Skip to content

Agricultural Sciences Grade 12 P2 NSC November 2015 Memo

MemorandumAgricultural SciencesGrade 12201510 pages

Grade 12 Agricultural Sciences Paper 2 memorandum from the NSC November Exam 2015 (Afrikaans), 10 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 12 LANDBOUWETENSKAPPE V2 NOVEMBER 2015 MEMORANDUM TOTAAL: 150 Hierdie memorandum bestaan uit 10 bladsye. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 2 DBE/November 2015 NSS AFDELING A VRAAG 1 1.1 1.1.1 C  1.1.2 D  1.1.3 C  1.1.4 C  1.1.5 A  1.1.6 D  1.1.7 D  1.1.8 A/B  1.1.9 A  1.1.10 D  (10 x 2) (20) 1.2 1.2.1 D  1.2.2 G  1.2.3 F  1.2.4 C  1.2.5 E  (5 x 2) (10) 1.3 1.3.1 Beplanning  1.3.2 Advertering/bemarking/promosie  1.3.3 Inkomstestaat  1.3.4 Inteeldegenerasie/agteruitgang  1.3.5 Homosigositeit  (5 x 2) (10) 1.4 1.4.1 Vraag  1.4.2 Produktiwiteit  1.4.3 Bedryfs/vlottende  1.4.4 Denk/Besigheid/entrepreneurs/aanpasbaarheid 1.4.5 Atavisme  (5 x 1) (5) TOTAAL AFDELING A: 45 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 3 DBE/November 2015 NSS AFDELING B VRAAG 2: LANDBOUBESTUUR EN BEMARKING 2.1 Bemarking van landbouprodukte 2.1.1 Tipe bemarking Vryebemarking  (1) 2.1.2 Rede vir hierdie tipe bemarking • Produkte word enige plek verkoop/direk aan verbruiker • Direkte kontak tussen produsent en verbruiker  (Enige 1) (2) 2.1.3 Kanaal geïllustreer Direk aan die verbruiker/publiek  (1) 2.1.4 TWEE voordele van hierdie bemarkingskanaal • Verbruiker kan pryse vergelyk/kan onderhandel  • Verbruikers betaal minder/geen middelman onkostes • Verbruiker kry beter kwaliteit produk (Enige 2) (2) 2.1.5 DRIE probleme wat vryebemarking kan belemmer • Bederfbaarheid  • Kompetisie/mededinging  • Seisoenale fluktuasies  • Diversiteit in produksie  • Veiligheid van verkoper  • Risiko/hoeveelheid verbruikers  (Enige 3) (3) 2.2 Vraag en aanbod 2.2.1 Verwantskap tussen prys, aanbod en vraag • Hoe hoër die prys , hoe hoër die aanbod  hoe kleiner die vraag  OF • Hoe laer die prys , hoe laer die aanbod  hoe hoër/groter die vraag  (3) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 4 DBE/November 2015 NSS 2.2.2 Grafiek van die vraag en aanbod van lemoene Vraag en aanbod van lemoene 35 30 Aanbod 25 Prys (Rand) 20 15 10 Vraag 5 0 5 10 15 20 25 Hoeveelheid lemoene (sakkies) Kriteria/rubriek/merkriglyne • Korrekte opskrif  • X as - korrek gekalibreer met byskrif (Hoeveelheid lemoene)  • Y as - korrek gekalibreer met byskrif (Prys)  • Korrekte eenhede (Rand en sakkies)  • Akkuraatheid vir beide lyngrafieke (Vraag en Aanbod)  • Lyngrafieke (Vraag en Aanbod)  (6) 2.2.3 Rede vir die hoër vraag • Prys per sakkie in week 1 was laer (R10)  • Maar hoër (R35) in week 5  (2) 2.3 Agribesigheidsplan DRIE probleme met die opstel van 'n besigheidsplan • Onvoldoende navorsing/Gebrek aan kennis  • Gapings/is vaag/verskaf te veel inligting  • Onvoldoende tegniese detail  • Onrealistiese aannames en projeksies  • Gebruik die verkeerde formaat  • Verberg swakplekke en risiko's  • Te algemeen  • Ongeloofvaardig • Geen aanduiding van kompetisie • Begroting/kontantvloei foute/Berekenings foute/onvolledige syfers • Onbevoegdheid  (Enige 3) (3) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 5 DBE/November 2015 NSS 2.4 Bemarkingswetgewing 2.4.1 Wet op Landbouprodukstandaarde (No. 119 van 1990)  (1) 2.4.2 Wet op die Veiligheid van Vleis (No. 40 van 2000)  (1) 2.4.3 Wet op die Beskermings van die Verbruiker (No. 68 van 2008)  (1) 2.4.4 Wet op die Reëling van die Uitvoer van Bederfbare Produkte (No.9 van 1983)  (1) 2.5 Entrepreneurseienskappe 2.5.1 VIER entrepreneurseienskappe • Kreatiwiteit  • Innovering  • Die neem van risiko's  • Leierskap  • Harde werk • Deursettings vermoë  (Enige 4) (4) 2.5.2 Verduideliking van die entrepreneurseienskappe • Kreatiwiteit - begin 'n kook en spysenieringsonderneming  • Innovasie - gebruik die beskikbare menslike/finansiële hulpbronne/leerders/betrokke by gemeenskap aktiwiteite  • Risiko - gebruik geskenkte geld om die besigheid te begin/Begin besigheid met min leerders  • Leierskap - lei die groep leerders op/ontwikkel tot 'n opleidingsentrum  • Harde werk - begin en bestuur die besigheid slegs in twee jaar • Deursettings vermoë - begin en bestuur die besigheid slegs in twee jaar (Enige 4) (4) [35] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 6 DBE/November 2015 NSS VRAAG 3: PRODUKSIEFAKTORE EN BESTUUR 3.1 Plaasarbeid 3.1.1 Tipes arbeid A – permanent/voltydse/opgeleide/gedeeltelik opgeleide  B - seisoenaal/tydelik/opgeleide/gedeeltelik opgelei  (2) 3.1.2 Regverdiging vir VRAAG 3.1.1 A - take word verrig op 'n gereelde en herhaalde basis/opleiding  B - take word seisoenaal verrig/opleiding  (2) 3.1.3 TWEE faktore dat permanente arbeiders die sektor verlaat • Lae lone/vergoeding/Beter lone  • Kompetisie • Gebrek aan opleiding  • Langwerksure/  • Swak gesondheids-/nie bevorderlike werksomstandighede Ongunstige omstandighede  (Enige 2) (2) 3.1.4 Aanpak van die uitdagings van permanente arbeiders • Verbeter die benutting van arbeiders  • Verbeter die ekonomiese kondisies van arbeiders  • Verseker opleidingsgeleenthede  • Gee gehoor aan die basiese diensvoorwaardes  • Maak voorsiening vir gesondheidsopvoeding/opleiding  • Gee lof en erkenning aan arbeiders/motivering  • Voorsien die nodige gereedskap/ toerusting/klere om take te (2) verrig  (Enige 2) 3.1.5 Wetgewing vir die beheer van veiligheid Wet op Beroepsgesondheid en Veiligheid (No.85 van 1993)  (1) 3.1.6 Tipes kapitaal • Vaste kapitaal  • Roerende /beweegbare/losgoed kapitaal • Bedryfskapitaal/vlottende (Enige 2) (2) 3.2 Grond as produksiefaktor 3.2.1 Ekonomiese kenmerke (a) Landbougrond is beperk/ Het ekonomiese waarde/Stedelike ontwikkeling beperk grond (b) Onderhewig aan die wet van-dalende-meeropbrengs  (c) Grond is duursaam/onvernietigbaar  (d) Grond is onvernietigbaar/permanent van aard/produksie potensiaal verskil (4) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 7 DBE/November 2015 NSS 3.2.2 TWEE maniere om die produktiwiteit van grond te verhoog • Gebruik wetenskaplike produksiemetodes/tegnologie van produksie/verander verbouingspraktyke/diere praktyke • Infrastruktuur • Diversifikasie • Watervoorsiening/besproeiing  • Konsolidasie van onekonomiese eenhede  • Verseker dat die tipe boerdery gepas vir die omgewing is • Opleiding en opvoeding  (Enige 2) (2) 3.3 Markrisiko 3.3.1 Eksterne faktore wat tot die situasie lei Kompetisie  (1) 3.3.2 Tipe risiko deur die bestuurder ondervind Mark/prys/finansiële risiko  (1) 3.3.3 Motivering van markrisiko • Toename in die aanbod van produkte  • Gee aanleiding tot 'n laer prys  (2) 3.3.4 TWEE risikobestuurstrategieë • Vaste kontrakte/verskansing  • Waardetoevoeging/prosessering  • Buigbaarheid  • Goeie begrip/verstaan van vorige prys tendense  • Diversifikasie/spesialisasie • Effektiewe kontrole metode (Enige 2) (2) 3.3.5 TWEE komponente van bestuur • Beplanning /Stel van doelwitte  • Implementering/koördinering • Kontrole/beheer  • Besluitneming (2) • Organisering  (Enige 2) 3.4 Kapitaalitems en kostes 3.4.1 Klassifisering van items (a) Inkomste - Beesverkope skaapverkope  (2) (b) Veranderlike kostes - Bemarkings