Accounting Grade 12 P2 Gauteng Mock 2022 QP (Afr)

Downloaded from hlayiso.com VOORBEREIDENDE EKSAMEN 2022 10712 REKENINGKUNDE VRAESTEL 2 TYD: 2 uur PUNTE: 150 14 bladsye + 1 formuleblad b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 2 (Vraestel 2) 10712/22 INSTRUKSIES EN INLIGTING 1. ALLE vrae moet beantwoord word. 2. ʼn Spesiale ANTWOORDBOEK word voorsien waarin AL die vrae beantwoord moet word. 3. Toon ALLE bewerkings aan om deelpunte te verdien. 4. Jy mag ʼn nie-programmeerbare sakrekenaar gebruik. 5. Jy mag ʼn donker potlood of blou/swart ink gebruik om die vrae te beantwoord. 6. Waar van toepassing, toon alle berekeninge aan tot EEN desimale punt. 7. Indien jy so verkies, mag jy die Finansiële Aanwysers Formuleblad wat aangeheg is aan die einde van die vraestel, gebruik. Die gebruik van die formuleblad is NIE verpligtend NIE. 8. Skryf netjies en leesbaar. 9. Gebruik die inligting in die onderstaande tabel as riglyn wanneer jy die vraestel beantwoord. Probeer om nie daarvan af te wyk nie. VRAAG ONDERWERP PUNTE MINUTE 1 Versoening en Ouderdomsanalise 35 28 2 Vervaardiging 40 32 3 Vaste Bates en Voorraad 40 32 4 Kontantbegroting en BTW 35 28 TOTAAL 150 120 b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 3 (Vraestel 2) 10712/22 VRAAG 1: VERSOENING EN OUDERDOMSANALISE (35 punte: 28 minute) 1.1 BANKVERSOENING BUHLE WINKELS Die onderstaande inligting rakende Buhle Winkels vir Mei 2022, word verskaf. OPDRAG: 1.1.1 Bereken die korrekte totale in die kontantjoernale op 31 Mei 2022. (10) 1.1.2 Bereken die korrekte saldo van die bankrekening op 31 Mei 2022. (5) 1.1.3 Voltooi die Bankversoeningstaat op 31 Mei 2022. (7) 1.1.4 Mnr Pooh Paddy is die finansiële klerk by Buhle Winkels. Hy is sedert die stigting van die onderneming, verantwoordelik vir alle finansiële aktiwiteite. Hy het verskeie foute gemaak en die eienaar het geen stappe teen hom geneem nie. In jou hoedanigheid as interne ouditeur, is jy glad nie tevrede met die beheer oor kontant van Buhle Winkels nie. (3)  Verduidelik EEN probleem om jou bekommernis te bevestig. Haal syfers aan.  Gee raad om soortgelyke probleem in die toekoms te vermy. INLIGTING: A Uittreksel van die Bankversoeningstaat van 30 April 2022 Saldo volgens bankstaat (R36 294) Uitstaande kontant deposito’s: Gedateer 15 April 2022 12 080 Gedateer 30 April 2022 21 640 Uitstaande EFO’s: 431 (gedateer 29 April 2022) (13 800) 435 (gedateer 30 April 2022) (17 900) Saldo volgens bankrekening ? B Voorlopige totale in die kontantjoernale op 30 April 2022 voordat die bankstaat ontvang is:  Kontantontvangstejoernaal: R60 334  Kontantbetalingsjoernaal: R34 865 b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 4 (Vraestel 2) 10712/22 C Inskrywings in die kontantjoernale vir Mei 2022 wat nie met die Bankstaat ooreenstem nie. JOERNAAL DOKUMENT DATUM BESONDERHEDE BEDRAG KOJ Depositostrokie 12 29 Verkope R54 370 Depositostrokie 17 30 Debiteurekontrole 26 300 JOERNAAL DOKUMENT DATUM BESONDERHEDE BEDRAG KBJ EFO 21 16 Ivory Bpk. R1 780 EFO 26 22 Munisipaliteit 3 660 D Items op die Bankstaat gedateer 31 Mei 2022, wat nie met die Mei Kontantjoernale ooreenstem nie. Datum Besonderhede Debiet Krediet 02 Deposito (30/04) R21 640 03 Direkte oordrag na JB Winkels 13 800 04 Direkte oordrag na Atlas Mpy. 19 700 15 Debietorder (versekering) 1 670 16 Direkte deposito van Ivory Bpk. 1 780 17 Deposito (15/04) 10 080 Debietorder (versekering) 1 670 20 Internet bankfooi 176 25 Rente 315 28 Diensfooi 475 NOTA: • EFO 435 (Atlas Mpy): Die Bankstaat is korrek. • ‘n Debietorder vir versekering is per abuis gedupliseer. Die bank sal dit in Junie regstel. • Mnr Pooh Paddy, die finansiële klerk, kan nie vir die vermiste bedrag verantwoording doen nie. Die eienaar van Buhle Winkels het besluit om die bedrag af te skryf, maar dit sal verder ondersoek word. b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 5 (Vraestel 2) 10712/22 1.2 DEBITEURE OUDERDOMSANALISE LAPPOP HANDELAARS Die onderstaande Ouderdomsanalise is verkry uit die rekords van Lappop Handelaars vir April 2022. OPDRAG: 1.2.1 Hoe kan die opstelling van ʼn Debiteure Ouderdomsanalise die onderneming help met die beheer van hul debiteure? (2) 1.2.2 Identifiseer TWEE probleme in die onderstaande Ouderdomsanalise. Haal bewyse en syfers aan om jou antwoord te staaf. In elke geval, stel ʼn interne maatreël voor om die probleem op te los. (6) 1.2.3 Die eienaar van Lappop Handelaars is nie tevrede met die beheer oor debiteure nie. Verskaf ‘n berekening om sy bekommernis te regverdig. (2) INLIGTING:  Debiteure word gewoonlik 30 dae gegun om hul rekeninge te vereffen. Krediet Bedrag 60 90 Debiteur Lopend 30 Dae limiet betaalbaar dae dae + S. Dawood 4 000 6 800 2 600 3 000 1 200 G. Kramer 7 000 7 000 7 000 J. Boozer 3 000 500 500 B. Campher 5 000 5 500 0 1 000 2 100 2 400 19 800 10 100 4 000 3 300 2 400 35 b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 6 (Vraestel 2) 10712/22 VRAAG 2: VERVAARDIGING (40 punte; 32 minute) 2.1 Kies ʼn koste item van KOLOM B wat pas by ʼn beskrywing in KOLOM A. Skryf slegs die letter (A – E) langs die vraagnommers (2.1.1 tot 2.1.4) in die ANTWOORDBOEK. KOLOM A KOLOM B 2.1.1 Oninbare skulde A Administratiewe koste 2.1.2 Water en elektrisiteit (Kantoor) B Verkoop- en verspreidingskoste Salaris van die 2.1.3 C Direkte materiaalkoste fabrieksvoorman 2.1.4 Grondstof voorraad gebruik D Direkte arbeidskoste tydens vervaardiging E Fabrieksbokoste (4 x 1) (4) 2.2 FACE-IT VERVAARDIGERS Die inligting verwys na Face-It Vervaardigers, ʼn onderneming wat onder andere, gesigsmaskers vervaardig, vir die finansiële jaar geëindig 31 Maart 2022. OPDRAG: 2.2.1 Bereken:  Die waarde van die slotvoorraad van grondstofvoorraad van materiaal, deur die geweegde gemiddelde metode te gebruik (4)  Die waarde van direkte/grondstofvoorraad uitgereik vir produksie (3)  Die korrekte fabrieksbokoste (4) 2.2.2 Voltooi die Produksiekostestaat op 31 Maart 2022. (11) 2.2.3 Face-It Vervaardigers beplan om werkers af te lê en om hulle met robotarms te vervang. In ooreenstemming met goeie korporatiewe bestuur, noem TWEE punte wat hulle in gedagte moet hou met hierdie besluit. (4) 2.2.4 Die onderneming koop grondstof voorraad van ʼn oorsese verskaffer aan, ten spyte van die feit dat daar verskeie plaaslike verskaffers is. Gee TWEE redes waarom die onderneming plaaslike verskaffers moet ondersteun. (2) b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 7 (Vraestel 2) 10712/22 INLIGTING: A Voorraad saldo’s op 31 Maart: 2022 2021 Goedere-in-bewerking ? R56 200 Klaarprodukte R231 000 R120 000 B Grondstofvoorraad (materiaal): Grondstofvoorraad, wat uit meters materiaal bestaan, word deur die stoorkamer aan die fabriek uitgereik. Stoorkamer voorraad rekords: TOTALE BEDRAG METERS R Voorraad op 1 April 2021 6 000 642 000 Aankope: 21 700 2 405 000 Julie 2021 7 200 723 000 Oktober 2021 5 800 638 000 Januarie 2022 8 700 1 044 000 Beskikbaar vir produksie 27 700 3 047 000 Voorraad op 31 Maart 2022 4 100 ? C Syfers deur die boekhouer verskaf op 31 Maart 2022: Lone van die fabriekswerkers (direkte arbeid) R3 103 600 Fabrieksbokoste (sien Inligting D hieronder) R750 200 Administratiewe koste R655 200 Verkoop- en verspreidingskoste R413 200 D Fabrieksbokoste moet ten opsigte van die volgende aangesuiwer word: Die totale bedrag van R21 000 vir versekering is ingesluit. Die bedrag sluit die versekering van April en Mei 2022 in. Slegs 80% van die bedrag vir versekering moet aan die fabriek toegedeel word. Die verskil moet gelykop tussen die kantoor en die verkoopsdepartement verdeel word. E Besonderhede van die Inkomstestaat vir die jaar geëindig 31 Maart 2022: Verkope R9 745 000 Koste van verkope R6 516 000 Bruto wins R3 229 000 b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 8 (Vraestel 2) 10712/22 2.3 JM HOUTWERK VERVAARDIGERS JM Houtwerk Vervaardigers vervaardig en verkoop houttafels. Die onderneming word besit deur Jabu Mokoena. OPDRAG: 2.3.1 Behoort die onderneming tevrede te wees met die aantal tafels wat gedurende die finansiële jaar vervaardig en verkoop is? Verduidelik. Haal stawende syfers in jou antwoord aan. (3) 2.3.2 Jabu beoog om ʼn wins van R400 000 vir die finansiële jaar te behaal. Hoeveel tafels moet sy vervaardig om die doelwit van R400 000 wins te bereik? Verskaf ʼn berekening om jou antwoord te staaf. (5) INLIGTING: TOTAAL PER EENHEID Verkope R950 500 R160 Veranderlike koste R458 500 R60 Vaste koste R412 900 Aantal eenhede vervaardig en verkoop 4 700 Gelykbreekpunt aantal eenhede 4 129 40 b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 9 (Vraestel 2) 10712/22 VRAAG 3: VASTE BATES EN VOORRAAD (40 punte; 32 minute) OPDRAG: 3.1 Verwys na die onderstaande vaste bate nota. Bereken die ontbrekende syfers (aangedui deur a, b, c en d) in die Vaste/ Tasbare Bate nota vir die jaar geëindig 31 Maart 2022. (12) Vaste/Tasbare bates: Grond en Voertuie Toerusting geboue Drawaarde aan die begin van die 2 900 000 500 000 ? finansiële jaar Kosprys 2 900 000 780 000 ? Opgehoopte waardevermindering 0 (280 000) (52 500) Bewegings Toevoegings teen kosprys 0 0 48 000 Bateverkope teen drawaarde (a) (c) 0 Waardevermindering 0 (b) (55 500) Drawaarde aan die einde van die 2 250 000 318 000 (d) finansiële jaar Kosprys 2 250 000 630 000 258 000 Opgehoopte waardevermindering 0 (312 000) ? Addisionele inligting ten opsigte van vaste bates:  ʼn Voertuig is op die laaste dag van die finansiële jaar, teen drawaarde verkoop. Waardevermindering word afgeskryf teen 20% per jaar op die verminderende saldo metode.  Grond en geboue is teen kosprys verkoop gedurende die finansiële jaar. b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 10 (Vraestel 2) 10712/22 3.2 VOORRAADWAARDASIE EN INTERNE KONTROLE SE Elektronika gebruik die periodieke voorraadstelsel en die EIEU metode om die waarde van die voorraad slimfone te bepaal. Die onderneming behoort aan Sam Edgar. Hy het Charlene Finn aangestel om die winkel te bestuur. Die finansiële jaar eindig op 28 Februarie 2022. Sam het verneem dat ʼn nuwe model, die YB 200 slimfoon, op 1 April 2022 geloots word. OPDRAG: 3.2.1 Bereken die waarde van die slotvoorraad van die XB 300 slimfone op 28 Februarie 2022. (6) 3.2.2 Bereken die koste van verkope vir die jaar geëindig 28 Februarie 2022. (5) 3.2.3 Bereken hoe lank (in dae) dit sal neem om die slotvoorraad van 135 slimfone te verkoop. Lewer kommentaar op jou bevindinge en gee raad aan Sam in die verband. (6) 3.2.4 Verwys na Inligting D. Verskaf ʼn berekening om te bewys dat die inligting wat deur die verkoopsassistent oor die slimfone gegee is, waar is. Gee EEN punt van advies. (7) INLIGTING: A Voorraad vlakke van die XB 300 slimfone: EENHEIDS- AANTAL PRYS TOTAAL DATUM EENHEDE (INSLUITEND VRAGGELD) 1 Maart 2021 75 R7 610 R570 750 28 Februarie 2022 135 ? ? B Aankope en terugsendings van die XB 300 slimfone gedurende die jaar: Aankope: TOTAAL AANTAL EENHEIDS- TOTALE DATUM (INSLUITEND EENHEDE PRYS VRAGGELD VRAGGELD) 1 Junie 2021 130 R7 200 R14 300 R950 300 21 Aug. 2021 120 R7 000 R13 200 R853 200 15 Des. 2021 85 R6 600 R9 350 R570 350 TOTAAL 335 R36 850 R2 373 850 Terugsendings: TOTAAL AANTAL EENHEIDS- TOTALE DATUM (INSLUITEND EENHEDE PRYS VRAGGELD VRAGGELD) 10 Sep. 2021 3 R7 000 R330 ? Hierdie terugsendings is van die Augustus 2021 aankope. b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 11 (Vraestel 2) 10712/22 C Verkope vir die jaar: 260 eenhede vir R2 392 000 D Moontlike diefstal van slimfone: Sam word deur ʼn verkoopsassisstent ingelig dat hy vermoed dat Charlene selfone aan haar familie en vriende weggee. 3.3 BESTUUR VAN VOORRAAD SE Elektronika verkoop ook kantoor toerusting en bykomstighede. Die volgende inligting verwys na een soort drukker. Sam het die verkoopsprys van drukkers in die 2022 finansiële jaar drasties verminder om te kompenseer vir ʼn nuwe mededinger wat dieselfde model teen R2 860 verkoop. OPDRAG: Neem die onderstaande inligting in ag en gee TWEE verskillende voorstelle aan Sam om die winsgewendheid van drukkers in 2023 te verbeter. (4) INLIGTING: DRUKKERS 2022 2021 Bestellings van klante 980 650 ontvang Aantal eenhede beskikbaar vir verkope en 780 650 bruto eenhede verkoop Terugsendings deur klante 10 10 Verkoopsprys R2 640 R3 740 Kosprys R2 200 R2 200 Winspersentasie % 20% 70% Bruto wins R338 800 R985 600 Voorraadomsetsnelheid 11,8 10,0 40 b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 12 (Vraestel 2) 10712/22 VRAAG 4: KONTANTBEGROTING EN BTW (35 punte; 28 minute) 4.1 Dui slegs die bedrae aan in die toepaslike blokkies vir die Kontantbegroting en die Geprojekteerde Inkomstestaat vir die maand geëindig 31 Augustus 2022. 4.1.1 Vorige jaar se dividende wat aan die aandeelhouers betaal is, R15 000. 4.1.2 Verwagte kontantverkope vir Augustus 2022 is R35 000 (koste van verkope, R14 000). 4.1.3 Oninbare skulde wat afgeskryf moet word is R1 400. 4.1.4 Direkteursfooie betaalbaar is R65 000. 4.1.5 Waardevermindering vir die jaar is R14 400. (9) 4.2 Die inligting verwys na die begrotingstydperk van Compu Bytes Bpk geëindig 31 Desember 2022. 4.2.1 Voltooi die Debiteure-invorderingskedule vir Oktober tot Desember 2022. (5) 4.2.2 Bereken die ontbrekende syfers aangedui deur (a) tot (c) in die kontantbegroting. (11) INLIGTING: A Werklike en begrote verkope en koste van verkope Verkope Koste van verkope Maande Begroot Werklik Begroot Werklik September R108 000 R87 000 R72 000 R45 000 Oktober R123 000 R88 000 R82 000 R60 000 November R105 000 R76 000 R70 000 Desember R84 000 ? B Verwagte Debiteure-invorderings  40% van totale verkope is vir kontant.  20% in die maand van verkope, onderhewig aan ʼn 5% korting.  70% in die maand wat op die maand van verkope volg  8% in die tweede maand na die verkope  2% word as oninvorderbaar geag in die derde maand na die verkope. b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 13 (Vraestel 2) 10712/22 C Aankope en betaling van voorraad  Compu Bytes handhaaf ʼn 50% opbrengs op verkope.  Hulle handhaaf vaste voorraad vlakke deur voorraad maandeliks te vervang.  75% van die totale aankope is op krediet.  Krediteure word ten volle vereffen in die maand wat op die aankope maand volg, onderhewig aan ʼn 5% korting. D Lening • Die lening is op 30 November 2022 met R52 800 verminder. • Rente teen 12,5% p.j. is elke maand betaalbaar en word nie gekapitaliseer nie. E Afleweringskoste  Alle goedere verkoop word gratis aan klante afgelewer.  Speedy Aflewerings is gekontrakteer om hierdie diens te verrig.  Die afleweringskostes word begroot teen 10% van verkope. F Uittreksel van die Kontantbegroting NOVEMBER DESEMBER ONTVANGSTES Kontantverkope 64 800 50 400 Ontvangstes van debiteure 46 440 Huurinkomste 7 500 8 250 BETALINGS Kontantaankope van voorraad 18 000 (a) Betalings aan krediteure (b) 51 300 Terugbetaling van lening (sien 52 800 0 inligting D) Rente op lening 6 875 (c) Afleweringskoste (sien inligting E) 11 500 9 100 G Vergelyking van die begrote syfers met die werklike syfers vir November Begroot Werklik Verkope 105 000 76 000 Koste van verkope 61 000 60 000 Bruto wins 44 000 16 000 Afleweringskoste 11 500 13 200 4.3 Lewer kommentaar oor die beheer van afleweringskoste en gee EEN punt van advies. Haal syfers of berekeninge aan. (3) b.o.

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 14 (Vraestel 2) 10712/22 4.4 BTW Bereken die bedrag betaalbaar aan die SAID ten opsigte van BTW aan die einde van Februarie 2022 nadat transaksies 1 – 5 in ag geneem is. Dui aan of die bedrag bygetel of afgetrek moet word deur ʼn (+) of (-) teken te gebruik. (7) Transaksies en Inligting: 1. Die BTW Kontrole Rekening toon dat Macrozone Sport R8 120 aan SAID skuld, op 1 Februarie 2022. 2. Die eienaar het sporttoerusting vir sy eie gebruik geneem. Die BTW op hierdie transaksie beloop R912. 3. Foutiewe goedere teruggestuur aan die verskaffer. Die debietnota toon ʼn bedrag van R1 680 aan (BTW uitgesluit). 4. Voorraad ten bedrae van R4 200 (BTW uitgesluit) is tydens ʼn rooftog gesteel. Die versekering het R2 300 (BTW ingesluit) vir die eis uitbetaal. 5. Macrozone Sport het ʼn tweedehandse voertuig op 28 Februarie 2022 teen ʼn verlies van R6 000, van die hand gesit. Die boekwaarde van die voertuig op datum van verkope het R74 000 beloop. Die waardevermindering is tot en met 28 Februarie 2022 aangeteken. Inset BTW is geëis toe hierdie voertuig oorspronklik aangekoop is. 35 TOTAAL: 150 EINDE

Downloaded from hlayiso.com REKENINGKUNDE 15 (Vraestel 2) 10712/22 GRAAD 12 REKENINGKUNDE FORMULEBLAD MET FINANSIËLE AANWYSERS Bruto wins x 100 Bruto wins x 100 Verkope 1 Koste van verkope 1 Netto wins voor belasting x 100 Netto wins na belasting x 100 Verkope 1 Verkope 1 Bedryfsuitgawes x 100 Bedryfswins x 100 Verkope 1 Verkope 1 Totale bates : Totale laste Bedryfsbates : Bedryfslaste (Bedryfsbates – Voorraad) : Bedryfslaste Niebedryfslaste : Aandeelhouersbelang (Handel & ander ontvangbare bedrae + Kontant & kontantekwivalente) : Bedryfslaste Gemiddelde handelsvoorraad x 365 Koste van verkope Koste van verkope 1 Gemiddelde handelsvoorraad Gemiddelde debiteure x 365 Gemiddelde krediteure x 365 Kredietverkope 1 Koste van verkope 1 Netto wins na belasting x 100 Netto wins na belasting x 100 Gemiddelde aandeelhouersbelang 1 Getal uitgereikte aandele 1 (* Sien nota hieronder) Netto wins voor belasting + Rente op lenings x 100 Gemiddelde aandeelhouersbelang + Gemiddelde niebedryfslaste 1 Aandeelhouersbelang x 100 Dividende vir die jaar x 100 Getal uitgereikte aandele 1 Getal uitgereikte aandele 1 Tussentydse dividende x 100 Finale dividende x 100 Getal uitgereikte aandele 1 Getal uitgereikte aandele 1 Dividende per aandeel x 100 Dividende vir die jaar x 100 Verdienste per aandeel 1 Netto inkomste na belasting 1 Totale vaste koste Verkoopprys per eenheid  Veranderlike koste per eenheid Nota: * In hierdie geval, indien daar ʼn verandering in die aantal uitgereikte aandele gedurende ʼn finansiële jaar is, word die geweegdegemiddelde-getal aandele in die praktyk gebruik.