Downloaded from hlayiso.com
SENIORSERTIFIKAAT-EKSAMEN
LANDBOUWETENSKAPPE V1
2016
PUNTE: 150
TYD: 2½ uur
Hierdie vraestel bestaan uit 15 bladsye.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Skip to contentAll 2016 papers 





View all




%20June%202024%20Possible%20Answers_hlayiso.com_--5353c8e3-1139-4cf7-86d0-63682cc7012e/v1-b11ff282ad65746dcb8d/card.webp)
Agricultural Sciences Grade 12 P1 NSC June 2016 QP (Afr)
Grade 12 Agricultural Sciences Paper 1 question paper from the NSC June Exam 2016 (Afrikaans), 15 pages. Read online or download the free PDF.
Agricultural Sciences · Grade 12 · NSC June Exam · 2016. Question paper, 15 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Agricultural Sciences
- Grade
- Grade 12
- Document type
- Question paper
- Year
- 2016
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 15
- File size
- 464.4 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 15
This exam
NSC June Exam 2016
Questions in this paper
- Question 1.1Animal nutrition
- Question 1.2Animal reproduction10 marks
- Question 1.3Animal reproduction20 marks
- Question 1.4Animal reproduction5 marks
- Question 2.1Animal nutrition7 marks
- Question 2.2Animal nutrition6 marks
Show all 20 questions
- Question 2.3Animal nutrition7 marks
- Question 2.4Animal nutrition8 marks
- Question 2.5Animal nutrition7 marks
- Question 3.1Animal production and housing7 marks
- Question 3.2Animal production and housing6 marks
- Question 3.3Animal production and housing7 marks
- Question 3.4Animal health and protection7 marks
- Question 3.5Animal health and protection7 marks
- Question 4.1Animal reproduction7 marks
- Question 4.2Animal reproduction4 marks
- Question 4.3Animal reproduction5 marks
- Question 4.4Animal reproduction5 marks
- Question 4.5Animal reproduction10 marks
- Question 4.6Animal reproduction4 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 2 DBE/2016
SSE
INSTRUKSIES EN INLIGTING
1. Hierdie vraestel bestaan uit TWEE afdelings, naamlik AFDELING A en
AFDELING B.
2. Beantwoord AL die vrae in die ANTWOORDEBOEK.
3. Begin ELKE vraag op 'n NUWE bladsy.
4. Nommer die antwoorde korrek volgens die nommeringstelsel wat in hierdie
vraestel gebruik is.
5. Jy mag 'n nieprogrammeerbare sakrekenaar gebruik.
6. Toon ALLE berekeninge, wat die formules insluit, waar toepaslik.
7. Skryf netjies en leesbaar.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 3 DBE/2016
SSE
AFDELING A
VRAAG 1
1.1 Verskeie opsies word as moontlike antwoorde vir die volgende vrae gegee.
Kies die antwoord en skryf slegs die letter (A–D) langs die vraagnommer
(1.1.1–1.1.10) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld 1.1.11 A.
1.1.1 'n Plaasdier met 'n spysverteringskanaal wat uit 'n enkelvoudige
maagstelsel bestaan, word as 'n … geklassifiseer.
A herkouer
B nie-herkouer
C dikdermfermenteerder
D herbivoor
1.1.2 Die … is 'n meting van die proteïeninhoud van 'n voer wat gebruik
word om die geskiktheid daarvan vir produksie te bepaal.
A voedingsverhouding
B voginhoud
C koëffisiënt van verteerbaarheid
D totale verteerbare voedingstowwe
1.1.3 'n Rantsoen bestaan uit twee voere (Voer A en Voer B) gemeng
om 'n totale verteerbareproteïen(VP)-inhoud van 15% te kry. Indien
40 kg van Voer A, met 'n VP-waarde van 9%, deel van hierdie
mengsel vorm, is die verteerbareproteïen(VP)-inhoud vir Voer B …
A 5%.
B 15%.
C 25%.
D 6%.
1.1.4 Die verteringseindproduk wat opblaas by herkouers veroorsaak:
A Asynsuur
B Aminosuur
C Glukose
D Metaan
1.1.5 Tydens hantering sal 'n skaap die beste reageer wanneer …
A dit van ander skape in die kudde geskei word.
