Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
LIBANGA 12
SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)
LIPHEPHA LEKUCALA (P1)
INDLOVANA/INDLOVULENKHULU 2017
IMEMORANDAMU
EMAMAKI: 80
Leliphepha linemakhasi la-7.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2017 papers 





View all





siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC Supplementary 2017 Memo
Grade 12 siSwati FAL Paper 1 memorandum from the NSC Supplementary Exam 2017, 7 pages. Read online or download the free PDF.
Siswati Fal · Grade 12 · NSC Supplementary Exam · 2017 · siswati. Memorandum, 7 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2017
- Exam period
- NSC Supplementary Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 7
- File size
- 233.9 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 7
This exam
NSC Supplementary Exam 2017
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lekwengeta (FAL)/P1 2 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017
NSC – Imemorandamu
SIGABA A: SIVISISO
KUMAKWA KWESIVISISO
Imemorandamu yekumaka sivisiso:
Bahlolwa abangajeziswa uma banemaphutsa esipelingi nelulwimi emibutweni
lemidze ngobe injongongco kuvisisa.
Nangabe umhlolwa asebentisa emagama aletinye tilwimi letingasiso Siswati
akanganakwa lawo magama, kodvwa nangabe imphendvulo ivakala ihambisana
nembuto akangajeziswa. Nangabe kusetjentiswe ligama lalolunye lulwimi
etheksthini kantsi liyafuneka emphendvulweni, loko kwemukelekile.
Emibutweni levulekile bahlolwa abanganikwa emamaki nangabe baphendvule
ngetimphendvulo letitsi: YEBO/CHA nobe NGIYAVUMA/ANGIVUMI. Kufanele
banike sizatfu nobe bachaze ngalokugcwele nobe besekele.
Emibutweni lefuna LICINISO/LIPHUTSA nobe LIPHUZU/UMBONO emamaki
akangehlukaniswa emkhatsini, lokusho kutsi alikho limaki lelinikwa LICINISO/
LIPHUTSA nobe LIPHUZU/UMBONO, onkhe emamaki anikwa sizatfu/kuchaza
ngalokugcwele/kwesekela/kucaphuna.
Nangabe umbuto udzinga timphendvulo teligama linye kuphela bese bahlolwa
baphendvula ngemisho legcwele kufanele kwemukelwe nangabe ligama
lelifunekako lidvwetjelwe nobe ligcanyisiwe.
Nangabe umbuto udzinga emaphuzu lamabili/lamatsatfu kodvwa bahlolwa banike
langetulu kwaloko, akumakwe lamabili/lamatsatfu ekucala.
Inkhulumosigodzi (lulwimisigodzi) yemukelekile.
Imibuto lapho kunikwe timphendvulo letinyenti kutsi bahlolwa bakhetse,
akwemukelwe luhlavu loluhambisana nemphendvulo nobe nangabe abhale
imphendvulo ngalokugcwele.
UMBUTO 1
1.1 1.1.1 A/Kukhuluma kakhulu. (1)
1.1.2 Umhlengikati ngumuntfu losebenta ngetemphilo/ngunesi. (1)
1.1.3 Litiko Letemphilo. (1)
1.1.4 Kushonelwa lijaha lebekatsandzana nalo/abesaba kubendlulisela
ingculazi. (1)
1.1.5 Abamba tigebengu/angcivita titembu emakhophini etitifiketi/asesha
tigitjelwa emigwacweni njll.
(Naleminye imibono yebahlolwa yemukelekile). (2)
1.1.6 Nguleli lekutsi amtsandze, amentele konkhe lakufunako. (2)
1.1.7 Kusho kutsi lutsandvo lwakhula ngemandla lwaba lukhulu kakhulu/
batsandzana kakhulu. (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lekwengeta (FAL)/P1 3 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017
NSC – Imemorandamu
1.1.8 Kwafika umcabango weteluleko lewatinikwa nguLungile tekutsi
abomcaphela Mzamo utsandza tintfombi/kuba nalenye intfombi. (2)
1.1.9 Wabangelwa kuba nesiciniseko sekutsi Mzamo akatsandzani naye
yedvwa/kutsi Mzamo uyamyenga akaketsembeki, utsandzana
nalabanye.
(Timphendvulo titawehluka). (2)
1.1.10 Imbangela ngukutsi bekatiwa ngekutsi muhle/abefanelwa nangabe
agcoke iyunifomu yemaphoyisa.
(Timphendvulo titawehluka). (2)
1.1.11 Abengakholwa nguloko lakuva ngaBatfobile kutsi unengculaza
ngobe abebukeka amuhle ngatsi akaguli.
(Timphendvulo titawehluka). (2)
1.1.12 Kuphika kakhulu/Kuphika intfo loyatiko. (2)
1.1.13 Kutfola Batfobile ahleti eceleni namakhalekhikhini wakhe. (2)
1.1.14 Bengingahamba ngiyowenta luhlolo lwengati kute ngitsi nangitfola
imiphumela ngitekwati indlela lekumele ngitiphatse ngayo.
(Timphendvulo titawehluka). (2)
[24]
1.2 1.2.1 Kusesiciwini setinyamatane. (1)
1.2.2 B/Kukhipha umtimba. (1)
1.2.3 Kubona uphindze ufundze ngemvelo/Kufundza nekubona tinhlobo
tetilwane/Kucitsa situnge ngemaholide.
(KUBILI kwaloku). (2)
1.2.4 Kungehli etimotweni ngobe kuyingoti/kungagijimisi imoti yakho/
kunganiki tinyamatane kudla/kungashayisi tinyamatane.
(Kubili kwaloku). (2)
[6]
SAMBA SESIGABA A: 30
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lekwengeta (FAL)/P1 4 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017
NSC – Imemorandamu
SIGABA B: SIFINYETO
UMBUTO 2
Kumakwa kwesifinyeto
Kwabiwa kwemamaki:
o Emaphuzu la-7 amumetse emamaki la-7 (nika limaki linye ephuzwini
ngalinye)
o Lulwimi lutawunikwa emamaki lama-3.
o Samba semamaki: 10
Kwabiwa kwemamaki elulwimi nangabe umhlolwa asebentise emagama
akhe:
o 1–3 wemaphuzu labhaleke kahle nika 1 limaki.
o 4–5 wemaphuzu labhaleke kahle nika 2 emamaki.
o 6–7 wemaphuzu labhaleke kahle nika 3 emamaki.
Kwabiwa kwemamaki elulwimi nangabe umhlolwa asebentise emagama
esicashunwa njengobe anjalo:
o 6–7 weticashunwa: akunganikwa limaki lelulwimi.
o 1–5 weticashunwa: akunikwe limaki linye lelulwimi.
CAPHELA:
Luhlakasimo
Sifinyeto lesibhalwe sangalandzeli luhlakasimo lolufanele kufanele sihlolwe.
Linani lemagama langengci kula-60.
o Labamakhako kufanele bente siciniseko selinani lemagama lasetjentisiwe.
o Akungakhishwa emamaki nangabe umhlolwa ehlulekile kubhala linani
lemagama lekumele lisetjentiswe nobe ngabe linani lemagama libhalwe kabi.
o Uma linani lemagama lelimisiwe leciwe akufundvwe kufikwe ekugcineni
kwemusho wekugcina.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lekwengeta (FAL)/P1 5 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017
NSC – Imemorandamu
EMAPHUZU LABALULEKILE NGEKULUNGISELELA UMCIMBI WELUSUKU
LWEKUTALWA.
LOKUCASHUNWE ETHEKSTHINI EMAVI EMHLOLWA
1 'Kubalulekile kukhipha timemo 1 Nika bantfu lobamemile timemo
kusenesikhatsi lesanele kute bantfu kusenesikhasi.
bakhone kutilungiselela.'
2 'Kumele wati kutsi bangaki bantfu 2 Lati linani lebantfu labetako.
labatawuphumelela kulomcimbi.'
3 'Tsenga kudla kusenesikhatsi,nekwati 3 Kudla akube kunyenti kwenele
indlela lekutawudliwa ngayo.' tivakashi.
4 'Kubalulekile kutjela bantfu bakho kutsi 4 Bantfu abati labafanele bakugcoke.
kumele bagcoke njani kute bahambisane
nemcimbi.'
5 'Hlela timphahla takho lewutewutigcoka 5 Timphahla lotawutigcoka atilungiswe
kusenesikhatsi.' ngesikhatsi.
6 'Bantfu labatawukhuluma emcimbini wakho 6 Labatawukhuluma batise
kumele ubatjele kusenesikhatsi.' kusenesikhatsi.
7 'Akube khona bantfu lebatewunandzisa 7 Akube khona bantfu labatawunandzisa
lokufaka ekhatsi kucula, kujayiva nekwenta ngetingoma, ngekudansa nobe
emahlaya.' ngekuhlekisa bantfu.
SAMBA SESIGABA B: 10
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lekwengeta (FAL)/P1 6 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017
NSC – Imemorandamu
SIGABA C: TAKHI NETIMISO TEKUSETJENTISWA KWELULWIMI
Imemorandamu yekumaka SIGABA C.
Sipelingi/Lupelomagama:
Timphendvulo letifuna ligama linye kufanele temukelwe nanobe sipelingi/
lupelomagama sinemaphutsa, ngaphandle kwekutsi liphutsa lesipelingi lintjintja
inshokutsi yalelo gama.
Timphendvulo letifuna imisho legcwele kufanele tingemukelwa nangabe
liphutsa lesipelingi lisesakhiweni selulwimi lesihlolwako.
Nangabe kuhlolwa sifinyeto seligama, imphendvulo kufanele ifakwe tiphumuti/
timphawu letifanele.
Takhiwo temisho kufanele tilandzele luhlelo lolwemukelekile tibuye tibhalwe
ngalokugcwele njengoba kubekwe eticondzisweni.
Imibuto lapho kunikwe timphendvulo letinyenti kutsi bahlolwa bakhetse,
akwemukelwe KOKUBILI, luhlavu loluhambisana nemphendvulo NA/NOBE
nemphendvulo lebhalwe ngalokugcwele.
UMBUTO 3: SIKHANGISI
3.1 Bantfwana besikolo/batali bebantfwana. (1)
3.2 B/Sifaniso. (1)
3.3 Sihloko sibhalwe ngemagama lamakhulu/umfanekiso wemathafisi. (1)
3.4 Kuphela. (1)
3.5 Acinile/Onga imali/Ahlala sikhatsi lesidze.
(Kubili kwaloku) (2)
3.6 Kugcizelela lokucina kwemathafisi njengesikhumba sendlovu/ticatfulo tentiwe
ngesikhumba sendlovu.
(Timphendvulo titawehluka). (2)
3.7 Bantfwana batsenga emathafisi. (2)
[10]
UMBUTO 4: IKHATHUNI
4.1 A/Libitombici. (1)
4.2 Hawu! (1)
4.3 Sidvonswa. (1)
4.4 Buniyo/Sabito sebuniyo/Sikhombabito sebuniyo. (1)
4.5 Letimbi. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lekwengeta (FAL)/P1 7 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2017
NSC – Imemorandamu
4.6 Hhayi/Akusito. (1)
4.7 Indlela yesimo. (2)
4.8 Kubaleka/Kugijima/Kuhlahla emehlo/Kutfukutsela. (2)
[10]
UMBUTO 5
5.1 5.1.1 A/Imoti. (1)
5.1.2 Kunciphisa/Sinciphiso/Buncane/Tindlela letincane/Mentiwa. (1)
5.1.3 Bahlolwa bakha umusho ngelibito lelitsi, 'tingoti'. Sibonelo tingoti
temigwaco tinyenti ngakhisimusi. (2)
5.1.4 Bahlolwa babhala umusho ube sesikhatsini lesitako.
Sibonelo: Umshayeli wemoti utawuhambela ngasesandleni
sesancele. (2)
5.1.5 Letitotobako/Lokhululekile. (2)
5.1.6 Nguleli lelitsi 'nebhodi'. Sibonelo: Yonkhe indlela igcwele
emabhodi/kube bengingalandzeli ibhodi ngabe ngalahleka. (2)
5.1.7 Tinyamatane tesiganga atiyi esigangeni. (2)
5.1.8 Bahlolwa bakha umusho ngesihlanganiso 'nobe'.
Sibonelo: Bafundzi batsandza kunatsa ijuzi nobe inamunedi
ehlobo. (2)
(14)
5.2 5.2.1 Emashumi lamabili nakune. (1)
5.2.2 Lamancane/Lambalwa (1)
5.2.3 Bahlolwa bakha umusho ngeligama 'timphahla'.
Sibonelo: Babe ungitsengele timphahla temcimbi wekuvalelisa
bafundzi/babe ungitsengele timphahla letinsha. (2)
5.2.4 Lesisho sisho kutsi sesutsi kakhulu. (2)
(6)
[20]
SAMBA SESIGABA C: 40
SAMBA SAKO KONKHE: 80
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC Supplementary 2017 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 3 NSC Supplementary 2017 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2017 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2017 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC Supplementary 2016 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC Supplementary 2015 Memo
More from Grade 12 siSwati FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati FAL ATP 2023 24

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P3 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper

Question paper