koste  Graan vir voer  Elektrisiteit  Telefoonrekening (2) (Enige 2) (c) Oorhoofse kostes - Telefoonrekening  elektrisiteit  (2) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 8 DBE/November 2015 NSS 3.4.2 Bereken die netto wins met formule Inkomste = R110 500 + R80 900 = R191 400  Uitgawes = R42 350 + R22 500 + R20 000 + R12 500 = R97 350  Netto wins = Inkomste – uitgawes  = R191 400 – R 97 350 = R 94 050  OF Netto wins = Inkomste – uitgawes  = R191 400 – R 97 350 = R 94 050  (4) [35] VRAAG 4: BASIESE LANDBOUGENETIKA 4.1 Kruising tussen bruin ooi en wit ram 4.1.1 Fenotipe van die ouers P1 • Bruin gekleurde ooi  • Wit gekleurde ram  OR P2 • Bruin ooi • Bruin/wit ooi (2) 4.1.2 Genotipe van die ouers P1 • Ooi AA  • Ram aa OF P2 • Ooi – Aa • Ram – Aa/aa (2) 4.1.3 Tipe dominansie Volledige dominansie  (1) 4.1.4 Motivering Bruin is dominant oor wit (2) Geen intermediêre kleure Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 9 DBE/November 2015 NSS 4.1.5 Moontlike genotipes van die eerste kruising d.m.v. die Punnett vierkant ♂ A A ♀  a Aa Aa a Aa Aa OF ♀ a a ♂ A Aa Aa A Aa Aa  Merk riglyne: Manlike gamete  Vroulike gamete  Nageslag  Punnet vierkant  (4) 4.2 Teelstelsels 4.2.1 Tipe teelstelsel Opgradering  (1) 4.2.2 TWEE nadele van opgradering • Baie lang proses/tydsaam  • Bulle moet van buite aangekoop word om inteling te voorkom/duur proses  • Kommersiële waarde van eerste aantal generasies is laag  • Nageslag is nooit 100% suiwer nie  (Enige 2) (2) 4.2.3 Bepaling van die aantal kruisings/generasies 5 kruisings (1) 4.2.4 Berekening van die persentasie suiwerheid • Koei ½ x 75% = 37,5%  • Bul ½ x 100% = 50%  • 37,5% + 50 %  • = 87,5%  OF • ½  x (75% + 100%) • = 87,5%  OF • (75% + 100%) 2 • = 87,5%  (4) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com Landbouwetenskappe/V2 10 DBE/November 2015 NSS 4.3 Oorerflikheid van die eienskappe by skape 4.3.1 Bepaal die voorgestelde teelwaarde van geboortemassa BTW = (Lam massa – kudde massa) x % oorerflikheid  = (3kg – 1,8kg) x 60% = = 0,72 (3) 4.3.2 Implikasie van die berekening • Nageslag sal 0,72kg swaarder wees  as die kudde gemiddeld  • Die kudde gemiddeld sal 0,72kg ligter  as die nageslag van die lam wees  • Toename in geboorte gewig bo die van die gemiddeld van die kudde (2) 4.3.3 Oorerfbaarheid van vagmassa 50 %  (1) 4.3.4 TWEE redes waarom naspeense groei nie aanbeveel word nie • Omgewingsfaktore het 'n baie groot invloed op die uitkoms van die eienskap  • Oorerflikheid is baie laag/slegs 33% oorerfbaar  (2) 4.4 Geneties gemodifiseerde blaarslaai 4.4.1 Verskil in opbrengs tussen GM en nie GM blaarslaai GM blaarslaai produseer beter onder verskillende toestande  as nie GM blaarslaai onder dieselfde toestande  (2) 4.4.2 EEN voordeel van GM blaarslaai onder beide toestande Hoër opbrengs/produseer beter  (1) 4.4.3 DRIE voordele van genetiese ingenieurswese bo tradisionele metodes • Presiese/verlangde gene word oorgedra  • Nie beperk tot kruisings van dieselfde spesies nie  • Meer gerieflik/geskik  • Vinnig/benodig slegs een generasie om te voltooi  • Meer bestand teen peste/droogte/siektes/onkruide • Hoër opbrengs (Enige 3) (3) 4.4.4 TWEE omgewings risiko's van geneties gemodifiseerde plante • Raak bestand teen gifstowwe/onkruiddoders/'superweeds'/ plante is bestand teen gevaarlike gifstowwe  • Aanhoudende gebruik van gifstowwe/dodders besoedel die omgewing  • Voordelige insekte/organismes word gedood  (Enige 2) (2) [35] TOTAAL AFDELING B: 105 GROOTTOTAAL: 150 Kopiereg voorbehou

Study this subject

More from Grade 12 Agricultural Sciences

View all