B die skape bymekaar gehou word.
C dit van donker na verligte areas verskuif word.
D dit van warm omheinde areas na koue buitelugkampe verskuif
word.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 4 DBE/2016
SSE
1.1.6 Die volgende sal tydens koue omgewingstoestande in
diereproduksie plaasvind:
(i) Voer word doeltreffend benut.
(ii) Diere eet meer om liggaamstemperatuur in stand te hou.
(iii) Skuiling word benodig om onnodige hitteverlies te voorkom.
(iv) Hitteproduksie neem toe.
Kies die korrekte kombinasie:
A (i), (ii) en (iv)
B (ii), (iii) en (iv)
C (i), (ii) en (iii)
D (i), (iii) en (iv)
1.1.7 Die toepaslikste voedingsmaatreël vir bere en droë sôe:
A Beperk voer na gelang van behoefte.
B Ad lib.
C Voer een keer op 'n dag soveel as wat hulle wil hê.
D Voer slegs wanneer voer beskikbaar is.
1.1.8 'n Voorbeeld van 'n siekte wat slegs deur inenting beheer kan
word:
A Mastitis
B Melkkoors
C Hondsdolheid
D Omlope
1.1.9 Die skrotum reguleer die temperatuur gedurende spermatogenese
deur …
A saam te trek wanneer dit koud is en te verslap wanneer dit
warm is.
B die testes af te trek wanneer dit koud is.
C die testes te verslap wanneer die temperatuur laag is.
D saam te trek wanneer die temperatuur hoog is.
1.1.10 Vroulike diere skei … af wat help om manlike diere aan te trek.
A kolostrum
B hormone
C semen
D feromone (10 x 2) (20)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 5 DBE/2016
SSE
1.2 Dui aan of elk van die beskrywings in KOLOM B van toepassing is op
SLEGS A, SLEGS B, BEIDE A EN B of GEENEEN van die items in
KOLOM A nie. Skryf slegs A, slegs B, beide A en B of geeneen langs die
vraagnommer (1.2.1–1.2.5) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld
1.2.6 Slegs B.
KOLOM A KOLOM B
A: Mineraallek Verskaf minerale by 'n voerstasie wat
1.2.1
B: Kafeteriastyl deur 'n rekenaarstelsel beheer word
A: Drinkkleppe
Watertoevoer vir varke in 'n intensiewe
1.2.2 Gerekenariseerde
B: produksiestelsel
trôe (voerbakke)
A: Neusring met tou Toerusting gebruik om 'n groot dier te
1.2.3 laat stilstaan wanneer medisyne
B: Halter met 'n tou
toegedien word
A: Grondsooie Gebruik in hokke om vog te absorbeer
1.2.4
B: Hooi en strooi en koue sementvloere te isoleer
A: FSH Hormoon deur die Graafse follikel
1.2.5
B: Oksitosien geproduseer
(5 x 2) (10)
1.3 Gee EEN woord/term vir elk van die volgende beskrywings. Skryf slegs die
woord/term langs die vraagnommer (1.3.1–1.3.5) in die ANTWOORDEBOEK
neer.
1.3.1 Die bestanddeel in ureum wat tot vergiftiging kan lei as gevolg van
die hoë konsentrasievlakke
1.3.2 'n Produksiestelsel waar varke op tradisionele wyse buite
aangehou word, hulle vrylik kan rondbeweeg, min aandag aan hul
gegee word en hulle afvalkos gevoer word
1.3.3 Die onvermoë van 'n koei om die plasenta binne 12–24 uur na
kalwing uit te werp
1.3.4 Die proses waarvolgens die manlike voortplantingselle gevorm
word
1.3.5 Die proses om bevrugte ova van 'n meerderwaardige skenkerkoei
te verwyder (5 x 2) (10)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 6 DBE/2016
SSE
1.4 Verander die ONDERSTREEPTE WOORD in elk van die volgende stellings
om dit WAAR te maak. Skryf slegs die antwoord langs die vraagnommer
(1.4.1–1.4.5) in die ANTWOORDEBOEK neer.
1.4.1 Wurmmiddels is voedingsaanvullings wat in 'n veld geplaas word
om bykomende voedingstowwe aan diere wat wei, te verskaf.
1.4.2 Die chemiese stowwe wat deur 'n dier geproduseer word om
beskerming teen siekte te bied, word antibiotika genoem.
1.4.3 Prolaktien is verantwoordelik vir die instandhouding van
dragtigheid en die vlak daarvan daal gou na geboorte.
