Downloaded from hlayiso.com
SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS/
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO (FAL)
IPHEPHA LESIBINI (P2)
2019
ISIKHOKELO SOKUMAKISHA
AMANQAKU: 70
Esi sikhokelo sokumakisha sinamaphepha ali-16.
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Skip to contentAll 2019 papers 





View all





isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 NSC June Exams 2019 Memo
Grade 12 isiXhosa FAL Paper 2 memorandum from the NSC June Exams 2019, 16 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.
Isixhosa Fal · Grade 12 · NSC June Exams · 2019 · isixhosa. Memorandum, 16 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiXhosa FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isixhosa
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2019
- Exam period
- NSC June Exams
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 16
- File size
- 426.7 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 16
This exam
NSC June Exams 2019
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 1.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
- Question 2.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 2.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
- Question 3.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 3.2Uncwadi / Literature (Set Works)52 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 2 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ISIKHOKELO SOKUMAKISHA
1. Umfundi akavumelekanga ukuphendula ngaphezu kombuzo omnye kwijenra
enye.
2. Ukuba umfundi unike iimpendulo ezimbini apho le yokuqala ingamkelekanga,
ize le yesibini ibe yeyamkelekileyo, makisha le yokuqala ungayihoyi le
yesibini nokuba yiyo ayiphendule kakuhle.
3. Ukuba imibuzo inonjolwe ngendlela engeyiyo, makisha ngokwendlela
ekunonjolwe ngayo kwimemo.
4. Ukuba impazamo yopelo inika ntsingiselo yimbi kule ibilindelwe, musa
ukunika inqaku kuloo mpendulo. Ukuba ayiyichaphazeli intsingiselo, nika
inqaku ngokufanelekileyo.
5. Ukuba umfundi akazisebenzisanga iimpawu zocaphulo apho ayalelwe ukuba
acaphule, makangohlwaywa.
6. Kwimibuzo evulelekileyo, akukho manqaku anikwa uEWE/HAYI okanye
u-NDIYANGQINELANA/ANDINGQINELANI. Isizathu/Ukuxhasa/Ukungqina
yeyona nto mayinikwe ingqalelo.
7. Akukho manqaku aya kwabelwa uYINYANI/ASIYONYANI okanye
LULUVO/YINYANI. Isizathu/Ukuxhasa/Ukungqina yeyona nto mayinikwe
ingqalelo.
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 3 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ICANDELO A: INOVELI
UMBUZO 1: KUSA KUSIHLWA – KS Bongela
ISICATSHULWA A
1.1 1.1.1 Ngowokubizwa kukaThamsanqa azokuncedisa kwivenkile
kaLungile.√ (1)
1.1.2 Koku kokuthi uLungile ethetha ngomntu wokuncedisa kwishishini
abe yena uNomakhwezi ekhweletela iintokazi acingela ukuba
uLungile uthandana nazo.√√ (2)
1.1.3 Awayonyani, kuba uLungile akacetyiswa macaleni koko ukuza
kukaThamsanqa ukubona kuyimfuneko ngenxa yokusilela
komsebenzi wevenkile.√√ (2)
1.1.4 Kulungile kuba uNomakhwezi njengenkosikazi kaLungile
kulindeleke ukuba umyeni wakhe aqale ayixoxe naye into phambi
kokuba athathe isigqibo.√√
okanye
Akulunganga kuba uLungile njengantloko yekhaya ufanele
ukuthatha izigqibo ezichaphazela ikhaya ngokwendlela abona
ngayo.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
1.1.5 Yeyokuxelela uNomakhwezi ukuba abantu bathetha kakubi
ngomyeni wakhe ngenxa yokuhambela kwakhe kwaMashu.√√ (2)
1.1.6 Kudale ukuba uNomakhwezi amhlalise kabuhlungu uThamsanqa
emtyhola nangokuba uphisa ngeempahla zevenkile elokishini.√√ (2)
1.1.7 Kwelokujiya kwezinto.√ (1)
1.1.8 Luzobo mayana√ kuba uvezwa ziintetho zakhe ukuba
ungumlinganiswa ongqondo izinzileyo, ongamthandiyo umntu
ongaqiqiyo nongazihluziyo izinto.√√ (3)
1.1.9 (a) Yeyangaphandle.√ (1)
(b) Ikhokelele ekubeni abakwaMakhwetshu babamonele
abakwaNtsibande de babeziintshaba zabo.√√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 4 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ISICATSHULWA B
1.2 1.2.1 Sesokutyoboza imoto yomsebenzi kaLungile.√ (1)
1.2.2 Yeyokwenza izinto ngendlela ekrwada nengenambeko
nantlonipho.√√ (2)
1.2.3 Eyokuba ekuthethwa naye akayeki ukuthetha kwaye akamameli.√√ (2)
1.2.4 Uphumelele kuba izenzo zikaNozililo zezenkohlakalo kuba:
(i) Utshabalalise uNomakhwezi.√
(ii) Wenze imigudu yokuthenga ootsotsi ukuba batshise ivenkile
yakwaNtsibande wakugqiba wabakhanyela babanjwa bodwa.√
(iii) Wathengela uMpumelelo ootsotsi ukuba bambulale.√ (3)
1.2.5 Ukubathemba abantu esizalana nabo ukuba bangayithatha
ngempumelelo indawo yabazali abangasekhoyo.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
1.2.6 Imoto ababehamba ngayo yabhukuqa yatsha nabo basweleka.√√ (2)
1.2.7 (a) (iv) √/(iv) UNozililo√/uNozililo.√
(b) (iii) √/(iii) UMpumelelo√/uMpumelelo.√
(c) (i) √/(i) Utitshala uNgxowankulu√/utitshala uNgxowankulu.√ (3)
1.2.8 Iphela ngendlela elindelekileyo kuba iphela uNozililo efumana
isohlwayo sokutsha nomzi, buqhubeke ubomi bukaMpumelelo
ngaphandle kwemiqobo ade abe uyaphumelela.√√
okanye
Iphela ngendlela engalindelekanga kuba uNozililo obefanele ukuba
ade aziqonde iziphoso zakhe, aye kucela uxolo kwaNtsibande,
enziwe ambukele uMpumelelo ephumelela. √√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
[35]
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 5 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
UMBUZO 2: UMQOL'UPHANDLE – PM Ngani
ISICATSHULWA C
2.1 2.1.1 Ngowokuzokuphanda nantoni na engabubungqina kwityala lokufa
kukaEddie noLulama.√ (1)
2.1.2 Yayinyengezwe ngamalungu aseMoonglow Night Club ngemini
ayeze kuvelela uLinda emva kokusweleka kukaEddie.√√ (2)
2.1.3 Awayonyani, kuba uHlobo uphinde wathetha noDuma
kwakamsinya emva kokuthetha la mazwi kanti useza kuphinda
athethe naye ngalo lonke ixesha eqhuba uphando.√√ (2)
2.1.4 Akulunganga kuba uHlobo akanalo ilungelo lokugqogqa izinto
zikaLinda eziyimfihlo ngaphandle kwephepha eligunyazisayo
lasemthethweni lokugqogqa.√√
okanye
Kulungile kuba uHlobo ungumcuphi oyingcaphephe ufanele
ukwenza ugqogqo ngendlela acinga ukuba iza kumncedisa ngayo
eluphandweni lwakhe ngokwamava akhe.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
2.1.5 Abulele uEddie Maga noLulama Zuma ze ityala alisulele
kuLinda.√√ (2)
2.1.6 UHlobo uye wayeka ukumhlonipha uLinda njengenenekazi lodumo
elingunobuhle laseMonti, wamthatha njengombulali.√√ (2)
