.1.5 Chaza kutsi sentakutsi lesisetjentiswe emgceni we-8, siletsa siphi
sitfombe. (2)
5.1.6 Nika sizatfu lesenta kutsiwe lenkondlo lengenhla iyisonethi. (2)
5.1.7 Ucabanga kutsi yini ingcikitsi yalenkondlo? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
5.1.8 Ucabanga kutsi sonkondlo abesho kutsini ngalomugca longentasi?
'Lewulikhetsile lihambela futsi.' (2)
5.1.9 Ngabe sihloko salenkondlo sicambeke kahle yini? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
NA
5.2 Fundza lenkondlo bese uphendvula imibuto lelandzelako.
UTSI ANGENTENJANI? – VJ Nkwanyana
1 Ucancatsel' enhlok' awuboniswa ngumuntfu,
2 Ulok' uchwensa njal' usichwensi,
3 Uyenyenya selitsambem' ungabonwa nangetinjongosi,
4 Watiwokota sitfongwana tabhabhalala,
5 Watitsel' ekhatsi wakhandza leyo mimoya,
6 Isabhakuta kubogucasithandaze
7 Kuphangelwan' emaphupho lamnandzi,
8 Bashwileka tinwele lapho bakuva,
9 Ungcingca ngesibhakadza selunyawo,
10 Wabatful' etulu wababeka phasi,
11 Wawutewufulela kutikhwama nakutikhwanyana,
12 Ubatfulele phans' ubahoshe njengensango.
13 Lijabhane lelijabhalata ngelutsandvo,
14 Lebangicoshela bumnyama baletsa
15 Kukhany' engcondvweni lapho bengibhukusha,
16 Esitibeni sebuvila bangihloma sikhali,
17 Lengitakusijijimet' esifubeni sebuvila,
18 Lesifuba sakho lesinjengesicoco.
19 Lapho ngingenw' emagons' ekubaleka,
20 Ungete wangikhandza kodvwa ngisidvuli,
21 Lesitawukhokh' emagonso njengemvundla,
22 Lesi sikhatsi lenginabalele kuso,
23 Anginaye lotangititimisela sona,
24 Afik' asindlale njengendvwangana,
25 Lapho bekacambalalisw' emalunga,
26 Etintsangeni tekugcina lapho bafoliswa,
27 Njengabhatat' ekujuleni kwetinhlabatsi,
28 Asewume ngemafufunyan' uyangesabisa,
29 Awusuy' umngani wekwesaba njengenunu.
[Likhasi 43–44]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 22 DBE/Lweti 2023
NSC
5.2.1 Emagama lacindzetelwe emgceni we-2 aletsa buphi bunkondlo?
Sekela imphendvulo yakho. (2)
5.2.2 Sonkondlo abeshoni ngalencenye ledvwetjelwe kulomugca
longentasi?
'Watitsel' ekhatsi wakhandza leyo mimoya'
Khetsa YINYE imphendvulo.
Watfola bantfu ...
A basaphila.
B bakhuluma.
C bafile.
D bakhala. (1)
5.2.3 Hlobo luni lwenkondlo lolu? Usho ngani? (2)
5.2.4 Bunkondlo buni lobusemgceni we-14 newe-15? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
5.2.5 Khokha umugca lonesifaniso endzimeni ye-2 uwubhale phasi bese
uyasidvwebela. (2)
5.2.6 Chaza kabanti ngekwakhekha kwemigca lesendzimeni ye-3
kulenkondlo. (2)
5.2.7 Sonkondlo bekakusiphi simo semoya nakabhala lenkondlo? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
5.2.8 Ucabanga kutsi bekuyini inhloso yasonkondlo yekusibhalela
lenkondlo lengenhla? (2)
5.2.9 Tigebengu letifana nalesi lekukhulunywa ngaso kulenkondlo
tiwuhlukumeta kanjani ummango? Bhala KUTSATFU. (3)
SAMBA SESIGABA D: 35
SAMBA SAKO KONKHE: 70
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P3 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2022 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2020 Question Paper
More from Grade 12 siSwati FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati FAL ATP 2023 24

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum