Skip to content

isiZulu FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2017 Memo

MemorandumisiZulu FALGrade 12201715 pages

Grade 12 isiZulu FAL Paper 2 memorandum from the NSC June Exam 2017, 15 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC June Exam 2017

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS ISIZULU ULIMI LOKUQALA LOKWENGEZA (FAL) IPHEPHA LESIBILI (P2) 2017 IMEMORANDAMU AMAMAKI: 70 Le memorandamu inamakhasi ayi-16. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 2 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQEPHU A: INOVELI UMBUZO 1: KUSINDA KWEHLELA ENDODENI – SJ Mchunu ISIQESHANA A 1.1 Indaba yokuthi uManyoba usezohola kangcono ngoba usekhushulelwe esikhundleni.√ (1) 1.2 Babesichitha ngokucula.√/Kwakuxoxwa ngezintombi ababezishiye emakhaya.√/Kwakuxoxwa ngokukade kwenzeka ngoKhisimuzi.√ (1) 1.3 • Omaqandakawayiba√ • Ompevu √ (2) 1.4 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Amadolobha aseduzane naseMsinga mancane ngobukhulu√√/ amathuba omsebenzi ayivelakancane√√/ • Izinsizwa ezazisebenza emadolobheni amakhulu zazihola kangcono. Lokhu kwakwenza ukuba lezo zasemadolobheni amancane zihalele ukuyosebenza emadolobheni amakhulu. √√/ • Izinsizwa ezazisebenza eThekwini noma eGoli zazihlonishwa ngoba zazigqoka kahle kakhulu. √√ (4) 1.5 C√/ukuqhudelana√ (1) 1.6 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Weqa epulazini wayohlala eGoli ehositela, lokhu kwamlethela izinselelo eziningi.√/ • Udweshu oluningi empilweni yakhe luvela ngesikhathi esesebenza eGoli.√/ • Ukuthola kwakhe umsebenzi ongcono eGoli, kwamenza ukuthi akwazi ukulobola, aganwe, akhulise abuye afundise nezingane zakhe.√/ • Uma esekhulile engasakwazi ukusebenza, kusuka udweshu, izingane zakhe zingasakwazi ukumondla.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi) (2) 1.7 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • UManyoba usekwazi ukufunda naye abuye afundise izingane zakhe.√/ • Amadolobha asethuthukile. Abantu sebeyakwazi ukuyofuna umsebenzi.√/ • Sibuye sithole izitimela, amahositela, amafemu, imizi yesilungu nokunye eGoli okufakazela ukuthi isikhathi samanje.√/ • Sithola nemizi yesilungu eThekwini okuhlala kuyona enye yezingane zikaManyoba.√/ • Ekuwineni kwabo iLotho, bakhokhelwa ngesheke.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi) (3) 1.8 Usisebenzise kahle ngoba ugcizelela ukuthi izinsizwa zazicula kahle kakhulu√√/zazinamazwi amahle√√/zazinamaphimbo amnandi njengemizwilili√√/zazingamagagu.√√ (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 3 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 1.9 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Ngangingancenga umama ukuba angaqhubeki nokuhlukumeza ugogo.√/ • Ngangiyocela ubaba ukuba amkhuze umama.√/ • Ngangingacela omalume ukuba bangenelele.√/ • Ngangiyobikela abezenhlalakahle.√/ • Zingene izindaba zabantu abadala.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi kuphela nje uma kwesekeleka ngokwakhayo.) (2) 1.10 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: Ngiyavumelana • Wakhushulelwa esikhundleni emsebenzini.