1.4.4 Maserasie veroorsaak dat die fetus- en plasentavloeistowwe
geherabsorbeer word en dat geen sekondêre infeksie voorkom
nie.
1.4.5 Die kunsvagina is die apparaat wat gebruik word om vroulike diere
fisies te insemineer. (5 x 1) (5)
TOTAAL AFDELING A: 45
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 7 DBE/2016
SSE
AFDELING B
VRAAG 2: DIEREVOEDING
Begin hierdie vraag op 'n NUWE bladsy.
2.1 Die diagram hieronder toon die spysverteringskanaal van pluimvee.
B
C
A D
E
2.1.1 Identifiseer deel A, B en C in die diagram hierbo. (3)
2.1.2 Skryf die letter (A–E) neer van die deel van die
spysverteringskanaal wat normaalweg klein klippies bevat. (1)
2.1.3 Gee 'n rede vir die teenwoordigheid van die klein klippies in die
deel wat in VRAAG 2.1.2 aangedui is. (1)
2.1.4 Noem TWEE dele van die spysverteringskanaal van pluimvee wat
nie by skape aangetref sal word nie. (2)
2.2 Die tabel hieronder toon die voersamestelling, voer ingeneem en voer
uitgeskei deur 'n kalf wat 5 kg voer met 'n voginhoud van 15% gevreet het.
VOERSAMESTELLING VOERINNAME (%) VOER UITGESKEI (%)
Vog 7,7 3,8
Ruproteïen 5,0 3,0
Ruvesel 78 72
Minerale 4,0 2,2
2.2.1 Identifiseer die voerkomponent met die laagste absorpsiekoers in
die liggaam van die kalf. (1)
2.2.2 Motiveer die antwoord op VRAAG 2.2.1 deur TWEE redes te gee. (2)
2.2.3 Gee EEN rede, uit die tabel, waarom die voer hierbo nie vir
melkproduserende koeie aanbeveel kan word nie. (1)
2.2.4 Bereken die droë materiaal van die voer in kg. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 8 DBE/2016
SSE
2.3 PRODUK RUPROTEÏEN (%) PRYS PER TON (R)
Mieliemeel 11 3 210
Sojaboonmeel 44 4 576
'n Rantsoen met 'n ruproteïeninhoud van 13% word in 'n produksie-
onderneming benodig. Die Pearson-vierkantmetode is gebruik om hierdie
rantsoen te balanseer, soos hieronder geïllustreer.
Mieliemeel 11% Mieliemeel 31 dele
13%
Sojaboonmeel 44% Sojaboonmeel 2 dele
2.3.1 Bereken die persentasie:
(a) Mieliemeel in die rantsoen hierbo (2)
(b) Sojaboonmeel in die rantsoen hierbo (2)
2.3.2 Bereken die koste van sojaboonmeel indien 285 kg rantsoen
gemeng word. (3)
2.4 Die tabel hieronder toon die biologiese waarde (BW) van verskillende voere
wat groeiende varkies gevoer word.
TIPES VOER BIOLOGIESE WAARDE (BW)
Vismeel 90
Sojaboonmeel 70
Koring 60
Grondboontjiemeel 75
Mieliemeel 55
Beenmeel 78
2.4.1 Verduidelik die konsep biologiese waarde. (2)
2.4.2 Dui die verwantskap tussen die biologiese waarde en die kwaliteit
van 'n voer aan. (2)
2.4.3 Identifiseer die voer met die laagste biologiese waarde in die tabel
hierbo. (1)
2.4.4 Bepaal die geskiktheid van die voer wat in VRAAG 2.4.3
geïdentifiseer is vir diereproduksie. (1)
2.4.5 Verduidelik waarom dit belangrik is om varke 'n voer met 'n hoë
biologiese waarde te gee. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 9 DBE/2016
SSE
2.5 Die tabel hieronder toon die voergewasse wat deel van 'n boer se
voervloeibeplanning vorm.
NR. VOER Ha DM TOTALE KOSTE TOTALE
(t/Ha) PRODUKSIE (R/Ha) KOSTE
(t/jaar) (R)
1. Kikoejoe (weiding) 25 10 … 680 17 000
2. Raaigras (hooi) 20 15 300 … 31 160
3. Swenkgras (hooi) 15 … 210 1 130 16 950
4. Mielie (kuilvoer) … 10 100 1 055 10 550
TOTAAL 68 860 75 660
2.5.1 Gebruik die data hierbo om die volgende te bereken:
(a) Hoeveelheid Swenkgras (DM t/Ha) (2)
(b) Getal hektaar mielies (vir kuilvoer) aangeplant (2)
2.5.2 Identifiseer die voergewas, in die data hierbo, wat benut kan
word as:
(a) Somerweiding (1)
(b) 'n Sappige voer in die winter (1)
(c) Die mees ekonomiese hooi (1)
[35]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 10 DBE/2016
SSE
VRAAG 3: DIEREPRODUKSIE, BESKERMING EN BEHEER
Begin hierdie vraag op 'n NUWE bladsy.
3.1 Die skematiese voorstelling hieronder stel die gedrag van 'n plaasdier voor.
3.1.1 Noem die areas wat deur C en D aangedui word. (2)
3.1.2 Waar moet die hanteerder van 'n dier staan om veilig te wees?
Gee EEN rede vir die antwoord. (2)
3.1.3 Maak 'n lys van DRIE riglyne wat belangrik is wanneer beeste
hanteer word. (3)
3.2 Boer A bedryf 'n hoogs intensiewe melkeenheid met 400 koeie en
2 melkstalle met 6 masjiene elk. Die koeie lewer 10 000 ℓ melk per dag wat
aan 'n groot prosesseringsfabriek in die stad gestuur word. Die koeie
produseer ook 1 440 ton mis per jaar.
Boer B het 4 koeie wat saam 20 ℓ melk per dag lewer. Die boer het 'n gesin
van 15 lede en 7 honde. Die 4 koeie wei bedags langs die pad. Die mis wat in
die kraal waar hul oornag versamel word, word as bemesting in die tuin
gebruik.
3.2.1 Identifiseer, in die scenario hierbo, die boerderystelsel bedryf deur:
(a) Boer A (1)
(b) Boer B (1)
3.2.2 Motiveer die antwoord op VRAAG 3.2.1. (2)
3.2.3 Watter boer dra die meeste tot omgewingsagteruitgang by? (1)
3.2.4 Motiveer die antwoord op VRAAG 3.2.3 deur TWEE van die
gevolge vir die omgewing te noem. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 11 DBE/2016
SSE
3.3 Die foto hieronder toon 'n apparaat wat in die produksieproses van skape as
'n bestuurspraktyk gebruik word.
3.3.1 Identifiseer die apparaat in die foto hierbo. (1)
3.3.2 Noem die funksie van hierdie apparaat in skaapproduksie. (1)
3.3.3 Gee TWEE redes waarom skaapboere hierdie apparaat bo ander
apparate verkies. (2)
3.3.4 Op watter ouderdom moet hierdie proses onder intensiewe
produksietoestande op lammers uitgevoer word? Gee 'n rede om
die antwoord te motiveer. (2)
3.3.5 Noem EEN ander apparaat wat vir dieselfde doel gebruik kan word
as die een wat in VRAAG 3.3.1 geïdentifiseer is. (1)
3.4 SIEKTE ORGANISME: SIMPTOME TIPE DIER
BAKTERIE, VIRUS,
PROTOSOÖN
OF FUNGUS
Mastitis A Ontsteking in die uier Plaasdiere
Slenkdalkoors Virus Hoë aborsiekoers B
Rooiwater C Koors, bloedarmoede Beeste
en dood
D Fungus Vorm 'n kors Wolskape
op die vel
3.4.1 Voltooi die tabel hierbo deur die ontbrekende inligting vir A, B, C
en D neer te skryf. (4)
3.4.2 Identifiseer 'n siekte in die tabel wat slegs melkkoeie affekteer. (1)
3.4.3 Stel 'n bestuurspraktyk voor wat gebruik kan word om rooiwater te
voorkom. (1)
3.4.4 Noem die plaasdier wat die vatbaarste vir mastitis is. (1)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 12 DBE/2016
SSE
3.5 Lantana camara en Dichepetalum cymosum of gifblaar is twee van die
algemeenste en belangrikste hepatotoksiese plante vir plaasdiere.
3.5.1 Gee 'n algemene naam/frase wat gebruik word om plante in die
scenario hierbo te beskryf. (1)
3.5.2 Noem die plaasdier wat hoofsaaklik deur gifblaar geaffekteer word. (1)
3.5.3 Gee TWEE voorbeelde van ander plante in hierdie kategorie. (2)
3.5.4 Gee voorbeelde van TWEE tipes skape wat die meeste vir hierdie
tipes plante vatbaar is. (2)
3.5.5 Noem die wit korrelagtige anorganiese stof wat as 'n
proteïenaanvulling aan herkouers gevoer word, wat dieselfde effek
as die plante hierbo genoem het indien dit in oormaat gevoer word. (1)
[35]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 13 DBE/2016
SSE
VRAAG 4: DIEREREPRODUKSIE
Begin hierdie vraag op 'n NUWE bladsy.
4.1 Die diagram hieronder stel die reproduksieorgane van 'n bul voor.
4.1.1 Skryf die letter (A–E) neer wat die deel voorstel waar die volgende
plaasvind:
(a) 'n Algemene uitskeidingskanaal vir urine en semen (1)
