You're offline
Skip to content
Memorandum

IsiXhosa FAL P3 May-June 2018 Memo_hlayiso.com_.pdf

Subject: Isixhosa FalGrade 12201813 pages
Download

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO (FAL) IPHEPHA LESITHATHU (P3) 2018 IMEMORANDAM AMANQAKU: 100 Le memorandam inamaphepha ali-13. Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 2 DBE/2018 SCE – Imemorandam ICANDELO A: ISINCOKO UMBUZO 1 Imiyalelo yokumakisha • Kweli candelo umviwa ukhetha isihloko sibesinye. Xa ekhethe zazibini, makisha esokuqala. • QAPHELA: Umviwa angabhala naluphi udidi lwesincoko ngesihloko asikhethileyo. • Ubude besincoko bumele ukuba kwisithuba samagama ali-190 ukuya kuma-240. • Sebenzisa irubriki esisihlomelo A ukumakisha esi sincoko. 1.1 Isihloko: Eyona ndibano yathetha lukhulu ebomini bam Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambe- lana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanele- kileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Usenokuchaphazela ukudibana kwakhe nomntu owenza utshintsho ebomini bakhe/Usenokubalisa ibali ngale ndibano okanye achaze le ndibano/Makayixele ukuba yayiyindibano engantoni, inini, iphi/Makazivelele iindidi zabantu ababelapho/ Makachaze ukuba yintoni le yenzeka okanye yathethwa kuloo ndibano neemvakalelo awaba nazo ngaloo mini/Makachaze indlela le ndibano eyenza utshintsho ngayo okanye eyenza umahluko ngayo ebomini bakhe. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] 1.2 Isihloko: Ubuhle Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambe- lana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Makachaze ukuba buyintoni ubuhle, achaphazele iindidi zabo/ Makaveze izimvo ezahlukileyo malunga nobuhle/Iziphumo zobuhle nesiphelo sabo ebantwini nasentlalweni. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 3 DBE/2018 SCE – Imemorandam 1.3 Isihloko: Mhla ndawongwa ngembasa Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambe- lana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifane- lekileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Anike iinkcukacha zembali yale mini/Makuvele ukuba kwakuphi, kunini/Makaxele ukuba yayiyimbasa efunyanwa ngumntu ozibalule entwenini/Makachaze iimvakalelo zakhe nemeko awayekuyo ngaloo mini/Makatsho ukuba ukuwongwa kwakhe ngembasa kwenze okanye kungenza mahluko mni ebomini bakhe. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] 1.4 Isihloko: Emva konyaka … Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambe- lana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanele- kileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Makaxele okwenzekayo emva konyaka othile, isenokuba sisiganeko esamehlelayo okanye omnye umntu, impumelelo okanye imeko ethile/Akukhankanyayo okwenzeka ngesithuba esisemva konyaka kuqhagamshelane nokwenzeke ngaphambili kuchatshazelwe neziphumo. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 4 DBE/2018 SCE – Imemorandam 1.5 Isihloko: Ukulunga nokungalungi kwemfundo eqhutyelwa ekhaya Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambe- lana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanele- kileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Makachaphazele ukulunga okanye ukungalungi kwemfundo eqhutyelwa ekhaya/ Makakhankanye ukuba kunanzuzo ni ukuba umntwana afumanele imfundo ekhaya/ angachaphazela ixesha elaneleyo lokufundiswa/ inkxaso engangxengwanga/ Kukungalungi angachaphazela ubulolo bomntwana/ ukuchaphazeleka kwesimo sengqondo/ ukusilela kobuchule bonxibelelwano. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] 1.6 Isihloko: Ipalamente yolutsha ingasisisombululo kwiingxaki ezikhoyo eMzantsi Afrika Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambe- lana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanele- kileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. UMfundi unokuxhasa okanye achase/Makathathe icala/ Oxhasayo makavelise izizathu ezibangela ukuba axhase/ Makanyathele kwiimbono neengcinga ezintsha ulutsha olunokuza nazo zibeyimpendulo kwiimeko ezingaginyisi mathe ezikhoyo eMzantsi Afrika/Iingongoma azibekayo mazidize ulwazi oluphangaleleyo malunga nokuqhubekayo kwiinkalo ngeenkalo kweli lizwe/Makabonise ukuba ulutsha lukulungele ukuxwaya uxanduva oluhambelana nokuzisa iinguqu nenkqubela/Unokukhankanya ukuba ulutsha lonyaka we-1976 lwenza inguqu kwimbali yeli, ngoko ke kumele ukuba luthenjwe/ Ochasayo makanike izizathu ezibangela ukuba angahambisani nesihloko/Makabonise ukuswela amava kolutsha njengesithintelo sezimvo ezinokuzisa inguqu nenkqubela/ Makachaphazele ukuba ulutsha lunomngeni wokungakwazi ukuzalanisa ilungelo noxanduva/Makavelise ukuba luyalambatha ngezakhono ezidiza ukomelela ngokwasengqondweni ngoko ke izinto luzithatha ngegazi elishushu. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 5 DBE/2018 SCE – Imemorandam 1.7.1 Isihloko: Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambelana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Ukuncedana kwabantu/Izandla ziyahlambana/Unokuveza intlalo yobuntu/Indima emele ukudlalwa ngumntu kwabanye/ Ukuxhomekeka komntu komnye/Uxanduva/Ubunkokeli/ Ukufuneka kwesinye isandla. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] 1.7.2 Isihloko: Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo. efanelekileyo: Ulwimi Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi oluhambelana nesincoko esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo. Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo. Mhla wafika ucango luvaliwe/Angabhala ngokuvula iingcango zobomi eziya kwimpumelelo/Ikamva eliqaqambileyo/ Ukunganikezeli ebomini/Angabalisa ibali lentlupheko okanye umonakalo wezindlu ngenxa yentlekele yendalo/ Ukhuseleko. (Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.) [50] IIMPAWU ZESINCOKO Isincoko esibalisayo sibhalwa kumntu wokuqala okanye owesithathu. • Makasebenzise ixesha eladlulayo/elidlulileyo/elimiyo. • Makabonise ulwazi ngesihloko asikhethileyo. • Abalinganiswa, isimo sentlalo, izizathu zokuhla kwezehlo ukuya kwisiphelo, mazibonakale. • Iziganeko zichazwe/zibaliswe ngokulandelelana kwazo okanye zicace ezingunobangela wezinye, kungenjalo angasebenzisa izixhobo ezifana nophuphelo okanye ukuqala ngesenzo esingekehli/sokugqibela. • Sisebenzisa amagama abonisa ixesha afana noo-emva, phambi, ngeli xesha. • Sisebenzisa intetho yababini/ukuzithethela kwabalinganiswa. • Ulwimi olusetyenzisiweyo malube lolokudala ifuthe noluchukumisayo kofunda isincoko, lungekrwada phofu. Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 6 DBE/2018 SCE – Imemorandam Isincoko esichazayo sinokubhalwa ngokwexesha elidlulileyo okanye elangoku. • Sichaza into/umntu/indawo/imeko, njalo njalo. • Sisebenzisa amagama okudala umfanekiso. • Sisebenzisa izixhobo zokuchaza ezifana nezichazi, imifanekiso-ntelekelelo, izihlomelo, neziphuhlisayo ezifana nezifanekisozwi. • Sisebenzisa imifanekiso-ntelekelelo nezafobe zentetho. • Sivakalisa iimvakalelo zombhali. Isincoko esicamngcayo: • Siveza uvakalelo lombhali ngesigama esibonakalisa amava akhe. • Siveza uchukumiseko ngomba ekubhalwa ngawo. • Uvakalelo olungundoqo ludlala indima enkulu. • Ubukhulu becala esi sincoko siyachaza. (Sisebenzisa izixhobo zokuchaza ezifana nezichazi, imifanekiso - ntelekelelo, izihlomelo, neziphuhlisayo ezifana nezifanekisozwi kwakunye nezafobe zentetho). • Uvakalelo lombhali maluveze ukunyaniseka kunye nokubandakanyeka. Isincoko esixoxela icala elinye: • Umviwa uthatha icala ngomba othile. • Uthotho lweengxoxo – oludla ngokuba kwimo engengcaciso ngeengongoma ezithile. • Ukubethelela – isishwankathelo nokuphindelela kwinkcazelo engoluvo oluthile lokuvula. • Kwingxoxo yakhe unika ubungqina obuxhasayo obusenokuba ngamanani okanye ukucaphula kumava anawo ayinyani. • Usenokuxoxela okuthile echasa enika ubungqina obuxhasayo. • Isiphelo sisenokuba sisishwankathelo neengcebiso. Kwisincoko esixoxela amacala omabini • Inkcazelo engomba inokuba ngengxoxo ephambili. • Umviwa uwaphatha omabini amacala engxoxo. • Uxoxela okuthile enika ubungqina obuxhasayo. • Unokulandela isakhiwo esithi umhlathi umela uluvo oluvumayo, kolandelayo, luchase, kungenjalo avume ekuqaleni komhlathi aze achase ekupheleni, kodwa makalunike olwakhe uluvo xa evala. • Unokuxoxela okuthile echasa/evuma nokunika ubungqina obuyinyani obuxhasayo. • Isiphelo – isishwankathelo neengcebiso. • Makabonise ulwazi ngesihloko nangomba axoxa ngawo. [50] AMANQAKU ECANDELO A: 50 Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 7 DBE/2018 SCE – Imemorandam ICANDELO B: UMHLATHI OMDE Imiyalelo yokumakisha • Kweli candelo umviwa ukhetha umhlathi ubemnye. Ukuba ukhethe yamibini, makisha owokuqala. • Ubude bomhlathi omde mabubengamagama angama-80 ukuya kwi-100 umxholo kuphela. • Sebenzisa irubriki esisihlomelo B ukumakisha lo mhlathi. UMBUZO 2 2.1 ILETA ESESIKWENI • Iidilesi zimbini, eyombhali neyombhalelwa. • Isibuliso. • Umcimbi (ukuba ubhalwe ngoonobumba abancinci ukrwelelwe umgca ngaphantsi). • Umxholo mawube malunga nesicelo senkxaso-mali yokuncedisa kumnyhadala womboniso weetalente. • Ithoni nerejista mazibe zezifanele ileta esesikweni. • Isiphelo sibe seseleta esesikweni. [30] 2.2 IOBHITSHUWARI • Igama elipheleleyo; umhla wokuzalwa; indawo awazalelwa kuyo, abazali bakhe; ukukhula kwakhe. • Ukufunda ukuba ufundile; ukusebenza kwakhe ukuba ubesebenza nezinto azibalule ngazo. • Ukuhlabeka kwakhe (uqale nini ukugula), umhla wokusweleka. • Usapho alushiya ngasemva (abazali, iqabane lakhe, abantwana, abantakwabo) namagama