TOURISM GR11 QP NOV2020 AFR D

NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 NOVEMBER 2020 TOERISME EKSEMPLAAR PUNTE: 200 TYD: 3 uur *ITRSMA* Hierdie vraestel bestaan uit 25 bladsye.

2 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) INSTRUKSIES EN INLIGTING Lees die instruksies aandagtig voordat die vrae beantwoord word. 1. Hierdie vraestel bestaan uit VYF afdelings. 2. ALLE vrae in AFDELING A, B, C, D en E is VERPLIGTEND. 3. Begin ELKE vraag op ʼn NUWE bladsy. 4. Jy mag ʼn nieprogrammeerbare sakrekenaar gebruik. 5. Dit sal tot jou voordeel wees om alle berekeninge te toon. 6. Rond alle berekeninge af tot TWEE plekke na die desimale punt. 7. Gebruik die puntetoekenning van elke vraag as ’n riglyn vir lengte van die antwoord. 8. Skryf netjies en leesbaar. 9. Die tabel hieronder is ʼn riglyn om jou te help om jou tyd volgens elke afdeling in te deel. TYD AFDELING VRAAG ONDERWERP PUNTE MINUTE A 1 Kortvrae 40 20 Kaartwerk en 2 Toerbeplanning B 20 30 Buitelandse 3 Valutaverhandeling Toerisme 4 Aantreklikhede C Kultuur- en 50 50 5 Erfenistoerisme 6 Bemarking D 7 Toerismesektore 50 50 Plaaslike-, Streeks- 8 en Internasionale E Toerisme 40 30 Kommunikasie en 9 Kliëntediens TOTAAL: 200 180 Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 3 AFDELING A: KORTVRAE VRAAG 1 1.1 Verskeie opsies word as moontlike antwoorde vir die volgende vrae gegee. Kies die antwoord en skryf slegs die letter (A–D) langs die vraagnommers (1.1.1–1.1.20) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld 1.1.21 A. 1.1.1 Tegnologie in gebruik by lughawens om passasiers vir verhoogde temperatuur te skandeer: A Volle liggaamskandeerder B Termiese liggaamskandeerder C Biometriese skandeerder D X-straal skandeerder 1.1.2 Die tradisionele gelowe, gebruike en verhale van ʼn gemeenskap, wat mondelings deur generasies oorgedra is: A Kultuur B Feite C Erfenis D Volksverhale 1.1.3 Indien ʼn persoon wat ʼn voertuig huur ʼn R1 000 boete kry omdat hy/sy die spoedgrens met die gehuurde voertuig oorskry het, sal hy/sy die volgende moet betaal: A Slegs ʼn verkeersboeteadministrasiefooi B Slegs die bedrag van die boete C Niks, indien hy/sy die superkwytskeldingsopsie gekies het D ʼn Verkeersboeteadministrasiefooi en die bedrag van die boete 1.1.4 Die Vredefortkoepel is huidig die grootste en een van die oudste … impakterreine in die wêreld. A asteroïde B meteoriet C artifak D skeepswrak 1.1.5 ʼn Passasier op ʼn luukse toerskip wat seesiek word moet ʼn … kajuit kies om die effek van die beweging van die see minder te maak. A middel van die skip B hoëvlak- C luukse D suite- Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

4 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) 1.1.6 Die Kissama Nasionale Park is in … geleë. A Angola B Botswana C Demokratiese Republiek van die Kongo D Malawi 1.1.7 Ten einde beweging gestremde passasiers te akkommodeer het die Gautrein … A ʼn webtuiste. B oudio-afkondigings. C gelyke aanboordstap-fasiliteite. D kringtelevisiekameras. 1.1.8 Die Ngorongoro Bewaringsgebied in Noord- … is die tuiste van een van die mees skouspelagtige safari-ervarings op die vasteland van Afrika. A Tanzanië B Malawi C Madagaskar D Demokratiese Republiek van die Kongo 1.1.9 ʼn Semi-luukse busdiens wat passasiers by rugsakreisigers- hostelle aflaai. A Translux B Algoa Bus C Baz Bus D SA Roadlink 1.1.10 Een van die hoof toeriste-aantreklikhede in Mauritius: A Bazzaruto-eilandgroep B Matopo Heuwels C Gekleurde aarde van Chamarel D Mana Pools 1.1.11 Die enigste oorblywende natuurskoon toeristetrein wat ontspannende treinritte deur Suid-Afrika se platteland bied. A Umgeni Stoomtrein B Banana Express C Apple Express D Outeniqua Choo-Tjoe Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 5 1.1.12 … terreine is Nasionale Erfenisterreine en word deur die Suid- Afrikaanse Erfenis- en Hulpbronagentskap bestuur. A Graad I B Graad II C Graad III D Graad IV 1.1.13 ʼn Voorbeeld van ʼn beroep in die toerisme gasvryheidsektor: A Persoonlike chauffeur B Concierge C Kajuitpersoneel D Professionele konferensie-organiseerder 1.1.14 Effektiewe verbale kommunikasie sluit in: A Gebruik van vaktaal (‘jargon’) B Gebruik van handgebare C Verandering aan jou stemtoon D Rusteloosheid 1.1.15 ʼn Item wat in die “Addisionele inligting” kolom met die opstel van ʼn reisplan ingesluit kan word: A Paspoort en visumvereistes B Datum en duur van reis C Vervoerreëlings D Gesondheid- en veiligheidsmaatreëls om te verhoed dat mens tydens ʼn vakansie siek word 1.1.16 Die Suid-Afrikaanse Minister van Toerisme is … A Elizabeth Thabethe. B Derek Hanekom. C Thokozile Xasa. D Mmamoloko Kubayi-Ngubane. 1.1.17 ʼn Versekeringsopsie met die huur van ʼn voertuig wat die huurder van die voertuig in hulle persoonlike kapasiteit dek. A VSK (WDW) B DVK (TLW) C POV (PAI) D DAK (TWC) 1.1.18 Die hoofstad van Namibië is ... A Luanda. B Windhoek. C Etosha. D Namib. Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

6 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) 1.1.19 As ʼn passasier van Suid-Afrika in Kaïro, Egipte land en van vliegtuig verander op pad na Genève, Switserland word daar gesê dat hy/sy op ʼn … -vlug is met sy/haar vertrek vanaf Kaïro, Egipte. A langafstand B aansluitings C transatlanties D streeks 1.1.20 Drukwerk-, telefoon-, faks- en internet-uitgawes maak deel uit van die … kostes van ʼn bemarkingsbegroting. A voertuig en vlug B kommunikasie C akkommodasie D personeel (20 x 1) (20) 1.2 Kies ʼn term uit KOLOM B wat die beste by ’n beskrywing in KOLOM A pas. Skryf slegs die letter (A–G) langs die vraagnommers (1.2.1–1.2.5) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld 1.2.6 H. Jy mag elke gegewe opsie slegs EEN keer gebruik. KOLOM A KOLOM B 1.2.1 ʼn Suid-Afrikaanse trein wat luukse A Prestasiebestuur safari treinritte in die SAOG-streek (‘Peer review’) bied 1.2.2 ʼn Fooi wat deur die kaptein van ʼn B Opname luukse toerskip aan hawe-owerhede vir die gebruik van hawefasiliteite en dienste betaal word 1.2.3 ʼn Strategie wat deur toerisme C Daar is steeds niks ondernemings gebruik word om soos Mzanzi nie gehaltediens te bereik en te behou (‘There’s Still Nothing Like Mzanzi’) 1.2.4 Die slagspreuk van ʼn nasionale D Shongololo Express bemarkingsveldtog wat daarop gemik is om plaaslike toerisme te bevorder 1.2.5 ʼn Metode wat deur ʼn toerisme- E Niks is meer pret as onderneming gebruik word om die ʼn Sho’t Left nie vlak van kliëntetevredenheid te (‘Nothing’s more fun bepaal than a Sho’t Left’) F Bloutrein G Hawekoste (5 x 1) (5) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 7 1.3 Kies die korrekte woord(e) uit dié wat tussen hakies gegee word. Skryf slegs die woord(e) langs die vraagnommers (1.3.1–1.3.5) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld 1.3.6 paspoort. 1.3.1 (Autopax/Prasa) is die organisasie wat vir die administrasie van toeristetreine in Suid-Afrika verantwoordelik is. 1.3.2 As daar van Suid-Afrikaanse Rand na ’n buitelandse geldeenheid omgeskakel word moet mens (deel/maal). 1.3.3 ’n Toer wat gereeld op spesifieke datums en op spesifieke tye vertrek, ongeag die getal toeriste staan as ’n (geskeduleerde toer/reisplan) bekend. 1.3.4 Amadeus is ʼn voorbeeld van ʼn (Sentrale Besprekingstelsel/ Wêreldverspreidingstelsel). 1.3.5 (Vra om verskoning sonder om skuld te gee/Luister aandagtig) is die eerste stap as verbale kliënteklagtes hanteer word. (5 x 1) (5) 1.4 Kies ʼn bestemming uit die lys wat gegee word wat by ’n onderstaande beskrywing pas. Skryf slegs die naam van die bestemming langs die vraagnommers (1.4.1–1.4.5) in die ANTWOORDEBOEK neer. Jy mag elke gegewe opsie slegs een keer gebruik. Mkhaya-natuurreservaat; Sanipas; Grand Baie; Visrivier-canyon; Serengeti Nasionale Park; Etosha Nasionale Park; Koninklike Heuwels van Ambohimanga 1.4.1 Hierdie terrein in Tanzanië is bekend vir die jaarlikse migrasie van meer as 1,5 miljoen wildebees en 250 000 sebra 1.4.2 Een van die skouspelagtigste en beste natuurskoon 4x4 - voertuigroetes in die hele Afrika 1.4.3 ʼn Belangrike spirituele en geskiedkundige terrein vir die burgers van Madagaskar 1.4.4 Hierdie park is die tuiste van die grootste bevolking van swart renosters in die Koninkryk van Eswatini 1.4.5 In Namibië geleë en word as een van die gewildste staproetes in Suidelike-Afrika beskou (5 x 1) (5) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

8 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) 1.5 Bestudeer die prente wat aspekte van Gautrein-tegnologie uitbeeld en koppel die prent met die gegewe beskrywings hieronder gegee. Skryf slegs die letter (A–E) langs die vraagnommers (1.5.1–1.5.5) in die ANTWOORDEBOEK. Jy mag elke gegewe opsie slegs een keer gebruik. A B C D E 1.5.1 “Real time” (onmidellike) inligting oor treinskedules word aan passasiers verskaf wat op die Gautreinstasie se platform wag 1.5.2 Skandeer jou Gouekaart om toegang tot die Gautreinstasie- platform te kry 1.5.3 Reis op die Gautrein is onmoontlik sonder ʼn Gautrein Gouekaart 1.5.4 Skandeer die QR-kode om toegang tot die Gautrein webtuiste te kry 1.5.5 Die besonderhede van vertrek- en aankomsstasies vir elke Gautreinreis word duidelik op die Gautrein webtuiste gegee (5 x 1) (5) [40] TOTAAL AFDELING A: 40 Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 9 AFDELING B: KAARTWERK EN TOERBEPLANNING; BUITELANDSE VALUTAVERHANDELING VRAAG 2 Lees die uittreksel en beantwoord die vrae. 2 nagte verblyf by die 5-ster Twelve Apostles Hotel & Spa vanaf slegs R3 785 per persoon wat deel Diensverskaffer Geldig: 01 Mei 2020 tot 30 Sep 2020 WAT IS INGESLUIT? HOTEL BESONDERHEDE x 2 Nagte by die 5-ster Twelve Apostles Hotel & Spa x Ontbyt daagliks Die Twelve Apostles Hotel en Spa is x Gratis geskeduleerde in die 12 Apostles-bergreeks geleë en pendeldiens na en van bied wonderlike uitsigte van die Kampsbaai en die V&A Atlantiese-oseaan. Dit is die beste Waterfront ontspanningswegbreek om te ervaar x R1 000 kredietbewys per terwyl jy die pragtige uitsig geniet. kamer, per verblyf vir gebruik Fasiliteite sluit ’n kroeg en sitkamer, by enige Twelve Apostles restaurant, spa, ’n fiksheidsentrum en fasiliteit gedurende die ’n swembad in. tydperk van verblyf [Verwerk uit www.pentravel.co.za] 2.1 Identifiseer EEN tipe toeris wat van die spesiale aanbieding by die 5-ster Twelve Apostles Hotel & Spa gebruik sal maak. (2) 2.2 Noem TWEE fasiliteite van die Twelve Apostles Hotel & Spa wat by die profiel van die toeris in VRAAG 2.1 geïdentifiseer, sal pas. (2) 2.3 Stel EEN fasiliteit voor waar ’n besoeker aan die Twelve Apostles Hotel & Spa die R1 000 kredietbewys per kamer die beste sal kan gebruik. Motiveer jou antwoord. LET WEL: Oorweeg dit wat in bogenoemde spesiale aanbieding ingesluit is. (3) 2.4 Bepaal die toerisme-seisoen waarin hierdie spesiale aanbieding beskikbaar is. (1) [8] Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

10 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) VRAAG 3 3.1 Bestudeer die prente en beantwoord die vrae. Jou antwoorde moet vanuit die perspektief (standpunt) van ʼn Suid-Afrikaanse bank gegee word. A B C 3.1.1 Identifiseer EEN letter wat by die plaaslike geldeenheid in bogenoemde prente pas. (1) 3.1.2 Identifiseer EEN letter wat by ʼn buitelandse valuta geldeenheid in bogenoemde prente pas. (1) 3.1.3 Gee die amptelike naam van die geldeenheid genommer B. (1) 3.1.4 Gee die geldeenheidskode van die geldeenheid genommer A. (1) 3.1.5 Noem EEN fasiliteit waar ʼn reisiger sy/haar plaaslike geldeenheid vir buitelandse geld kan wissel. (2) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 11 3.2 Bestudeer die wisselkoerstabel en beantwoord die vrae. Buitelandse geldeenheid Wisselkoers £ 23,53 € 20,24 3.2.1 Gebruik die wisselkoerstabel en bereken hoeveel ʼn reisiger sal ontvang as hy/sy ZAR 10 500,00 vir ʼn reis na Londen wissel. LET WEL: Rond jou antwoord af tot TWEE plekke na die desimale punt. Toon ALLE berekeninge. (3) 3.2.2 Gebruik die wisselkoerstabel en bereken hoeveel ʼn reisiger sal ontvang as hy/sy ZAR 9 800,00 vir ’n reis na Frankryk wissel. LET WEL: Rond jou antwoord af tot TWEE plekke na die desimale punt. Toon ALLE berekeninge. (3) [12] TOTAAL AFDELING B: 20 Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

12 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) AFDELING C: TOERISME BESIENSWAARDIGHEDE; KULTUUR-EN ERFENISTOERISME; BEMARKING VRAAG 4 Verwys na die inligting oor die SAOG lande en beantwoord die vrae. SAOG BESIENSWAARDIGHEDE 4.1 Identifiseer die SAOG toerisme-besienswaardighede, genommer A tot F wat Jake tydens sy toer gaan besoek. (6 x 2) (12) 4.2 Gee EEN voorbeeld van ʼn water-gebaseerde uitstappie wat Jake kan onderneem om die groot verskeidenheid wild by die besienswaardigheid genommer A is, te besigtig. (2) 4.3 Noem die gewilde aktiwiteit waaraan Jake by beide besienswaardighede genommer C en F kan deelneem. (2) 4.4 Beskryf EEN gemeenskaplike (gedeelde) kenmerk met verwysing na die besienswaardighede genommer B en C. (2) [18] Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 13 VRAAG 5 5.1 Bestudeer die kulturele eienskappe op die kaart van die Oos-Kaap en beantwoord die vrae. 5.1.1 Baie toeriste word deur die kulturele uniekheid van die Oos-Kaap gelok. Gee jou begrip van die konsep kulturele uniekheid. (2) 5.1.2 Identifiseer DRIE verskillende eienskappe van Xhosa-kultuur, soos op die kaart aangedui, wat kulturele toeriste sal motiveer om die Oos-Kaap te besoek. (3 x 2) (6) 5.1.3 Suid-Afrika se kulturele diversiteit bevorder plaaslike- en internasionale inkomende toerisme. Elke jaar, vir 11 dae, stroom meer as 50 000 mense na Makhanda (Grahamstad) om die kultuurfees genommer A te besoek. Bespreek hoe hierdie fees die ryk kulturele diversiteit van Suid- Afrika vertoon. (2 x 2) (4) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

14 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) 5.2 Bestudeer die inligting en beantwoord die vrae. Die Weskus-fossielpark te Langebaanweg in die Wes-Kaap, ongeveer 120 km noord van Kaapstad, is ʼn vyf miljoen jaar oue fossielbed wat in die 1960’s op die vloer van ʼn myn gevind is. Deurlopende opgrawings by die paleontologiese terrein het meer as een miljoen werwelfossiele (diere wat ʼn ruggraat het) opgelewer. Enkele fossiele is verwyder en word nou by die Iziko Nasionale Museum in Kaapstad gehuisves. ʼn Deel van die opgrawings is egter op die oorspronklike plek bewaar sodat lede van die publiek oor hierdie terrein en die wonderlike diere wat daar gevind is kan leer. Die Weskus-fossielpark is in 2014 deur die Suid-Afrikaanse Erfenis- en Hulpbronagentskap (SAEHA) as Nasionale Erfenisterrein verklaar. [Verwerk uit www. https://fossilpark.org.za] 5.2.1 Voltooi die sin: SAEHA het die Weskus-fossielpark as ʼn … Nasionale Erfenisterrein gekategoriseer. (2) 5.2.2 Verduidelik EEN manier hoe SAEHA die Weskus-fossielpark gebruik om Suid-Afrikaners oor ons erfenis te leer. (2) 5.2.3 Gee bewyse uit die uittreksel dat SAEHA sy rol vervul om Suid- Afrika se erfenishulpbronne te beskerm. (2 x 2) (4) [20] Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 15 VRAAG 6 Bestudeer die bemarkingsveldtog-prente hieronder en beantwoord die vrae. 6.1 Identifiseer die potensiële kliënte wat deur die MRA bemarkingsveldtog geteiken word. (2) 6.2 MRA maak gebruik van ʼn verskeidenheid bemarkingstegnieke in hul bemarkingsveldtog. Identifiseer: 6.2.1 DRIE mediareklame-promosietegnieke (3 x 1) (3) 6.2.2 DRIE promosiereklametegnieke (3 x 1) (3) 6.3 Lei TWEE redes af waarom reiskostes in MRA se bemarkingsveldtog- begroting ingesluit word. (2 x 2) (4) [12] TOTAAL AFDELING C: 50 Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

16 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) AFDELING D: TOERISMESEKTORE VRAAG 7 Bestudeer die gevallestudie en beeld hieronder en beantwoord die vrae. Me. Thomas, ʼn Toerisme-onderwyser in Durban, KwaZulu-Natal het beplan om haar graad 11-klas op ʼn stadstoer van Durban se vervoerdienste te neem in April 2020. As gevolg van die Covid-19 grendeltyd kon me. Thomas nie haar klas op die beplande uitstappie neem nie. Sy het toe besluit om die klas na ʼn virtuele toer van Durban en die omliggende gebied se vervoerdienste uit te nooi. Na die toer het me. Thomas van haar leerders verwag om ʼn aantal vrae, op die virtuele toerervaring gebaseer, te beantwoord. Die vrae word op die volgende bladsy gegee, genommer 7.1 tot 7.6. Die onderstaande foto’s beeld die virtuele toer uit. Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 17 7.1 Lys TWEE fasiliteite wat King Shaka Internasionale Lughawe moet hê om dit van ʼn nasionale lughawe te onderskei. (2 x 1) (2) 7.2 Bestudeer die prentjie van die uitleg van ʼn lughawe en beantwoord die vrae. 7.2.1 Noem EEN dokument wat ʼn passasier moet toon met hul inboek vir ʼn vlug by die punt genommer A in die beeld. (1) 7.2.2 Stel EEN rede voor waarom ʼn passasier sy/haar bagasie sal toedraai voor hul vir ʼn vlug inboek. (2) 7.2.3 Identifiseer die gebied van die lughawe genommer C. (1) 7.2.4 Voordat ʼn vliegtuig kan opstyg moet die kajuitpersoneel ʼn veiligheidsdemonstrasie vir passasiers doen. Lys TWEE veiligheidsaspekte wat in die demonstrasie ingesluit moet word. (2 x 2) (4) 7.2.5 Verduidelik die belangrikheid van ʼn aanboordstapkaart vir ʼn passasier wat beplan om ʼn vlug te neem. (2) 7.2.6 Bespreek die prosedure wat gevolg moet word wanneer ʼn passasier by die gebied genommer B in die prentjie aanmeld. (2 x 2) (4) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

