VA P1 2019 Afr hlayiso.com

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT-EKSAMEN NOVEMBER 2019 VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Tyd: 3 uur 100 punte LEES DIE VOLGENDE INSTRUKSIES NOUKEURIG DEUR 1. Hierdie vraestel bestaan uit 8 bladsye en 'n Insetsel van 1 bladsy (i). Maak asseblief seker dat jou vraestel volledig is. 2. BEANTWOORD AL 5 VRAE. 3. Lees elke vraag noukeurig deur voordat jy jou antwoord formuleer. 4. Skryf netjies en op 'n duidelike en gestruktureerde wyse: Gebruik volsinne en paragrawe volgens die instruksies van elke vraag. Geen punte sal toegeken word vir lyste feite of diagramme nie. 5. Nommer jou antwoorde presies soos die vrae genommer is. 6. Onderstreep die name van kunstenaars en kunswerke. 7. Jy mag nie na die visuele bronne wat in Vrae 1, 4 en 5 verskaf word in enige ander vrae verwys nie. 8. Moenie inligting herhaal nie. Geen punte sal toegeken word vir dieselfde inligting in 'n ander vraag nie. 9. Waar 'n vraag EN/OF bevat, mag jy EEN aspek of AL die kriteria bespreek. 10. LET WEL: Bestee ongeveer 45 minute tot 'n uur van jou tyd om Vraag 5 te beantwoord. 11. Antwoorde moet voltooi word in die Antwoordboek wat voorsien is. IEB Copyright © 2019 BLAAI ASSEBLIEF OM

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 2 van 8 VRAAG 1 VISUELE GELETTERDHEID Bestudeer Afbeeldings A, B en C, lees die teks en beantwoord dan die vrae wat volg. Gebruik Afbeeldings A, B en C SLEGS vir VRAAG 1. Afbeelding A (links) Daniel Popper (Hoofkunstenaar) Reflections 2013 AfrikaBurn, Tankwa. 'n Drie-vlak, tien meter hoë installasie wat van hout en staal gemaak is. AfrikaBurn is 'n gemeenskap van deelnemers wat bymekaarkom om 'n tydelike kunsstad, temakampe, kostuums, musiek, mutantvoertuie en brandende strukture te skep. Alles word een keer per jaar deur die vrywillige kultuur van die inwoners van Tankwa-dorp in die Karoo geskep. Niks behalwe ys word tydens die geleentheid te koop aangebied nie. Daar is geen smouse, advertensies of handelsmerke nie. Hulle hoort eenvoudig nie daar nie. Daar is nie eens ruilhandel nie; dit is 'n nie-kommersiële sone met 'n gee-ekonomie wat gaan oorgee sonder om iets terug te verwag. Reflections, Afbeelding A en B, is van hout en staal gebou. Die buitekant het die rou organiese kleur van die hout behou. Dit het 'n jaar lank daar gestaan en is in 2014 verbrand. Die projek is Afbeelding B (bo) moontlik gemaak deur die mildelike skenkings van 'n aantal Daniel Popper (Hoofkunstenaar) brand-deelnemers en vriende. Reflections (brandend) Daniel Popper was die leier- kunstenaar van hierdie projek. 1 2014 IEB Copyright © 2019

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 3 van 8 Afbeelding C Women are Heroes is 'n projek wat tussen 2008 en 2009 in verskillende stede in Afrika, Brasilië, Indië en Kambodja JR (Franse aktivis en uitgevoer is. JR is 'n anonieme Franse kunstenaar en kunstenaar) aktivis. Women are Heroes-reeks Die projek erken en beklemtoon die sosiale rol van vroue 2009 in hierdie konflikgeteisterde gebiede. JR se foto's van plaaslike vroue openbaar hul ongelukkige verhale en hulle 'n Lugfoto van 'n nie-amptelike word die "helde" van die landskap waarmee hulle verbind uitstalling bestaande uit gedrukte word. foto's wat op die dakke van geboue in Kibera, Nairobi, geplak In Kenia, Soedan, Sierra-Leone en Liberië is die geweld is. waaraan vroue tydens gewapende konflikte in Afrika onderwerp is, die mees ekstreme uitdrukking van die diskriminasie waarvan hulle in vredestyd slagoffers is. Toe JR hulle ontmoet het, het hy hul krag, moed en stryd eerstehands beleef. 2 Aan die begin van 2009 het JR die dakke van Afrika se grootste krotbuurt in Kibera (Nairobi, Kenia) gebruik vir 'n nie-amptelike uitstalling. Dit was in hierdie krotbuurt dat konflik in Februarie 2008 na die presidensiële verkiesing uitgebreek het. 3 IEB Copyright © 2019 BLAAI ASSEBLIEF OM

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 4 van 8 1.1 Watter rol speel skaal in Reflections (Afbeeldings A en B)? (2) 1.2 Daniel Popper het met baie ander saamgewerk wat gehelp het om die werk Reflections (Afbeelding A) te skep. Wie behoort krediet vir hierdie werk te kry, en hoekom? (3) 1.3 Sou jy Reflections (Afbeeldings A en B) as Kuns of Handwerk kategoriseer? Motiveer jou antwoord deur die kriteria te verduidelik wat jy sou gebruik om die werk te definieer. (3) 1.4 Verduidelik waarom albei werke wat in Afbeeldings A en C verteenwoordig word, as "nie-amptelike uitstallings" beskou kan word. (2) 1.5 Verwys na Afbeelding C. Evalueer hoe visueel en konseptueel suksesvol hierdie werk is om openbare bewustheid te skep van die probleme wat die vroue in hierdie gemeenskap ondervind. (5) [15] IEB Copyright © 2019

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 5 van 8 VRAAG 2 TWINTIGSTE-EEUSE KUNS, VAN DADA TOT DIE 1970's, KONSEPTUELE KUNS UITGESLUIT Lees die inligting hieronder en beantwoord die vrae wat volg. Afbeelding D Surrealistiese kunstenaars Exquisite Corpse 1928 Die speletjie van die Exquisite Corpse is in 1925 deur die Surrealiste begin. Volgens Breton was een manier om psigiese ruimte te ontsluit die gebruik van speletjies soos Exquisite Corpse, waar individuele kunstenaars beurte maak om verskillende dele van 'n "liggaam" op 'n enkele vel papier te teken. Surrealiste het sulke speletjies gebruik om hul onderbewussyn as 'n vorm van kreatiewe inspirasie te openbaar. 4 2.1 Kies die werk van EEN kunstenaar uit Surrealisme en EEN kunstenaar uit Abstrakte Ekspressionisme wie se werk "die onderbewussyn openbaar het". Skryf die naam van die kunstenaar, die titel van die kunswerk en 'n kort beskrywing van die kunswerk neer vir elk van die TWEE gekose kunswerke. (4) 2.2 Bespreek die kreatiewe proses agter elke gekose kunswerk en verduidelik hoe elke kunstenaar in hul eie "onderbewuste" gedelf het. (6) 2.3 In watter mate het jou kunsopvoeding jou gehelp om verdere insig te verkry in die betekenis van albei geselekteerde kunswerke in vergelyking met kykers wat geen formele kunsopvoeding het nie? (5) [15] IEB Copyright © 2019 BLAAI ASSEBLIEF OM

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 6 van 8 VRAAG 3 KONSEPTUELE EN KONTEMPORÊRE INTERNASIONALE KUNS Lees die volgende aanhaling en beantwoord die vrae wat volg. Om te leer van kuns of via die internet daarna te kyk, verskaf nie die volle prentjie nie. Die enkele belangrikste element in die kunswêreld is steeds die emosionele band wat tussen die kunswerk en die kyker bestaan. Steven Murphy 5 3.1 Kies EEN kunswerk deur 'n Konseptuele OF Kontemporêre internasionale kunstenaar wat slegs deur persoonlike waarneming ten volle waardeer en verstaan kan word. EN Kies EEN kunswerk deur 'n ander Konseptuele OF Kontemporêre internasionale kunstenaar wat ten volle waardeer en verstaan kan word wanneer jy daarvan geleer het en dit op die internet besigtig het. Vir elk van die TWEE gekose kunswerke, skryf die naam van die kunstenaar, die titel van die kunswerk en 'n kort beskrywing van die kunswerk neer. (4) 3.2 Bespreek die konsep EN/OF kreatiewe proses agter elke kunswerk. (8) 3.3 Verduidelik hoekom die eerste kunswerk wat jy gekies het, slegs ten volle waardeer en verstaan kan word wanneer jy dit persoonlik besigtig. (4) 3.4 Verduidelik hoekom die tweede kunswerk wat jy gekies het, ten volle waardeer en verstaan kan word wanneer jy daarvan geleer het en dit op die internet besigtig het. (4) [20] IEB Copyright © 2019

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 7 van 8 VRAAG 4 WEERSTANDSKUNS IN SUID-AFRIKA (1976–1994) Kyk na Afbeelding E hieronder, lees ALBEI aanhalings en beantwoord die vrae wat volg: Afbeelding E Birgit Walker Soweto, Crimes Against Humanity 1977 Birgit Walker se anti-apartheid plakkaat is gebruik in die 1978-kalender wat deur die Amerikaanse Komitee oor Afrika gepubliseer is. 6 Aanhaling 1: "Onderwys moet mense oplei in ooreenstemming met hul geleenthede in die lewe, volgens die sfeer waarin hulle woon." – Dr Hendrik Verwoerd 7 Aanhaling 2: "Dit was nie 'n gebrek aan vermoë wat my mense beperk het nie, maar 'n gebrek aan geleenthede." – Nelson Mandela 8 4.1 Verduidelik die belangrikheid van die onderwerp in Afbeelding E. (2) 4.2 Wat verteenwoordig die kleure rooi en wit? (2) 4.3 Uit Suid-Afrikaanse Weerstandskuns (1976–1994), kies TWEE kunstenaars en EEN kunswerk van ELKE kunstenaar wie se werk die gebrek aan geleenthede uitbeeld wat die onderdruktes tydens apartheid ervaar het. Vir elk van die TWEE gekose kunswerke, skryf die naam van die kunstenaar, die titel van die kunswerk en 'n kort beskrywing van die kunswerk neer. (4) 4.4 Verduidelik hoe elke kunstenaar se keuse van onderwerp, kreatiewe proses, gebruik van medium EN/OF konsep die gebrek aan geleenthede toon wat die onderdruktes tydens apartheid ondervind het. (10) 4.5 Evalueer watter van die geselekteerde kunswerke steeds relevant is in 'n kontemporêre Suid-Afrikaanse konteks. (2) [20] IEB Copyright © 2019 BLAAI ASSEBLIEF OM

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT: VISUELE KULTUURSTUDIES: VRAESTEL I Bladsy 8 van 8 VRAAG 5 KONTEMPORÊRE SUID-AFRIKAANSE KUNS (POST 1994) Kyk na Afbeelding F hieronder, lees die meegaande teks en skryf 'n opstel in reaksie daarop. Afbeelding F Nelson Makamo Visions of a Limitless Future 2018 Die Suid-Afrikaanse kunstenaar, Nelson Makamo, is in Februarie 2019 genader om 'n kunswerk vir die voorblad van Time-tydskrif te skep. Die titel van die uitgawe was "The Art of Optimism"/"Die Kuns van Optimisme". Gas-redakteur, Ava DuVernay, het die volgende stelling gemaak: "Kuns is ons ondervraging waardig en is om die waarheid te sê 'n teenmiddel vir ons tyd. In hierdie uitgawe vier ons en stel ons maniere voor waarop ons op die huidige oomblik inspirasie kan put uit die werk van kunstenaars wat 'n pad vir ons almal oopmaak. Hierdie bladsye word gevul met mense wat kuns as 'n wapen vir dinamiese optimisme gebruik." 9 Skryf 'n opstel van ongeveer vier bladsye waarin jy die mate waarin Kontemporêre Suid-Afrikaanse Kuns 'n gevoel van optimisme en hoop by die kyker aanwakker, krities oorweeg. Kies DRIE Kontemporêre Suid-Afrikaanse kunstenaars en EEN kunswerk van elke gekose kunstenaar om jou argument te ontwikkel en te motiveer. (Let wel: jy mag Nelson Makamo bespreek, maar jy mag nie na die kunswerk verwys wat in hierdie vraag ter sprake is nie. Puntetoekenning vir Vraag 5 3 kunstenaars 6 punte 3 titels met kort beskrywings van werke Toepaslike feite 12 punte (Let wel: Skryf 6 feite om 4 punte per bespreking van elke kunswerk te behaal.) Ontwikkeling van argument 12 punte [30] Totaal: 100 punte IEB Copyright © 2019