Downloaded from hlayiso.com
VISUAL ARTS
VISUELE KUNSTE
RIGLYNE VIR
PRAKTIESE ASSESSERINGSTAKE
GRAAD 12
2018
Hierdie riglyne bestaan uit 29 bladsye.
.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Skip to contentPractical assessment task 











View all





Visual Arts PAT GR 12 2018 Afr
Grade 12 Visual Arts practical assessment task from the 2018 (Afrikaans), 29 pages. Read online or get the free PDF download.
Visual Arts · Grade 12 · 2018 · Afrikaans. Practical assessment task, 29 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Visual Arts
- Grade
- Grade 12
- Language
- Afrikaans
- Document type
- Practical assessment task
- Year
- 2018
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 29
- File size
- 2.8 MB
Loading document…
Loading document…
1 of 29
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 2 DBE/PAT 2018
NSS
INHOUDSOPGAWE
1. INLEIDING 3
2. RIGLYNE VIR DIE ONDERWYSER 3
2.1 Idees en benaderings om Onderwerp 1 te lei 5
2.2 Idees en benaderings om Onderwerp 2 te lei 6
2.3 Hoe om die PAT'e te administreer 7
2.4 Retrospektiewe uitstalling 8
2.5 Hoe om die PAT'e na te sien/te assesseer 9
2.6 Moderering van PAT'e 12
3. RIGLYNE VIR DIE LEERDER 13
3.1 Instruksies aan die leerder 13
3.2 Vereistes: PAT'e vir Visuele Kunste 17
3.3 Assessering 18
3.4 Afwesigheid/Nie-indiening van take 19
3.5 Vereistes vir voorlegging/aanbieding 19
3.6 Tydraamwerk 19
3.7 Verklaring van Egtheid 19
4. BRONNELYS 20
5. GEVOLGTREKKING 20
BYLAE A: VERKLARING VAN EGTHEID 21
BYLAE B: PAT-VOORBEELD 22
BYLAE C: ONDERWYSERSRIGLYNE OM DIE PAT: METAMORFOSE TE BESTUUR 29
AKRONIEME
KABV Kurrikulum-en-assesseringsbeleidsverklaring
VOO Verdere Onderwys en Opleiding
NKV Nasionale Kurrikulumverklaring
NSS Nasionale Senior Sertifikaat
PAT Praktiese Assesseringstaak
AP Assesseringprogram
SGA Skoolgebaseerde assessering
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 3 DBE/PAT 2018
NSS
1. INLEIDING
Die 16 Kurrikulum- en Assesseringsbeleidsverklaringsvakke wat 'n praktiese komponent
bevat, sluit almal 'n praktiese assesseringstaak (PAT) in. Hierdie vakke is:
● LANDBOU: Landboubestuurspraktyke, Landboutegnologie
● KUNSTE: Dansstudies, Dramatiese Kunste, Musiek, Ontwerp, Visuele Kunste
● WETENSKAPPE: Rekenaartoepassingstegnologie, Inligtingstegnologie
● DIENSTE: Verbruikerstudies, Gasvryheidstudies, Toerisme
● TEGNOLOGIE: Siviele Tegnologie, Elektriese Tegnologie, Meganiese Tegnologie en
Ingenieursgrafika en -ontwerp
'n Praktiese assesseringstaak(PAT)-punt is 'n verpligte komponent van die finale
promosiepunt vir alle kandidate ingeskryf vir vakke met 'n praktiese komponent en tel
25% (100 punte) van die eksamenpunt aan die einde van die jaar. Die PAT, wat afgebreek
word in verskillende fases of
'n reeks kleiner aktiwiteite wat die PAT opmaak, word in die eerste drie kwartale van
die skooljaar geïmplementeer. Die PAT bied die geleentheid om die leerders op 'n
gereelde basis gedurende die skooljaar te assesseer en maak ook voorsiening vir die
assessering van vaardighede wat nie in 'n geskrewe formaat geassesseer kan word nie, bv. 'n
geskrewe toets of eksamen. Dit is dus belangrik vir skole om te verseker dat alle leerders
die Praktiese Assesseringstake binne die toegelate tydperk voltooi om te verseker dat hulle aan
die einde van die skooljaar uitslae kry. Die beplanning en uitvoering van die PAT verskil van
vak tot vak.
2. RIGLYNE VIR DIE ONDERWYSER
KREATIWITEIT – Leerders toon kreatiwiteit
wanneer hulle met idees speel en verskillende
benaderings genereer in reaksie op
doelgerigte take deur verbeeldingryke en
persoonlike maniere om oorspronklike beelde
en artefakte te produseer. Oorspronklikheid
kan gedefinieer word met betrekking tot die
leerders se eie vorige werk, die werk van
hulle portuurgroep, of wat ander in
'n verskeidenheid historiese kontekste
geskep het.
Die Nasionale Departement van Basiese Onderwys (DBE) het besluit dat Visuele Kunste-
onderwysers hul eie SGA-take sal opstel weens die kreatiewe aard van die vak.
● Onderwysers moet DRIE aparte praktiese assesseringstake (PAT'e) ontwerp wat in die
akademiese jaar gedoen word, d.w.s. EEN PAT sal in Kwartaal 1 en 2 voltooi word. In
Kwartaal 3 is PAT 3 die proefeksamen.
● Elke taak moet beide Onderwerp 1: Konseptualisering en Onderwerp 2: Die maak van
kreatiewe kunswerke insluit.
● Punte moet aan beide die konseptualisering (Onderwerp 1) en die maak van kreatiewe
kunswerke (Onderwerp 2) toegeken word.
LET WEL: Onderwysers moet voldoen aan die KABV waarvolgens 'n PAT in elk van die drie
kwartale voltooi moet word. PAT 1 mag NIE in graad 11 gedoen word NIE, en die
proefeksamen mag NIE in Kwartaal 2 voltooi word NIE.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 4 DBE/PAT 2018
NSS
Leerders moet die PAT in die vorm van 'n geskrewe opdrag ontvang om hulle van die volgende
in kennis te stel voordat hulle met die werk begin:
● Die presiese doel of eindproduk wat verwag word met betrekking tot medium, grootte, ens.
● Bronne beskikbaar vir verwysings/navorsing/ondersoeke/eksperimentering
● Assesseringsprosedures en -kriteria wat gebruik gaan word
● Presiese, nie-onderhandelbare datums vir die inlewering van werk; kontrolepunte deur
die proses
● Enige moontlike beperkings en/of riglyne vir die opdrag
● Toepaslike media, tegnieke en/of benaderings vir die opdrag
Algemene riglyne by die opstel van die PAT:
● BYLAE B in die KABV-dokument voorsien moontlikhede vir die opstel van PAT'e.
● In graad 12 moet take oop opdragte wees wat leerders in staat stel om materiaal,
gereedskap, tegnieke, temas en prosesse binne hul gespesialiseerde praktiese opsies, bv.
skilder, beeldhouwerk, drukkuns, ens., te kies.
● Visuele Kunste-onderwysers word sterk aangeraai om hulle eie PAT'e op te stel om
sodoende kreatiwiteit en oorspronklikheid aan te moedig. Kontekstuele faktore moet in ag
geneem word, naamlik die materiaal, toerusting en fasiliteite by 'n skool, hulpbronne, koste,
ervaring van leerders, ens.