√/ • Wasizwa umlungu othile kade elinyazwe izigebengu.√/ • Wawina iLotto. √/ • Wafunda ngempumelelo esemdala eGoli. √/ • Wazuza izincwadi zokushayela.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi) (2) KANYE ISIQESHANA B 1.11 UManyoba nendoda ayehamba nayo bagibela imoto yezigebengu. Izigebengu zabakhiphela imimese zibafuna imali. Zabashaya, zabashiya zicabanga ukuthi bafile.√√ (2) 1.12 1.12.1 D√/Isithakazelo sakwaMchunu.√ 1.12.2 A√/Ulanywa nguLukhoso.√ 1.12.3 B√/Wayenamapulazi amaningana.√ 1.12.4 C√/Wayenamakhosikazi amabili. √ (4) 1.13 OKUKODWA kwalokhu: • Kwaphepha izimpilo zabo.√√/ • Wabayisa esibhedlela ukuze bathole ukwelashwa.√√ (2) 1.14 OKUKODWA kwalokhu: Ukuveza ukuthi: • Kuyingozi ukuhamba indawo ende sekuhlwile√ ngoba ungahlangabezana nezigebengu, zikulimaze.√/ • Ungabathembi kalula abantu ongabazi√ ngoba ubugebengu sebandile namuhla.√/ • Uma sewuhlwelwe, ungagibeli izimoto ezingezona izithuthi zomphakathi ezaziwayo nezisemthethweni√ ngoba kungaba nzima ukubona ezezigebengu.√/ • Kubalulekile ukusiza umuntu osuke elimele√ ngoba uyamsindisa ekufeni/uyasinda ekufeni. √ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) 1.15 • Wayezimisele ngokubathatha bobabili ahlale nabo kwakhe, babondle.√ • Wasola umyeni wakhe uMduduzi ngukungababandakanyi engxoxweni lapho bathatha khona isinqumo sokubehlukanisa.√ (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 4 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 1.16 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Isiphetho siveza ukuxazululeka kwenkinga ekade ibhekene nomlingiswa omkhulu, okunguManyoba.√/ • Sishiye imibuzo ethile engaphendulekile kubafundi njengokuthi baba njani ubudlelwane phakathi kukaManyoba namadodana akhe emveni kwesigameko sokwabiwa kwefa nokunye.√/ • Kukhona ingwijikhwebu, uManyoba waba ifa elabela abazukulu esikhundleni sokunika abantabakhe.√/ • Ishiya isifundo esithile kubafundi sokuthi kubalulekile ukuhlonipha nokuphatha kahle abazali bakho.√/ • Isiphetho sakhe sigoqa/sisonga konke obekwenzeka endabeni. UManyoba wabela abazukulu ifa lakhe, ushiya ngaphandle amadodana akhe ngenxa yokumphatha kabi. √ (3) [35] NOMA UMBUZO 2: UMSHADO – N Zulu ISIQESHANA C 2.1 UZenze.√ (1) 2.2 Okukodwa kwalokhu: • Wayesaba umlisa owayehamba noTholakele.√/ • Wabona uTholakele ehamba nomunye umuntu wesilisa. √ (1) 2.3 Okubili kwalokhu: • Wayeqashe kwakhe. √/ • Babenza naye ubugebengu.√/ • Babezwana ngoba wayesemthatha njengoyise.√/ • Babengabangani.√ (2) 2.4 Okukodwa kwalokhu: • Wayefuna ukumeshela.√√/ • Wayefuna ukumtshela ukuthi uyamthanda.√√/ • Wayefuna ukuxoxa naye. √√ (2) 2.5 Okubili kwalokhu: • Ukuthi sebembonile. √/ • Ukuthi bafuna ukumxosha. √/ • Kokunye le ndoda iyolanda isikhali manje √ (2) 2.6 B√ /ukuhamba kancane√ (1) 2.7 Okukodwa kwalokhu: • Uthe evusa ikhanda wabona uTholakele emqhweba.√√ • Uthe ebona wayesalela manje uTholakele. √√ (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 5 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 2.8 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Ukuhlushwa kwakhe amaphupho kwakhula.√/ • Wadutshwa umalume wakhe.√/ • Othisha bambhinqa.√/ • Wehlelwa isithunzi emphakathini.√/ • Impilo yakhe yaba sengozini ngesikhathi ehlaselwa uBhatomu.√/ • Walahlekelwa imali eningi elobola uTholakele.√/ • Baxabana nonina ngoba bengaboni ngaso linye.√/ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) 2.9 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Indaba yenzeka enkathini yamanje sekunemijondolo. UTholakele uhlala eNyawushane okuyindawo eyimijondolo.√/ • Kwande ubugebengu njengoba uBhekani eqolwa uZenze imali yakhe.√/ • Kwande izidakamizwa nemali yomgunyathi eyayijwayele ukuphathwa uPamella.√/ • Umlungu usekwazi ukuvakasha, alale endaweni yabaMnyama. √ • Ezokuthutha zitholakala kalula, uBhekani watholana noTholakele esitobhini.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (3) 2.10 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: Kwakufanele ngoba: • UTholakele wayemuhle.√/ • UTholakele wayeme kahle emzimbeni.√/ • Wayegqoke izingubo ezimfishane.√/ • Wabona sengathi uTholakele unobuntu ngoba wamcoshela iduku lakhe. √ NOMA Kwakungafanele ngoba: • Wayengakamazi kahle.√/ • Wayezilile.√/ • Wayengayazi imvelaphi yakhe.√/ • Kwakumele azithibe angavumeli ukulawulwa imizwa yakhe.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) 2.11 Imibono iyokwehlukana. NGANGIYOVUMA NGOBA: OKUKODWA kwalokhu. • Ingane kadadewethu ongasenaye uyise.√√/ • Kwakuyisifiso sakhe ukushada umuntu amthandayo.√√/ • Ngenzela ukugcina umndeni uzwana.√√ NOMA NGANGINGEVUME NGOBA: OKUKODWA kwalokhu. • Ngoba ngabe sengizwe ngesimilo sikaTholakele esibi.√√/ • Ngangizosaba ukuthela umndeni ngehlazo.√√/ • Imvelaphi yakhe angiyazi.√√/ • Mdala kunoBhekani.√√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 6 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQESHANA D 2.12 Othisha babembhinqa ngegama lomfelokazi. Babecasulwa ubudlelwane ayenabo noTholakele. √√ (2) 2.13 2.13.1 B√ /ULindiwe√ 2.13.2 A√ /UPamella√ 2.13.3 D√ /UTholakele√ 2.13.4 C√ /UBhekani√ (4) 2.14 Baboshwa, uTholakele wangabe esashada. √√ (2) 2.15 Iphuzu ELILODWA kwalandelayo. • Kubalulekile ukulalela uma abantu bekuxwayisa ngomuntu.√ UBhekani akalalelanga ngesikhathi uSfiso emxwayisa ngoTholakele.√/ • Kumele umazi kangcono umuntu osuke uzimisele ngokumshada. √ UBhekani akazange azinikeze isikhathi sokumazi kabanzi uTholakele, wavele wajaha ukumshada.√/ • Kuhle ukulalela unembeza.√ Ngesinye isikhathi uBhekani wayesola izenzo zikaTholakele kodwa abuye azibe, angawulaleli unembeza wakhe.√ (Nokunye okuyoshiwo umfundi) (2) 2.16 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Kutholakala kushe izimpahla zikaBhekani kungaziwa ukuthi zishiswe ngubani. √ / • Umshado kaBhekani awuphumelelanga ngenxa yolaka lukayise.√/ • Ubaba kaBhekani uyawuhlupha umndeni ngamaphupho.√/ • UTholakele uphupha ejahwa ibhubesi. √ (2) 2.17 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Isiphetho siveza ukuxazululeka kwenkinga ekade ibhekene nomlingiswa omkhulu, okunguBhekani.√/ • Sishiye imibuzo ethile engaphendulekile kubafundi njengokuthi bagcina beshadile yini oLindiwe noBhekani.√/ • Kukhona ingwijikhwebu, uBhekani ugcina engashadanga noTholakele.√/ • Ishiya isifundo esithile kubafundi sokuthi kubalulekile ukulalela nokuhlonipha abazali bakho.√/ • Isiphetho sakhe sigoqa konke obekwenzeka endabeni. Ukungaphumeleli komshado phakathi kukaBhekani noTholakele ngenxa yokuboshwa kukamakoti nabangani bakhe.√ (3) [35] AMAMAKI ESIQEPHU A: 35 NOMA Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 7 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQEPHU B: UMDLALO UMBUZO 3: ABABULALI BENYATHI – RM Mngadi ISIQESHANA E 3.1 Uboshelwe ukushaya uMbandlwa√ (1) 3.2 Wayezobe eseyovela enkantolo ngecala ayelenzile.√ (1) 3.3 Wathi ubona kungcono azehlise enkosini√ noma ayeke kwabona ubukhansela lobu.√ (2) 3.4 Babubuhle ngoba babeyithanda inkosi beyihlonipha bethi bangayifela nokuyifela.√√ (2) 3.5 UDlamini uyena owayengumholi wabantu ababengahambisani nekhansela. Ukuboshwa kwakhe kwakuzokwenza ukuthi abantu besabe. √√ (2) 3.6 A√/Ukubuza into esobala.√ (1) 3.7 Ashile! √√/ Kuhle-ke uma eboshiwe.√√ (2) 3.8 Cha. Uma ungumholi okhethwe ngabantu kumele uzehlise ukwazi ukusebenzisana nabantu nazo zonke izinhlaka zobuholi emphakathini.√√ (2) 3.9 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Kukhona ukushayisana phakathi kwezindlela zokuphatha phakathi kweKhansela uDuma kanye nenkosi uShandu.√/ • Sekunoqhekeko phakathi kwabantu bomphakathi.√/ • Sekukhona nodlame, abantu sebelahlekelwe yizimpilo zabo.√/ • Ukubhidlika kwemindeni, uMaShezi wahamba waya kubo washiya uDuma.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (3) 3.10 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: NGIYAVUMELANA. • Kwabambezeleka intuthuko√/ • Kwalahleka imiphefumulo, izingane zasala ziyizintandane.√/ • Kwaqembukelana umphakathi.√/ • Inkosi yavukwa yisifo senhliziyo ngenxa yengcindezi.√/ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) 3.11 Imibono iyokwehlukana: • Ngangiyobaleka ngiye ekhaya ngenxa yokwesaba. √√/ • Ngangiyobikela amaphoyisa. √√/ • Ngangiyokhuluma nenkosi. √√/ • Ngangiyoncenga umyeni wami ukuthi azehlise akhulume nenkosi. √√ • Ngangiyozihlalela nje ngingenzi lutho ngoba uDuma wayenenkani. √√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 8 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQESHANA F 3.12 UDlamini wawuhlakaza umhlangano,√ kwagcina sekunokuphambana phakathi kwakhe noMbandlwa kwaphetha ngokuthi uDlamini ashaye uMbandlwa. √ (2) 3.13 3.13.1 C/Usihlalo womhlangano.√ 3.13.2 D/Inkosikazi yenduna.√ 3.13.3 A/Isikole okwakubanjelwe kuso umhlangano.√ 3.13.4 B/Unogada wenkosi. √ (4) 3.14 Ubufakazi bakhe abuzange bube nesisindo.√√/ Icala lahlehliswa.√√ (2) 3.15 OKUBILI kwalokhu: • Kusemzini wenkosi ntambama ngoMsombuluko. √/ • Kunomhlangano wenkosi, induna kanye namadoda omkhandlu wenkosi.√/ • UMhlangano usendlini eyakhelwa imihlangano yomkhandlu. √ • Nokunye okungamagama akubakaki.√ (2) 3.16 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Kwaba nomthelela omubi ngoba kwaba khona ukuxabana phakathi kwenkosi nekhansela.√/ • Ubuholi bendabuko abuzange bamukele ubuholi bentando yeningi.√/ • Kwase kukhona abantu ababengasayihloniphi inkosi.√/ • Inkosi yazibona isiphucwe amandla.√/ • Inkosi yayilwesaba uguquko. √ (2) 3.17 Uwulandele ngoba: Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Kuvelile ukwethulwa komlingiswa oqavile esingenisweni, okunguDuma√/ • Siyitholile inkinga umlingiswa oqavile abhekene nayo, okungukungemukelwa kwakhe inkosi yendawo, uShandu.√/ • Isingeniso siqoqekile, sibekeke ngamagama ambalwa.√/ • Isizinda siyacaca esingenisweni, okuyindawo yasemakhaya ngesikhathi sanamuhla, isimo senhlalo phakathi kukaDuma nenkosi uShandu. √ • Udweshu phakathi kwekhansela nenkosi luyasuka. √ (3) [35] NOMA UMBUZO 4: ISIKO NELUNGELO – N Zulu ISIQESHANA G 4.1 Yingoba ushonelwe ngumyeni wakhe.√ (1) 4.2 Wakwazi ukwamukela isimo sokushonelwa, wasedlulisa wangalokhu efuna imbangela yokufa komyeni wakhe.√ (1) 4.3 Abasemzini babefuna uThenjiwe angenwe nguDumisani nakuba yena (2) engamthandi. √√ Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 9 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 4.4 Yingoba wayesesemanzini/esazilile esanda kushonelwa ngumyeni wakhe.√√ (2) 4.5 C√ /Kuyaphoxa. √ (1) 4.6 Into abangakwazi ukuyiqeda isizungu nenkumbulo kaSikhumbuzo. √ (1) 4.7 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Samxabanisa noyise ngoba wayekubona kuyihlazo lokhu.√/ • Abezwananga ngoba kwakuzodingeka abuyisele ilobolo.√/ • Abasemzini bamxakazisa ngoba babengafuni ahambe bethi akavume ukungenwa nguDumisani.√/ • Kwagcina kuboshwe kwaphinde kwafa uSipho kade ethi uzama ukulamulela yena uThenjiwe√/ • Kwagwazwa uDumisani ngenxa yenkinga yakhe uThenjiwe.√/ • Kwagula kakhulu ugogo kaThenjiwe akangashona ngenxa yokuphatheka kabi ngokwenqaba kwakhe ukungenwa uDumisani. √ (2) 4.8 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • UThenjiwe ushonelwe ngumyeni wakhe asanda kushada naye.√/ • Kunokungezwani emndenini wakwaZungu, uThenjiwe akafuni ukungenwa uDumisani.√/ • UThenjiwe akaboni ngaso linye noyise.√/ • UNondumiso uxabana noyise kanye nabakwaZungu. √ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (3) 4.9 Iphuzu ELILODWA kwalandelayo: • Wayeyomxosha ngoba ethi uzokonisa umakoti wakwakhe. √√/ • Wayeyomtshela ukuthi angeke siphumelele isifiso sakhe. √√/ • Kwakuyoba nobutha phakathi kukaMaMbatha noGugu noThenjiwe.√√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) 4.10 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Siyamthola umlingiswa oqavile/omkhulu esingenisweni somdlalo okunguThenjiwe.√/ • Siyayithola inkinga abhekene nayo yokuphoqwa ukuthi avume ukungenwa nguDumisani.√/ • Siyayithola imbangela yezinkinga zomlingiswa omkhulu okungukushonelwa ngumyeni wakhe.√/ • Isingeniso siqoqekile, sibekeke ngamagama ambalwa.√/ • Isizinda siyacaca esingenisweni, okuyindawo yasemakhaya ngesikhathi sanamuhla, isimo phakathi kukaThenjiwe nabasemzini asisihle.√ (3) 4.11 Imibono iyokwehluka. Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Ngangiyobaleka ngiye kude noma ekhaya.√/ • Ngangiyophika ngime ngentaba.√/ • Ngangiyoba namahloni ngimcele angatsheli muntu.√/ • Ngangiyolichitha itiye ngicishe ubufakazi ukuthi ushevu lona engiwufakayo. √ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 10 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQESHANA H 4.12 uMaMbatha√/ uninazala kaThenjiwe√/ umlingani kaMondise noMaMkhize.√/ unina kaDumisani√/ inkosikazi kaZungu.√ (1) 4.13 OKUKODWA kwalokhu: • UDumisani ulinyazwe yisoka likaThenjiwe√√/ • Wathi ingane yakhe uDumisani ugwazwe yizigebengu ezihlangene noThenjiwe.√√ • Bamlalela endleleni. √√ (2) 4.14 4.14.1 C√/Unodlame nenkani.√ 4.14.2 D√/Wahlangana noThenjiwe endleleni.√ 4.14.3 A√/Usekela ilungelo kunesiko.√ 4.14.4 B√/Akakwazi ukuzithathela izinqumo.√ (4) 4.15 Uyise wamxosha kubo wathi angaphinde eze ngoba wonisa uThenjiwe.√√ (2) 4.16 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Kubo kaThenjiwe√/, • Baphumile bami phandle√/, • Bebona umuntu ozayo ohamba ekhala. √/ • Nokunye okungamagama akubakaki.√ (2) 4.17 OKUKODWA kwalokhu: Kumchaza njengomuntu: • Owaziyo amalungelo akhe njengomuntu wesifazane. √√/ • Owamelayo amalungelo akhe. √√/ • Ophumela obala ngento angayithandi, angambuluzi. √√/ • Onenkani. √√ • Onothando lwangempela ngomyeni wakhe nakuba esashona. √√ Nokunye okunembayo okuyoshiwo umfundi) (2) 4.18 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo ezigabeni zombili. • UThenjiwe wayeyogcina exabene nomndeni wakwaZungu.√/ • UDumisani wayeyoqhubeka nokuthandana nomama wengane yakhe.√/ • Isifiso sikaThenjiwe sokuthi kuhlonishwe ilungelo lakhe sasiyofezeka. √/ • Wayezoboshelwa icala lokuzama ukubulala. √ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo umfundi.) (2) [35] AMAMAKI ESIQEPHU B: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 11 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE IZINYEMBEZI ZOTHANDO – DBZ Ntuli (Umhleli) UMBUZO 5 5.1 Lapho Kukhona Uthando – NE Mbesa ISIQESHANA I 5.1.1 OKUKODWA kwalokhu: • Wathi ujatshuliswa ukuthi uSebenzile usephapheme.√√/ • Wayejatshuliswa ukuthi uSebenzile useyakwazi ukukhuluma.√√ (2) 5.1.2 Waphashanyiswa yizwi elimemezayo.√ (1) 5.1.3 Wayeyohlangana nesoka lakhe.√/ Wayeyobona umndeni ayezoshadela kuwo. √ (1) 5.1.4 Kwamsiza ngokuthi wayemtolikela okwakushiwo ngumshayeli ngoba yena wayengaluzwa ulimi olwalukhulunywa.√√ (2) 5.1.5 B√/Libuhlungu√ (1) 5.1.6 Okukodwa kwalokhu: • Kungene umama oseqinaqinile nje ulandelwa umhlengikazi ... kanjani?√√/ • Siyabonga ngoba usuphapheme mntanami. √√ (2) 5.1.7 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Waketulwa yisikebhe.√/ • Wayengakwazi ukubhukuda.√/ • Walimala.√/ • Kwalahleka zonke izikhwama zakhe.√/ • Kwalahleka amaphepha okuba kule ndawo. √ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) 5.1.8 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Sekukhona ezokuthutha zesimanje. USebenzile wayegibele isitimela, ibhasi nesikebhe.√/ • Abantu besifazane sebekwazi ukuthatha uhambo olude bengaphelezelwa. USebenzile wayeya kwaBulawayo ehamba yedwa.√/ • Sekukhona ukwelapha ngokwaseNtshonalanga. USebenzile wazithola evuka esibhedlela esekhuluma nomhlengikazi.√/ • Sekukhona amahhotela. USebenzile wayezofikela ehhotela. √/ • Sekukhona ukweshelana ngezincwadi.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 12 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 5.1.9 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Ungazithola usuhlushwa yizinto zokuhamba njengoba kwenzeka kuSebenzile.√/ • Ungazithola ungasakwazi ukuxhumana nabantu ngenxa yokungaluqondi ulimi njengoSebenzile.√/ • Uma uvelelwa yingozi ungazithola ungazi ukuthi uzoluthola kanjani usizo, njengoba nakho futhi lokhu kwenzeka kuSebenzile.√/ • Ungaduka, uhlangane nezigebengu zikuqole. √ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (3) 5.1.10 Iqiniso. Yiphuzu ELILODWA kwalandelayo: • Bakwazi ukuthi bamsize bamnakekele yize babengamazi ngenkathi esevelelwe yingozi.√√/ • UBen wakwazi ukuthi amhlangabeze amnakekele endleleni.√√/ • Bamlungisela izncwadi zokuthi abuyele emuva. √√ (2) KANYE 5.2 'UNozimoto' – NAP Khumalo ISIQESHANA J 5.2.1 UNtokozo Jiyane√/ uNtokozo√/ uJiyane.√ (1) 5.2.2 Yiphuzu ELILODWA kwalandelayo: • Ukuhamba ekhaya angashiyi muntu√/ • Ukugibela izimoto angazazi.√ • Ukugqoka ithuphisi ebe engekho yena. √ (1) 5.2.3 5.2.3.1 C√/Umngani kaKaMaseko.√ 5.2.3.2 D√/Umshayeli wemoto. √ 5.2.3.3 A√/Owesifazane onguKaMaseko.√ 5.2.3.4 B√/Isigebengu esasisehlathini.√ (4) 5.2.4 Amaphuzu AMABILI kwalandelayo: • Bamiswa amaphoyisa, babaleka.√/ • Amaphoyisa adubula isondo lemoto.√/ • Imoto yagingqika, amaphoyisa ayeseyababopha.√ (2) 5.2.5 UKaMaseko uyathatha uyabeka manje engqondweni.√ (1) 5.2.6 Iphuzu ELILODWA kwalandelayo: Simveza njengomntu: • Onesikhwele√√/ • Onovalo lokuthathelwa unkosikazi wakhe√√/ • Onothando kakhulu ngonkosikazi wakhe.√√/ • Ongamethembi unkosikazi wakhe. √√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo umfundi) (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 13 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 5.2.7 Yiphuzu ELILODWA kwalandelayo: • Ubugebengu abubuyiseli.√ Izigebengu ezazizama ukuthumba uKaMaseko zaboshwa.√/ • Uma ungumuntu wesifazane kumele ukwesabe ukuhamba ngezimoto ongazazi.√ UKaMaseko wadlwengulwa ngenxa yokugibela izimoto angazazi.√/ • Kuhle ukulalela uma ukhuzwa.√ UJiyane wayehlale emkhuza umkakhe kodwa engamlaleli.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo umfundi.) (2) 5.2.8 Imibono iyokwehlukana. Umusho OWODWA kwelandelayo: • Kwakusuka ngaphakathi ngoba uNtokozo wayemthanda umkakhe. √√/ NOMA • Wayenzela laba ababemncenga ngoba wavele waphendula ngegama elilodwa nje kuphela elithi, 'Kuyezwakala', akangenaba ngamazwi.√√ (2) 5.2.9 Izimpendulo ziyokwehluka: OKUKODWA kwalokhu: Ngiyazwelana naye ngoba: • Wayengaqondile ukuganga ngohambo lwakhe lwasedolobheni.