ACCOUNTING P1 GR12 MEMO JUNE 2022 Afrikaans Final_hlayiso.com_.pdf

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 12 JUNIE 2022 REKENINGKUNDE V1 NASIENRIGLYN PUNTE: 150 NASIENBEGINSELS: 1. Tensy anders aangedui in die nasienriglyn, is strafpunte vir vreemde items slegs van toepassing indien ʼn kandidaat nie punte op ʼn ander plek in die vraag vir daardie item verloor het nie (geen strafpunte vir misplaaste items nie). Geen dubbelpenalisering toegepas nie. 2. Strafpunte vir plasing of swak aanbieding (bv. besonderhede) is slegs van toepassing indien die kandidaat punte vir die bedrae vir daardie item verdien het. 3. Volpunte vir korrekte antwoorde. Indien die antwoord foutief is, merk die bewerkings wat voorsien is. 4. Indien ʼn vooraansuiweringsyfer as ʼn finale syfer getoon word, ken die bewerkingspunt toe vir daardie syfer (nie die metodepunt vir die antwoord nie). LET WEL: As syfers aangedui in nasienriglyn vir komponente of bewerkings, dra hierdie nie die metodepunt van die finale antwoord ook nie. 5. Tensy anders getoon, moet die positiewe of negatiewe effek van enige syfer in ag geneem word om die punt toe te ken. Indien geen + of – teken of hakie voorsien is nie, aanvaar dat die syfer positief is. 6. Waar aangedui word, ken deelpunte toe om die kwaliteit van antwoorde van kandidate te differensieer. Waar strafpunte toegepas word, kan die punte vir daardie afdeling van die vraag nie as ʼn negatiewe 7. syfer getoon word nie. 8. Waar metodepunte toegeken word vir bewerking, moet die nasiener die redelikheid van die bewerking ondersoek. 9. ‘Bewerking’ ‘beteken kontroleer bewerking’. ‘Een deel korrek’ beteken bewerking en een deel korrek. LET WEL: kontroleer bewerking moet +, -, x, ÷, wees of soos per nasienriglyn. 10. In bewerkings, moet nie punte toeken nie vir bewerking as teller en noemer omgeruil is – hierdie is ook van toepassing op verhoudings. 11. Met die toekenning van metodepunte, maak seker dat kandidate nie volpunte kry vir enige item wat foutief is nie, ten minste gedeeltelik. Dui aan met ʼn . 12. Wees bedag daarop dat party kandidate geldige alternatiewe buite die nasienriglyn kan verskaf. Neem kennis dat een kommentaar meer as een aspek kan aanspreek. 13. Kodes: f = vreemde item; p = plasing/aanbieding. Hierdie nasienriglyn bestaan uit 11 bladsye.

Downloaded from hlayiso.com 2 REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) (EC/JUNIE 2022) VRAAG 1 Staat van Omvattende Inkomste vir die jaar geëindig 1.1 28 Februarie 2022 Verkope 8 085 500  + 4 500  8 090 000 * Koste van verkope Verkope x 100/200 (4 045 000)  Bruto wins V – KvV 4 045 000  6 Ander inkomste bewerking 134 360  Korting ontvang 23 190 Oninbare skulde verhaal 11 760  + 2 240  14 000  Voorsiening vir oninbare skulde-aansuiwering 4 460  34 120 – 29 660 Huur inkomste 85 100 + 7 610  92 710 * Bruto inkomste BW + AI 4 179 360  10 Bedryfsuitgawes BI – Bedr. Wins (2 577 170)  Advertensies 404 500 Salarisse en lone 956 180 Ouditfooie 89 970 Waardevermindering 123 220 Handelsvoorraadtekort 18 500 Verbruiksgoedere 33 900  – 5 900  28 000  Oninbare skulde 33 260  + 2 240  35 500  Versekering 48 750  – 7 500  41 250 * Direkteursfooie 825 000  + 25 000  850 000 * Diverse uitgawes balanseersyfer 30 050  16 Bedryfswins 1 602 190 Rente-inkomste 11 090  Wins voor rente-uitgawe Bedr. Wins + R-ink 1 613 280  Rente-uitgawe 703 800 – 610 320 (93 480) * Netto wins voor belasting WvRU – R-uitg 1 519 800  Inkomstebelasting NWvB X 30% (455 940)  Netto wins na belasting NWvB – Ink bel 1 063 860  8 *een deel korrek – 1 vreemde items (maks. -2) misplaaste items: sien slegs bewerkings na 40 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com (EC/JUNIE 2022) REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) 3 1.2 BEHOUE INKOMSTE Saldo op 1 Maart 2021 balanseersyfer 507 140  Netto wins na belasting sien 2.1 1 063 860  Aandele teruggekoop 40 000 x 80c ignoreer hakkies (32 000)  Gewone aandele dividende ignoreer hakkies (570 000)  Interim dividende 237 500  Finale dividende GAD – Interim div 332 500  Saldo op 28 Februarie 2022 969 000 7 1.3 STAAT VAN FINANSIËLE POSISIE OP 28 FEBRUARIE 2022 EKWITEIT EN LASTE AANDEELHOUERSEKWITEIT 9 044 000  Gewone aandelekapitaal 950 000 x 8,50 8 075 000  Behoue inkomste 969 000 3 Nie-bedryfslaste 603 800 Lening: Sparks Bank 703 800 – 100 000 603 800 * 2 Bedryfslaste bewerking 1 069 500  Handels en ander betaalbares 562 500 + 25 000  + 36 000 13 500 637 000 * Dir. fooie LBS Pens. fonds Aaandeelhouers vir dividende sien 2.2 332 500  Huidige deel van lening sien NBL 100 000  TOTALE EKWITEIT EN LASTE AB + NBL + BL 10 717 300  8 *een deel korrek 13 TOTALE PUNTE 60 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com 4 REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) (EC/JUNIE 2022) VRAAG 2 2.1 Bereken die volgende finansiële aanwysers vir die finansiële jaar geëindig 30 April 2022: 2.1.1 Skuld-ekwiteit verhouding Bewerkings Antwoord 1 080 000  : 10 776 400  0,1 : 1  Een deel korrek 3 2.1.2 Verdienste per aandeel (VPA) Bewerkings Answer 1 162 000  x 100 201,7 sent  576 000  aanvaar 202 sent (144 000 ÷ 25c) Een deel korrek 4 2.1.3 Dividenduitbetalingskoers (%) Bewerkings Antwoord (45+25) 70 sent  x 100 34,7%  201,7 sent  sien 3.1.2 Een deel korrek 3 2.1.4 % opbrengs op gemiddelde aandeelhouersbelang (OOAB) Bewerkings Antwoord 1 162 000  x 100 ½  (10 776 400  + 8 893 800 ) 11,8%  19 670 200 twee punte Een deel korrek 9 835 100 drie punte 5 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com (EC/JUNIE 2022) REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) 5 2.2 Kontantgevolge van veranderinge in bedryfskapitaal bewerking (764 100)  BB–HAO-KKE BB–HAO-KKE Verandering in voorraad 714 600  – 485 700  (228 900) * Verandering in ontvangbares (448 000 + 28 400) 476 400 – 323 800  (152 600) * Verandering in betaalbares 814 600 – 432 000 (382 600) * 9 *Een deel korrek en moet korrekte bewerking en korrekte gebruik van hakkies aandui.; Indien geen hakies, aanvaar antwoord is ʼn invloei van kontant – ken slegs punte vir bewerkings toe; Indien ʼn bewerkingsbedrag as ʼn finale antwoord gewys word, ken punt toe en ignoreer hakie; Indien die korrekte bedrag voorsien word sonder hakkies, en sonder bewerkings, ken slegs alle punte toe soos vir bewerkings aangedui. 2.3.1 Belasting betaal BEWERKINGS ANTWOORD 1 660 000 – 1162 000 - 28 700  + 498 000  + 5 400  474 700  Een deel korrek Aanvaar alternatiewe rangskikkings vir berekeninge soos omgekeerde tekens, hakies en/of grootboekrekeninge 5 2.3.2 Opbrengs uit verkoop van vaste bates BEWERKINGS ANTWOORD 11 434 000 + 280 800  – 1 632 000 – 9 984 400  98 400  Een deel korrek Aanvaar alternatiewe rangskikkings vir berekeninge soos omgekeerde tekens, hakies en/of grootboekrekeninge 5 2.3.3 Fondse gebruik vir die terugkoop van aandele BEWERKINGS ANTWOORD 25 000 x 1,1 25 000 x 1,1 OF 25 000 + 2 500 27 500  Een deel korrek 2 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com 6 REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) (EC/JUNIE 2022) 2.4 NETTO VERANDERING IN KONTANT EN (325 800) * KONTANTEKWIVALENTE bewerking Saldo op 1 Mei 2021 67 800  Saldo op 30 April 2022 (6 000 – 264 000) (258 000)  4 TOTALE PUNTE 40 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com (EC/JUNIE 2022) REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) 7 VRAAG 3 3.1 3.1.1 B 3.1.2 C 3.1.3 A 3 3.2.1 Die direkteure is tevrede met die verbetering in die likiditeit van die maatskappy. Haal aan en verduidelik DRIE finansiële aanwysers met syfers en tendense wat ʼn verbetering van die likiditeitsposisie toon. Finansiële aanwysers   Verduideliking (syfers en tendense)    • Bedryfsverhouding het van 2.9 : 1 tot 2.1 :1 afgeneem • Vuurproefverhouding het van 1 : 1 tot 1,4 : 1 toegeneem • Voorraadomsetsnelheid het van 9,1 keer tot 10,2 keer toegeneem. 6 3.2.2 Verduidelik waarom die aandeelhouers tevrede met hul opbrengs op belegging in die maatskappy moet wees. Haal syfers en tendense in jou verduideliking aan. Finansiële aanwysers  Syfers met tendense  Vergelyking met rentekoers  • % Opbrengs op aandeelhouers het verbeter van 10,4% tot 15,3% / met 47,1% • Dit is meer as die rentekoers op alternatiewe beleggings (vaste deposito’s) van ±7% 4 3.2.3 Een van die direkteure voel dat die maatskappy die lening so gou moontlik moet terugbetaal. Verduidelik hoekom jy nie met hom saamstem nie. Haal TWEE finansiële aanwysers met syfers en tendense aan. Twee finansiële aanwysers (met syfers en tendense)   • Skuld-ekwiteit-verhouding is op 0,3 : 1 gehandhaaf • OOTKA is nou 17,2% / verhoog van 12,1% tot 17,2% / met 42,1%. Verduideliking: beide risiko en hefboomfinansiering moet genoem word   deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoorde • Die maatskappy is laag gerat • Die maatskappy ondervind positiewe hefboomfinansiering (OOTKA is hoër as rentekoers van 14%) 6 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com 8 REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) (EC/JUNIE 2022) 3.2.4 Een van die aandeelhouers wil haar aandele teen R6 elk verkoop. Verskaf EEN rede waarom jy met haar sal saamstem om haar aandele te verkoop. Haal ʼn finansiële aanwyser aan met syfers en tendense. Finansiële aanwysers  Syfers en tendense  Enige EEN antwoord: • Markprys het van 640c tot 600c gedaal / met 40 sent • Markprys van 600c is laer as NBW van 650c Verskaf EEN rede waarom jy nie met haar sal saamstem om haar aandele te verkoop nie. Haal ʼn finansiële aanwyser met syfers en tendense aan. Finansiële aanwysers  Syfers en tendense  Enige EEN antwoord: • VPA het toegeneem van 75c tot 104c per aandeel / met 29 sent • NBW het van 625c tot 650c toegeneem / met 25 sent • Opbrengs op aandeelhouersbelang het van 10,4% tot 15,3% gestyg / met 47,1% • Dividenduitbetalingskoers het van 73,3% tot 76,9% gestyg met 4,9 sent 4 3.2.5 Die aandeelhouers behoort tevrede te wees met die verdienste per aandeel (VPA) want dit is beter as die vorige jaar. Verduidelik waarom jy saamstem met hulle. Haal syfers en berekeninge aan. Vergelyk VPA met Waarde van aandeel (MP / NBW) vir 2022 met syfers  deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoorde Vergelyk VPA met Waarde van aandeel (MP / NBW) vir 2021 met syfers  deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoorde Verwagte antwoorde vir 4 punte (twee punte per finansiële jaar) • VPA tot NBW is 16% in 2022 en 12% in 2021 / VPA tot NBW is 25% meer as 2021 (vorige jaar) • VPA tot MP is 17,3% in 2022 en 11,7% in 2021 • Verdienste in 2022 is 104c op ʼn aandeel ter waarde van 650c/600c terwyl in 2021 was dit 75c is op ʼn aandeel ter waarde van 625c/640 4 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com (EC/JUNIE 2022) REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) 9 3.3.1 Verduidelik watter effek hierdie oorweging op die % aandeelhouding van Alton Flan in ELKE maatskappy sal hê. Haal syfers en tendense aan. Verduideliking oor % aandeelhouding   Syfers en tendens   Socker Bpk.: Hy sal die meerderheidsaandeelhouer word Sy aandeelhouding sal van 46% tot % 51% toeneem Boll Bpk.: Sy aandeelhouding sal van 55% tot 50,9% / 51% daal Hy sal die meerderheidsaandeelhouer bly 6 3.3.2 Bereken die aantal aandele wat Alton Flan in Boll Bpk. kan koop. BEWERKINGS ANTWOORD 110 200 x 5 551 000 ÷ 4 137 750   Een deel korrek 2 TOTALE PUNTE 35 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com 10 REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) (EC/JUNIE 2022) VRAAG 4 4.1 Verduidelik die rol van die vergoedingskomitee en gee ʼn rede waarom daar ʼn behoefte aan hierdie komitee is. VERDUIDELIKING:  Enige EEN geldige antwoord • Hersien alle salarisse, bonusse en ander verdienste • Voorkom dat direkteure hulself te veel betaal / beskerm aandeelhouers se belegging • Hulle moet die voorstelle ten opsigte van fooie, bonusse ens. goedkeur en advies gee. REDE:  deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoord Enige EEN geldige antwoord • Om regverdigheid / Deursigtigheid in die betaling van fooie / salarisse te verseker • Om bedrog / korrupsie / vermorsing te voorkom • Om wanbestuur of bedrieglike aktiwiteite op te spoor • Om die vergoeding / verdienste te vergelyk met finansiële inligting van ander maatskappye in die bedryf / billikheid teenoor werkers 3 4.2 Verduidelik waarom die ouditeur na bladsye 7 tot 22 in hierdie verslag verwys het. Enige EEN geldige antwoord  deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoord • Ouditeure is slegs verantwoordelik vir verslae wat op hierdie bladsye van die jaarverslag aangebied word. • Hulle is nie aanspreeklik vir die ander inligting in die jaarverslae nie. • Finansiële state op bladsye 7–22 is aan ouditering onderwerp. • Die geouditeerde finansiële verslae/state word gevind op hierdie bladsye van die volledige verslag wat by die AJV aan die aandeelhouers voorgelê is. 2 4.3 Identifiseer die tipe ouditverslag wat die maatskappy ontvang het en gee ʼn rede vir jou antwoord. EEN geldige antwoord  deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoorde Om volpunte te kry, moet melding gemaak word van Gekwalifiseerde verslag Die maatskappy het ʼn Gekwalifiseerde verslag ontvang omdat... • Die finansiële state is billik aangebied behalwe vir ʼn kwessie met die verhoging in direkteursfooie OF • ʼn Spesifieke item (verhoging in direkteursfooie) kon nie geverifieer word nie OF • Daar was geen bewyse/dokumente om die verhoging in direkteursfooie te verifieer nie 2 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com (EC/JUNIE 2022) REKENINGKUNDE V1 (NASIENRIGLYN) 11 4.4 Verduidelik die effek van hierdie tipe verslag vir die beeld van die maatskappy. Verskaf TWEE punte. TWEE geldige antwoorde   deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoorde • Daar is ʼn swakheid in interne beheermaatreëls; moontlike nalatigheid of samespanning / bedrog • Dit sal ʼn impak hê op aandeelprys (vraag) / opbrengste verdien / dividende verdien deur aandeelhouers • Potensiële beleggers sal nie belangstel om aandele te koop nie / bestaande aandeelhouers sal dalk hul aandele wil verkoop • Direkteure wat aangestel is, is nie betroubaar nie – verloor vertroue in hulle • Beduidende inligting word nie openlik bespreek nie (deursigtigheid) 4 4.5 Noem TWEE moontlike gevolge vir die onafhanklike ouditeur indien hy NIE na die verhoging in direkteursfooie verwys het NIE. TWEE geldige antwoorde   deelpunte vir gedeeltelike / onvolledige / onduidelike antwoorde • Hy kan ʼn dissiplinêre verhoor deur die professionele liggaam in die gesig staar. • Hy mag nie as ʼn eksterne ouditeur heraangestel word nie. • Hy kan aangekla word/boete/sy lisensie om te praktiseer verloor. 4 TOTALE PUNTE 15 TOTAAL: 150 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief