Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
IBANGA LE-12
ISIZULU ULIMI LOKUQALA LOKWENGEZA (FAL)
IPHEPHA LESIBILI (P2)
NOVEMBA 2021
AMAMAKI: 70
ISIKHATHI: Amahora ama-2½
Leli phepha linamakhasi angama-28.
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Skip to contentAll 2021 papers 





View all





isiZulu FAL Grade 12 P2 NSC November 2021 Question Paper
Grade 12 isiZulu FAL Paper 2 question paper from the NSC November Exam 2021, 28 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Isizulu Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2021 · isizulu. Question paper, 28 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiZulu FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isizulu
- Document type
- Question paper
- Year
- 2021
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 28
- File size
- 538.1 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 28
This exam
NSC November Exam 2021
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1Ubuciko / Literature (Set Works)29 marks
- Question 2Ubuciko / Literature (Set Works)30 marks
- Question 3Ubuciko / Literature (Set Works)32 marks
- Question 4Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)37 marks
- Question 5Ubuciko / Literature (Set Works)23 marks
- Question 6Ubuciko / Literature (Set Works)32 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 2 DBE/Novemba 2021
NSC
IMIYALELO KWABAHLOLWAYO
1. Fundisisa kahle le miyalelo ngaphambi kokuba uphendule imibuzo.
2. Ungayifundi yonke imibuzo ekuleli phepha. Bheka OKUQUKETHWE ekhasini
elilandelayo bese umaka izinombolo zemibuzo yezincwadi ozifundile kulo
nyaka. Ngemuva kwalokho funda le mibuzo bese ukhetha imibuzo
ezincwadini EZIMBILI ozophendula ngazo.
3. Leli phepha LINEZIQEPHU EZINE:
ISIQEPHU A: Inoveli (35)
ISIQEPHU B: Umdlalo (35)
ISIQEPHU C: Izindaba ezimfishane (35)
ISIQEPHU D: Izinkondlo (35)
4. Phendula imibuzo EMIBILI kuphela, kunoma yiziphi iziqephu ezimbili
ezilandelayo (umbuzo OWODWA esiqeshini NGASINYE.)
ISIQEPHU A: INOVELI
Phendula umbuzo ngenoveli EYODWA oyifundile.
ISIQEPHU B: UMDLALO
Phendula umbuzo ngomdlalo OWODWA owufundile.
ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE
Phendula imibuzo ngazo ZOMBILI izindaba ezimfishane ezihlolwayo.
ISIQEPHU D: IZINKONDLO
Phendula imibuzo ngezinkondlo EZIMBILI ezibuziwe.
5. Sebenzisa uhlu lokubheka imibuzo ephenduliwe ('checklist') ukubheka ukuthi
ukhethe ngendlela efanele yini.
6. Landela imiyalelo esekuqaleni kwesiqephu NGASINYE ngokucophelela.
7. Bhala izinombolo kahle njengoba zibhaliwe kuleli phepha lemibuzo.
8. Qala ISIQEPHU NGASINYE ekhasini ELISHA.
9. Indlela yokuhlela isikhathi encomekayo:
Sebenzisa isikhathi esicishe sibe imizuzu engama-75 esiqeshini ngasinye.
10. Bhala ngobunono nangesandla esifundekayo.
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 3 DBE/Novemba 2021
NSC
OKUQUKETHWE:
Leli khasi lizokusiza ukukhetha imibuzo ofisa ukuyiphendula ngaphandle kokufunda
yonke imibuzo.
ISIQEPHU A: INOVELI
Phendula noma yimuphi umbuzo OWODWA kulesi siqephu.
IZINOMBOLO ZEMIBUZO AMAMAKI IKHASI
1. Ithemba Lami 35 5
2. Kusinda Kwehlela Endodeni 35 8
3. Umshado 35 10
ISIQEPHU B: UMDLALO
Phendula noma yimuphi umbuzo OWODWA kulesi siqephu.
4. Ababulali Benyathi 35 13
5. Icala Kaliboli 35 17
6. Isiko Nelungelo 35 20
ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE
Phendula imibuzo kuzona ZOMBILI izindaba ezimfishane ezihloliwe.
7.1 'Imfihlo Kamakoti' 18 23
7.2 'Ilobolo' 17 24
ISIQEPHU D: IZINKONDLO
Phendula imibuzo YOMIBILI kulesi siqephu.
8.1 'Ungumzali Onjani?' 18 26
8.2 'Inhlansi Yakho Thuli' 17 27
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 4 DBE/Novemba 2021
NSC
Uhlu Lokubheka Imibuzo Ekhethiwe ('Checklist'):
ISIQEPHU IZINOMBOLO IMIBUZO THIKHA UMBUZO
ZEMIBUZO EPHENDULIWE OWUKHETHILE
A: INOVELI 1–3 1
NOMA
B: UMDLALO 4–6 1
NOMA
C: IZINDABA
7 1
EZIMFISHANE
NOMA
D: IZINKONDLO 8 1
QAPHELA: Qiniseka ukuthi uphendule imibuzo eziqeshini EZIMBILI kuphela.
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 5 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQEPHU A: INOVELI
UMBUZO 1: ITHEMBA LAMI – LF Mathenjwa
Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi (u-A no-B) bese uphendula imibuzo
ezolandela.
ISIQESHANA A
Ekufikeni kwakhe ekhaya bahamba nonina baya esayonini uNdebele esasakhe
ngaphesheya kwehlokozana elalingezansi komuzi. Bafika silokhu sibabaze njalo
isigubhu kuculwa kushaywa isiguqo. Amakhosikazi ayelapho ayesejuluke emanzi te
eholwa yiwo ubhebhenene wentshebe onguNdebele. Izithukuthuku zase zehla ngayo
kanye intshebe. 5
Bathi bengena nje endlini wezwakala equbula kakhulu uNdebele 'Grrr ... qiz but I say
Jostas Judea City, bhrrr ... hamba moy'omubi.'
Ngalesi sikhathi kwase kungathi uhamba ezindwanini zotshani enikina amahlombe
sengathi kukhona okumsindayo kuwo. Ulimi ayeselukhuluma lapho lwalungasezwakali
kahle. USandanezwe wake wathi ukushaywa uvadlwana oluncane esecabanga izinto 10
eziningi eziyaye zishiwo ngabo abathandazi laba. Wayeke ezwe kuthiwa izayoni lezi
ziyalumana uma sezivukwe umoya. Wayesenetwetwe ebona nje ukuthi okwakobani
ukugevuzwa ngenye indoda ngamazinyo. Ngesikhathi bengena nebandla elalikade
lenza isiguqo lake lathi ukuma kancane libona ubaba esontwa yimimoya.
'O Jesus! Ngibona idimoni elibi elikhwelele umfowethu lona. Udinga usizo 15
oluphuthumayo ngoba kukhona abamphosayo. Bamthumela indoda emfushane
okuyiyona emmunca igazi emzimbeni bese beyasebenza ngalo. Leli gazi lixutshwa
nenhlabathi yasemathuneni bese lenza umbhulelo omubi okuyiwona lona omhushayo.
Bhrrr ... Oh Lord ...!'
1.1 Ngubani isibongo sesayoni esasizobonwa uSandanezwe nonina ngalolu
suku? (1)
1.2 Yini eyayenza ukuthi uSandanezwe abe novadlwana ngesikhathi besendlini
yesayoni? (2)
1.3 Chaza kafushane ukuthi yini eyayenza uMbuyisa abe nokwethuka
nokumangala ngesikhathi ehlola umzimba kaSandanezwe? Bhala amaphuzu
AMABILI. (2)
1.4 Bhala inhlawulo umnumzane ayinikeza uJiyane ngecala lokuhlanganisela
uZabalaza umuthi wokuthakatha indodakazi kaMchunu. (2)
1.5 Yisiphi isizathu esenza ukuthi uNtshingila angakwazi ukutholela uNonkamfela
isitho sangasese somuntu wesifazane kubangcwabi lapho ayesebenza
khona? (2)
1.6 Nikeza umoya otholakala kulesi siqeshana? Sekela impendulo yakho. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 6 DBE/Novemba 2021
NSC
1.7 Chaza leli gama elibhalwe ngokugqamile kulo musho olandelayo njengoba
lisetshenzisiwe kulesi siqeshana.