√√/ • Lesi sehlakalo sasingehlela noma ngubani.√√/ • Wahlukumezeka kakhulu emoyeni.√√/ • UJiyane wayemphilisa impilo yesiboshwa.√√ NOMA Angizwelani naye ngoba: • Wayekade emkhuza umyeni wakhe ngobungozi bokuvakashela edolobheni ehamba yedwa.√√/ • Wakhombisa ukungamhloniphi uJiyane ngokweqa umyalelo wakhe. √√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo umfundi) (2) [35] AMAMAKI ESIQEPHU C: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 14 DBE/2017 SCE – Imemorandamu ISIQEPHU D: IZINKONDLO AMAHLOKOHLOKO/IZINKWAZI ZOTHUKELA – EJ Mhlanga no JJ Thwala UMBUZO 6 6.1 Ungumzali Onjani? – LMMS Madondo 6.1.1 OKUKODWA kwalokhu okulandelayo: - Ukudela igazi lakhe lichitheke ezindabeni.√/ - Sithi sihlezi sithokozile Kodwa abesibophel’ amanqina enyathi. √/ - Ukulahla izingane zakhe. √. (1) 6.1.2 Kudele umakhasane.√√ (2) 6.1.3 Evikelekile/ephephile√ (1) 6.1.4 Ongasingathi amachwane akhe.√ (1) 6.1.5 Ungumzali onjani? √ (1) 6.1.6 Ahlabane ngaso imizuzwana Asitshinge phezulu √ Imvumelwano siqalo. √ (2) 6.1.7 D/Ukuhlelela omunye umuntu into embi.√ (1) 6.1.8 Lo mzali wayedla asuthe lapho ayehlala khona akhohlwe yizingane zakhe, engazi nokuthi zilele zidleni.√√ (2) 6.1.9 Ukufundisa izingane indlela okumele ziphile futhi ziziphathe ngayo empilweni.√√ (2) 6.1.10 Amaphuzu AMATHATHU kwalandelayo: • Izingane zingazithola sezihlukunyezwa ngoba zingenaye umzali ozozivikela.√/ • Zingancishelwa amathuba okufunda.√/ • Ngeke zondleke ngendlela.√/ • Zingagcina sezingene ebugebengwini√/ • Zingagcina sezithengisa imizimba.√/ • Izingane zingagcina sezimzonda. √/ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (3) 6.1.11 Imibono iyokwehlukana Yiphuzu ELILODWA kwalandelayo: • Ngangiyobika kwabezenhlalakahle.√√/ • Ngangingabikela amaphoyisa.√√/ • Ngangingacela usizo lomndeni.√√/ • Ngangingaya kubaholi bezenkolo. √√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo ngumfundi.) (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 15 DBE/2017 SCE – Imemorandamu 6.2 UNozidumo – LMMS Madondo 6.2.1 nkosazana.√ (1) 6.2.2 eMelika √ (1) 6.2.3 Uyididiyele kwaphela izinseka Zobumame obamumatha izinyanga.√√ (2) 6.2.4 Zobumame obamumatha izinyanga.√/ Abantwana babantu abazocoboshiswa.√ (1) 6.2.5 Imbongi ithi uyiphakile uNozidumo wanamathela kwabakhulu. √√ Ithi uyikhombile engahlehliyo wayiyisa kuNtshebende, yahamba ekamabuyaze.√√ (4) 6.2.6 Yadla mfazi yadla ndoda kuSadamu.√√/umugqa wama-27.√√ (2) 6.2.7 Impi/ukuhlasela.√ Inkondlo yonke ikhuluma ngempi kaNozidumo ehlasela uSadamu.√ (Nokunye okunembayo okuyoshiwo umfundi) (2) 6.2.8 Okukodwa kwalokhu: • Baningi abantu ababulawa nguNozidumo ngesihluku√√/ • Baningi abantu ababulawa nguNozidumo ngenxa yenhliziyo embi ayenayo.√√ (2) 6.2.9 Ngiyavumelana. Imigqa efakazela lokhu owama-36 nowama-37: Babenzeni uma bezicijela imikhonto yabo?√ Kakade igquzelwa ubisi lwayo.√ (2) [35] AMAMAKI ESIQEPHU D: 35 AMAMAKI ESEWONKE: 70 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha

Study this subject

More from Grade 12 isiZulu FAL

View all