18 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) 7.3 Bestudeer die uittreksel wat op die motorverhuringsmaatskappy wat tydens die virtuele toer besoek is, gebaseer is en beantwoord die vrae. Groep T Kia Picanto 1.0 LX of soortgelyk Reisplan Versekeringsopsies Oplaai: 100 km gratis per 3 April 2020 @ dag, STANDAARD 10:00 King Shaka AFSTAND- Lughawe DOENING Ingsl. 200 km gratis per Aflaai: X dag, SUPER 8 April 2020 @ AFSTAND- 10:00 King Shaka DOENING Ingsl. Lughawe Onbeperkte km SUPER Voertuigkeuse: AFSTAND- Kia Picanto 1.0 LX DOENING Ingsl. of soortgelyk Opsomming van opsionele ekstras: Bande en Opsomming van 1 X R41,00 per dag koste voorruit-dekking Voertuig: R493,00 per 2 NvT Babasitplek R1 710,00 huurkontrak Addisionele R361,00 per 3 X Kontrakfooi: bestuurder huurkontrak R90,00 Navigasie 4 X R107,00 per dag eenheid/GPS Opsionele Koste van opsionele ekstras: ekstras: 1 R205,00 R1 101,00 3 R361,00 4 R535,00 TOTAAL: Afstanddoening opsies: R2 901.00 Standaard- Addisionele X Superversekering versekering tarief: (p/km) R2,00 7.3.1 Identifiseer EEN opsionele ekstra, waarvan jy die totale koste gee, wat die huurder van die voertuig gekies het tydens die aanlyn-bespreking hierbo. (2) 7.3.2 Gee die bedrag per kilometer wat die huurder ekstra moet betaal indien hy/sy 200 km per dag oorskry. (2) 7.3.3 Noem die gekose betalingsmetode met die huur van ʼn voertuig. (2) 7.3.4 Verduidelik die verskil tussen standaard- en superversekering- afstanddoening. (2 x 2) (4) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 19 7.4 Bestudeer die uittreksel wat op MSC Bootvaarte (Cruises), wat deur die klas tydens die virtuele toer besoek is, gebaseer is en beantwoord die vrae. MSC BOOTVAARTE (CRUISES) BEGIN KONSTRUKSIE VAN DURBAN BOOTVAART TERMINAAL MSC Bootvaarte (Cruises), het konstruksie aan die nuwe Durban bootvaart terminaal begin. Daar is beplan dat die terminaal vanaf Januarie 2021 operasioneel sal wees. MSC Bootvaarte (Cruises) sal die MSC Musica in Durban ontplooi. Die MSC Musica bied aan passasiers ʼn verskeidenheid aktiwiteite en fasiliteite. Hierdie sluit onder andere swembaddens, speelparke vir kinders, teaters, casino’s, restaurante, winkels en nagklubs in. Daar is ʼn verskeidenheid verblyftipes, van binnekajuite tot dié met hul eie balkon asook elegante suites, om aan elke behoefte te voorsien. [Aangepas uit https://www.cruiseandferry.net & https://www.msccruises.co.za] 7.4.1 Identifiseer TWEE fasiliteite, vanuit dié in die uittreksel genoem, wat slegs oop is vir passasiers wanneer die MSC Musica op die oop see vaar. (2 x 1) (2) 7.4.2 Verduidelik die vlak van luuksheid/gemak t.o.v verblyf wat ʼn passasier kan verwag as hy/sy ʼn binnekajuit op die MSC Musica bespreek. (2) 7.5 Die virtuele toer het ʼn besoek aan Moses Mabhida-treinstasie in Durban ingesluit. Bestudeer die uittreksel wat op treinreise in Durban gebaseer is en beantwoord die vrae. Treinreis in Durban Die Passasierspooragentskap van Suid-Afrika (PRASA) bedryf trein- pendeldienste deur Metrorail, en vervoer meer as 1,7 miljoen passasiers op weeksdae oral in Suid-Afrika. PRASA bestuur al die stasies in Durban deur hul binnestad-takke van Metrorail. Pendelaars wat per trein wil reis moet besluit op hulle vertrekstasie en hulle aankomsstasie en dan ʼn kaartjie van die stasie se kaartjiekantoor koop. [Bron: https://www.metrorail.co.za] 7.5.1 Lys TWEE fasiliteite wat vir passasiers op die Metrorail beskikbaar is. (2) 7.5.2 Verduidelik die begrip pendelaar. (2) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

20 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) 7.6 Bestudeer die uittreksel wat op luukse Greyhound busvervoer tussen Durban en Pretoria gebaseer is en beantwoord die vraag. Vertrekreis Durban – Johannesburg/Pretoria met Greyhound Dreamliner van R230,00 per persoon Vertrekdatum: Aankomsdatum: Vr, 10 April 2020 @ Vr, 10 April 2020 @ 08:00 15:45 Retoerreis Pretoria/Johannesburg – Durban met Greyhound Dreamliner van R320,00 per persoon Vertrekdatum: Aankomsdatum: Ma, 13 April 2020 @ Di, 14 April 2020 @ 22:00 05:15 [Bron: https://bookings.greyhound.co.za] Oorweeg die totale koste van bogenoemde reis en vergelyk dit met die totale koste van ʼn retoer vliegtuigkaartjie tussen Durban en Johannesburg. (2 x 2) (4) 7.7 Bestudeer die uittreksel en beantwoord die vrae. GROOTSTE NUWE ONTWIKKELINGSPLANNE VIR DIE GAUTREIN Die Gautrein bied aan Suid-Afrikaners ʼn moderne, veilige, doeltreffende en betroubare vervoeralternatief. Voordele van die Gautrein is werkskepping, vaardigheidsontwikkeling, stimulering van die ekonomie en sosiale voordele vir pendelaars en gemeenskappe. Toerisme is nog ʼn wenner aangesien drie van die land se grootste konferensiesentrums binne bereik van ʼn Gautreinstasie is. ʼn Uitbreidingsplan oor die volgende aantal jare is om die bestaande stelsel met nuwe spore en stasies uit te brei om sodoende ʼn groter gebied te kan dek. Daar word verwag dat meer as R134 biljoen spandeer sal word. Die beplande ontwikkelde netwerk sal skakels met bestaande treinstasies en die toegewyde busskakelnetwerke verbeter. [Bron: https://www.iol.co.za] 7.7.1 Identifiseer EEN voordeel van die Gautrein vir toerisme in Gauteng. (2) 7.7.2 Lys EEN manier wat ʼn passasier wat op die Gautrein busskakelnetwerk reis vir sy/haar kaartjie kan betaal. (2) 7.7.3 Stel EEN manier voor hoe ʼn passasier wat op die Gautrein busskakelnetwerk reis op brandstofkostes kan bespaar. (2) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 21 7.8 Lees die uittreksel en beantwoord die vrae. ʼn ‘Toerisme entrepreneur’ kan gedefinieer word as ʼn persoon of ʼn groep persone wat innoverende toerismeprodukte produseer en bestuur. In hierdie proses moet die entrepreneur entrepreneursvaardighede asook vaardighede wat benodig word om in die gasvryheidsbedryf te kan werk, besit. Navorsing het getoon dat die meeste toerisme entrepreneurs finansiële bestuur as die grootste uitdaging in hul loopbane beskou, gevolg deur probleemoplossing en interpersoonlike vaardighede. [Verwerk uit www.yourarticlelibrary.com & www.academicstar.us] 7.8.1 Lys TWEE entrepreneursvaardighede wat benodig word om ʼn suksesvolle toerisme entrepreneur te wees. (2 x 1) (2) 7.8.2 Stel TWEE persoonlikheidskwaliteite (eienskappe) voor wat deur ʼn werknemer in die gasvryheidsbedryf benodig word. (2 x 1) (2) 7.8.3 Noem EEN uitdaging, behalwe vir dié wat in die uittreksel genoem is, wat ʼn toerisme-entrepreneur in die gesig kan staar. (2) [50] TOTAAL AFDELING D: 50 Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