● Geskikte media, tegnieke en/of benaderings moet vir die taak gekies word.
● Die presiese doel of eindproduk wat van die taak ten opsigte van medium, grootte, ens.
verwag word, moet aan leerders oorgedra word. Onthou om altyd innoverende en
persoonlike vertolkings (interpretasies) in ag te neem. Oorspronklikheid en kreatiwiteit is
uiters belangrik.
● Wanneer daar op temas besluit word, moet die leerders se belangstellings, ervaring en
konteks in ag geneem word om hulle uit te daag. Kunswerke vertel ons van kunstenaars se
ondervindings, idees en gevoelens. Moedig 'eerlikheid' aan sodat leerders se kunswerke
spreek van hulle ondervindings, idees en gevoelens sodat hulle nie 'tweedehandse' werk
lewer nie.
● Baie onderwysers kan moontlik op 'n oorkoepelende tema vir die jaar se praktiese werk
besluit en dit dan in spesifieke aspekte van die tema onderverdeel, m.a.w. een per kwartaal.
Dit kan 'n meer samehangende groep werke in die retrospektiewe uitstalling tot gevolg hê.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 5 DBE/PAT 2018
NSS
● Alhoewel leerders 'n skriftelike opdrag moet ontvang, is dit soms 'n goeie idee om die
opdrag net voor die aanvang van die finale kunswerk aan hulle te gee. Onderwerp 1 sal uit
'n reeks 'boublokke' bestaan (stap-vir-stap-aktiwiteite as deel van die proseswerk) wat
opeenvolgend gegee word om eksperimentering te verseker. Leerders weet moontlik nie
waarheen die onderwerp lei nie, wat 'n aspek van verrassing skep. Dit voorkom die neiging
dat leerders by hulle eerste idee vashaak sonder om te eksperimenteer en ander
moontlikhede te ondersoek.
● Stel verwagtinge, minimum vereistes en sperdatums met betrekking tot die eindproduk.
BYLAE B het 'n voorbeeld van 'n
praktiese assesseringstaak.
Onderwysers kan hierdie taak as
een van hul PAT'e vir 2018 gebruik.
BYLAE C gee aan onderwysers
spesifieke riglyne oor hierdie PAT.
2.1 Idees en benaderings om Onderwerp 1 te lei
Informele en formele voorbereiding vir praktiese werk moet in 'n bronboek/visuele
dagboek spesifiek vir Visuele Kunste aangeteken word. Hierdie bronboek is NIE 'n formele,
netjiese notaboek NIE, maar 'n ekspressiewe, persoonlike 'dagboek' van idees en prikkels wat 'n
individu se eie styl, belangstellings en persoonlikheid weerspieël. Dit moet vol en opwindend
wees; 'n nuttige bron van idees en beelde vir gebruik in praktiese opdragte. Leerders moet al
hulle konseptuele idees, beplanning, 'rondspeel' en verkenningswerk, ens. in hulle Visuele
Kunste-bronboek plaas.
Die bronboek gee insig in die manier waarop die leerders idees gevorm het, hoeveel
alternatiewe hulle ondersoek het en ander prosesse wat tot die finale werk gelei het. Die
bronboek moet alle denkprosesse wat tot die skep van kunswerke gelei het, duidelik
oordra.
Die bronboek moet die volgende insluit:
● Sketse en voorbereidingstekeninge. Teken is 'n verpligte deel van alle praktiese opsies in
Visuele Kunste.
● Visuele beelde, artikels, uittreksels, voorbeelde, foto's, ens. deur die leerder versamel.
● Voorwerpe (stukkies papier, verpakkingsmateriaal, ens.) wat die leerder interessant en
stimulerend gevind het, of wat persoonlike betekenis het of wat op een of ander tyd vir 'n
praktiese projek bruikbaar kan wees
● Krabbels, woorde, sketse en geskrifte wat met die leerder se ondervindings en konteks
verband hou.
● Navorsing oor 'n wye verskeidenheid kunstenaars, asook voorbeelde wat hulle praktiese
werk sal inspireer.
● Enigiets anders wat die leerder stimulerend en/of interessant mag vind en wat as 'n bron vir
sy/haar praktiese werk kan dien.
● Ondersoek na verskillende tegnieke en materiale.
● Breinkaarte om idees te ontwikkel.
● Dokumentasie van enige proseswerk.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 6 DBE/PAT 2018
NSS
Visuele navorsing, ondersoek en praktiese proseswerk
Onderwysers moet:
● Eksperimentering met verskillende media aanmoedig. Dit kan klein skilderye, collages, ens.
insluit.
● Leerders aanmoedig om die bronboek vir skryf- en sketswerk te gebruik om sodoende
verder as die vasgestelde opdrag te gaan.
● Klem plaas op die feit dat hierdie 'n persoonlike uitdrukking is en dat daar nie net een
manier is om dit te doen nie. Moenie te voorskriftelik wees nie, maar laat leerders toe om op
hul eie manier die bronboek binne die riglyne te skep. Seuns verkies dikwels 'n meer direkte
benadering, terwyl baie meisies klem lê op die skep van 'pragtige' bladsye. Wees bewus
hiervan en gee daarvolgens riglyne.
● Stel leerders aan 'n verskeidenheid kunstenaars se boeke bloot en beklemtoon dat die
ontwikkelingsproses van die kunswerk belangriker as net 'n netjiese 'plakboek' is. Daar is
geen voorskrifte oor die grootte nie – dit kan A3, A4 of enige ander grootte wees.
2.2 Idees en benaderings om Onderwerp 2 te lei
● Graad 12 is die akkumulasie van 'n drie-jaar-studie en leerders moet voldoende tegniese
vaardighede hê.
● Demonstreer, verduidelik en verwys na die werk van relevante kunstenaars wanneer
spesifieke temas bekendgestel word om met Visuele Kultuurstudies te integreer.
● Baie min leerders kan 'n opdrag op hul eie voltooi. Daar word van jou as die Visuele Kunste-
onderwyser verwag om die kreatiewe proses van begin tot einde te lei. Wees ontvanklik vir
uiteenlopende oplossings vir praktiese projekte.
● Doen voortdurend informele assessering deur leerders se werksvordering met hulle te
bespreek. Probeer om leerders te lei om hul eie oplossings te vind eerder as om jou idees
op hulle af te dwing.
● Hou gereelde 'kritieksessies' waartydens jy leerders fasiliteer en leer om te praat en hulle
klasmaats se werk op 'n konstruktiewe manier te bespreek.
● Onthou dat jy as die Visuele Kunste-onderwyser die estetiese kwaliteite van enige
take moet lei. Dit is die onderwyser se plig om die leerder te help om sy/haar eie kreatiewe
stem te vind.
● Probeer om hulle na individuele en innoverende benaderings/oplossings te lei.
● Lei hulle om idees te ontwikkel deur vanuit eerstehandse waarnemings te werk.
● Lei leerders ook om bronmateriaal met 'n gebrek aan estetiese eienskappe uit te skakel.
Esteties beteken nie 'mooi' nie; party van die 'lelikste' beelde kan op 'n ongelooflike wyse in
'n kunswerk weergegee word.
