Skip to content

isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC November Exams 2015 Memo

MemorandumisiXhosa FALGrade 1220158 pages

Grade 12 isiXhosa FAL Paper 1 memorandum from the NSC November Exams 2015, 8 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC November Exams 2015

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE IBANGA 12 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO (FAL) IPHEPHA LOKUQALA (P1) NOVEMBA 2015 IMEMORANDAM AMANQAKU: 80 Le memorandam inamaphepha asi-8. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 2 DBE/Novemba 2015 NSC ICANDELO A: UVAVANYO LOKUQONDA UMBUZO 1 Ukumakisha uvavanyo lokuqonda 1. Ngenxa yokuba kugxininiswa kwingqiqo, upelo olungachanekanga neziphene zolwimi kwiimpendulo mazingohlwaywa ngaphandle kokuba ezo ziphene zitshintsha intsingiselo/ingqiqo. (Kuseyimfuneko ukuba iziphene zibonakaliswe.) 2. Ukuba umviwa usebenzisa amagama athatyathwe kolunye ulwimi olungelulo olu luviwayo, musa ukuwananza loo magama, kwaye ukuba impendulo isavakala ilungile, sukunika sohlwayo. Ukanti ke, ukuba igama elisuka kolunye ulwimi lisetyenzisiwe kwitekisi kwaye liyayincedisa impendulo, oku kuyakwamkeleka. 3. Ngokubhekiselele kwimibuzo emalunga nokuthatha icala uze uzixhase, akukho manqaku anikwayo kwiimpendulo ezingu-EWE/HAYI, noNDIYAVUMELANA/ ANDIVUMELANI. Isizathu/Ukunika ubungqina/nokuxhasa zizo ezimele ukunikwa ingqwalasela. 4. Akukho manqaku anikwayo kwiimpendulo ezingu-YINYANISO/BUBUXOKI, noYINYANI/LULUVO. Ukunika isizathu/ukunika ubungqina/ukuxhasa kukona makuthathelwe ingqalelo. 5. Xa impendulo efunwayo iligama elinye, aze umviwa anike impendulo esisivakalisi esipheleleyo, oku makumakishwe nje ngokuchanekileyo kuphela xa igama elichanekileyo likrwelelwe umgca ngaphantsi/ligqanyisiwe. 6. Ukuba kufunwa iimpendulo ezimbini/ezintathu iingongoma ezimbini-kwezintathu, aze umviwa anike ezingaphaya kweziqingqiweyo kumyalelo, makisha kuphela isibini okanye isithathu sokuqala ngokuhambelana nombuzo. 7. Kwamkele ukwahluka kwendlela yokubeka impendulo okudalwa kukusetyenziswa kweelwimi zengingqi. 8. Ngokubhekiselele kwimibuzo ekhethisa impendulo echanekileyo, yamkela ZOMBINI, unobumba ohambelana nempendulo echanekileyo KUNYE/OKANYE impendulo ebhalwe ngokupheleleyo. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 3 DBE/Novemba 2015 NSC 1.1 1.1.1 'Ukuxhaphaka kwala magama kubonakalisa ingcinga ephangaleleyo nenkolo yokokuba le nto ingumonde yenye yeziphiwo zendalo ezixabisekileyo esazinikwa nguMdali.' √√ (2) 1.1.2 Inzondelelo anayo imsa empumelelweni. √√/Inzondelelo izisa umvuzo oncumisayo ekugqibeleni. √√ [Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka] (2) 1.1.3 Siphuhlisa imeko exhomekeke kwenye.√√ (2) 1.1.4 IKumkani yagqwashumla yakhalala.√√ (2) 1.1.5 Usana lutsawula ngesikhalo.√√ (2) 1.1.6 B Ukuphuma kweenyembezi kancinci zimana zinqamka √/B√/ Ukuphuma kweenyembezi kancinci zimana zinqamka. √ (1) 1.1.7 '... sijonge imveku esancancayo ...' √√ [Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka] (2) 1.1.8 Ndiza kuhlamba iimpahla zam elixa iimpahla zisela amanzi. √√ [Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka] (2) 1.1.9 Bebevuka basenge.√/Bebekhaphela iimpahla.√/ Bebesiya ediphini.√ [Nayiphi enye kwezi] (1) 1.1. 10 Luluvo kuba akukho bungqina buphathekayo ngobunyani boku koko umbhali uvakalisa uluvo lwakhe.√√ (2) 1.1.11 Ngabantu abadala. √ (1) 1.1.12 'Amadoda anomonde egazini wowabona ngempumelelo kumashishini nasemisebenzini.'√√ (2) 1.1.13 Kunyanyezelwa iinzingo nezilingo zamashishini.√/Kuqokelelwa imali.√ [Nayiphi kwezi] (1) 1.1.14 Zizidubedube.