alo. • Amazwi amkhaphayo. [30] 2.3 INQAKU LEMAGAZINI • Isihloko masibe nomtsalane sidlwengule umxhelo. • Igama lomntu obhala inqaku. • Indlela yokubhala mayibe yevela kumbhali ithethe ngqo nomfundi. • Isimbo sokubhala singaba sesichazayo nesikhatshwa zizafobe ukutsala umdla. • Amagama, iindawo, amaxesha obume bendawo kunye nezinye iinkcukacha ezifunekayo mazifakwe kwinqaku elo. • Malibhalwe ngokweekholam. • Umxholo mawube malunga nesilumkiso ngokuxhatshazwa kwabantu kumaqonga ezonxibelelwano. • Makusetyenziswe ulwimi olufanelekileyo. [30] Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 8 DBE/2018 SCE – Imemorandam 2.4 INTETHO • Intetho mayivulwe ivalwe ngeempawu zocaphulo. • Intshayelelo itsale umdla wabaphulaphuli. • Amanqaku ezinto aza kuthetha ngazo mawaphuhle. • Isimbo sokuthetha masihambe namazwi angentlalo yasebudeni bonyaka neminqweno yeeholide ezimnandi koogxa bakhe. • Isiphelo masibe ngendlela encamisa umxhelo nezakwenza abaphulaphuli bahlale bekhumbula ebekuthethwa. [30] AMANQAKU ECANDELO B: 30 Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 9 DBE/2018 SCE – Imemorandam ICANDELO C: UMHLATHI OMFUTSHANE Imiyalelo yokumakisha • Kweli candelo umviwa ukhetha umhlathi ubemnye, aze athi ukuba ukhethe yamibini, makisha owokuqala. • Ubude bomhlathi omfutshane ngama-60 ukuya kuma-80 amagama umxholo kuphela. • Sebenzisa irubriki esisihlomelo C ukumakisha lo mhlathi. UMBUZO 3 3.1 IFLAYA • Isihloko, isilogani nelogo mazitsale umdla. • Makubekho inkcaza emfutshane ngemveliso. • Makudweliswe amaqithiqithi ehamba nawo. • Mazivele iinkcukacha zoqhagamshelwano. [20] 3.2 IPOSIKHADI • Makulandelwe ifomathi efanelekileyo; idilesi yombhalelwa ngasekunene, ekhohlo indawo abhala ekuyo nomhla. • Isibuliso esifanelekileyo esibonisa ubudlelwane obuphakathi kombhali nombhalelwa. • Umxholo ngowokunika umfanekiso-ngqondweni wako konke athe wakubona nathathe inxaxheba kuzo. • Makusetyenziswe ulwimi olungekho sikweni. • Ithoni nerejista mazibe zezifanelekileyo. [20] 3.3 IZALATHISI • Xa uphuma eBelfast Recreation Centre, ekudibaneni kwezitalato iBelfast Terrace neKerry, wena jika ekhohlo ungene ngeKerry. • Hamba ngqo ngeKerry udlule isitalato iDrive ekhohlo. • Ngena kwisitalato iBallarat. • Hamba ngqo unqumle isitalato iHellenstein. • Usahamba njalo ngesitalato iBallarat nqumla isitalato iStanley. • Hamba njalo de uyokunqumla isitalato iCamp. • Qhubeka uhambe ujike kwisitalato iRees ekunene. • Hamba umganyana ujike ekhohlo kwisitalato iBeach. • Qhubeka uhambe ngesitalato iBeach. • Gqitha isitalato iHay ekunene. • Hamba de ugqithe isitalato iLake ekwasekunene. • Hamba njalo ude ufike kwisiphambuka esinesitalato iBrunswick. • Jonga ekhohlo uza kubona indawo yokungena eReal Journey Visitor Centre ube ufikile. [Ukuba umviwa usebenzise enye indlela echanekileyo esuka eBelfast Recreation Centre eya eReal Journey’s Visitor Centre makanikwe amanqaku.] [20] AMANQAKU ECANDELO C: 20 AMANQAKU EWONKE: 100 Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 Downloaded from hlayiso.com 10 DBE/2018 SCE – Imemorandam QAPHELA: • Sebenzisa le rubriki rhoqo xa umakisha izincoko zephepha lesi-3, ICANDELO A. • Amanqaku ukusukela kweli-0 ukuya kwangama-50 ahlulahlulwe ngokwamanqanaba amahlanu aphambili. • Kwiikhrayitheriya yoMxholo, uLwimi neSimbo, inqanaba ngalinye kula mahlanu lahlulahlulwe lanomgangatho ongentla nongezantsi yanemimandla yamanqaku ahambelana nomgangatho ngamnye. • Ikhrayitheriya yeSakhiwo yona ayichaphazeleki ngumgangatho ongentla nongezantsi. ISIHLOMELO A: IRUBRIKI YOKUHLOLA IZINCOKO – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [50 AMANQAKU] Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye UMXHOLO 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6 NOCWANGCISO -Impendulo ebalaseleyo -Impendulo ixonxwe -Impendulo iyanelisa -Impendulo ingena iphuma -Impendulo ayikho enomtsalane, ngaphaya ngobugcisa obukhulu. ngokupheleleyo. emxholweni akukho mxholweni konke konke. Umgangatho ongentla (Impendulo nezimvo) kobekulindelekile. -Izimvo zinxulumene -Izimvo ziyanamathelana lunamathelwano kwizimvo. -Izimvo zibondene Ukubekelela izimvo -Izimvo zihlakaniphile, nomxholo kwaye zinika noko kwaye zingakuguqula -Izimvo azicacanga kwaye azingqalanga ntweni. ngenjongo zixhokonxa iingcinga kwaye umdla, bukho ubungqina ukucinga kofundayo. ezinye zazo zezemboleko. -Azivakali izimvo kwaye yokucwangcisa. zinemfezeko. bemfezeko kwizimvo. -Iingcamango zibekelelwe -Buncinci kakhulu ziyaphindaphindwa/ Ukubonakalisa -Isincoko sibekelelwe -Iingcamango ngokunamatheleneyo ubungqina bobekelelo uthetha into enye. ukuyazi injongo, ngobuchule zibekelelwe kuquka intshayelelo, isiqu nonamathelwano -Iingcamango zibekwe abantu ekujoliswe obungaqhelekanga kwaye ngokwakhelanayo kuquka nesiphelo. lweengcamango. xazalala kubo kunye nemeko. intshayelelo, isiqu kwakunye intshayelelo, isiqu azinalunxibelelwano. nesiphelo zibonakalisa nesiphelo. 30 AMANQAKU unamathelwano olunemfezeko. 25–27 19–21 13–15 7–9 0–3 -Impendulo encamisileyo -Impendulo ixonxwe -Impendulo iyanelisa -Impendulo iphumile -Impendulo itenxile malunga Umgangatho ongezantsi kodwa akukho zimpawu ngobugcisa. nangona kumana kubakho emxholweni ubukhulu nomxholo. zakubalasela kubhekele phi -Izimvo zisemxholweni ukungacaci kwiindawo becala. -Izimvo zitenxile kwisincoko. kwaye zinika umdla. ezithile. -Izimvo ziyaqhawu-qhawuka zingcwecwela kude -Izimvo zivuthiwe -Sibekelelwe ngobuchule, -Kukho ukunamathelana ziyabhidisa. nomxholo. zixhokonxa iingcinga. kukho ukunamathelana okubonakalayo kwizimvo -Buyanqaphazeka -Iingcamango -Iingcamango zibekelelwe kweengcamango okuquka kwaye kuyanelisa. ubungqina bokubekeleleka ziyingxubevange zandindaniswa ngobugcisa intshayelelo, isiqu -Kukho ukubekelelwa kweengcamango engenamgqalisela. kuquka intshayelelo, isiqu nesiphelo. kweengcamango nonamathelwano. kunye nesiphelo. nonamathelwano kwintshayelelo, isiqu nesiphelo. Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 Downloaded from hlayiso.com 11 DBE/2018 SCE – Imemorandam IRUBRIKI YOKUHLOLA IZINCOKO – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [50 AMANQAKU] (isaqhubeka) Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye ULWIMI, ISIMBO & 14–15 11–12 8–9 5–6 0–3 NOKUHLELA -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ulwimi aluvakali. isigama zifanelene isigama zifanelene kakhulu isigama sifanelene isigama azifanelananga -Ithoni, irejista, isimbo, Ukuhambelana ngokugqwesileyo nenjongo, nenjongo, abantu ekujoliswe nenjongo, abantu ekujoliswe ncam nenjongo, abantu isigama asifanelananga kwethoni, irejista, abantu ekujoliswe kubo kubo kunye nemeko. kubo kunye nemeko. ekujoliswe kubo kunye kwaphela nenjongo, abantu Umgangatho ongentla isimbo, isigama kunye kunye nemeko. -Ulwimi luchaneke -Ulwimi olufanelekileyo nemeko. ekujoliswe kubo kunye nemeko -Ulwimi lusetyenziswe ngakumbi kwaye ithoni ludlulisa umyalezo. -Ulwimi lusetyenziswa nemeko. Ukhetho-magama ngokuzithemba, isetyenziswe ngokuchaneka -Ithoni ifanelekile. ngendlela ebuthathaka. -Ukunqongophala Ukusetyenziswa luyathabathekisa. kwisincoko siphela. -Izafobe zentetho zinonga -Ithoni nochongo magama kwesigama kubaxekile kolwimi nesigama -Ithoni enomtsalane -Iziphene zokusetyenziswa umxholo. azifanelekanga. kangangokuba Iimpawu zobhalo, nezafobe zentetho kolwimi nopelo -Isigama sinqongophele. ayinasihlahla into izakhi zezivakalisi, eziphumeza injongo. zinqongophele. ebhaliweyo. nopelo -Phantse kube akukho -Sixonxwe ngobugcisa nasinye isiphene obukhulu. 15 AMANQAKU solwakhiwo zivakalisi, upelo nokusetyenziswa kolwimi. -Sixonxwe ngobugcisa obukhulu. 13 10 7 4 -Ulwimi luchanekile kanye -Ulwimi lunomtsalane kwaye -Kuyanelisa ukusetyenziswa -Ukusetyenziswa kolwimi Umgangatho ngezantsi nezafobe zisetyenziswe luyaziphumeza iinjongo kolwimi kodwa asekho kubonisa ububhetyebhetye. ngethoni ephumeza zokubhala. amakhwiniba. -Izivakalisi zinobuthathaka- ukudlulisa umyalezo. -Ithoni ifanelekile kwaye -Ithoni ifanelekile kodwa azitshintsha-tshintshwa. -Phantse kube akukho iyaziphumeza iinjongo izafobe zentetho -Isigama sinqongophele nasinye isiphene zokubhala. ezisetyenzisiweyo ngokubalaseleyo. solwakhiwo zivakalisi, -Zimbalwa iziphene zezakhi zinqongophele. upelo, nokusetyenziswa zezivakalisi kunye nopelo. kolwimi. -Sixonxwe ngobugcisa. -Sixonxwe ngobugcisa obukhulu. ISAKHIWO 5 4 3 2 0–1 Isihloko sikhuliswe -Iinkcukacha ezinengqiqo -Iinkcukacha -Zikho iingcamango -Iingcamango ezifunekayo Iimpawu zetekisi ngokuncamisayo. zikhuliswe ezisemxholweni zikhulisiwe. ezamkelekileyo. zinqongophele. Ukukhula kwemihlathi -Iinkcukacha zibalasele ngokwakhelanayo. -Izivakalisi, imihlathi -Isakhiwo sezivakalisi -Isakhiwo sezivakalisi nokwakhiwa ngokungaqhelekanga. -Izimvo zinamathelene. zakhiwe kuhle. nesemihlathi nesemihlathi sigxoko-gxoko. kwezivakalisi -Izivakalisi, imihlathi -Izivakalisi, imihlathi -Isincoko sibunjwe sinamakhwiniba. -Isincoko asinangqiqo. zakhiwe zaqiqisiswa zitshintshatshintshwa ngengqiqo. -Isincoko sisenayo ingqiqo. 5 AMANQAKU ngokugqwesileyo. ngobuchule obuqiqisisiweyo. UMMANDLA WAMANQAKU 43–50 33–40 23–30 13–20 0–10 Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 12 DBE/2018 SCE – Imemorandam ISIHLOMELO B: IRUBRIKI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE– ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [30 AMANQAKU] Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye UMXHOLO, 15–18 11–14 8–10 5–7 0–4 UCWANGCISO -Impendulo igqwesile idlule -Impendulo ibonakalisa -Impendulo iyanelisa -Impendulo ibonakalisa -Impendulo ibonakalisa NEFOMATHI okuqhelekileyo. ukuchaneka kanobom ibonakalisa ulwazi ulwazi olungephi ukunqongophala kolwazi -Izimvo ziqiqisisiwe kwaye ulwazi olunzulu lweempawu lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi Ukungqala kwempendulo zivuthiwe. zolu didi lwetekisi. lwetekisi. lwetekisi. lwetekisi. nezimvo. -Luphangalele ulwazi -Ingqalile ayiphumi -Izimvo ziyaphuma -Zimbalwa izimvo -Intsingiselo ilahleka rhoqo Ukuqoqwa kwezimvo lweempawu zolu didi nasemxholweni. emxholweni kwaye kukho ezisemxholweni kodwa ide iphume emxholweni. ngenjongo yokucwangcisa. lwetekisi. -Izimvo zixonxwe nokugqwidiza. kuninzi ukuphuma ecaleni. -Akukho ukunamathelana Injongo yokubhala, abo -Umsebenzi ungqalile uhleli zadakancwa -Ukunamathelana kumxholo -Kunqabile ukunamathelana kumxholo nezimvo. kujoliswe kubo, emxholweni. ngokunamatheleneyo nezimvo kufanelekile. komxholo nezimvo. -Zimbalwa kakhulu iimpawu/imigaqo yetekisi, -Kukho ukunamathelana kumxholo nezimvo. -Ezinye iinkcukacha zixhasa -Zimbalwa iinkcukacha iinkcukacha ezixhasa kunye nemeko. kwizimvo nomxholo. -Iinkcukacha zixhasa isihloko. ezixhasa isihloko. isihloko. -Iingcamango zidakancwe isihloko. -Ifomathi ifanelekile kodwa -Imigaqo yefomathi -Imigaqo eyimfuneko 18 AMANQAKU ngobunono zonke -Ifomathi ifanelekile kusekho ukungachaneki. ephambili isetyenziswe yobhalo lwale tekisi iinkcukacha zixhasa ineendawana ngokungaqondi. ityeshelwe. isihloko. ezingachanekanga -Kutyeshelwe izinto ezininzi. -Ifomathi ifanelekile kwaye ezingephi. ichanekile. ULWIMI ISIMBO 10–12 8–9 6–7 4–5 0–3 SOKUBHALA -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, NOKUHLELA isigama zihambelana isigama sichaneke kakhulu isigama sihambelana nesigama azingqamani nesigama azingqamani kakhulu nenjongo nabo malunga nenjongo, abantu nenjongo, abantu nenjongo kwakunye nabantu nenjongo, imeko kwakunye Ithoni, irejista, isimbo, kujoliswe kubo kunye ekujoliswe kubo kunye ekujoliswe kubo kwakunye ekujoliswe kubo kunye nabantu ekujoliswe kubo. injongo/ifuthe, abo nemeko. nemeko. nemeko. nemeko. -Izele ziimpazamo ixazalala. kujoliswe kubo kunye -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi -Isigama asifanelananga nemeko. zisetyenziswe zichanekile kwaye umyalezo zibonakalisa iimposiso. zineemposiso ezininzi nenjongo. Ukusetyenziswa kolwimi ngokuchanekileyo. wakheke kakuhle. -Isigama siyanelisa. eziphazamisa umyalezo. -Intsingiselo ilahleke nemigaqo. -Phantse kube akukho -Isigama sichanekile. -Iimpazamo zobhalo -Sinqongophele isigama. kakhulu. Uchongo magama nasinye isiphene. -Ubukhulu becala akukho ezikhoyo aziyiphazamisi -Kukho amagingxi-gingxi Iimpawu zokubhala kunye zimpazamo. intsingiselo nomyalezo. kwintsingiselo. nopelo. 12 AMANQAKU UMMANDLA 25–30 19–23 14–17 9–12 0–7 WAMANQAKU Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 13 DBE/2018 SCE – Imemorandam ISIHLOMELO C: IRUBRIKI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [20 AMANQAKU] Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye UMXHOLO 10–12 8–9 6–7 4–5 0–3 UKUCWANGCISA -Impendulo igqwesile -Impendulo ibonakalisa -Impendulo iyanelisa -Impendulo ibonakalisa -Impendulo ibonakalisa NEFOMATHI ibonisa ukuqiqisiswa ukuchaneka kanobom ibonakalisa ulwazi ubunzima malunga nolwazi ukunqongophala kolwazi kwezimvo. ulwazi olunzulu lweempawu lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi Impendulo nezimvo -Izimvo zihlakaniphile kwaye zolu didi lwetekisi. lwetekisi. lwetekisi. lwetekisi. Ukubekelelwa kwezimvo zivuthiwe. -Ingqalile ayiphumi -Izimvo azisoloko -Zimbalwa izimvo -Intsingiselo ilahleka rhoqo Iimpawu zetekisi/ umgaqo -Luphangalele ulwazi nasemxholweni. zisemxholweni kwaye kukho ezisemxholweni kodwa kukho kunye nemeko lweempawu zolu didi -Izimvo zixonxwe nokugqwidiza. kuninzi ukuphuma ecaleni. Intsingiselo iduke lwetekisi. zadakancwa -Ukunamathelana kumxholo -Kunqabile ukunamathelana kwisakhiwo esixazalala. 12 AMANQAKU -Umsebenzi ungqalile ngokunamatheleneyo nezimvo kwenzeka komxholo nezimvo. -Akukho ukunamathelana akukho kugqwidiza. kumxholo nezimvo. ngokufanelekileyo. -Zimbalwa iinkcukacha kumxholo nezimvo. -Kubonakala -Iinkcukacha zixhasa -Ezinye iinkcukacha zixhasa ezixhasa isihloko. -Zimbalwa kakhulu ukunamathelana kwizimvo isihloko. isihloko. -Imigaqo yefomathi iinkcukacha ezixhasa nomxholo. -Ifomathi ingqalile iindawana -Ifomathi ingqalile kodwa ephambili ityeshelwe isihloko. -Iingcamango zidakancwe ezikhoyo ezingachanekanga zikho iindawana okanye isetyenziswe -Imigaqo eyimfuneko ngobunono kwaye zonke aziyiphazamisi injongo ezingachanekanga. ngokungaqondi. yobhalo lwale tekisi iinkcukacha zixhasa yokubhala. ityeshelwe. isihloko. -Ifomathi ifanelekile kwaye ichanekile. ULWIMI, ISIMBO 7–8 5–6 4 3 0–2 NOKUHLELA -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, isigama zifanelene kakhulu nesigama sifanelene isigama sifanelene nesigama azifanelananga nesigama azifanelananga Ithoni, irejista, isimbo, nenjongo, abo kujoliswe kakhulu nenjongo, abantu nenjongo, abantu nenjongo, abantu ekujoliswe nenjongo, imeko kwakunye nesigama singqamene kubo kunye nemeko. ekujoliswe kubo kunye ekujoliswe kubo kwakunye kubo kunye nemeko. nabantu ekujoliswe kubo. nenjongo kunye nemeko -Izakhi zezivakalisi nemeko. nemeko. -Izakhi zezivakalisi -Izele ziimpazamo ixazalala Ukusetyenziswa kolwimi zisetyenziswe -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi zineemposiso ezininzi iyadida. nemigaqo ngokuchanekileyo. zichanekile kwaye umyalezo zibonakalisa iimposiso. eziphazamisa umyalezo. -Isigama asihambelani Ukhetho- magama -Phantse kube akukho wakheke kakuhle. -Isigama siyanelisa. -Sinqongophele isigama. nenjongo. Iimpawu zokubhala kunye nasinye isiphene. -Isigama sichanekile. -Iimpazamo zobhalo -Kukho amagingxi-gingxi -Intsingiselo ilahlekile nopelo -Ubukhulu becala azikho ezikhoyo aziyiphazamisi kwintsingiselo. kakhulu. iimpazamo. intsingiselo. 8 AMANQAKU UMMANDLA 17–20 13–15 10–11 7–8 0–5 WAMANQAKU Akuvumelekanga ukufotokopa le memorandam

Published documents with matching subject and grade metadata.

Matched using subject, grade, language, document type and exam metadata.

More from Grade 12 Isixhosa Fal

Explore more published documents in this catalogue.

View all
Grade 12 · Isixhosa Fal · 2018 · NSC June Exams · Memorandum · Paper 3 · isixhosa | Hlayiso | Hlayiso