● Leerders moet selfversekerde en berekende risiko's neem en nuwe idees en prosesse
sonder vrees vir mislukking uitprobeer.
● Dit is belangrik dat die Visuele Kunste-onderwyser leerders in selfvertroue onderrig sodat
leerders gemaklik sal voel met die neem van risiko's en uit hul foute sal leer wanneer hulle
idees, materiaal, gereedskap en tegnieke verken en daarmee eksperimenteer.
● Kreatiewe aktiwiteit kan op 'n aantal verskillende vlakke plaasvind; vanaf die laer vlak waar
'n pastiche van 'n bestaande idee of kunswerk geskep word, tot die hoogste vlak waar 'n
algehele vars en individualistiese proses en/of uitkoms ontwikkel word.
● Dit is belangrik om 'n leerder se groep kunswerke deurlopend deur die jaar te besigtig en te
bespreek. Dit help om hulle sterk punte en swak punte te identifiseer.
● Oppas vir skadelike kritiek. Dit is raadsaam om met die positiewe te begin en dan na
terreine te beweeg wat verbeter kan word. Praat ook met 'n leerder, bv. 'Ek dink dit sal meer
treffend wees as jy dit verander … Wat dink jy?' Dit laat hulle deel van die proses voel en
laat hulle dink oor hulle werk.
● Dit is belangrik dat jy jou leerders verstaan en ken en hulle spesifieke sterk punte ontwikkel.
Sommige leerders sal sorgvuldige beplanners wees, terwyl ander meer intuïtief werk.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 7 DBE/PAT 2018
NSS
● Daar is baie maniere om kunswerke te skep. Party kunstenaars doen noukeurige
beplanning voordat hulle met die kunswerk begin, terwyl ander, bv. sommige Surrealiste en
Abstrakte Ekspressioniste, meer 'vry' begin en 'n werk algaande ontwikkel soos wat hulle
vorder. Wees buigsaam genoeg om leerders toe te laat om verskillende maniere te gebruik
om kunswerke te skep. Sterker individuele interpretasies en style word van graad 12-
leerders verwag.
● Lei leerders om doelmatige (aktiewe), onafhanklike, kritiese en peinsende denkers te wees.
● Moenie jou leerders onderskat nie, maar daag hulle uit omdat hulle 'n mens dikwels verras
deur van die geleentheid gebruik te maak.
● Besinning:
- Aan die einde van elke PAT moet daar een of ander vorm van besinning/terugvoering
wees oor die werk wat elke leerder geskep het, om toekomstige ontwikkeling van die
leerder te verseker. Dit kan geskrewe en/of verbale terugvoering wees wat kommentaar
op sterk punte en swak punte lewer.
- Dit kan selfbesinning, klas-/onderwyserbesinning en -nasien, portuurbesinning of oop
kritieksessies wees wat deur die onderwyser en die leerder gelei word.
- Terugvoering kan die vorm van 'n mini-uitstalling aanneem.
2.3 Hoe om die PAT'e te administreer
● Verseker die beskikbaarheid van kunsmedia.
● Voldoende tyd (kies kontaktyd gedurende en/of na skool).
● Verseker dat kontrolepunte en sperdatums nagekom word.
● Informele deurlopende assessering.
● Voltooi formele assessering volgens die rubriek.
● Voltooi sigblaaie ('spreadsheets') wat deur die provinsie verskaf word.
● Volg die skool se beleid ten opsigte van die inlewering van punte.
● PAT-punte en onderwyserportefeuljes moet te alle tye vir kluster-/provinsiale moderering
beskikbaar wees.
● Veilige berging vir praktiese werk moet deur die skool voorsien word.
● Alle kunswerk behoort te alle tye vir uitstallings, eisteddfods, kunstefeeste beskikbaar te
wees en bly die eiendom van die DBE totdat die finale uitslae bekendgemaak word. Die
veilige bewaring van die kunswerke is die skool se verantwoordelikheid.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 8 DBE/PAT 2018
NSS
2.4 Retrospektiewe uitstalling
Aan die einde van Graad 12 moet leerders 'n retrospektiewe uitstalling van hul werk as deel van
hulle eksamenpunt aanbied. Hierdie uitstalling toon substansiële bewyse van die leerders se
Visuele Kunste-konseptualisering, tegniese vaardighede en kennis wat oor 'n tydperk ontwikkel
is. Dit vertoon die leerders se praktiese ontwikkeling tydens die aanbieding van 'n
samehangende groep kunswerke soortgelyk aan 'n klein eenmansuitstalling of
studentegradueringsuitstalling. Die uitstalling handel spesifiek oor die bestuur van die proses en
aanbieding wat deel uitmaak van Onderwerp 2.
Onderwerp 2: Skep van kunswerke
Volgens die KABV moet Graad 12-leerders hul eie werk vertoon, uitstal of aanbied op 'n wyse
wat die ekspressiewe en konseptuele impak van die werk versterk en komplementeer.
Kontrolelys vir die uitstalling:
● Graad 12: PAT 1 en 2, Praktiese Proefeksamen is verpligtend. Dit sluit die kunswerke en
bronboeke in.
● Een of twee Graad 11-kunswerke om ontwikkeling en progressie te toon.
● Leerders het die geleentheid om hul PAT'e verder te ontwikkel en uit te brei tot 'n
samehangende en holistiese groep werke wat in die konteks van 'n uitstallingsomgewing
beskou word. Daarom kan leerders meer werke uitstal wat bewys lewer van hierdie proses.
Voorlegging:
● Onderwysers moet die ruimte vir die uitstalling voorsien, bv. die skoolsaal, kunsklas, ens.
● Onderwysers moet leerders bewus maak van die belangrikheid van die aanbieding van
hulle werk en riglyne voorsien vir 'n netjiese, professionele uitstalling.
● Die leerder se naam moet duidelik vertoon word en die graad 12-PAT'e moet duidelik
gemerk word.
● Dit is nie nodig om werke te raam nie, maar in baie gevalle sal eenvoudige montering die
werk beter laat vertoon.
● Leerders moet hulle daarvan weerhou om rekwisiete, bykomstighede, ens. te gebruik.
Die uitstalling moet 'n bewustheid van professionele uitstallingspraktyke toon.
● As rekenaars nodig is om digitale werk te toon, moet onderwysers seker maak dat die
rekenaars werk en dat hulle die wagwoorde ken.
Assessering:
Hierdie groep werke sal holisties geassesseer word.
Die volgende is 'n riglyn van aspekte wat die finale geldige punt tot gevolg sal hê:
● Algehele vordering en ontwikkeling van die leerder tot onafhanklike en individuele
oplossings
● Kreatiwiteit en oorspronklikheid
● Tegniese vaardighede
● Persoonlike betrokkenheid en uitdrukking in die proses en finale werke
● Bewyse in die bronboek: konseptualisering, ondersoek en eksperimentering van media,
tegnieke, style, ens. Voldoende verkenning van tekening.
● Volpunte kan nie toegeken word as alle vereiste kunswerke nie aangebied word nie. Punte
moet aangepas word volgens die werke wat aangebied is.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 9 DBE/PAT 2018
NSS
2.5 Hoe om die PAT'e na te sien/te assesseer
ASSESSERINGSKRITERIA VIR PRAKTIESE WERK
Uitstaande 90–100 ● Die leerder het baie idees gegenereer; het ongewone kombinasies of
veranderinge getoets voordat een idee gekies is; het verbindings met
vorige kennis gemaak; het probleemoplossingsvaardighede
bemeester.
● Die poging is veel meer as wat vereis is.
● Die 'WOW'-faktor is duidelik.
● Werk toon 'n groot mate van innovering.
● Inhoud/Konseptuele rykheid van die werk is uitstekend.
● Die werk in geheel spreek van selfvertroue en is stemmingsvol; dit
betrek die kyker met uitstekende visuele kwaliteite.
● Die werk toon duidelik 'n oorspronklike visie, 'n verskeidenheid
innoverende idees en/of neem van risiko's en vindingryke artikulasie
van 'n wye verskeidenheid elemente en beginsels.
● Uitstaande en oorspronklike aanbieding. Buitengewone vermoë;
kreatiewe rykheid; insiggewend, vlot, hoë vaardigheid, waarneming en
kennis sterk uitgedruk; ondersteun deur 'n oorspronklike of ongewone
keuse van relevante visuele verwysings.
Uitstekend 80–89 ● Treffende impak: meestal soos hierbo; gedetailleerd; goed
georganiseerd en samehangend; afgerond; vaardigheid duidelik;
ondersteun deur oorspronklike/ongewone/relevante visuele
verwysings; aanbieding oorspronklik en weldeurdag; minder opgelos;
'n paar geringe foute sigbaar.
● Dikwels uitstekende vaardighede, maar nie so innoverend nie OF baie
innoverend, maar daar is 'n gebrek aan tegniese rykheid.
Baie Goed 70–79 ● Goed georganiseerd, soos hierbo, maar 'sprankel' ontbreek (minder
oortuigend in terme van verbeelding, kreatiwiteit en innovering); goeie
vlak van bevoegdheid en keuse van inhoud; ondersteun deur 'n goeie
keuse van relevante visuele verwysings; duidelike sorg en moeite met
oorspronklike aanbieding; 'n paar duidelike teenstrydighede/foute
sigbaar.
● Goeie bewys van moeite en toewyding. Interessant/Innoverend/
Kreatief, maar nie tegnies opgelos nie.
● Tegnies goed, maar konseptuele rykheid ontbreek, of andersom.
Werk mag kreatief innoverend wees, maar tegniese vaardighede
ontbreek.
Goed 60–69 ● Die werk demonstreer 'n mate van oorspronklikheid; duidelike
bedoeling; oortuigend; eenvoudige direkte gebruik van medium;
vertoon begrip, maar neig somtyds na die alledaagse en 'n
stereotipiese reaksie; voldoende keuse van relevante visuele
verwysings; redelike moeite gedoen met aanbieding; steurende/
duidelike teenstrydighede.
● Goeie vlak van bevoegdheid.
Gemiddeld 50–59 ● Voldoende; voel meganies; afgelei of gekopieer; min insig.
● Verbeeldingloos; 'n paar visuele verwysings nie altyd duidelik
geïdentifiseer nie.
● Aanvaarbare aanbieding; baie steurende teenstrydighede.
● Gemiddelde vlak van tegniese bevoegheid. Moontlike beperkte
betrokkenheid in terme van tyd en moeite.
● Beelde is van 'n ander bron gekopieer met min transformasie van
beelde.
● Min bewyse dat iets ongewoons probeer is.
● Omvang van werk is eng en/of herhalend.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 10 DBE/PAT 2018
NSS
Onder- 40–49 ● Genoeg materiaal/werk om te slaag; nie logies saamgestel nie.
gemiddeld ● Beperkte keuse van inligting; swak tegniese vaardighede en/of 'n
gebrek aan tyd aan taak gewy, kan bydraende faktore wees.
● Min gebruik van visuele inligting; lomp of nalatige aanbieding; benodig
ondersteuning/motivering om te slaag.
● Beeldgebruik is van 'n ander bron gekopieer met baie min
transformasie van beelde.
● Komposisie is swak en onontwikkeld; geen bewyse van beplanning
nie, of onvolledig beplanning.
Swak 30–39 ● Net genoeg materiaal/werk om te slaag.
● Visueel oninteressant; onkreatief; beperkte/swak tegniese
vaardighede gebruik.
● Geringe poging aangewend om inligting op 'n aanvaarbare wyse aan
te bied; min of geen visuele inligting/verwysings nie.
● Algemene gebrek aan toewyding; benodig ondersteuning/motivering
om te slaag
● Onvoldoende tyd aan taak gewy. Standaard onder die aanvaarbare.
● Swak oplossings vir probleme; kunswerk is gekopieer en oppervlakkig.
Geen bewyse van oorspronklike denke nie.
Baie Swak; 20–29 ● Baie min inligting; onsamehangend; nie maklik om na te kyk nie; min
Druip of irrelevante werk/visuele inligting.
● Geen moeite gedoen om werk op 'n aanvaarbare manier aan te bied
nie; algemene gebrek aan toewyding/samewerking.
● Baie swak vaardigheidsvlak.
● Projek is baie swak of onvoltooid.
● Swak estetiese besluitneming.
● Klasse is gemis en leerder het nie die werk ingehaal nie.
Onaanvaar- 0–19 ● Onsamehangend; irrelevant, baie min of geen werk nie; gebrek aan
baar; selfs beperkte vaardighede; geen toewyding/samewerking nie.
Druip ● Werk onvoltooid.
● Swak artistiese besluitneming/leerder het geen moeite gedoen nie.
● Die meeste klasse is gemis en leerder het nie die tyd ingehaal nie.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 11 DBE/PAT 2018
NSS
Al die kunswerke in hierdie dokument is in 2016 deur Graad 12-leerders van verskillende
provinsies geskep.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 12 DBE/PAT 2018
NSS
2.6 Moderering van PAT'e
Moderering is noodsaaklik vir gehalteversekering en moet op 'n gereelde basis plaasvind.
Die templaat hieronder kan vir interne (skool) en eksterne (provinsiale) moderering van die PAT
gebruik word.
VISUELE KUNSTE: MODERERING VAN PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK
SKOOL VAK
GRAAD DATUM
ONDERWYSER MODERATOR
1 DIE PAT-OPDRAG √ OF x
Vaknaam, graad en jaar.
Duidelike instruksies vir wat verwag word en wat op die spesifieke graad van toepassing is.