2.1.7 Elokujiya kwezinto.√ (1)
2.1.8 Luzobo mayana√ kuba uvezwa ziintetho zakhe nezenzo zakhe
zokude amlwele kuba uthembeke kakhulu kuLinda.√√ (3)
2.1.9 (a) Yeyangaphandle.√ (1)
(b) Ikhokelele ekufeni kukaEddie kwaza kwalandela ukubanjwa
kukaLinda Monti nothe sele ebanjiwe kwavela obunye
ubungqina.√√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 6 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ISICATSHULWA D
2.2 2.2.1 Lelokubulawa kukaEddie noLulama Zuma.√ (1)
2.2.2 Yeyokuba le nkundla yayinabantu abambalwa kakhulu ukuza
kuphulaphula ityala.√√ (2)
2.2.3 Yeyokuba uLinda unesibindi sokunxiba ibhatyi akholelwa ukuba
yenye yezinto ezibubungqina betyala.√√ (2)
2.2.4 Uphumelele ukumzoba njengomlinganiswa onyolukele imali kuba:
(a) Uthatha izigqibo neqela lamadoda aseMoonglow lokubulala
uEddie.√
(b) Nguye oza namaqhinga okungxenga utywala
bokutshintshisela amampondo ngentsangu. √
(c) Unesibindi sokuya emapoliseni aye kugquka umkhondo
wetyala.√
(d) Ulibhinqa elilodwa kwezi ndlela zimnyama zokwenza imali. √
(Nasiphi isithathu kwezi.) (3)
2.2.5 Ukuba kubalulekile ukuhlala unobungqina obunokunceda
busombulule ingxaki enokuvela√√/ubungqina obugcine uphila
bunganceda mhla ungasekho.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
2.2.6 Badutyulwa bekwimoto ababehamba ngayo.√√ (2)
2.2.7 (a) (iv) √/(iv) UThembisa Ntlokonkulu√/uThembisa Ntlokonkulu.√
(b) (iii) √/(iii) UHlobo√/uHlobo.√
(c) (i) √/(i) USajini Ngqondi√/USajini Ngqondi.√ (3)
2.2.8 Iphele ngendlela elindelekileyo kuba bavelile abona babulali
bakaEddie Maga noLulama Zuma.√√
okanye
Iphele ngendlela engalindelekanga kuba akuvakali ukuba uLinda
uxoliswe njani ngokuvalelwa ejele ngetyala angalenzanga.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
[35]
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 7 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
UMBUZO 3: UMONWABISI – ZA Japhta
ISICATSHULWA E
3.1 3.1.1 Kukunxila kweentombi zakhe.√ (1)
3.1.2 Kukuba oku kunxila kweentombi zakhe uMamTolo ukufumanise
ngexesha engekho uRhadebe ephesheya kolwandle ngoko ke
yamothusa le nto wayengekakulungeli ukuxelela umyeni
wakhe√√/Wayeneentloni zokuhlazeka ebantwini bokuhlala. √√ (2)
3.1.3 Ayinyani kuba izimo zabantwana bakhe zazisele zonakele
engenakubasakwazi ukubaqeqesha.√√ (2)
3.1.4 Kulungile kuba uMamTolo uye akabaqeqesha ngendlela eyakhayo
abantwana bakhe wabafekethisa.√√
okanye
Akulunganga kuba uMamTolo wayebafekethisela eluthandweni
abantwna bakhe engazange abafundise kusela utywala nandlela
imbi yakuziphatha.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
3.1.5 Yeyokuba uthe akubhujelwa ngunyana wakhe wanengqumbo eye
yasitshintsha isimo sakhe wabaphatha kakubi abasebenzi baphela
bemtshabalalisa ngokumbela kumashishini akhe, abe njalo
ayehla.√√ (2)
3.1.6 Uye wathembela kuMonwabisi wamthanda emthatha njengomnye
wabantwana bakhe.√√ (2)
3.1.7 Elokujiya kwezinto.√ (1)
3.1.8 Luzobo mayana√ kuba uvezwa ziingcinga zakhe ukuba
ungumlinganiswa okwaziyo ukuziqonda iimpazamo zakhe.√√ (3)
3.1.9 (a) Yeyangaphakathi.√ (1)
(b) Ikhokelele ekubeni aguquke kwisimo sakhe ambone ngenye
indlela uMonwabisi, abubone nobugwenxa babantwana
bakhe.√√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 8 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ISICATSHULWA F
3.2 3.2.1 Yimbono yokuphuculwa kwamashishini kwaye kuqeshiswe
ngawo.√ (1)
3.2.2 Eyokucingisisa/Eyokuhlalutya umba othile abasandula ukuwuva√√
/eyokuyihla amahlongwane le nto basandula kuyiwa. √√ (2)
3.2.3 Yeyokuba uMonwabisi ukhulile ngokwezenzo
neengcinga√√/uyakwazi ukuqiqa.√√ (2)
3.2.4 Uphumelele ukumzoba njengomlinganiswa obathandayo abantu
kuba:
(a) Ubesamkela wonke umntu ofikayo endlwini yakhe.√
(b) Wamkele waze wakhulisa uMonwabisi akuswelekelwa
ngumama. √
(c) Ubebathanda abasebenzi bakhe wade waphoxwa ngabo.√ (3)
3.2.5 Ukuba ekunyamezeleni kukho umvuzo.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
3.2.6 Ngokuthi ibhasi yesikolo awayekhwele kuyo intlitheke ezindongeni
wacinezeleka waba uyabhubha.√√ (2)
3.2.7 (a) (i) √/(i) UMamTolo√/uMamTolo.√
(b) (iii) √/(iii) UThandabantu√/uThandabantu.√
(c) (iv) √/(iv) USamkelo Zangone√/uSamkelo Zangone.√ (3)
3.2.8 Iphela ngendlela elindelekileyo kuba uMonwabisi onesimilo esihle
noqeqeshelwe ukujonga amashishini uye wafumana ithuba
lokuwenza ngempumelelo loo msebenzi njengomvuzo wakhe√√/
iphele ngendlela elindelekileyo kuba amashishini kaThandabantu
ebesezandleni ezizizo nosapho lwakhe lwabuya lwandawonye
wonke umntu wonwaba.√√
okanye
Iphela ngendlela engalindelekanga kuba asibabonanga abantwana
bakaThandabantu bethatha ulawulo lwamashishini kuMonwabisi
njengoko ingabo abanelifa kwizinto zikaThandabantu.√√/
asibabonanga abantwana bakaThandabantu begukuqa kwiindlela
zabo.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
[35]
AMANQAKU ECANDELO A: 35
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 9 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ICANDELO B: IDRAMA
UMBUZO 4: NDIYEKENI – DM Jongilanga
ISICATSHULWA G
4.1 4.1.1 Zizimvo zakhe malunga nesityholo abekwa sona nguLoni.√ (1)
4.1.2 Ukuba uNdila uphantsi kweempembelelo zotywala nangalaa
mzuzu.√√ (2)
4.1.3 Awayonyani kuba bukhona ubungqina bokuba uNdila ebesela
ngexesha lesikolo.√√ (2)
4.1.4 Akulunganga kuba uMadala njengankokeli kulindeleke ukuba
abambelele kwimigaqo kwaye aqinisekise ukuba wenza
okulungileyo ukukhusela abantwana nokuba oko kuchaphazela
bani.√√
okanye
Kulungile kuba uMadala uyamazi uNdila nekhaya aphuma kulo
ngoko ke unethemba lokuba xa enokunikwa ithuba lesibini,
anqwanqwadwe angaguquka, angasele eyekwa atshabalale.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
4.1.5 Uxelele uLoni ngesenzo sikaNdila sokusela utywala esikolweni
nokuthuma kwakhe abantwana besikolo utywala.√√ (2)
4.1.6 Ukugxothwa kukaNdila esikolweni kumenze uNdila ambone
njengotshaba uLoni.√√ (2)
4.1.7 Elokuyondelelana kwebali.√ (1)
4.1.8 Luzobo mayana√ kuba umbonisa ngeentetha zakhe ukuba
akananyani. √√ (3)
4.1.9 (a) Yeyangaphandle. √ (1)
(b) Ikhokelele ekubeni uNdila enze iyelenqe lokuziphindezela
kuLoni.√√ (2)
KUNYE
4.2 4.2.1 Kukunxila √/Ukubashushu√. (1)
4.2.2 Yeyokuba akukho mntu ungawaziyo lo mkhwa wokunxila
kukaLoni.√√ (2)
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 10 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
4.2.3 Yeyokuba amalungu ekomiti mawakhumbule ukuba uLoni ebeqale
ngokusebenza kakuhle njengenqununu yesikolo kodwa
ngokuhamba kwexesha waya ewuthoba umgangatho kude
kufikelele kule meko akuyo ngoku yokoyisakala.√√ (2)
4.2.4 Uphumelele ukumzoba njengomlinganiswa oxabise imali ebantwini
kuba:
(a) Indlu yakhe izele yifenitshala ayithenge ngemali kaNdila
olikrexe lakhe.√
(b) Ikwanguye okhuthaza uZanele amaqhinga okuxhwitha imali
kaMawonga azuzayo naye kuyo.√
(c) Nguye onyanzelise ukuba uZanele makamale uMawonga
akuphelelwa yimali kuba ude athi yena ufuna intaka
ebekayo.√ (3)
4.2.5 Ukuba umntu uyakwazi ukukucebisa ngeenjongo
zokukweyelisela.√√/akulunganga ukwamkela icebiso lomntu
ongalunganga.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
4.2.6 ULoni wasweleka ngokuzityisa ityhefu.√√ (2)
4.2.7 (a) (iv) √/(iv) UMaziko√/UMaziko.√
(b) (iii) √/(iii) ULoni√/ULoni. √
(c) (i) √/(i) USajini Njobe√/USajini Njobe.√ (3)
4.2.8 Iphele ngendlela elindelekileyo kuba uNdila nooFuneka bafumana
isohlwayo ngokukhokelela ekubeni uMawonga azibulale.√√
okanye
Iphele ngendlela engalindelekanga kuba besingakulindelanga
ukuba uMawonga azibulale bengekaluceli uxolo kuye ooNdila.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
[35]
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 11 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
UMBUZO 5: INZALA YAMARHAMBA – M Mlokoti
ISICATSHULWA I
5.1 5.1.1 Kukutshintsha kwesimo sikaDina abe ngumntwana
ongalawulekiyo.√ (1)
5.1.2 Kukuba ufumanise ukuba uDina ukhe angalali khaya iintsuku
zilandelelane engaziwa apho alala khona.√√ (2)
5.1.3 Ayinyani kuba sele enento ehlala kwaThambolenyoka.√√ (2)
5.1.4 Akulunganga kuba uDina ubengumntwana ohlala endlwini
omamelayo koko nje uhendwe nguNoyongo.√√
okanye
Kulungile kuba ukuba ebemqeqeshe ngokukuko ngekungakhange
kubelula ukuhendeka kwakhe.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
5.1.5 Yeyokurhwebesha uDina ngokumpha iselula ngenjongo
yokumsondeza kuThambolenyoka. √√ (2)
5.1.6 Uthe wakhulelwa umntwana kaThambolenyoka wagxothwa
nguThambolenyoka, babe buyaphela ubudlelwane babo.√√ (2)
5.1.7 Lelengabula-zigcawu.√ (1)
5.1.8 Luzobo mayana√ kuba siva kwiintetha neengcinga zakhe ukuba
ungumlinganiswa onenkathalo.√√ (3)
5.1.9 (a) Yeyangaphandle.√ (1)
(b) Ikhokelele ekubeni uDina enze indlela yokuba abanjwe
uThambolenyoka.√√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 12 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ISICATSHULWA J
5.2 5.2.1 Kukuva ukuba uThambolenyoka nguye obulala abasebenzi
bakhe.√ (1)
5.2.2 Ubhidisa abantu ukuba bangamqondi ukuba nguye owenze
isenzo.√√ (2)
5.2.3 Yokubhideka angabi sayazi neyona nyani.√√ (2)
5.2.4 Uphumelele ukumzoba njengomlinganiswa oyingozi kubantu
ababhinqileyo kuba:
(a) Wahlukanisa abantu ababhinqileyo namakhaya abo
ngeenjongo zokushishina ngabo.√
(b) Usebenzisa abantu ababhinqileyo ukushishina ngeziyobisi
ezingumbulalazwe de abatyise zona.√
(c) Uxhaphaza abantwana abangamantombazana
ababhinqileyo ngokwesondo.√ (3)
5.2.5 Ukuba asingabo bonke abantu abathi bakuthembisa
ngobuqheleqhele babe kanti banyanisekile√√/sesokuba asingabo
bonke abantu ababhinqileyo abaneempawu zobuzali
nabanokuthenjwa.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
5.2.6 Ngokuhlatywa ngencula.√√ (2)
5.2.7 (a) (iv) √/(iv)UDina √/UDina.√
(b) (iii) √/(iii) UThambolenyoka√/UThambolenyoka.√
(c) (i) √/(i) USajini Gxalaba√/USajini Gxalaba.√ (3)
5.2.8 Iphela ngendlela elindelekileyo kuba uThambolenyoka ufumene
isohlwayo esimfaneleyo kwizenzo zakhe ezikhohlakeleyo.√√
okanye
Iphela ngendlela engalindelekanga kuba asiva nto ithethwayo
ngooDina nooNoyongo.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
[35]
AMANQAKU ECANDELO B: 35
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 13 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ICANDELO C: AMABALI AMAFUTSHANE
UMBUZO 6: NDAKUYICELA IVUTHIWE – LL Ngewu no EZ Guqa
6.1 ISICATSHULWA K: 'KANTI ANDIZENZANGA' – LL Ngewu
6.1.1 Yeyokugxothwa kukaMntuyedwa ngamadoda aseSikhobeni.√ (1)
6.1.2 Ngokuthi akhuphe iBhayibhile amfundele isicatshulwa
esichaseneyo nomba wesini esitenxileyo.√√ (2)
6.1.3 Ayinyani kuba ukugxothwa kwakhe kwilali azalelwe wakhulela kuyo
asinto ilula.√√ (2)
6.1.4 Sasingalunganga kuba uMntuyedwa wayenelungelo
lokuzibandakanya nabantu afuna ukuzibandakanya nabo
engamelanga kunyanzelwa ngawo ukuba ahlale nawo xa
engafuni.√√
okanye
Sasilungile kuba amakhwenkwe aseSikhobeni ayelindele ukuba
uMntuyedwa achithe ixesha nawo ukuze bafundisane iindlela
zokuphila zamakhwenkwe.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
6.1.5 Yeyokuba agqibe kwelokuba uMntuyedwa agxothwe
eSikhobeni.√√ (2)
6.1.6 Kubangele ukuba uMntuyedwa emke kowabo angamkeleki ndawo
ahambe ehlala esithubeni.√√ (2)
6.1.7 Kuvuthondaba.√ (1)
6.1.8 Luzobo mayana√ kuba siva kwiintetha neengcinga zakhe ukuba
ungumama onenimba ngomntwana wakhe nofuna ukwenziwa
kobulungisa.√√ (3)
6.1.9 (a) Yeyangaphandle.√ (1)
(b) Ikhokelele ekubeni angcungcutheke uMntuyedwa ade abe uya
gxothwa elalini.√√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 14 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
6.2 ISICATSHULWA L: 'UMHLAHLO NGAMEHLO' – LL Ngewu
6.2.1 Lelokudlwengulwa kukaNonkanyezi. √ (1)
6.2.2 Akayi kusinda nakancinci√√/nangethamsanqa.√√/nangebhaqo.√√ (2)
6.2.3 Yokugxininisa ubuqatha besigwebo esifanele uZolani kuba kudala
edlwengula/yokuba xa umantyi egweba uZolani ayithathele
ingqalelo into yokuba kudala exhaphaza amantombazana.√√ (2)
6.2.4 Uphumelele ukumzoba njengomlinganiswa osisidlwengu
esingazimiselanga kuguquka kuba:
(a) Uyazixela ukuba yena uneyeza likaNomyayi ancedwa lilo
ukuze asinde ekubanjweni.√
(b) Uya kuphindaphinda ukudlwengula, akadlwengulanga tyeli
linye. √
(c) Udlisela ngegqwetha lokumthethelela alithembileyo
ngokuchitha ubungqina. (3)
6.2.5 Ukuba wonke umntu unoxanduva lokuthatha inyathelo
lokuncedisana nomthetho ukuze kwenzeke ubulungisa√√/umntu
makangathuli exhatshazwa, makabenomqolo amele ukuba
kwenzeke ubulungisa.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
6.2.6 Wakhala akugqiba wamkrwempa kanobom ebusweni.√√ (2)
6.2.7 (a) (iv) √/(iv) UNompoxeko√/uNompoxeko.√
(b) (iii) √/(iii) UZolani√/UZolani.√
(c) (i) √/(i) Umtshutshisi√/Umtshutshisi.√ (3)
6.2.8 Liphela ngendlela elindelekileyo kuba uyaphumelela ekugqibeleni
uNompoxeko ngokubanjwa kukaZolani/kuba uZolani ongumenzi
wobubi ufumana isohlwayo sokuvalelwa abhadle ejele.
okanye
Liphela ngendlela engalindelekanga kuba inkundla isitshintshile
isigqibo sayo sokuqala sokutyhola uNompoxeko, ngokuthi
imfumane enetyala uZolani ebikade imbona engenalo.√√
(Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.) (2)
AMANQAKU ECANDELO C: 35
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 15 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
ICANDELO D: ISIHOBE
UMBUZO : IVAMNA BAFAZI BOLUSU – S Maputi nabanye
7.1 'INGCWABA' – S Maputi
7.1.1 Eyokunganeli√√/eyokusoloko ufuna ngaphezulu koko
ukufumeneyo.√√ (2)
7.1.2 Ukuba ingcwaba limthatha umntu ngendlela engacengiyo
nengalindelekanga√√/ngaphandle kwemvume.√√ (2)
7.1.3 (a) Sisimntwiso.√ (1)
(b) Eyokonwabela nokuba nobudlelwane nesenzo sokufa.√√ (2)
7.1.4 Kubembi bengcwaba.√ (1)
7.1.5 Ingcwaba alaneli, aliyikhuphi nto esele ingaphakathi√√/into engene
kulo ayiphumi.√√ (2)
7.1.6 Mihla yonke abantu bayasweleka, iveki neveki kuyangcwatywa.√√ (2)
7.1.7 Umqolo we-10 uveza ubukhulu bengcwaba kuba liselitsha kanti
umqolo we-12 ubonisa ukuhla kwengcwaba ngethuba elingephi.√√ (2)
7.1.8 Kumbongo wonke imbongi ibhekisa kwingcwaba kanti
kwikhapulethi kubhekiswa kulo mntu uswelekileyo.√√ (2)
7.1.9 Owonxunguphalo√ kuba imbongi isebenzise amagama afana noo-
'ukufa', 'umhluthe', 'uncume kuba uhlobene nokufa', 'ukhintsele',
'umumatha', 'uthungatha'.√
(Nayiphi impendulo echanekileyo.) (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P2 16 DBE/2019
SC/NSC – Isikhokelo Sokumakisha
7.2 'MFAZINDINI WASE-AFRIKA' – KN Manciya
7.2.1 umhlola.√ (1)
7.2.2 Yimfanozandi.√ (1)
7.2.3 Sisilo√/Urheme√ (2)
7.2.4 Yeyokuthabatheka yinto oyenzayo ude ungayisi so nento
ekungqongileyo.√√ (2)
7.2.5 Ngoweliso√, ukusebenza nzima komfazi waseAfrika.√√ (3)
7.2.6 Eyokuba isizwe semidakasholo siyabacinezela abantu
abangabafazi.√√ (2)
7.2.7 Kukupheka√/Kukususa ukhula.√/ukuhlakula.√
(Nasiphi isibini kwezi.) (2)
7.2.8 Umhlathi ngamnye unemiqolo esibhozo.√ (1)
7.2.9 Ngumbongo-nkcazo√/ngumbongo ochazayo√kuba uyachaza,
uchaza umfazi wase-Afrika, imisebenzi ayenzayo neemeko
asebenza phantsi kwazo.√√ (3)
AMANQAKU ECANDELO D: 35
AMANQAKU EWONKE: 70
Akuvumelekanga ukufotokopa esi sikhokelo sokumakisha
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 NSC November Exams 2019 Memo

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P1 NSC June Exams 2019 Question Paper

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2019 QP

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P2 September Preparatory Exams 2019 QP

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC June Exams 2018 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 NSC June Exams 2018 Memo
More from Grade 12 isiXhosa FAL

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2025 QP

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2025 QP

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2025 Question Paper

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2025 Question Paper

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 Eastern Cape Mock 2024 Memo

Question paper