√/Ziimfazwe.√/Ukunyembana. √ [Nasiphi isibini kwezi] (2) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 4 DBE/Novemba 2015 NSC 1.2 ISICATSHULWA B 1.2.1 YiNtshona-Koloni√ kulandele iMpuma-Koloni.√ (2) 1.2.2 YiMpuma-Koloni. √ (1) 1.2.3 Liphondo loMntlakoloni. √√ (2) 1.2.4 EMpumakoloni iiteksi zisetyenziswa kakhulu ngama-82.8 eepesenti ngaphezulu kunaseNtshonakoloni engama–50,7 eepesenti. √ (1) AMANQAKU ECANDELO A: 30 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 5 DBE/Novemba 2015 NSC ICANDELO B: USHWANKATHELO UMBUZO 2 Ukumakisha ushwankathelo Ushwankathelo malumakishwe ngolu hlobo: • Ulwabiwo-manqaku o Amanqaku asi-7 ngeengongoma ezisi-7. (Inqaku elinye ngengongoma nganye). o Amanqaku ama-3 olwimi. o Amanqaku ewonke: 10 • Ulwabiwo lwamanqaku olwimi xa umfundi engacaphulanga ngqo. o 1–3 iingongoma ezichanekileyo: Nika inqaku eli-1. o 4–5 iingongoma ezichanekileyo: Nika amanqaku ama-2. o 6–7 iingongoma ezichanekileyo: Nika amanqaku ama-3. • Ulwabiwo lwamanqaku olwimi xa umfundi esebenzise amazwi akhe naxa ecaphule ngqo. o 6-7 iingongoma ezicatshulwe ngqo: Makanganikwa NALINYE inqaku kwawolwimi. o 1-5 iingongoma ezicatshulwe ngqo: Makanikwe inqaku lolwimi LIBE LINYE. • Ubalo-magama: o Abakorekishi kulindeleke ukuba baliqinisekise ukuba alidlulanga kuma-70 inani lamagama asetyenzisiweyo. o Musa ukuthabatha amanqaku ukuba umlingwa akalibonakalisanga inani o lamagama asetyenzisiweyo okanye ukuba inani lamagama libonakaliswe ngokungachanekanga. o Ukuba udlule kwinani eliqingqiweyo, funda ugqibezele isivakalisi eso inani lamagama eliqingqiweyo liphela kuso ungayihoyi intsalela yesishwankathelo sakhe. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 6 DBE/Novemba 2015 NSC IINGONGOMA EZICATSHULWE NGQO USHWANKATHELO 1. Iititshala zithathe njengabahlobo bakho, kuba 1. Iititshala ngabahlobo zifuna uqhube kakuhle kwizifundo zakho azifuni ziyafikeleleka nangona koyikwa. Ewe ke bangakho abohlukileyo kodwa zingafani. isininzi sezaseYunivesithi ziyafikeleleka kwaye ziyazamkela izimvo ezahlukeneyo. Umthetho othi, 'kweli gumbi lokufundela kulawula mna', uyaphelelwa xa ugqiba ibanga le-12. 2. Sukuba neentloni, lucele uncedo xa ulufuna. Bakho 2. Cela uncedo kubacebisi abacebisi onokuthetha nabo malunga nezifundo bakho ungabi neentloni. omawuzithathe bekho nabo banokucebisa ngeengxaki onazo ebomini. 3. Lungisa izinto zakho ngendlela ukuze ubomi bakho 3. Lungisa izinto zokwenza bubelula. Khangela ukuba kufundwa eziphi ubomi bakho bube lula izifundo, nini, phi rhoqo xa uvuka, kuba ungalibala ezifana nokwazi amaxesha uphoswe sisifundo. Zahlule iincwadi zakho ezifundo kwangethuba. ngemibala ngokwesifundo ngasinye, ezokufunda, iifayile, nezokubhalela. 4. Sebenzani niliqela. Abanye abantu bayakuthanda 4. Kungakunceda ukufunda ukuzifundela bebodwa kanti, abanye basebenza neqela kwizifundo ezinzima kakuhle kwiqela apho kulula ukufumana kodwa ningabi ngaphezu iingcamango zabahlobo. Iqela malibe namalungu kwesihlanu. amahlanu, ukuze wonke ubani afumane ithuba lokuveza iimbono zakhe. Ubuncinci beqela bunyanzelisa wonke ubani athathe inxaxheba. 5. Yenza isicwangciso samaxesha okufunda xa 5. Isicwangciso samaxesha kusondele iimviwo. Bala iiyure esizidingayo isifundo singakunceda ukuze izifundo ngasinye ukuze uzabele amaxesha zakho zifumane amaxesha ngokulinganayo. Kukwabalulekile ukuzabela ixesha alingeneyo. lokuziphumza nokuba lusuku olunye. 6. Musa ukuwuthatha lula umsebenzi wesikolo kuba 6. Umsebenzi wesikolo mninzi nguwona unzima ngaphezu kweemviwo kwaye ngaphezu kweemviwo kufuneka uwugqibe ngexesha elibekiweyo. usenokufuna ukwenza Awunakuwufunda kubusuku obuphambi kwemini uphando. ofuneka ngayo! Usenokuthi kanti ufuna ukuba wenze uphando, oluquka udliwano-ndlebe nomntu othile. 