Realistiese verwagtinge vir die spesifieke graad
Visuele inspirasie
Die opdrag gebaseer op Williams se taksonomie skep die geleentheid om die volgende te
ontwikkel:
● Vloei (die generering van idees, antwoorde, reaksies, moontlikhede vir 'n gegewe situasie/
probleem)
● Buigsaamheid (die generering van alternatiewe, variasies, aanpassings, verskillende
idees/oplossings/opsies)
● Oorspronklikheid (die generering van nuwe, unieke en ongewone antwoorde/oplossings)
● Uitbreiding (die uitbreiding, vergroting, verryking of verfraaiing van idees om dit makliker
te maak vir ander om te verstaan of om dit meer interessant te maak)
● Risiko's neem (eksperimentering, nuwe uitdagings aanpak)
● Kompleksiteit (die vermoë om struktuur uit chaos te skep, om logiese orde in 'n gegewe
situasie te skep en/of die ontbrekende dele te sien)
● Nuuskierigheid (die vermoë om te wonder, na te dink, te oorweeg of te raai)
● Verbeelding (die vermoë om denkbeeldige prentjies te bou, moontlikhede en nuwe
dinge te visualiseer of verby praktiese beperkings te reik)
Duidelike assesseringskriteria
Sperdatums en tydsbestuur
KOMMENTAAR:
2 ASSESSERING VAN PAT'e
Van toepassing op die spesifieke graad, in lyn met die standaard van die provinsie, bv.
realistiese nasien
Gebruik van assesseringskriteria
50 punte vir Bronboek insluitend die assessering van die volgende:
● Konsepontwikkeling
● Navorsing, ondersoek, eksperimentering
● Prosestekeninge
● Aanbieding, algehele voorkoms
As al of sommige van die bogenoemde nie van leerders verwag is nie, was daar 'n
betekenisvolle en/of kreatiewe alternatief?
50 punte vir Kunswerk(e) insluitend die assessering van die volgende:
● Keuse en gebruik van materiaal/tegnieke
● Gebruik van formele kunselement
● Geheelindruk van werk – oorspronklikheid, kreatiwiteit, innovering
● Interpretasie en praktiese toepassing van navorsing
● Voltooiing en aanbieding van kunswerk
As al of sommige van die bogenoemde nie van leerders verwag is nie, was daar 'n
betekenisvolle en/of kreatiewe alternatief?
KOMMENTAAR:
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 13 DBE/PAT 2018
NSS
3. RIGLYNE VIR DIE LEERDER
3.1 Instruksies aan die leerder
' 'n Idee is ons visuele reaksie op iets wat ons gesien
het – in die werklike lewe, in ons geheue, in ons
verbeelding, in ons drome.'
– Vrye vertaling van Anna Held Audette in die boek,
The Blank Canvas
ONDERWERP 1: BRONBOEK (Konseptualisering deur die ontwikkeling en verwesenliking van
kreatiewe idees)
Die bronboek verskaf insig oor die manier waarop jy idees gevorm het, hoeveel alternatiewe jy
ondersoek het en ander prosesse wat tot die finale werk gelei het. Die bronboek moet alle
gedagteprosesse wat tot die maak van kunswerke gelei het, duidelik oordra.
Jy moet visueel die 'storie' vertel van hoe jou kunswerk ontstaan en ontwikkel het en geskep is
deur teken, eksperimenteer en skryf. Dit moet jou individualiteit en kreatiwiteit as 'n Visuele
Kunste-leerder weerspieël.
Teen graad 12 moet jy weet hoe om die bronboek te gebruik. Die bronboek moet
antwoorde op die volgende gee:
● Wat is as die onderwerp vir die kunswerk gekies?
● Waarom is dit gekies?
● Hoeveel beplanning is gedoen?
● Hoe het jy vir die praktiese werk voorberei?
● Watter probleme is ondervind en hoe is dit oorkom?
● Wat was aangenaam/opwindend/positief van die praktiese werk?
● Wat is tydens die skep van die kunswerk geleer?
Die volgende is 'n paar idees en benaderings om te volg:
Dinkskrum: kies en evalueer idees
● Jy moet begin deur alle moontlike idees, aktiwiteite, kwessies, ens. met betrekking tot die
tema in 'n breinkaart of opsomming neer te skryf.
● Dit is belangrik om te benadruk dat die doel van enige kunswerk is om 'n boodskap oor te
dra – om kommentaar te lewer, te skreeu of sing oor die wêreld waarin ons onsself bevind.
● Dit is belangrik dat jy temas verpersoonlik. Jy moet konsentreer op dinge waarvoor jy
omgee, dinge wat jou roer.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 14 DBE/PAT 2018
NSS
● Terwyl jy idees versamel, probeer jou denkprosesse lei na dit wat persoonlik, ongewoon,
uitdagend is en dit wat jou met passie vul.
● Wanneer jy jou idees evalueer, elimineer dit wat onoorspronklik ('cheesy')/oppervlakkig is
(bv. die pienk hartjies en oulike goetertjies), onopreg (bv. wêreldvrede) of sigbaar mooi is en
niks om die lyf het nie (bv. 'n bos rose).
● Om kunswerke te skep, het jy toegang tot hoë gehalte beeldmateriaal nodig. Probeer om
nie slegs foto's van ander te gebruik nie. Dit is altyd beter om 'n onderwerp eerstehands te
verken. Baie van die foto's op die internet is van 'n swak gehalte of is generies. Leerders
moet aangemoedig word om hulle eie bronmateriaal te neem en te ontwikkel.
● Elimineer bronne wat oordoen is. Niks in kuns is nuut nie, maar jy kan dit 'n vars voorkoms
gee. Daar is dikwels 'n magiese kwaliteit in dit wat ander weggooi, miskyk of vergeet.
● 'n Ware kunstenaar maak kuns wat vir hom/haar van waarde is.
● Maak seker dat tekenwerk op groot skaal gebruik word om waarneming en uitvinding uit te
druk, om gevoelens, ervarings en idees oor te dra, en vir plesier.
HOE OM IDEES TE GENEREER:
Breinkaarte
'n Breinkaart is 'n goeie instrument om idees wat met die sentrale tema verband hou, voort te
bring. Die eindresultaat moet 'n webagtige struktuur van woorde en idees en selfs beelde wees.
Soos wat jy die vertakkings uitbrei, kan jy dalk nuwe oplossings ontdek.
'n Paar vinnige riglyne
● Begin deur die tema in die
middel van die bladsy te
plaas (skryf die woord en/of
teken 'n prent daarvan).
● Teken ten minste vier dik,
organiese takke wat vanaf die
sentrale woord/beeld
uitstraal. Jy kan verskillende
kleure gebruik om elke tak te
verteenwoordig.
● Teken addisionele takke wat
vanaf jou hooftakke strek. Die
woorde op hierdie takke is
sub-onderwerpe van die
woorde wat jy op die
hooftakke geskryf het. Hierdie templaat beklemtoon snellerwoorde,
● Hou aan om die breinkaart soos 'persoonlik', 'kreatief', ens. om assosiasies oor
uitwaarts met addisionele 'n gegewe tema te skep.
sub-onderwerpe/kernwoorde
en takke uit te brei. Nuttige webtuistes sluit in:
http://blog.iqmatrix.com/how-to-mind-map
http://www.studentartguide.com/articles/how-to-make-a-
mindmap-creative-ideas
Teken
Gebruik tekenwerk op groot skaal in jou bronboek wat ten minste 30% van jou voorstel vir jou
finale werk weerspieël. Hierdie tekeninge kan die volgende weerspieël:
● Om te skep en uit te vind, bv. om te visualiseer, droom en verbeel
● Vir insig/begrip, bv. om waar te neem, te ondersoek, oordink, onthou
● Om idees en moontlikhede te ondersoek
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 15 DBE/PAT 2018
NSS
● Om vir plesier te ontwerp
● Om gevoelens, ervarings en idees aan ander oor te dra, bv. visualiseer, gebruik kodes en
simbole
Daar moet genoeg bewyse van tekenvaardighede wees wat die volgende insluit:
● Naturalistiese tone waar daar baie lae en wisseling van baie donker tot suiwer wit is
● Oordrewe toon; skerp kontras tussen lig en donker (chiaroscuro)
● Ekspressiewe lyne
Eksperimentering
● Eksperimenteer met media en prosesse, toetsvoorbeelde en kleurkaarte ingesluit.
● Ondersoek moet doelgerig wees.
Invloede van historiese, kontemporêre en kulturele faktore
● Verseker dat jy historiese en/of kontemporêre voorbeelde insluit wat jou geïnspireer het.
'n Riglyn sou wees om twee tot drie kunstenaars/kunswerke te ondersoek/na te vors wat jou
eie, persoonlike response blootstel.
● Geen internet-drukstukke met inligting mag in jou bronboek geplak word nie.
● Toon goeie gebruik van vakkundige woordeskat (frases soos 'sterk kontras', 'lei die oog' en
'fokuspunt').
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 16 DBE/PAT 2018
NSS
Skryf
● Voorsien aantekeninge/verklarings by tekeninge, bronne en eksperimente om jou gedagtes
tydens konseptualisering uit te druk. Kommunikeer duidelik. Dit maak nie saak of jy
aantekeninge skryf of volsinne gebruik nie, maar moet nooit 'txt' of sleng-/sms-taal gebruik
nie.
Uitleg
● 'n Bronboek se voorkoms moet herinner aan wat jy kan verwag 'n kunstenaar sou skep.
● Wissel bladuitleg af om verskeidenheid en visuele interessantheid te skep.
● Elke bladsy van jou bronboek moet kreatiwiteit reflekteer.
Die bronboek vorm die helfte van jou punt vir al die PAT'e. Alhoewel die keuse van grootte en
formaat (A2, A3, A4 of enige ander grootte) aan jou en/of jou onderwyser oorgelaat word, moet
dit 'n wesenlike groep werke wees. 'n Algemene riglyn is 8–10 bladsye per PAT. Dit moet die
ontwikkeling van jou idees duidelik toon en direk met jou kunswerk verband hou. Ten minste
30% moet uit tekeninge bestaan.
ONDERWERP 2 – SKEP VAN DIE KUNSWERK (Die maak van kreatiewe kunswerke, die
bestuur van die proses en aanbieding, deur veilige praktyk te volg)
Wat doen kunstenaars?
Skep Verbeel
Waarneem Verwring
Ontdek Speel
Omskep Ondersoek
Analiseer Simboliseer
DIT IS HOE JY JOU TEMA KAN VERKEN
● Die kunswerk moet met jou eie ervarings verband hou.
● Kuns is die produk van 'n proses.
● Komposisie is die grondslag vir beeldskepping. Bespreek jou komposisies en maniere hoe
om dit meer opwindend te maak met jou onderwyser.
● 'n Idee is maar net so goed soos die uitvoering daarvan. Swak werk sal 'n goeie idee
ruïneer.
● 'n Kunswerk is allereers 'n uitdrukking van die medium daarvan. In alle groot kunswerke is
die onderwerp en die wyse waarop dit weergegee word, onafskeidbaar. Jy moet tegnieke
bemeester om jou inhoud te beskerm.
● Onthou die belangrikheid van die elemente en beginsels van kuns soos lyn, vorm, kleur,
tekstuur, ruimte, balans, harmonie, proporsie en komposisie. Wees kreatief en innoverend.
● Geniet wat jy doen en streef altyd na 'n persoonlike interpretasie van 'n tema.
● Tyd is 'n faktor wanneer jy praktiese werk doen. Moenie tyd mors nie, anders gaan jy
onvoltooide werk inlewer.
● Laat Visuele Kultuurstudies jou inspireer.
● Dit is raadsaam om oor die sterk punte en swak punte van die werk te besin sodra jy die
PAT voltooi het.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 17 DBE/PAT 2018
NSS
3.2 Vereistes: PAT'e vir Visuele Kunste
KWARTAAL 1 KWARTAAL 2 KWARTAAL 3
Praktiese Assesseringstaak Praktiese Assesseringstaak Proefeksamen (Praktiese
Taak) (doen aan begin van
kwartaal)
Onderwerp 1 – Onderwerp 1 – Onderwerp 1 –
Konseptualisering (50) Konseptualisering (50) Konseptualisering (50)
Onderwerp 2 – Onderwerp 2 – Onderwerp 2 –
Kunswerk(e) (50) Kunswerk(e) (50) Kunswerk(e) (50)
Ten minste EEN of meer Ten minste EEN of meer Ten minste EEN of meer
vername kunswerk(e) moet vername kunswerk(e) moet vername kunswerk(e) moet
in hierdie PAT voltooi word, in hierdie PAT voltooi word, in hierdie PAT voltooi word,
met deeglike proseswerk met deeglike proseswerk met deeglike proseswerk
wat in die bronboek getoon wat in die bronboek getoon wat in die bronboek getoon
word. word. word.
Die Visuele Kunste-PAT bestaan uit DRIE afsonderlike take wat gedurende die jaar onderneem
word. Elke taak moet beide Onderwerp 1: Konseptualisering en Onderwerp 2: Die Maak van
Kreatiewe Kunswerke insluit. Punte moet vir beide die konseptualisering (Onderwerp 1) en
die praktiese prosesse (Onderwerp 2) toegeken word.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 18 DBE/PAT 2018
NSS
3.3 Assessering
ONDERWERP 1: BRONBOEK
ASSESSERINGSKRITERIA DIT SLUIT DIE VOLGENDE IN: VOORGESTELDE
PUNTE-
TOEKENNING
Konsepontwikkeling ● Breinkaarte, sketse met byskrifte en 10
tekeninge om konsepontwikkeling te toon.
Navorsing, ondersoek, ● Dit moet sommige of al die volgende 15
eksperimentering, ens. insluit:
● Sketse, tekeninge, foto's, beelde,
versamelde gedigte, lirieke en enige ander
materiaal wat jou inspireer
● Navorsing oor kunstenaars wat jou
geïnspireer het
● Eksperimentering van media en/of
verskillende tegnieke
● Alle materiaal moet verband hou met die
ontwikkeling van jou werk en jou besluite
ondersteun
Prosestekeninge ● Ten minste 30% moet tekeninge wees om 15
jou konsepontwikkeling te verduidelik.
Aanbieding en algehele ● Visueel interessant om 'n persoonlike 10
voorkoms benadering te wys.
● Jou bronboek moet gemiddeld uit 8–10
bladsye bestaan.
TOTAAL 50
ONDERWERP 2: DIE KUNSWERK
ASSESSERINGSKRITERIA DIT SLUIT DIE VOLGENDE IN: VOORGESTELDE
PUNTE-
TOEKENNING
Keuse en gebruik van ● Geskiktheid van materiaal en tegniek 10
materiaal/tegnieke volgens die konsep
● Veilig en hanteerbaar
● Tegniese vaardigheid
Gebruik van formele ● Die belangrikheid van die elemente en 10
kunselemente beginsels van kuns soos lyn, vorm, kleur,
tekstuur, ruimte, ritme, balans, harmonie,
proporsie en komposisie
Geheelindruk van werk – ● Ontwikkeling van nuwe, unieke en 10
oorspronklikheid, ongewone oplossings/response
kreatiwiteit, innovering
Vertolking/Interpretasie en ● 'n Persoonlike interpretasie van 'n tema 10
praktiese implementering ● Eksperimentering
van navorsing ● Probeer nuwe uitdagings
Voltooiing en ● Aandag aan detail 10
voorlegging/aanbieding ● Taak in toegelate tyd voltooi
van kunswerk ● Aanbieding volgens taak
TOTAAL 50
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 19 DBE/PAT 2018
NSS
3.4 Afwesigheid/Nie-indiening van take
● Afwesigheid of nie-indiening van take sal 'n ONVOLLEDIGE punt tot gevolg hê.
● Om egtheid te verseker moet 60% van die kunswerk (ONDERWERP 2) by die skool
voltooi word.
● As werke by die huis voltooi word, kan die onderwyser nie die egtheid daarvan goedkeur nie
en 0% sal toegeken word.
3.5 Vereistes vir voorlegging/aanbieding
ONDERWERP 1 (Bronboek): Minimum 8–10 bladsye
ONDERWERP 2 (Kunswerk): Jou onderwyser sal jou lei met die voorlegging/aanbieding, raam,
uitstalling, ens. vir nasiendoeleindes.
3.6 Tydraamwerk
● Presiese, nie-onderhandelbare datums vir die inlewering van werk
● Kontrolepunte tydens die proses
3.7 Verklaring van Egtheid
● Verwys na BYLAE A.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 20 DBE/PAT 2018
NSS
4. BRONNELYS
LOOM – BRONVERWYSINGS
● Handboek deur die DBE goedgekeur.
● Naslaanboeke, katalogusse en tydskrifte soos Art South Africa en Art Times, foto's,
PowerPoint-aanbiedings, video's, ens. om waardevolle onderrig en leerondersteunings-
materiaal te verskaf.
● Besoeke aan kunsuitstallings. Gereelde, volgehoue besoeke aan kontemporêre uitstallings
word sterk aanbeveel. Waar besoeke onmoontlik is (skole in landelike gebiede, ens.), moet
koerantresensies, ens. gereeld geraadpleeg word.
● Die internet: Gebruik die soekenjins om nuttige webtuistes te vind. YouTube voorsien baie
praktiese werkswinkels. Inspirasie vir praktiese take kan op Pinterest en Pictify gevind word.
5. GEVOLGTREKKING
Na voltooiing van die praktiese assesseringstaak moet leerders in staat wees om hulle begrip
van die bedryf te demonstreer; hulle kennis, vaardighede, waardes en redenasievermoëns te
versterk, asook betrekkinge buite die klaskamer te vestig en uitdagings in die wêreld daar buite
aan te durf. Die PAT ontwikkel verder leerders se lewensvaardighede en gee hulle die
geleentheid om by hulle eie leerervarings betrokke te raak.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 21 DBE/PAT 2018
NSS
BYLAE A: VERKLARING VAN EGTHEID
VERKLARING VAN EGTHEID
Ten minste 60% van hierdie PAT is onder toesig van die Visuele Kunste-onderwyser
gedoen. Hierdie verklaring sertifiseer dat alle werk wat ingedien is, oorspronklik en
die werk van die leerder is.
Leerder
Skool
Distrik
PAT 1/PAT 2/Proefeksamen: (Kies en omkring slegs EEN.)
Handtekening Datum
Leerder
Onderwyser
Skoolhoof
Skoolstempel
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 22 DBE/PAT 2018
NSS
BYLAE B: PAT-VOORBEELD
Onderwysers kan hierdie voorbeeld as een van hulle PAT'e in 2018 gebruik.
Metamorfose
Meta 'verander' Morphe 'vorm'
Metamorfose is 'n biologiese proses waardeur 'n dier of insek fisies ontwikkel na geboorte/
uitbroei, met 'n vinnige verandering in die dier se liggaamstruktuur deur selgroei en differensiasie.
Sinonieme:
transformasie, mutasie, transmutasie, transfigurasie, verandering, verstelling,
omskakeling, variasie, wysiging, hermodellering, herstileer, heropbou, herbestelling,
herorganisasie, seeverandering
La Pandilla, Living Walls, The City Speaks (Lewende Mure, Die Stad Praat),
Atlanta, straatkuns, 2012.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 23 DBE/PAT 2018
NSS
Vertaling:
Transformasie is natuurlik
Om nie te wil verander nie
Is soos om 'n boom te vra om nie te groei nie
Of vir die wolke om nie te reën nie
Die natuur self is verandering
So hoekom dit nie aanvaar nie?
Hoe anders kry 'n ruspe
sy vlerke?
– JC Enno
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 24 DBE/PAT 2018
NSS
Metamorfose is 'n ongelooflike proses as gevolg van die spoed van selgroei en differensiasie.
Die metamorfoseproses stel dierselle in staat om van een seltipe na 'n ander te verander.
Volledige metamorfose is kenmerkend van kewers, skoenlappers, motte, vlieë en perdebye.
Hul lewensiklus sluit vier stadiums in, naamlik die eier, larwe, papie en volwassene.
Charlotte Caron, Verskeie portrette, fotografie en verf, ongedateer.
Kunstenaars wat die tema van Metamorfose gebruik het:
MC Escher, Metamorphosis III (Metamorfose III), houtsneeafdruk, 1968.
Escher is bekend vir sy onmoontlike konstruksies, waar een beeld in 'n geruite patroon
vervorm word om 'n nuwe beeld te word.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 25 DBE/PAT 2018
NSS
Deviant Art, Metamorphosis (Metamorfose), digitale fotomanipulasie, datum onbekend.
Miao Xiaochun, Metamorphosis Doubt (Metamorfose-twyfel), installasie, 2011.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 26 DBE/PAT 2018
NSS
Ranaud Jerez, Untitled (Exhibition title 'Metamorphosis')
(Ongetiteld (Uitstallingstitel 'Metamorfose')),
staal, PVC, aluminium, katoen, rubber, hout en pels, 2015.
Antonio Guerrero, Metamorphosis (Metamorfose), gemengde media op papier, 2013.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 27 DBE/PAT 2018
NSS
George Grie, Inadvertent Metamorphosis or King of my Castle
(Onopsetlike Metamorfose of Koning van my Kasteel), digitale kuns, 2016.
Tyd laat alle dinge verbygaan en eendag, na al die metamorfoses van die lewe, bevind jy jouself
in 'n surrealistiese verlate plek, die plek sonder horison en die plek waar daar geen manier is om
op of af te kan gaan nie.
Die tema Metamorfose is oop vir 'n wye reeks van interpretasies binne jou spesifieke dissipline.
Oorweeg die volgende in die konseptualisering van 'Metamorfose':
● Persoonlike assosiasies/eie interpretasie
● Woorde wat tot die idee van metamorfose aanleiding kan gee
● Interpretasies van metamorfose
● Die doel van metamorfose
● Die voordeel van metamorfose
● Jou persoonlike metamorfose; ondergaan die mens metamorfose?
● Tipes en voorbeelde van metamorfose
● Gevoelens geassosieer met metamorfose
ONDERWERP 1: BRONBOEK
● Begin deur 'n omvattende breinkaart oor 'Metamorfose' te maak. Oorweeg die voorstelle
hierbo of jou eie, oorspronklike interpretasie.