22 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) AFDELING E: PLAASLIKE-, STREEKS- EN INTERNASIONALE TOERISME, KOMMUNIKASIE EN KLIËNTEDIENS VRAAG 8 8.1 Bestudeer die inligting oor plaaslike toerisme en beantwoord die vrae. 8.1.1 PLAASLIKE TOERISME GROEISTRATEGIE (2012 – 2020) Voltooi die vloeidiagram. (2 x 2) (4) 8.1.2 Verwys na die plaaslike toerisme reisaanbiedings en beantwoord die vrae. REISAANBIEDING A REISAANBIEDING B Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 23 REISAANBIEDING C Koppel elk van die reisaanbiedings genommer A, B en C met een van die plaaslike toerisme marksegmente wat deur die Groeistrategie vir Plaaslike Toerisme bemarkingsveldtog geteiken is. Verskaf EEN rede waarom die reisaanbieding die belangstelling van die geïdentifiseerde marksegment sal lok. (3 x 4) (12) 8.2 Lees die uittreksel en beantwoord die vraag. Die SAOG-lande, saam met die res van die wêreld, ly aan die ekonomiese skade deur die COVID-19 pandemie veroorsaak. Met inagneming van die verskeidenheid van aantreklikhede in die SAOG streek, kan die toerismebedryf ’n sleutelrol in vernuwing van plaaslike ekonomieë speel. [Verwerk uit https://www.futuredirections.org.au] Bespreek DRIE ekonomiese voordele van streekstoerisme vir SAOG lidlande as grendeltyd-beperkings verminder word en hulle hul grense vir streeksreise heropen. (3 x 2) (6) [22] Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

24 TOERISME (EC/NOVEMBER 2020) VRAAG 9 9.1 Bestudeer die uittreksels oor kliëntediens vir buitelandse toeriste en beantwoord die vrae. RAINBOW NATION LUGDIENS “Die vlerke van Suid-Afrika” SPESIALE MAALTYE Indien jy spesiale dieetvereistes het, stel ons betyds in kennis en ons sal ʼn spesiale maaltyd aan jou verskaf. Spesiale maaltyd-opsies Lae-kalorie dieet: Laevet en lae-suiker maaltyd. Asiatiese vegetariër-maaltyd: Vegetariese maaltyd met speserye en beperkte gebruik van suiwelprodukte. Kosjer-dieet: ʼn Maaltyd wat slegs uit kosjer-kosse bestaan, deur ʼn erkende spesialiskombuis voorberei. Hindoe-dieet: Maaltyd is voorberei deur Hindoe-dieetgewoontes en geloof te respekteer. Moslem-dieet: Maaltyd is voorberei deur Moslem-dieetgewoontes en geloof te respekteer. GROOT 5 WILDRESERVAAT BELANGRIKE PUNTE OM TE ONTHOU TYDENS VERWELKOMING VAN SJINESE BESOEKERS x ’n Mondelingse groet, eerder as fisiese kontak, is aanvaarbaar x Moenie druk, op die rug slaan of jou arm om jou Sjinese besoekers se skouers sit as jy hulle vir die eerste keer ontmoet nie. Sjinese hou nie daarvan dat vreemdelinge aan hulle raak nie x Gebruik beide hande as jy iets vir iemand gee, soos ʼn teekoppie of ʼn besigheidskaartjie 9.1.1 Noem EEN voedselproduk wat uit die volgende spesiale maaltye wat deur Rainbow Nation Lugdiens aangebied word, uitgesluit sal word: (a) Kosjer-dieet (2) (b) Moslem-dieet (2) (c) Hindoe-dieet (2) 9.1.2 In ʼn paragraaf, verduidelik TWEE voordele vir die Suid-Afrikaanse toerismebedryf as ondernemings strategieë implementeer om respek vir die kulturele en godsdienstige praktyke van buitelandse toeriste te toon. (2 x 2) (4) Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) TOERISME 25 9.2 Bestudeer die prentjie en beantwoord die vrae. ONS ERVARING BY PARADISE-HOTEL 9.2.1 Identifiseer die tipe klagte deur die gaste gebruik, nadat hulle terug- gekeer het huis toe, om hulle ontevredenheid met die diens wat deur Paradise-hotel gebied is uit te spreek. (2) 9.2.2 Stel EEN manier voor hoe die bestuur van Paradise-hotel, in reaksie op die klagte, die gaste kan beloon. (2) 9.2.3 Verduidelik TWEE voordele vir Paradise-hotel indien bogenoemde kliëntklagte bevredigend hanteer word. (2 x 2) (4) [18] TOTAAL AFDELING E: 40 GROOTTOTAAL: 200 Kopiereg voorgehou Blaai om asseblief