Skip to content
Question paper

Isizulu Fal Grade 12 P2 NSC November 2025 QP (isiZulu)

Grade 12 Isizulu Fal Paper 2 question paper from the NSC November Exam 2025 (isiZulu), 32 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

Subject: Isizulu FalGrade 12202532 pages
Download

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Confidential NATIONAL SENIOR CERTIFICATE IBANGA LE-12 ISIZULU ULIMI LOKUQALA LOKWENGEZA (FAL) IPHEPHA LESIBILI (P2) LWEZI 2025 AMAMAKI: 70 ISIKHATHI: Amahora ama-2½ Leli phepha linamakhasi angama-32. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 2 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential IMIYALELO KWABAHLOLWAYO 1. Fundisisa kahle le miyalelo ngaphambi kokuba uphendule imibuzo. 2. Ungayifundi yonke imibuzo ekuleli phepha. Bheka OKUQUKETHWE ekhasini elilandelayo bese umaka izinombolo zemibuzo yezincwadi ozifundile kulo nyaka. Ngemuva kwalokho funda le mibuzo bese ukhetha imibuzo ezincwadini EZIMBILI ozophendula ngazo. 3. Leli phepha LINEZIQEPHU EZINE: ISIQEPHU A: Inoveli (35) ISIQEPHU B: Umdlalo (35) ISIQEPHU C: Izindaba ezimfishane (35) ISIQEPHU D: Izinkondlo (35) 4. Phendula imibuzo EMIBILI kuphela, kunoma yiziphi iziqephu ezimbili ezilandelayo (umbuzo OWODWA esiqeshini NGASINYE.) ISIQEPHU A: INOVELI Phendula umbuzo ngenoveli EYODWA oyifundile. ISIQEPHU B: UMDLALO Phendula umbuzo ngomdlalo OWODWA owufundile. ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE Phendula imibuzo ngazo ZOMBILI izindaba ezimfishane ezihlolwayo. ISIQEPHU D: IZINKONDLO Phendula imibuzo ngezinkondlo EZIMBILI ezibuziwe. 5. Sebenzisa uhlu lokubheka imibuzo ephenduliwe ('checklist') ukubheka ukuthi ukhethe ngendlela efanele yini. 6. Landela imiyalelo esekuqaleni kwesiqephu NGASINYE ngokucophelela. 7. Bhala izinombolo kahle njengoba zibhaliwe kuleli phepha lemibuzo. 8. Qala ISIQEPHU NGASINYE ekhasini ELISHA. 9. Indlela yokuhlela isikhathi encomekayo: Sebenzisa isikhathi esicishe sibe imizuzu engama-75 esiqeshini ngasinye. 10. Bhala ngobunono nangesandla esifundekayo. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 3 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential OKUQUKETHWE 2025 Leli khasi lizokusiza ukukhetha imibuzo ofisa ukuyiphendula ngaphandle kokufunda yonke imibuzo. ISIQEPHU A: INOVELI Phendula noma yimuphi umbuzo OWODWA kulesi siqephu. IZINOMBOLO ZEMIBUZO AMAMAKI IKHASI 1. Ithemba Lami 35 5 2. Kusinda Kwehlela Endodeni 35 8 3. Umshado 35 11 ISIQEPHU B: UMDLALO Phendula noma yimuphi umbuzo OWODWA kulesi siqephu. 4. Ababulali Benyathi 35 14 5. Icala Kaliboli 35 18 6. Isiko Nelungelo 35 22 ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE Phendula imibuzo kuzona ZOMBILI izindaba ezimfishane ezihloliwe. 7.1 'Amathunzi Ezintaba' 18 26 7.2 'Ingcebo Yezicebi Nezimpofana' 17 28 ISIQEPHU D: IZINKONDLO Phendula imibuzo YOMIBILI kulesi siqephu. 8.1 'Nonkululeko' 18 29 8.2 'Sezibuya Inhlazane' 17 31 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 4 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential Uhlu Lokubheka Imibuzo Ekhethiwe ('Checklist'): ISIQEPHU IZINOMBOLO IMIBUZO THIKHA UMBUZO ZEMIBUZO EPHENDULIWE OWUKHETHILE A: INOVELI 1–3 1 NOMA B: UMDLALO 4–6 1 NOMA C: IZINDABA 7 1 EZIMFISHANE NOMA D: IZINKONDLO 8 1 QAPHELA: Qiniseka ukuthi uphendule imibuzo eziqeshini EZIMBILI kuphela. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 5 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQEPHU A: INOVELI UMBUZO 1: ITHEMBA LAMI – LF Mathenjwa Funda iziqeshana EZIMBILI (u-A no-B) ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA A 'Ngenxa yokuthi lesi sifo sesigcwele wonke umzimba, kuzofanele ngikugcabe onke amalunga ukuze insizi ihlangane ezinhlanganweni zomzimba ilwe nesifo. Emveni kokukugcaba, ngizokunika omunye umuthi wokuchatha nomunye ozowuphuza ukuze igazi ngilihlanze ngaphansi nangaphezulu. Uyabona mfo kaMkhumane lesi sifo sakho sinzima njengoba nawe uzibonela, ngakho-ke sidinga imithi yangempela hhayi into 5 yokudlala. Ephusheni lami ebusuku, abakithi abangasekho bangibonisile imithi okufanele ngikwelaphe ngayo. Omunye wale mithi ukhona lapha kwelakithi nakuba uyingcosana nje. Eminye-ke kusafanele ngiyibhukulele ngihambe ngiyoyifuna ukuze ngiyithole. Omunye kufanele ngiwulande ePutukezi kwaLomahasha njengoba ngangike ngasho. Nalapho iyobe ingakapheleli ngoba abaphansi bathe ngiyithake ngesitho 10 sangasese sowesifazane osemncane. Uyazi-ke nawe mfana ukuthi yinto elukhuni kanjani ukuthola zonke lezi zinto ezifunakalayo. Ngithi mangikwazise mfana ngaleli phupho, usize kube yisifuba sakho, wazi ukuthi engikwenzayo ngikwenzela ukusindisa wena. Into efike ingime ngqi njengesidwa ukuthi amakhosi athe loyo muntu wesifazane kungabi umuntu ohambe ngesandla sami, futhi kungabi umuntu ohambe ngokugula.' 15 Wayilanda kanjalo umfo kaMbeje indaba yephupho lakhe. Into eyayimxaka ukuthi kazi sithondini uyovelaphi. Ngaleso sikhathi wayesefile uvalo uSandanezwe, ethuswa ukuthi kufanele kuhambe umuntu ukuze asinde. [Isahluko sesi-3] 1.1 Kungani uMbeje wayebona kufanele amgcabe onke amalunga omzimba uSandanezwe? (1) 1.2 Ngokwalesi siqeshana, wawuzomsiza kanjani uSandanezwe umuthi wokuphuza nowokuchatha? (2) 1.3 Yini eyenza ukuthi uNtshingila angakwazi ukusiza uNonkamfela ngokumtholela isitho sangasese somuntu wesifazane? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 1.4 Nikeza izizathu ezenza ukuthi uZabalaza akhethe uNomgedla ukuba kube nguye ofakela uNokulindela umuthi wentando. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 1.5 Igama elibhalwe ngokugqamile 'Wayilanda' lichaza ukuthini? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: A Ukuthetha kakhulu B Ukuxoxa indaba C Ukulalela ixoki D Ukukhala kakhulu (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 6 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 1.6 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 1.6.1 UMzulazula A Inkosi yesizwe sakwaMadlebe 1.6.2 UMchunu B Ubaba kaSandanezwe 1.6.3 UZungu C Isoka likaSebenzile 1.6.4 UKhumbulani D UMacingwane (4 x 1) (4) 1.7 Chaza amagama abhalwe ngokugqamile emgqeni we-15. (2) 1.8 Ngabe yini eyabangela ukuthi uSandanezwe acele ukuvakashela ekhaya ngesikhathi elashwa kwaMbeje? (2) 1.9 USandanezwe ungumlingiswa osemqoka kule noveli. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2) 1.10 Ucabanga ukuthi uSandanezwe wayethembekile kwezothando? Sekela impendulo yakho. (2) KANYE ISIQESHANA B 'Ngikuzwa kahle nkosazana ngingadakiwe, yiqiniso impela le nto oyishoyo, kodwa-ke lokhu okwami kwehlukile, okothando kuphela hhayi ukubulala.' UZabalaza naye ezabalazela ukuzivikela. 'Uma kungewona owokubulala hleze ngingazama, nakhona sengihlulwa yikho nje ukuthi ungukanina kodwa kungenjalo bengingeke mpela mpela ngavuma. Nalapho kodwa 5 kuyoncika ekuthini usizo alukho yini ngaphezulu kwamandla ami.' Yamgqolozela intombi yalinda azokusho. 'Nkosazana ngizocela uqaphelisise ungalenzi iphutha nangengozi uphambanise le mithi engizokunika yona,' esho embhekisisa efuna ukubona ukuthi ngabe umuzwa kahle yini. 'Ngizocela lona uwufake ekudleni noma emanzini azophuzwa yintombi,' esho emnikeza 10 ibhodlelana lokuqala. 'Lona wona kuzofanele uwuvuvuzele emanzini ezogeza ngawo intombi. Nakanjani kulena ngeke adabule, wena nje uqikelele ukuthi ingaphambani.' Wamnikeza nebhodlelana lesibili. 'Sekukimina-ke ukuthi ngiyifaka kanjani le mithi noma ngivakashela kubo noma ngimbize azolala kithi ukuze ngithole kahle ithuba lokuyisebenzisa, nokho icebo seliyozakha. 15 Hhayi, kodwa buyanihlupha ubushimane benu kanina ngoba bugcina sebufundise nathi ukuthakatha.' 'Wo-hhe! Kuyothiwani kanina ngoba kuphilwa ngakho ukusizana lapha ezweni.' Baxoxa-ke base beyehlukana bethembisene ukubonana esikhathini esingengakanani kuzwakale ukuthi ngabe izinto zihambe ngalo yini uhlelo. 20 [Isahluko sesi-6] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 7 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 1.11 Yini uZabalaza ayinikeza inkosazana ayexoxa nayo ngalolu suku? (1) 1.12 Bhala isibongo sikaZabalaza. (1) 1.13 Nikeza okufanayo phakathi kukaNonkamfela noMbuyisa. Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 1.14 Enye yezindikimba ezitholakala kule noveli, 'ukuthembeka'. Bhala amaphuzu AMABILI asekela lo mbono. (2) 1.15 Isenzo sikaZabalaza nezinsizwa zangakubo sokuhlekisa ngokugula kukaSandanezwe silukhulisa kanjani udweshu kule noveli? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 1.16 Ukube wena wawunguSebenzile wawuyomeluleka uthini umngane wakho uNokulindela uma ekuxoxela ngenkinga yakhe noSandanezwe? Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3) 1.17 Ngokubona kwakho kwaba isenzo esihle yini ukuthi uNonkamfela angamtsheli uSandanezwe ukuthi isifo esasimphethe siyamehlula ukuselapha? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) 1.18 Xoxa ngekhono lombhali lokuqamba kahle umlingiswa onguNokulindela. (2) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 8 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential UMBUZO 2: KUSINDA KWEHLELA ENDODENI – SJ Mchunu Funda iziqeshana EZIMBILI (u-C no-D) ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA C UManyoba wasebenza eGoli iminyaka eminingi engakwazi ukuzijabulisa ngoba efundisa izingane zakhe, efuna ukuba zisebenze zinganceli isithupha njengaye. Engakayi ukuyofuna umsebenzi ePitoli, wake wahlaselwa ukufa okwamenza waphindela ekhaya. Wahlatshwa izibhobo zathi azimbulale, zaze zathi izinsizwa zangakubo kungcono abuyele ekhaya ukuze elashwe ngesiZulu ngoba becabanga 5 ukuthi waphuzela okhambeni okwakuphehlelwa amanzi ngalo. Wahanjiswa ekhaya ngokushesha. Walashwa kodwa kwanhlanga zimuka nomoya, wabe eseyiswa esibhedlela. Wahlala izinyanga ezintathu zonke elashwa esibhedlela saseGreytown. Esengcono waphindela eGoli lapho ayesebenza khona. Wahlala unyaka wonke wayesethola umsebenzi ePitoli. Kwaba kubi impela ezinsizweni zangakubo esehamba 10 eGoli, kodwa-ke kwakungekho ababezokwenza ngalokho ngoba babengeke balawule impilo yakhe. Wahamba kanjalo-ke eGoli. Engakashiyi iPitoli wafundela ukushayela izimoto ezincane, wazithola izincwadi zokushayela ngemuva kokukhulu ukwehluleka lokhu. Wajabula kakhulu ngoba uNdabazabantu wamnika umsebenzi wokushayela khona ngaphakathi efemini, ngemuva nje kwesikhashana esanda kuthola izincwadi. 15 Ngemuva kwezinyanga ezimbalwa, wanikwa umuntu owayazi kahle indawo ukuze aqale ukuhambisa izimpahla ezindaweni lapho zifuneka khona. Lo msebenzi wamhambisa iPitoli neGoli lonke ngoba wayediliva izimpahla. Wawusebenza-ke lo msebenzi ngokukhulu ukuzimisela lokhu. [Isahluko sesi-7] 2.1 Kungani uManyoba wayengakwazi ukuzijabulisa ngesikhathi esebenza eGoli? (1) 2.2 Ngokwalesi siqeshana yini eyenza ukuthi uManyoba aphindele ekhaya okwesikhashana ngaphambi kokuyofuna umsebenzi ePitoli? (2) 2.3 Yini eyenza ukuthi uManyoba ashiye umsebenzi emayini eGoli emuva kwezinyanga eziyisishagalolunye kuphela eqashiwe? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 2.4 Nikeza izizathu ezenza ukuthi uManyoba akhushulelwe esikhundleni sokusebenzisa umshini ongasemnyango efemini ayesebenza kuyo. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 2.5 Ukuhlatshwa izibhobo kuchazani? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: A Ukuphathwa yisifo sofuba B Ukugwazeka ngaphakathi emzimbeni C Ukulunywa umzimba wonke D Ukuphuza okhambeni olungafanele (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 9 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 2.6 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 2.6.1 UMirriam A Inkosi yesizwe saseMaChunwini 2.6.2 UNtombi B Indodakazi kaManyoba 2.6.3 USimakade C Ushade noMaNgubane 2.6.4 UNtombela D UMaGatsheni (4 x 1) (4) 2.7 Chaza amagama abhalwe ngokugqamile emgqeni wesi-7. (2) 2.8 Ngabe yini eyenza ukuthi uManyoba ashiye eMsinga ayozifunela eyakhe indawo eMdlovana? (2) 2.9 UManyoba ungumlingiswa osemqoka kule noveli. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2) 2.10 Ucabanga ukuthi uNtombi wayethembekile yini kwezothando? Sekela impendulo yakho. (2) KANYE ISIQESHANA D 'Uthi ikholwa elibiza uninazala ngenuku esikhundleni sokumwashela, amncishe ukudla? Athi akahlukane nengane yakhe iphuma esipotini?' 'Cha! Mina …' 'Wena bani? Akuwena yini owawuthethisa umama wakho, uthi akahlukane nengane yakho? Usumlahlile umama wakho usuzomfuna lapha engekho khona. Sengathi 5 angangatholakala ngimfunge ubaba esemathuneni, uyowukhomba umuzi onotshwala. Phuma lapha ngingaze ngi …' Asho athathe iketela elinamanzi abilayo. Waphuma ngelikhulu ijubane elandelwa iketela. Wafika ekhaya wangawuvala umlomo ngendlela uMaNdlovu amtshele ngayo. Baqala ukuba bethuke manje, kwakufanele ukuba basuke ngaso leso sikhathi baye eMnambithi 10 nabo bayofuna lapho becabanga ukuthi bakhona oyise nonina. Bahamba ubusuku bonke indodakazi yabo ingafuni ngisho ukubakhulumisa. EThekwini uMjwayeli nomkakhe baya kulo muzi lapho uyise wayejwayele ukuya khona. Bathi bengena nje esangweni, indoda yavulela inja kwakhalwa ubumayemaye inja enkulu ibasukela, wayikhuza. Bacela ukukhuluma nayo, yathi abangene. 15 Baba ukungena nje endlini yababuza: 'Nginganisiza ngani?' Kwaphendula uMchunu: 'Besicela ukubuza ukuthi ubaba evalelisa kinina akashongo yini ukuthi uyaphi?' 'Uthe uya eMnambithi. Nikushiso yini lokho?' 'Abafowethu ababatholanga esiteshini, bafike sebehlile esitimeleni.' 20 'Kanti ubaba wenu ngempela uMchunu naningamnakile nje. UMchunu ubehamba ngezinto ezinganakekelwe zonke izinsuku ukhona makoti?' [Isahluko se-10] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 10 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 2.11 Yini eyenza ukuthi uMaNene aphume ngelikhulu ijubane emzini kaMaNdlovu? (1) 2.12 Bhala isibongo sikaMjwayeli. (1) 2.13 Nikeza okufanayo phakathi kukaFanyana noBheki. Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 2.14 Enye yezindikimba ezitholakala kule noveli, 'ukubekezela'. Bhala amaphuzu AMABILI asekela lo mbono. (2) 2.15 Isenzo sikaMaNene sokuhlukumeza umamezala wakhe silukhulisa kanjani udweshu kule noveli? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 2.16 Ukube wena wawungumakhelwane kaMjwayeli wawuyomeluleka uthini umakhelwane wakho mayelana nendlela ababephethe ngayo uMchunu? Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3) 2.17 Ngokubona kwakho ngabe kuyisenzo esihle yini ukuthi obaba balobolele amadodana abo njengoba kwenza uManyoba? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) 2.18 Xoxa ngekhono lombhali lokuqamba kahle umlingiswa onguThembaluhle. (2) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 11 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential UMBUZO 3: UMSHADO – Nelisiwe Zulu Funda iziqeshana EZIMBILI (u-E no-F) ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA E Ekuseni babonana sebeya emsebenzini. Behlukana bevumelene ngokuthi uTholakele uzovakashela uBheki. Kazi unina uzothini! 'Sengobona khona,' kusho uBheki eziqinisa. Esikoleni wayengeneme neze uBheki. Nababethi bayamkhulumisa wayebeka amabili amathathu athule. Akayixoxanga eyokusha kwezimpahla zakhe. Waxoxa kodwa noSifiso. 5 'Isiyakutshela le ntokazi yakho ukuthi ifunde yagcina kwabani?' 'Ayishongo.' 'Wawungayibuzi ngani?' 'Yagcina ithi nje yayithanda ukuba uthisha kodwa akwalunga.' 'Ukuba uthisha?' Wabuza lo mbuzo uSifiso wahleka kakhulu. 10 Lwamcasula lolu hleko uBhekani wamshiya kanjalo uSifiso wahamba. Akahlalanga isikhathi eside, saphuma isikole. Wacabanga unina nempepho. Akaze asibona nje isikhathi sokushisa leyo mpepho. Washeshe waqonda ekhaya uBheki sekuphuma isikole. Wayejahe ukuyobona ukuthi uwodilophu awusushile yini wona. Endleleni wacabanga ubumnandi abuzwe 15 enoTholakele ngayizolo. Wayeze ahleke yedwa. Imicabango imkhungathe waze wayongena ekhaya. Aphuthume endlini yakhe. Aqalaze ngokushesha. Cha, zonke izinto zimi ngomumo. Aphume. Acinge unina. Amthole. 'Usibonile isivakashi sakho?' 'Cha, mama, siphi?' 20 'Ngena lapha endlini yokuphumula.' Angene esenyonyoba uBhekani. Athi ukujabula, ecabanga ukuthi kokunye uTholi uyammangaza. Avule umnyango. Hawu ubani lo ambonayo? Akhamise umlomo uBheki ebona le ntokazi. 'Hawu! Lindiwe.' 'Yimina impela Bheki. Kanti usaphila baba?' 25 'Ngiyaphila Lindi.' [Isahluko sesi-3] 3.1 Kungani uBhekani wayephatheke kabi ngalolu suku? (1) 3.2 Ngokwalesi siqeshana yini eyacasula uBhekani ngesikhathi exoxa noSifiso? (2) 3.3 Yini eyenza ukuthi uBhekani angakuthandi ukuya ezangomeni? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 3.4 Nikeza izizathu ezenza ukuthi uBhekani angasithengi isibhamu. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 3.5 Igama elibhalwe ngokugqamile 'imikhungathe' lichaza ukuthini? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: A Imshaye B Imbelesele C Imbulale D Imbalekele (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 12 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 3.6 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 3.6.1 ULindiwe A Akezwani nento ebhedayo 3.6.2 USifiso B Unguthisha 3.6.3 UMalume kaBhekani C Udayisa izibhamu/oqhwasha 3.6.4 UJazibomvu D Usebenza noBhekani (4 x 1) (4) 3.7 Chaza amagama abhalwe ngokugqamile emgqeni we-18. (2) 3.8 Ngabe yini eyabangela ukuthi uTholakele angafuni ukuyolotsholelwa kubo? Nikeza amaphuzu AMABILI. (2) 3.9 UBhekani ungumlingiswa osemqoka kule noveli. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2) 3.10 Ucabanga ukuthi uBhekani wayethembekile yini kwezothando? Sekela impendulo yakho. (2) KANYE ISIQESHANA F Isikhathi sihambe. Lutho umakoti. Usecasukile manje uBheki. Umfundisi athi abangene manje abakwamkhwenyana. Bavume. Bangena nje uBheki uyazihudula. Yilokhu ebheka emuva into engapheli. Abone ukuthi kusobala ukuthi isu likaBhatomu lisebenzile. Axakwe ukuthi abasezi ngani ukuzobika uma kukhona ingxaki. Kuzwakale umsinjwana phandle. Yibo oTholi. Abazilungisile bayaconsa. Ukhona 5 noPamella. Akhululeke kancane uBheki. Umfundisi athumele ukuthi abangene ngokushesha. Nempela bangene. Kukikizelwe, kuchwaze esontweni. Kube ukungena nje aqale umsebenzi umfundisi. Kuthi kuphakathi, kusukume uyise kaTholi, amemeze khona esontweni lapha: 'Ubani othathe ilobolo lalo makoti?' Abantu babheke kulo baba omemezayo. Amehlo abomvu klubhu kulo baba. Bathi 10 bayamthulisa athethe aye phambili. Alizwe leli zwi elibuzayo uBheki. Ezwe efikelwa umjuluko omncane. Kusobala ukuthi imali yakhe idliwe uZenze yonke. Uthe esalalele lokho, wasukuma uTholi waqonda ngqo kulo baba omemezayo. Weswela umgodi wokucasha uBheki. Umfundisi athi akuculwe. Licule ibandla. Afike uTholi athi ukukhuluma noyise, ahlale phansi uyise. 15 Athi efika eduze kukaBheki uTholi, abuze uBheki ukuthi ubeyothini kuyise. 'Kanti nalishonisaphi ilobolo Tholi?' Ubuza ngokuhleba ecasukile manje uBheki. Athi engakaphenduli uTholi umfundisi athi akuqhutshekwe. UBheki useyagula ephoxeka kangaka endaweni yakubo. Nokho aziduduze ngokuthi isiwombe esidlulayo nje lesi. [Isahluko sesi-6] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 13 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 3.11 Yini eyayixake uBheki ngalolu suku? (1) 3.12 Bhala igama lomngani kaTholakele. (1) 3.13 Nikeza okufanayo phakathi kukamama nomalume kaBhekani. Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 3.14 Enye yezindikimba ezitholakala kule noveli, 'uthando lwemali'. Bhala amaphuzu AMABILI asekela lo mbono. (2) 3.15 Isenzo sikaBhatomu sokulwa noBhekani silukhulisa kanjani udweshu kule noveli? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 3.16 Ukube wena wawungumngani kaLindiwe, wawuyomeluleka uthini umngane wakho mayelana nenkinga ayebhekene nayo yokulahlwa nguyise wengane yakhe? Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3) 3.17 Ngokubona kwakho kuyisenzo esihle yini ukuthi abazali bakhethele izingane zabo abantu abazoshada nazo? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) 3.18 Xoxa ngekhono lombhali lokuqamba kahle umlingiswa onguZenze. (2) [35] AMAMAKI ESIQEPHU A: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 14 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQEPHU B: UMDLALO UMBUZO 4: ABABULALI BENYATHI – RM Mngadi Funda iziqeshana EZIMBILI (u-G no-H) ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA G (Seliya ngomutsha wendoda. UMaShezi uzihlalele endlini yokuphumula. Nomsakazo usholo maphansi. Uphenqaphenqa iphephabhuku. Khona manjalo kungene uDuma.) MASHEZI: (ephakamisa ikhanda) Sekunguwe njalo baba? DUMA: (sakuncokola) Ubuza ibhasi libhaliwe? MASHEZI: (naye athi ukumamatheka) Hawu! Kanti wena sewaba yibhasi? (bahleke 5 bobabili) DUMA: (ahlale kwesinye isihlalo) Uboshiwe ngempela uDlamini. Kusasa uzoya kobingelela imantshi. MASHEZI: Ashile! Kuhle-ke uma eboshiwe. (athule kancane) Nginovadlwana kodwa mina baba. 10 DUMA: Kodwa! Kodwa! Uvadlwana! Yini manje? MASHEZI: (ngokuzithoba) Baba! Igazi likaMbandlwa lichithekile, induna yaboshwa. Konke lokhu akusho lutho kuwe? DUMA: (ngolaka) Uthini manje? Mina ngibona kuzobathambisa ukuboshwa kwenduna. 15 MASHEZI: (aphakamise izwi, nomoya wakhe wenyuke) Hhayi bo! Ubathatha kancane wena abantu bakule ndawo. Uyakhumbula ngesikhathi sodlame? Iningi labantu balapha bayayithanda inkosi futhi bayayihlonipha. (ehlise umoya) Baba, ngicela ukubone lokhu engikushoyo. Mina bengingacabangi ukuthi lesi simo sizoze sifike kuleli banga esesikulo. Uyabona, nenja uma 20 ikhonkotha uke unganaki. Wethuke uphele uma isizifikela ngamazinyo kuwe. Baba, izwe lizobheduka. Mina ngibona kungcono wena uzehlise enkosini noma uyeke kwabona ubukhansela lobu. DUMA: (ethukuthela) Hheyi! Hheyi! Kanti usudleni wena? Lezi zinto ozishoyo zombili angizamukeli! Lungamane luchitheke uphoko! Lutho mfazi! Ngeke! 25 MASHEZI: (enyuke ngolaka naye) Ubani umfazi weBafana? Ubiza mina ngomfazi? Wena awufuni ukuboniswa! [Inkundla yesi-3] 4.1 Ngokwalesi siqeshana osifundile ngabe lezi zitatimende ezilandelayo ZIYIQINISO noma AZILONA IQINISO. (Bhala inombolo yombuzo bese ubhala: IQINISO noma AKULONA IQINISO lapho kufanele khona) 4.1.1 Kulesi siqeshana uDuma utshela uMaShezi ukuthi induna iboshiwe. (1) 4.1.2 Abantu abaningi kule ndawo abayihloniphi inkosi. (1) 4.1.3 UMaShezi utshela umyeni wakhe ukuthi kumele azehlise enkosini uShandu. (1) 4.1.4 UDuma wakwemukela konke akwakushiwo uMaShezi ngalolu suku. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 15 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 4.2 Chaza ngesigameko esaholela ekuboshweni kukaDlamini. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 4.3 Amagama abhalwe ngokugqamile athi 'ubuza ibhasi libhaliwe' achaza ukuthini? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: A Ukubuza into esobala B Ukubuza into engekho C Ukubuza ngezinto zokuhamba D Ukuzibuza uziphendule (1) 4.4 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 4.4.1 UFohloza A Inkosikazi kaDlamini 4.4.2 INdabuzekwayo B Umfundisi wendawo 4.4.3 UMazongolo C Unogada wenkosi 4.4.4 UMzizi D Umhlangano wentuthuko 4.4.5 UMaMsomi E Lwalungafakwa lubuya nodaka (5 x 1) (5) 4.5 Bhala uchaze ukuthi kulo mdlalo isimo sezombusazwe sabaqhatha kanjani abalingiswa? (2) 4.6 Yiliphi iqhaza elibanjwe ngumlingiswa uMbandlwa kulo mdlalo? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 4.7 Chaza lezi zihlokwana ezilandelayo ubhekise kulo mdlalo. Bhala amaphuzu AMABILI ngesihlokwana ngasinye. 4.7.1 Isizinda sendawo (2) 4.7.2 Umsebenzi womlandi (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 16 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQESHANA H (Ntambama emzini wenkosi. UShandu uhleli nomkakhe, bayaxoxa.) SHANDU: MaNgema, angikuphikisanga mhlazana uzama ukuthi ngimbize uDuma. Yebo, ngakwenza lokho kodwa akusebenzanga. Manje, uthi angenzenjani-ke futhi? MANGEMA: Baba, ngizoqala ngokukubonga ngoba wangilalela yize nje wawunalokho 5 kungabaza. Khona akukho osengakwenza. Angazi kodwa, sengethembele enhlanganweni yakhe uDuma ikakhulu labo abasezihlalweni eziphezulu kulesi sifundazwe. Kwanginika ithemba ukuthi isikhulu soMnyango wezendabuko sakuthembisa ngokuthi sizobikela abenhlangano yakhe emazingeni aphezulu. 10 SHANDU: Hhayi-ke bandla, masethembe bona osopolitiki. (athule kancane) Uyabona, ukube kuseyisendulo, bengizomane ngimdingise uMbandlwa ngoba nguye oyimpethu. MANGEMA: Khohlwa-ke baba. Njengoba sekubonwa ngentando yeningi nje, ngeke uyilinge leyo nto. Kwabanye abantu intando yeningi isho ukuthi kufanele 15 umuntu alifune ilungelo lakhe bese naye enikeza abanye elabo ilungelo. SHANDU: Uyakhuluma lapho MaNgema. Kafushane nje singathi, konke esikwenzayo kufanele kuncike kuthatha-nika. Uma wena uthatha nje kwaphela kodwa unganiki, uyayibulala intando yeningi. (banqekuzise amakhanda bobabili, bevumelana) 20 (Phandle kukhuleke induna uDlamini.) DLAMINI: Ndabezitha! Ndabezitha! SHANDU: Ngena Mzizi! (Angene uDlamini. Iphepha aliphethe ngesandla alibeke phambi kwenkosi bese ehlala phansi.) 25 DLAMINI: Ngiyanibingelela Ndabezitha. SHANDU: (ufunda iphepha ngesikhathi ekhuluma) Yebo Mzizi. [Inkundla yesi-7] 4.8 Bakuphi laba abaxoxayo kulesi siqeshana? (1) 4.9 Ngubani uMzizi? (1) 4.10 Lo mdlalo uyimbangalusizi/imelodrama. Sekela lo mbono ngamaphuzu AMABILI. (2) 4.11 Wayeqonde ukuthini uSayitsheni ngokukhuluma la mazwi alandelayo kuDuma? 'Amakhansela afana nawe vele ayehluleka ukwenza umsebenzi wawo ngoba ayajiyelwa ngukuthi indawo yaseMlazi ayifani nendawo yasemakhaya enenkosi.' (2) 4.12 Chaza ukuthi lutholakala kuphi uvuthondaba kulo mdlalo. (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 17 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 4.13 Ngabe ukuziphatha kukaDuma kuyahambisana yini nendlela umholi okhethwe ngabantu okufanele aziphathe ngayo? Sekela impendulo yakho. (2) 4.14 Uyavumelana yini nokuthi esingenisweni salo mdlalo uMaShezi uvezwe njengomuntu oyihloniphayo inkosi yendawo? Sekela impendulo yakho. (2) 4.15 Ncoma impumelelo yombhali ekuphetheni lo mdlalo. Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 18 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential UMBUZO 5: ICALA KALIBOLI – VM Mbhele Funda iziqeshana EZIMBILI (u-I no-J) ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA I MBHELE: Yini ngisole sengathi udinga okuzokunika umfutho wokukhuluma nje sisi? SONTO: Umfutho wani manje Mphemba? MBHELE: (Ekhuluma kunyuke izwi.) Hhayi bo! Kanti lowaya muntu akangenanga yini lapha endlini? SONTO: Hhayi bo! Uma usungithethisa kangaka izothini manje ingane? 5 MBHELE: Nakhu ngigulelwa unkosikazi ephathwa izindlebe bo! Umbuzo wami uthi kanti lowaya mlisa akangenanga yini lapha endlini? Musa-ke ukungitshela indaba yoZinhle abazothini lapha. Ngiphendule-ke. Akangenanga umlisa wesibhamu? SONTO: Ungenile. 10 MBHELE: Wafike wathini? SONTO: Kukhona amfunayo. MBHELE: Sonto, wakhulumisa okwengane nje? Chaza konke okufanele ngikwazi. SONTO: (Ekhuluma engazwakali.) Hhayi, uthe kunabafana abajahayo, manje ubebheka ukuthi abangenanga yini lapha. 15 MBHELE: Ukuze ilunge le nto ake ngithinte abomthetho bazoyilungisa yonke le nto. (Akhiphe iselula ephaketheni) SONTO: Cha! Sithandwa sami asikho isidingo. (Abambe isandla sikaMbhele esineselula.) MBHELE: Yini ndaba sengathi kukhona okufihlayo nje sisi? 20 SONTO: (Ezikhalikhalisa) Akukho myeni wami. Ukuthi isibhamu saleya ndoda singithuse kakhulu. Ngisadidekile namanje ingakho kungathi angazi ukuthi kumele ngithini. Manje amaphoyisa azongibuza imibuzo eminingi. (Washo esikhihla isililo.) MBHELE: (Afake iselula ephaketheni bese anga uSonto.) Ubungasho ngani sonke lesi 25 sikhathi ngize ngikuthethise kangaka s'thandwa sami? SONTO: (Eciphiza) Ngisadidekile namanje Mphemba wami. [Inkundla yoku-1] 5.1 Ngokwalesi siqeshana osifundile ngabe lezi zitatimende ezilandelayo ZIYIQINISO noma AZILONA IQINISO. (Bhala inombolo yombuzo bese ubhala: IQINISO noma AKULONA IQINISO lapho kufanele khona) 5.1.1 Kulesi siqeshana uMbhele ubuza uSonto ngomlisa ongene emzini wabo ephethe isibhamu. (1) 5.1.2 Ubaba uNtanzi wafika emzini kaMbhele ngalolu suku ezofuna imali yakhe kuSonto. (1) 5.1.3 USonto wayengafuni ukuthi uMbhele abize abomthetho. (1) 5.1.4 Kulesi siqeshana sithola ukuthi uMaNtuli wagula isikhathi eside ephethwe isifo sofuba. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 19 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 5.2 Chaza ngesigameko esaholela ekuboshweni kukaMaNsibande. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 5.3 Amagama abhalwe ngokugqamile athi 'esikhihla isililo' achaza ukuthini? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: A Ukukhala kakhulu B Ukukhuluma kakhulu C Ukuthetha kakhulu D Ukuhleka kakhulu (1) 5.4 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 5.4.1 UZondo A Umakhelwane kaMbhele 5.4.2 UToronto B Ingane kaMbhele 5.4.3 UZinhle C Umfundisi wendawo 5.4.4 UNtanzi D Isigebengu 5.4.5 UDlamini E Wayesebenza ebhange (5 x 1) (5) 5.5 Bhala uchaze ukuthi kulo mdlalo isimo sokuthanda imali sabaqhatha kanjani abalingiswa. (2) 5.6 Yiliphi iqhaza elibanjwe ngumlingiswa uNhleko kulo mdlalo? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 5.7 Chaza lezi zihlokwana ezilandelayo ubhekise kulo mdlalo. Bhala amaphuzu AMABILI ngesihlokwana ngasinye. 5.7.1 Isizinda sendawo (2) 5.7.2 Umsebenzi womlandi (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 20 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQESHANA J (UNhleko akamile nophenyo. Usekufune kubo kaSonto waze wakuthola. Namuhla uya kwaMaMkhize, unina kaSonto.) NHLEKO: (Ngenhlonipho) Siyakubingelela ntombi endala bo. MAMKHIZE: Ninjani mntanami? NHLEKO: Siyaphila mama. 5 MAMKHIZE: Nami ngiyaphila, ngena nje mntanami ungesabi. Hlala, nazi izitulo. NHLEKO: Ngiyabonga ntombi endala. MAMKHIZE: Ningivakashele ngani-ke ndodana? NHLEKO: Mina ngingumseshi uNhleko. MAMKHIZE: (Ngokwethuka) Kanti uyiphoyisa. Kwenzenjani, nginecala yini? 10 NHLEKO: Cha mama, akonakele lutho, ngizofuna nje indodakazi yakho uSonto. MAMKHIZE: (Emangala) Kwenzenjani? NHLEKO: Akukho lutho, kukhona nje ulwazana esilufuna kuye. MAMKHIZE: Anazi yini emzini wakhe? NHLEKO: Ngiphuma khona, akukho muntu. Bengicabanga ukuthi mhlawumbe 15 kungenzeka ukuthi uvakashele ngapha. MAMKHIZE: Cha, impela mntanami ubengakafiki ngapha. NHLEKO: Wena umgcine nini uSonto mama? MAMKHIZE: Hhawu! Angisamazi impela umntanami, sekuyophela unyaka manje. NHLEKO: Uqinisekile Ntombi endala? Usho ukuthi akakaze azokubona ugula khona 20 muva nje? MAMKHIZE: (Ehleka) Mina ngigula, hhayi, angisiyo nje loyo nhlobo. Ngagcina mina ukugula ngiye emngcwabeni kamfowethu ngingenwe amakhaza ngonyaka ophelile. Angigulaguli mina. NHLEKO: Ukukhuluma naye ugcine nini mama? 25 MAMKHIZE: Cha, ucingo yinto avamisile ukuyishaya noma sekuyisikhathi agcina, kepha yena uvamisile. Hhayi bo! Wase ungibuza imibuzo engaka kanti nimfunelani umntanami emaphoyiseni? [Inkundla yesi-2] 5.8 Bakuphi laba abaxoxayo kulesi siqeshana? (1) 5.9 Ngubani uMaMkhize? (1) 5.10 Lo mdlalo uyimbangalusizi/imelodrama. Sekela lo mbono ngamaphuzu AMABILI. (2) 5.11 Wayeqonde ukuthini uMaNsibande ngokukhuluma la mazwi alandelayo kuSonto? 'Siyabonga. Ngijabulela nje ukuthi uNkulunkulu uyizwile imithandazo yethu, umfundisi usezongikhulula.' (2) 5.12 Chaza ukuthi lutholakala kuphi uvuthondaba kulo mdlalo. (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 21 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 5.13 Ngabe ukuziphatha kukaMthofi kuyahambisana yini nendlela umuntu ophume ngoshwele ejele okufanele aziphathe ngayo? Sekela impendulo yakho. (2) 5.14 Uyavumelana yini nokuthi esingenisweni salo mdlalo uSonto uvezwe njengomuntu othembekile? Sekela impendulo yakho. (2) 5.15 Ncoma impumelelo yombhali ekuphetheni lo mdlalo. Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 22 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential UMBUZO 6: ISIKO NELUNGELO – N Zulu Funda iziqeshana EZIMBILI (u-K no-L) ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA K THABI: Bengicabanga ukuthi ukuba kuyenzeka; besizovele sithi shada nobhuti uDumisani. Into kodwa sengathi usemncane futhi-ke angazi yena le ndaba angayithatha kanjani. THENJIWE: Uyazihlanyela nje ngaleyo ndaba Thabi. Bathi likhona isiko elinjalo elalisebenza kuqala; nokho-ke selaphelelwa yisikhathi. 5 THABI: Noma selaphelelwa yisikhathi, kodwa phela ngoba siyalidinga lapha ekhaya, besizolivusa. THENJIWE: Livuselwe mina? THABI: Cha phela ngabe sizama ukulungisa isimo sisi. THENJIWE: Ngikutshele kahle ukuthi akukho muntu engiyobe ngisamthanda manje 10 mina. Uyangibhedela nje-ke wena uma ukhuluma ngoDumisani. Ngingenzani nje ngaye? Uyingane kakhulu futhi kunami. THABI: Mina ngizoke ngikhulume naye uma esefikile. THENJIWE: Sizoxabana uma ulokhu ubelesele ngale ndaba Thabi. Uyangizwa? Uma ungasazi ukuthi uzothini kimi, phuma lapha. Kungcono ungishiye 15 ngiziqhathele umunyu. Siyezwana? THABI: Ngiyaxolisa sisi. THENJIWE: Ungajwayeli ukuzongibhedela la uyezwa! Sengathi ubuye ukhohlwe ukuthi angisiye untangayenu. THABI: Ngicela uxolo sisi. Bengizidlalela mina. 20 THENJIWE: Udlala noba? Uhlekisa ngami ngoba ngifelwe yindoda yami. Uhlekisa ngami. THABI: (Aphume) THENJIWE: (Ukhuluma yedwa) Le ngane bengithi izongiduduza kanti izongisanganela. Ibona ukuthi mina 25 ngisengumuntu wamasoka okungena nokungenwa. Iqambe ishilo. Ngizoyifundisa ikheli. Mina senginqume ukuba wumfelokazi isibili. Angisafuni ndoda eduze kwami. (Athule kancane) Wangishiya kabuhlungu uMntungwa madoda. Sengidlala izingane kanje? [Inkundla yoku-1] 6.1 Ngokwalesi siqeshana osifundile ngabe lezi zitatimende ezilandelayo ZIYIQINISO noma AZILONA IQINISO. (Bhala inombolo yombuzo bese ubhala: IQINISO noma AKULONA IQINISO lapho kufanele khona) 6.1.1 Kulesi siqeshana uThabi utshela uThenjiwe ukuthi ukuba kuyenzeka; bebezovele bamshadise noDumisani. (1) 6.1.2 Ngalolu suku uMaMbatha watshela uDumisani ukuthi kumele athathe uThenjiwe amenze unkosikazi wakhe wesibili. (1) 6.1.3 UThenjiwe akahambisani naleli siko lokungenwa. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 23 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 6.1.4 Kulesi siqeshana sithola ukuthi uMntungwa wagula isikhathi eside ephethwe isifo sofuba. (1) 6.2 Chaza ngesigameko esaholela ekuboshweni kukaSipho. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 6.3 Amagama abhalwe ngokugqamile athi 'ngiziqhathele umunyu' achaza ukuthini? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Ukucabanga … A ngezinkinga zakho. B ngempumelelo yakho. C ngomngane wakho. D ngohambo lwakho. (1) 6.4 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 6.4.1 UMaNzuza A washona ngodlame 6.4.2 UMaMkhize B ingane kaZungu 6.4.3 UThabi C umakhelwane kaMaMbatha 6.4.4 KwaDubazane D umama kaNondumiso 6.4.5 USikhumbuzo E balenza isiko lokungenwa (5 x 1) (5) 6.5 Bhala uchaze ukuthi ukuphoqelela isiko lokungenwa kulo mdlalo kubaqhatha kanjani abalingiswa? (2) 6.6 Yiliphi iqhaza elibanjwe ngumlingiswa uMondise kulo mdlalo? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 6.7 Chaza lezi zihlokwana ezilandelayo ubhekise kulo mdlalo. Bhala amaphuzu AMABILI ngesihlokwana ngasinye. 6.7.1 Isizinda sendawo (2) 6.7.2 Umsebenzi womlandi (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 24 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQESHANA L (Kusezitolo, kuhlangana uGugu noThenjiwe) GUGU: (Ememeza) Hawu mngani wami kodwa usucasheleni kangaka? THENJIWE: (Eqalaza) Hawu kanti uwena Gugu. Phela wena usuyangizonda manje. GUGU: Angikuzondi mngani bengithi nawe uyoke uthuke uphuma uzongicinga ngakithi. Kanti wena awukhathali yini ukuhlala ekhaya? 5 THENJIWE: Phela mina angihleli ekhaya ngoba ngithanda ngizilile. Wena ufuna ukungihlanganyela nalolu sizi. GUGU: Ungathi ngikuhlanganyela nosizi mngani wami. Ziningi kabi izinto ezingibambayo ekhaya. (Ambuke) Kodwa cishe usuhleli kahle manje ngibona sengathi usunonophele. 10 THENJIWE: (Ehleka) Kodwa kukhona ukunonophala komuntu ezilile. Okokuqala nje indlela yokuya ekhaya ngibona sengathi ayikhanyi kahle. GUGU: Kahle wena? Mina bengithi bayakuzwela manje abazali bakaSikhumbuzo. THENJIWE: Lutho dade. Hhayi, into ababelesele ngayo yiwo amasiko lawo. Uyazi sengizonda ngisho nalowo muntu owadala lelo siko. 15 GUGU: Konje wathi bathi ukhona umfowabo kaSikhumbuzo? THENJIWE: Basho njalo impela. Kodwa okungixakayo ukuthi uDumisani sengathi akayingeni leyo ndaba. GUGU: Usuke wabonana yini naye? THENJIWE: Sesike sabonana ndoda. 20 GUGU: Uyeshela yini naye? THENJIWE: Cha akayi nangakuya ngalapho. Eqinisweni uye yedwa engibona sengathi angavumelana nokuthi ngiye ekhaya. GUGU: (Edonsa umoya) Kwangcono mngani wami. Mina uyena ebengimesaba ngithi uzothi nje wadla ngomashudula wentokazi. 25 THENJIWE: (Ehleka) Umashudula wani kodwa Gugu? GUGU: Ha! Ungazenyezi phela mngani wami. Kanti uthi yini abazali bakaSikhumbuzo bekulandele kangaka bangafuni uhambe. THENJIWE: Uyazi mngani wami bengithi uzongicebisa ngamasu ngempela. [Inkundla yesi-2] 6.8 Bakuphi laba abaxoxayo kulesi siqeshana? (1) 6.9 Ngubani uGugu? (1) 6.10 Lo mdlalo uyimbangalusizi/imelodrama. Sekela lo mbono ngamaphuzu AMABILI. (2) 6.11 Wayeqonde ukuthini uNondumiso ngokukhuluma la mazwi alandelayo kuZungu? 'Ngisuswe yilokho phansi mina Manzini, ngicabanga ukuthi isiko lisebenza kahle uma kukhona ukuzwana. Angiboni ukuthi lingaphoqelelwa ngenkani.' (2) 6.12 Chaza ukuthi lutholakala kuphi uvuthondaba kulo mdlalo. (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 25 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 6.13 Ngabe ukuziphatha kukaMaMbatha kuyahambisana yini nendlela umuntu ongumamezala okufanele aziphathe ngayo? Sekela impendulo yakho. (2) 6.14 Uyavumelana yini nokuthi esingenisweni salo mdlalo uThenjiwe uvezwe njengomuntu ohambisanayo nesiko lokungenwa? Sekela impendulo yakho. (2) 6.15 Ncoma impumelelo yombhali ekuphetheni lo mdlalo. Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3) [35] AMAMAKI ESIQEPHU B: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 26 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE Kulesi siqephu, imibuzo ibuzwe kulezi zindaba ezimfushane ezilandelayo: • 'Amathunzi Ezintaba' ebhalwe ngu-NAP Khumalo • 'Ingcebo Yezicebi Nezimpofanaʹ ebhalwe ngu-MJ Mngadi UMBUZO 7: IZINYEMBEZI ZOTHANDO – DBZ Ntuli Funda lezi ziqeshana ezilandelayo ezitonyulwe ezindabeni ezimfishane ezimbili bese uphendula imibuzo ehlelwe esiqeshini ngasinye. Inani lamamaki elabelwe umbuzo ngamunye ungalisebenzisa njengomhlahlandlela wobude bempendulo. QAPHELA: Phendula imibuzo ehlelwe kuzona zombili iziqeshana, okungukuthi UMBUZO 7.1 NOMBUZO 7.2. 7.1 'AMATHUNZI EZINTABA' – NAP Khumalo Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA M Sabambana kwaze kwaphela isikhathi eside. Emva kwalokho ngabuye ngaqhubeka, 'Eminyakeni emihlanu sithandana angikaze ngiphazame ngawe emoyeni, Mntakwethu. Ngakho-ke ngithi angisobe ngamthola omunye ongasivala lesi sikhala sakho. Wabavuthulula bonke enganginabo ngentobeko nangokubekezela kwakho. Namuhla sewumi wedwa ukhanyise kuhle 5 kwelanga lona likufiphaza konke ukukhanya kwezinkanyezi, libuye ligqamise noma lifiphaze inyanga.' Akaze aphendula uNomkhosi. Zehla izinyembezi. Ngaqhubeka, 'Sengikukhiphile okusenhliziyweni yami. Ngakho-ke sekusele ukuba lokho engikufisayo nengikushilo ngikufeze ngaphandle kokwenza 10 iphutha.' 'Ngiyabonga Sithandwa sami.' Zehla futhi kuNomkhosi. Ngake ngathula, ngamnika ithuba ukuba akhale azenelise. Nempela wachiphiza, wachiphiza kwaze kwasala sona isibibithwane, elokhu ezesula. Ngase ngithatha ngithi, 'Kube kuhle Nomkhosi ukuhlangana kwethu, nakuba 15 ekugcineni kulethe izinyembezi. Ngiyazi ukuthi yizinyembezi zenjabulo. Okuhle kakhulu ukuthi sengikufezile ukubhoboza okusesifubeni sami, isikhathi eside. Ngizokubona nini futhi?' 'Angazi phela Siziba.' 'Ngicela ukukubona futhi kusasa ntambama.' 20 'Sizohlangana Sithandwa. Ngizoliphemba lelo thuba lokuba ngikubone kusasa.' 'Sizohlangana selithambeme elakusasa phansi komnyezane enhla nomthombo wamanzi. Ngifisa ukuba ngikuthukululele ifindo lokuthi siyobathumela nini abakhongi. Okwamanje sisayogonyoza siphethe leyo mbenge nawobaba, ngoba bese siyaluka. Sekusele nje ukuba kumiswe usuku. 25 Kuyoba kuhle ukuba wazi nawe, ulindele.' Ngambamba ngamqinisa. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 27 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 7.1.1 Ngokwalesi siqeshana, singakanani isikhathi umxoxi/umlandi wendaba ethandana noNomkhosi? (1) 7.1.2 Kulesi siqeshana, tomula umusho ositshela ukuthi umxoxi/umlandi wendaba wahlukana nazo zonke ezinye izintombi ayethandana nazo. (2) 7.1.3 Yini lena umxoxi/umlandi wendaba ayitshela intombi yakhe nemenza ukuthi akhale uNomkhosi? (2) 7.1.4 Ngokwalesi siqeshana babezohlangana kuphi oNomkhosi nesoka lakhe ngakusasa? (2) 7.1.5 Igama elibhalwe ngokugqamile elithi 'abakhongi' lichaza ukuthini? Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: A Abaphelezela umakoti uma eseyoshada B Abaphelezela umkhwenyana uma eyoshada C Abamela umkhwenyana uma kuxoxwa ngelobolo D Abagada umkhwenyana anganyamalali ngosuku lomshado (1) 7.1.6 Chaza ngokwenzeka esiphethweni sale ndaba. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 7.1.7 Kwakufanele yini umxoxi/umlandi wendaba ahlawuliswe ngokushona kukaNomkhosi? Sekela impendulo yakho. (2) 7.1.8 Ngabe umbhali wale ndaba uwulandelile yini umgomo wenani labalingiswa bendaba emfushane? Sekela impendulo yakho. (2) 7.1.9 Ngabe umbhali wale ndaba ubefuna ukusifundisani ngayo? Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 7.1.10 Umbhali ulisebenzise ngempumelelo isu lokujeqeza emuva kule ndaba. Sekela lesi sitatimende ngephuzu ELILODWA. (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 28 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 7.2 'INGCEBO YEZICEBI NEZIMPOFANA' – MJ Mngadi Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA N Wanele wamshiya uMgcineni uValerie wabuyela endlini, ekamelweni lakhe lokulala ayenele aphume nje kulo lendlulwe kabusha. Wavula isikhwama sakhe wakhipha i-alibhamu encane wayesezishaya embhedeni, eyiqhekeza eyibuka. Wakhala zaphophoza izinyembezi lapho ebuka abazali bakhe ababomile egazini, bentekenteke. Wayehluleke esebafumbela ngemali nokudla, kepha 5 beze badlula emhlabeni bengeneme. Wavula esesoka lakhe. Wayehlangane nalo liyinsizwa uqobo lwensizwa. Lase liwuqhaqhavana lapha esithombeni olwalubukeka ludangele, ludikibele. Lase lashona isoka, lazibulala. Amehlo esemvimbi wezinyembezi, wavula elinye ikhasi. Kulo kwakunezithombe zomndeni, ezinye besesontweni. Wayegcine ukulandela enkonzweni 10 eseyingane. Wathinteka emoyeni wezwakala ethandaza ezicelela yena noMcCall ukuhlahlanyeliswa ngesihe nomusa. Emuzwa uThandekile ekhuluma yedwana, wangena. A, wayethandaza kanti eguqe embhedeni. Waguqa naye uThandekile eduze kombhede, wacimeza waze waphela umthandazo. 15 'Ngizocela ungisize Thandekile ubatshele ukuthi uma kwenzeka eshaya ucingo uDave, ngibizwe. Ngifisa ukumazisa ukuthi sengiyawubonga wonke lo mbuso angibusise ngawo. Angizuzanga ntokozo. Ukuphuza ebha yesicebi lokhu okwenza ukuba ngisuswe entokozweni yokwenama osizini ngilethwe lapha endumalweni yokubusa.' 20 Wazidela uThandekile wathi, 'Kodwa Mesisi uma umbuza nje uMnu. McCall ukuthi uyoze aganwe nini aziphumuze kule mpilo ebuhlungu kangaka, uyaye athini?' 'Umi nje ekutheni isikhathi somunye umuntu akanaso.' Wathunukala emoyeni wakhala. 25 7.2.1 Ngobani izisebenzi zakwaMcCall EZIMBILI okukhulunywe ngazo kulesi siqeshana? (2) 7.2.2 Ngokwalesi siqeshana yini eyayenziwa izisebenzi ekamelweni likaValerie uma ephuma nje? (1) 7.2.3 Lashona kanjani isoka likaValerie? (2) 7.2.4 Chaza izinto EZIMBILI uValerie noMnu. McCall abavumelana ngokuzenza ukulungisa amaphutha ababewenzile empilweni. (2) 7.2.5 Bhala OKUKODWA okufanayo uma uqhathanisa isithombe sabazali bakaValerie nesesoka lakhe. (2) 7.2.6 Umbhali uyiphethe kahle le ndaba. Sekela lo mbono ngamaphuzu AMATHATHU. (3) 7.2.7 Ithini indikimba yale ndaba? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (3) 7.2.8 Ngokubona kwakho yikuphi okubalulekile phakathi kokuba yisigwili nokuba nomndeni okuthandayo? Sekela impendulo yakho. (2) AMAMAKI ESIQEPHU C: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 29 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential ISIQEPHU D: IZINKONDLO AMAHLOKOHLOKO/IZINKWAZI ZOTHUKELA – EJ Mhlanga no JJ Thwala Kulesi siqephu uzophendula YOMIBILI imibuzo: UMBUZO 8.1 NOMBUZO 8.2. UMBUZO 8 8.1 Funda inkondlo engezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. NONKULULEKO – Nomthandazo C Makhanya 1 Nonkululeko ntokaz'enhle, 2 Kad'ufunwa nkalo zonke, 3 Imilomo ingavalwa ngawe, 4 Ufunw'ezintabeni zasemaweni, 5 Ufunw'emagqumeni nasezigodini, 6 Namhla ufunyenwe ntokazi enhle. 7 Nonkululeko ntokaz'enhle, 8 Ufunwe ngaphesheya nanganeno, 9 Wafunwa kuyo yonk'i-Afrika, 10 Wafunwa kuyo yonk'i-Eshiya, 11 Wafunwa kuyo yonk'iYurophu, 12 Wafunwa kuyo yonk'iMelika. 13 Nonkululeko siphalaphala sika-Afrika, 14 Ukufika kwakho kuleth'intokozo. 15 Yesul'izinyembezi zeminyaka, 16 Namuhla sisin'umphiqilo, 17 Sishay'indlamu, sichway'uchwayo, 18 Sisin'umphendu, sisin'umqokozo. 19 Nonkululeko ntokaz'enhle, 20 Ulindwe ngokukhul'ukubekezela, 21 Ulindw'abanewenu bozalo, 22 Beguquk'imilalandle kweziny'izinkalo, 23 Begqok'izinxibi kwamany'amagquma, 24 Baguquk'iziduli zaphakade kwelemiphafa. 25 Nonkululeko ntokaz'enhle, 26 Ukufika kwakho kufana 27 Nokuqhamuka kwenhlamvu yelanga, 28 Ewukukhanya kwaphakade. 29 Ubukhona bakho bash'ukuhlabana 30 Okuyosala kungumlando waphakade. 31 Nonkululeko ntokaz'enhle, 32 Uzel'uNokuthula sethaba, 33 Wazal'uNtuthuko sethaba, 34 Wazal'uNobuhle sethaba 35 Wazal'uNolubambiswano sethaba; 36 Phila njalo ntokaz'enhle! Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 30 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 37 Nonkululeko ntokaz'enhle, 38 Mana njalo kuleyo nqubo, 39 Qhubeka njalo kuleyo migomo, 40 UNolucwasano mfak'inhlanekela, 41 UNoluphithano mkhomb'indlela, 42 UNomaqili mfundis'isifundo. 8.1.1 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B (a) Ufunyenwe A ukudideka (b) Siphalaphala B ubandlululo (c) UNoluphithano C owesifazane omuhle (d) UNolucwasano D utholakele (4 x 1) (4) 8.1.2 Tomula imigqa enokuxhumana esitanzeni soku-1 bese udwebela amagama akhomba ukuxhumana. Shono uhlobo lokuxhumana. (2) 8.1.3 Nikeza amagama ezindawo EZIMBILI lapho kufunwe khona inkululeko. (2) 8.1.4 Bhala umugqa oyimpindwa kule nkondlo. (2) 8.1.5 Caphuma umugqa onesizura/isikhawu esitanzeni sesi-3. (2) 8.1.6 Fingqa ngamaphuzu AMABILI umqondo osobala oqukethwe isitanza sesi-5. (2) 8.1.7 Ithini indikimba yale nkondlo? Sekela impendulo yakho. (2) 8.1.8 Ucabanga ukuthi yini inhloso yembongi yokusibhalela le nkondlo? (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 31 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 8.2 Funda inkondlo engezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. SEZIBUYA INHLAZANE – SB Mlambo 1 Sezibuy' inhlazane 2 Sekugqigqwa namagula 3 Sekuyisikhathi sokukleza. 4 Kusesibayeni solwazi 5 Kusengwa amahinikazi 6 Kusengwa izigqala. 7 Kuyaphithizela ubuyaluyalu 8 Ayagcwala amathunga kuyathululwa. 9 Kwabanye ziwakhahlel'egcwele. 10 Kusesibayeni solwazi 11 Sengathi ngumbondo neminjonjo 12 Bazozuza selithambama. 13 Asebegcwalisile bayayikizela 14 Sebeyeke imiyeko yokunqoba 15 Imiyeko bayithole sebeqedile. 16 Izehluleki seziyabanyonkoloza 17 Zibabeka izici bengenazo 18 Kuthiwa bayazidla! 19 Sebezizuzele izaqheqhe 20 Abasayikwephucwa muntu! 21 Yisinkwa sabo! 22 Nani enisashay' umphehlu 23 Yalelani nabanye abantu 24 Ngamaqhinga okusenga le nkomazi. 8.2.1 Ngabe isihloko sale nkondlo sichaza ukuthini? (2) 8.2.2 Ukwenzenjani ukukleza? (2) 8.2.3 Bhala imigqa EMIBILI efakazela ukuthi kulesi sibaya imbongi ekhuluma ngaso kusengwa lonke uhlobo lwezinkomazi. (2) 8.2.4 Ngokomqondo ocashile wale nkondlo, sizathu sini esenza imbongi ibize isikole ngesibaya solwazi? (2) 8.2.5 Hlobo luni lwesifenqo olutholakala emgqeni we-11? (1) 8.2.6 Shono ukuthi uphawu lokuloba emgqeni we-18 luwulolonga kanjani umqondo walokhu okushiwo yimbongi kulo mugqa? (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 32 DBE/Lwezi 2025 NSC Confidential 8.2.7 Chaza umoya wale nkondlo. (2) 8.2.8 Ngokubona kwakho yini okufanele yenziwe umuntu ukuze azuze izaqheqhe esibayeni solwazi? Bhala kube KUBILI. (2) 8.2.9 Uyavumelana yini nalokhu okushiwo yimbongi emgqeni wama-20? Sekela impendulo yakho. (2) AMAMAKI ESIQEPHU D: 35 AMAMAKI ESEWONKE: 70 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha

Study this subject

Revise the topics in this paper, then practise them question by question.

More papers and memos for this grade and subject.

More from Grade 12 Isizulu Fal

View all