7. Zonwabise, wenze into oyithandayo. Unganethuba 7. Yiba nosuku olunye lokufunda uzazi wenze nezinto ezintsha. Yakha lokonwaba wenze into nobuhlobo nabantu ongenakufane uthethe nabo. oyithandayo ukuze uzifumane Iyunivesithi iyakunceda ekuqondeni wahlule ixesha ukuba ungubani. lokonwaba, elokufunda, elomsebenzi wesikolo, nelokuphumla kanti nelokuxakeka. Xa wonwabile uqhuba kakuhle. Inani lamagama [207] [70 amagama] QAPHELA: Izifinyezi okanye ii-akhronim mazingasetyenziswa kodwa ukuba zithe zavela kushwankathelo mazibalwe ngokwamagama eziwameleyo. AMANQAKU ECANDELO B: 10 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 7 DBE/Novemba 2015 NSC ICANDELO C: IZAKHI NEMIGAQO YOKUSETYENZISWA KOLWIMI Ukumakisha iCandelo C 1. Upelo • Iimpendulo ezingoogama-nye/eziligama elinye mazimakishwe njengezichanekileyo nokuba upelo aluchanekanga, ngaphandle kokuba isiphene silahla intsingiselo efunwayo yegama. • Kwiimpendulo ezizizivakalisi ezipheleleyo, upelo olungachanekanga luya kohlwaywa xa isiphene sikweso sakhi solwimi sivavanywayo. • Xa uvavanyo lujoliswe kwisifinyezo, impendulo iya kwamkeleka xa ifakwe iimpawu zobhalo ngokuchanekileyo. 2. Izakhi zezivakalisi kufuneka zichaneke kwaye zisetyenziswe kwizivakalisi ezipheleleyo/njengoko umbuzo uyalela. 3. Ngokubhekiselele kwimibuzo ekhethisa impendulo echanekileyo, yamkela ZOMBINI unobumba ohambelana nempendulo echanekileyo KUNYE/OKANYE impendulo ebhalwe ngokupheleleyo njengechanekileyo. UMBUZO 3 3.1 Ziqinisekisiwe ngokuthamba, zikwazezexabiso.√ (1) 3.2 Koomama.√ Kuba sithi senzela bona lula√ (2) 3.3 Kukuchukumisa iintliziyo zabathengi ekujoliswe kubo. √√ (2) 3.4 Amakhwenkwe ma-3√,amantombazana ema-2.√ (2) 3.5 B√/B ingcinga ebethelelekileyo ngokwesini√/ingcinga ebethelelekileyo ngokwesini.√ (1) 3.6 Ackermans√/Jet√/Edgars√/Game√/Pep. √ [Naziphi ezimbini kwezi] (2) [10] UMBUZO 4 4.1 Krismesi √/Shoti √/Majita. √ [Nayiphi kwezi.] (1) 4.2 C√/C Yokumngqinela uShoti√/Yokumngqinela uShoti.√ (1) 4.3 Luvakalelo lokonwaba.√√ [Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.] (2) 4.4 Zibonisa ukuba le nto ayithethayo inenye intsingiselo.√√ (2) 4.5 Kungokuba isibizo silandela emva kwesimelabizo soqobo sokugxininisa.√√ (2) 4.6 NguThemba √ Siwela.√ (2) [10] Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 8 DBE/Novemba 2015 NSC UMBUZO 5 5.1 5.1.1 Kambe le nto ubuxoki iziindidi ezininzi. √ (1) 5.1.2 Okungafunekiyo.√ (1) 5.1.3 (a) bakwaMtyholi, -isalatha-ndawo√/isihlomelo sendawo√ (b) uMtyholi – isibizo.√ (2) 5.1.4 Aba bantu bayavana bathetha ulwimi lwesiXhosa bobabini√/Ulwimi lwesihlangu sam luyaphuma xa ndinxibe isihlangu√/Uzilume ulwimi kabuhlungu xa ebesitya inyama.√ [Nasiphi isibini esichanekileyo] (2) 5.1.5 Akanjalo ke umntu onolwimi√/Akakho njalo ke umntu onolwimi.√ (1) 5.1.6 Kungokuba silandela isimelabizo sokukhomba√/sokwalatha. √ (1) 5.1.7 Aba bantu√ balolu hlobo kuthiwa ngabaxabanisi. √ (2) 5.1.8 Umanyano. √ Umanyano luyasakha isizwe√√ [Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka] (3) 5.1.9 Rhu.√ (1) 5.2 5.2.1 ... ubethela ...√ (1) 5.2.2 A√/A Inkwenkwe ibetha amagubu√/Inkwenkwe ibetha amagubu.√ (1) 5.2.3 'Daniel, betha amagubu', watsho umhlobo wakhe.√√/ 'Daniel betha amagubu', watsho umhlobo wakhe. √√ (2) 5.2.4 Isenzi Ixesha lesenzi ... yawudlala ... √ Ixesha eladlulayo. √ (2) [20] AMANQAKU ECANDELO C: 40 AMANQAKU EWONKE: 80 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha

Study this subject

More from Grade 12 isiXhosa FAL

View all