(b) Produseer die manlike geslagshormoon (1)
(c) Skei die vloeistof af wat as 'n energiebron vir spermselle
dien (1)
4.1.2 Die bul kan steriel wees as gevolg van aangebore defekte in
deel D. Noem TWEE van hierdie defekte. (2)
4.1.3 Noem TWEE funksies van die hormoon wat deur deel D afgeskei
word. (2)
4.2 'n Boer kan tyd en arbeidskoste bespaar deur al sy koeie op ongeveer
dieselfde tyd op hitte te bring.
4.2.1 Identifiseer die proses in die scenario hierbo. (1)
4.2.2 Noem EEN hormoon wat die proses in VRAAG 4.2.1
geïdentifiseer, sal veroorsaak. (1)
4.2.3 Noem TWEE finansiële implikasies van die proses wat in
VRAAG 4.2.1 geïdentifiseer is. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 14 DBE/2016
SSE
4.3 Herrangskik, in volgorde, die volgende stellings (A–E) wat verband hou met
die stadia van paring. Skryf slegs die letter van die stelling neer.
A Penetrasie van die vagina. (1)
B Manlike dier spring af. (1)
C Bul toon belangstelling in koeie as gevolg van verhoogde
feromoonvlak. (1)
D Manlike dier staan op sy agterpote met sy bors op die vroulike dier
se kruis. (1)
E Bul stel sperms vry. (1)
4.4 Plaasdiere sukkel dikwels om geboorte te gee.
4.4.1 Skryf die toepaslike wetenskaplike term neer wat moeite om
geboorte te gee, beskryf. (1)
4.4.2 Noem DRIE toestande wat met normale geboorte kan inmeng. (3)
4.4.3 Noem die inheemse smeermiddel wat telers gebruik om koeie met
die geboorte van kalwers te help. (1)
4.5 Die tabel hieronder toon die persentasie (%) vet, proteïen en laktose in die
melk van melkkoeie gedurende sekere weke van die jaar.
WEKE VET (%) PROTEÏEN (%) LAKTOSE (%)
5 4,0 3,0 5,0
10 4,1 3,2 4,9
15 4,2 3,5 4,8
20 4,3 3,6 4,8
25 4,4 3,7 4,6
30 4,5 3,8 4,4
35 4,1 4,0 4,3
40 4,5 4,1 4,2
45 4,6 4,2 4,1
4.5.1 Teken 'n lyngrafiek om die persentasie vet en laktose in sekere
weke van die jaar voor te stel. (6)
4.5.2 Wat is die tendens wat deur die proteïeninhoud van melk getoon
word? (2)
4.5.3 Noem TWEE ander bestanddele van die eerste melk wat direk na
geboorte geproduseer word, behalwe dié in die tabel genoem. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Landbouwetenskappe/V1 15 DBE/2016
SSE
Sodra semen versamel is, moet dit so gou as moontlik verwerk word.
Gedurende hierdie verwerkingsproses word semen met verskillende
bestanddele verdun om dit vir kunsmatige inseminasie later te bewaar.
4.6.1 Noem TWEE bestanddele wat normaalweg as verdunningsmiddels
van semen gebruik word. (2)
4.6.2 Noem TWEE funksies van die verdunningsmiddels wat in
VRAAG 4.6.1 genoem word. (2)
[35]
TOTAAL AFDELING B: 105
GROOTTOTAAL: 150
Kopiereg voorbehou
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 P1 NSC June 2016 Memo (Afr)

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2016 QP

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2016 QP

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P1 NSC June 2021 QP (Afr)

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P1 NSC June 2019 QP (Eng)

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P1 NSC June 2019 QP (Afr)
More from Grade 12 Agricultural Sciences

Annual teaching plan
Gr 12 Agric Sci ATP 2023 24

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 P2 2025 Memo (Eng)

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 P2 NSC June 2025 Memo (Eng)

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 Eastern Cape June 2024 Memo

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 P2 2024 Memo (Eng)
%20June%202024%20Possible%20Answers_hlayiso.com_--5353c8e3-1139-4cf7-86d0-63682cc7012e/v1-b11ff282ad65746dcb8d/card.webp)
Memorandum