● Begin deur verskeie sketse van jou verskillende idees te maak.
● Versamel relevante bronmateriaal.
● Maak posseëlsketse van verskillende komposisiemoontlikhede.
● Dit is belangrik om die gevoel/atmosfeer wat jy wil uitbeeld, te oorweeg. Dink oor dinge soos
die kontras tussen oop areas en gevulde/deurmekaar areas, tussen donker en lig, ens. Dink
oor negatiewe ruimtes, die gebruik van diagonale lyne, ens. Besluit op die beste oplossing
om jou gevoel/atmosfeer oor te dra.
● Maak 'n tonale tekening van jou finale komposisie en skryf aantekeninge by jou voorneme.
● Onthou: 'n goeie idee moet visueel opwindend wees.
● Begin met verskillende media en materiaal ontdek en eksperimenteer.
● Doen navorsing oor ten minste drie kunstenaars/kunswerke wat met die tema verband hou.
● Ander relevante konsepontwikkeling. Maak seker dat jou bronboekwerk ten minste 8 tot 10
bladsye lank is en ten minste 30% sketse/tekeninge insluit.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 28 DBE/PAT 2018
NSS
ASSESSERINGSKRITERIA DIT SLUIT DIE VOLGENDE IN: VOORGESTELDE
PUNTE-
TOEKENNING
Konsepontwikkeling ● Breinkaarte, sketse met byskrifte en 10
tekeninge om konsepontwikkeling te toon.
Navorsing, ondersoek, ● Dit moet sommige of al die volgende 15
eksperimentering, ens. insluit:
● Sketse, tekeninge, foto's, beelde,
versamelde gedigte, lirieke en enige ander
materiaal wat jou inspireer
● Navorsing oor kunstenaars wat jou
geïnspireer het
● Eksperimentering van media en/of
verskillende tegnieke
● Alle materiaal moet verband hou met die
ontwikkeling van jou werk en jou besluite
ondersteun
Prosestekeninge ● Ten minste 30% moet tekeninge wees om 15
jou konsepontwikkeling te verduidelik.
Aanbieding en algehele ● Visueel interessant om 'n persoonlike 10
voorkoms benadering te wys.
● Jou bronboek moet gemiddeld uit 8–10
bladsye bestaan.
TOTAAL 50
ONDERWERP 2: DIE KUNSWERK
Jou Visuele Kunste-onderwyser sal die skepping van die finale kunswerk lei.
ASSESSERINGSKRITERIA DIT SLUIT DIE VOLGENDE IN: VOORGESTELDE
PUNTE-
TOEKENNING
Keuse en gebruik van ● Geskiktheid van materiaal en tegniek 10
materiaal/tegnieke volgens die konsep
● Veilig en hanteerbaar
● Tegniese vaardigheid
Gebruik van formele ● Die belangrikheid van die elemente en 10
kunselemente beginsels van kuns soos lyn, vorm, kleur,
tekstuur, ruimte, ritme, balans, harmonie,
proporsie en komposisie
Geheelindruk van werk – ● Ontwikkeling van nuwe, unieke en 10
oorspronklikheid, ongewone oplossings/response
kreatiwiteit, innovering
Vertolking/Interpretasie en ● 'n Persoonlike interpretasie van 'n tema 10
praktiese implementering ● Eksperimentering
van navorsing ● Probeer nuwe uitdagings
Voltooiing en ● Aandag aan detail 10
voorlegging/aanbieding ● Taak in toegelate tyd voltooi
van kunswerk ● Aanbieding volgens taak
TOTAAL 50
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Visuele Kunste 29 DBE/PAT 2018
NSS
BYLAE C: ONDERWYSERSRIGLYNE OM DIE PAT: METAMORFOSE TE BESTUUR
Verwys na die volgende in hierdie PAT dokument om die PAT te fasiliteer:
● 'n Paar idees en benaderings om Onderwerp 1 te lei
● 'n Paar idees en benaderings om Onderwerp 2 te lei
● Sien toe dat leerders toegang tot die Riglyne vir die Leerder in hierdie dokument het.
'n Paar ander dinge om te oorweeg:
Tempo
Stel mini-sperdatums vas vir bronboek-aktiwiteite om te verseker dat leerders nie die grootste
deel van die kwartaal aan bronboekwerk spandeer en dan moet jaag om die finale kunswerk
klaar te kry nie. Alhoewel 'n groot deel van die konseptualisering in die bronboek gedoen moet
word voordat daar met die finale kunswerk begin word, is daar dele wat gedoen kan en moet
word terwyl daar aan die kunswerk gewerk word. Dit sluit die veranderinge in wat gemaak word
terwyl die leerder die kunswerk maak, verdere eksperimentering en besinning.
Gespesialiseerde opsies
Onderwysers kan spesifieke vereistes vir gespesialiseerde praktiese opsies byvoeg, soos
fotografie, beeldhouwerk, drukkuns, ens.
Die vind van idees
● Hoewel die tema van hierdie PAT eenvoudige mag lyk, moet die onderwyser die leerders lei
om werke met betekenis te skep en nie net 'n illustrasie van die tema nie.
● Verpersoonlik die tema met 'n klasbespreking deur leerders vrae te vra soos:
o Wat beteken metamorfose?
o Waar en hoe vind metamorfose plaas?
● Moedig leerders aan om idees en inspirasie uit verskillende bronne te versamel, soos
waarnemingstekenwerk, die neem van hulle eie foto's, montages, ens.
● Dit is altyd beter as leerders vanuit 'n persoonlike perspektief werk, maar maak voorsiening
vir verskillende interpretasies. Lei leerders individueel om stereotipiese interpretasies te
vermy.
● Dit is belangrik dat elke stap van die proses individueel met die leerder bespreek word en
voorstelle vir verbetering gemaak word, maar moenie een manier op hulle afdwing nie om
geleenthede vir innovasie en oorspronklikheid te skep.
● Die onderwyser se leiding in die skep van die kunswerk is van die uiterste belang met
deurlopende terugvoer. Die tema is geskik vir 'n wye reeks media en tegnieke.
Kopiereg voorbehou
Study this subject
Notes, quizzes and topic questions for Grade 12 Visual Arts.
- Grade 12 Visual Arts notes
CAPS revision notes with worked examples.
- Visual Arts questions by topic
Past exam questions sorted by CAPS topic, with memos where available.
- All Grade 12 Visual Arts past papers
Past papers by year, with memos where available.
- Grade 12 Practical assessment tasks
More Visual Arts and other subjects in this collection.
Recommended for this subject
More papers and memos for this grade and subject.

Annual teaching plan
Gr 12 Vis Arts ATP 2023 24

Memorandum
Visual Arts Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Question Paper
Related documents

Memorandum
Visual Arts Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2017 Memo (Afrikaans)

Question paper
Visual Arts Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2017 QP (Afr)

Memorandum
Visual Arts Grade 12 Paper 1 Eastern Cape Mock 2018 Memo

Memorandum
Visual Arts Grade 12 Paper 1 Eastern Cape Mock 2018 Memo

Question paper
Visual Arts Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2018 Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2018 Question Paper
More from Grade 12 Visual Arts

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC MG Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
Visual Arts Grade 12 Paper 1 NSC June 2023 Question Paper

Question paper