Ngesikhathi bengena nebandla elalikade lenza isiguqo lake lathi ukuma
kancane ... (2)
1.8 Chaza kafushane ngamaphuzu AMABILI umsebenzi womlandi ubhekise
impendulo yakho kulesi siqeshana. (2)
1.9 Ucabanga ukuthi kuyiqiniso yini ukuthi uNomgedla waphambanisa
amabhodlela ngesikhathi efakela uNokulindela umuthi wentando ayewunikwe
nguZabalaza? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
1.10 Ngabe isenzo somlingiswa onguSandanezwe sokuqonywa izintombi eziningi
ngesikhathi esasebenza ezitimeleni zamanzi eThekwini siyamukeleka yini
kuwe? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMATHATHU. (3)
KANYE
ISIQESHANA B
Ngalezo zinsuku isifo sengculazi sase sibikwe cishe kulo lonke elaseMzansi ne-Afrika,
kwazise phela iningi belisibukela kude okofasimba. Inkinga eyayikhungethe wonke
umuntu ukuthi kuthiwe lesi sifo aselapheki, sesehlule ngisho nongoti bamakhambi
esilungu. Okwase kwesabisa kakhulu ukuthi kube sagule muntu bese kusolelwa kuso
lesi sifo ngoba ngaleso sikhathi nodokotela uqobo babesazihlawumbisela izimpawu 5
zaso.
Umfo kaMbeje ubhukulile ngapha ulwa nokuthola ikhambi lokwelapha uSandanezwe
angaze naye abalwe nalo mshungu okuthiwa unesifo esingalapheki njengoba abanye
odokotela besebesikaza. Usesabalale ngomcabango wagcina efikelwe umqondo
wokuthi athintane nomunye kulaba abasebenza kubangcwabi amxazululele le nkinga. 10
Into efike ibe yiqatha emphinjeni ukuthi kazi uyofike athinte bani kubona, yena onjani,
futhi ayobe embone ngani ubunjalo bakhe. Wayesamiswe nawukuthi kazi kwandaba
leyo uyoyingenisa kanjani kubantu angabejwayele. Wayesaba nokuthi kazi uma enza
lokhu uyobe engaziqhwebeli yini ulaka lwabakwasidlodlo. Isigcino nokho waziduduza
ngokuthi imali ayibonaze ilutheze olumanzi. 15
Nebala wazidlisa satshanyana umfo kaMbeje efuna ukuthi kazi iyiphi insizwa angahle
axhumane nayo kulezi zinsizwa ezisebenza laphaya kubangcwabi edolobheni.
Ngenhlanhla washeshe watholana nensizwa yakwaNtshingila eyayihlala eMatshana
khona belu eMpangeni.
1.11 Ngokwalesi siqeshana osifundile yisiphi lesi sifo okuthiwa aselapheki? (1)
1.12 Fingqa ngamaphuzu AMABILI okushiwo ngumbhali emgqeni wesi-7 ukuya
kowe-12. (2)
1.13 Nikeza iseluleko esifanayo ubaba kanye nomzala kaSandanezwe abamnika
sona mayelana nokwelapha isifo esasimphethe. (2)
1.14 USebenzile ungumlingiswa omncane kule noveli. Sekela lesi sitatimende
ngamaphuzu AMABILI (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 7 DBE/Novemba 2021
NSC
1.15 Chaza lezi zimo zokukhuluma ezibhalwe ngokugqamile njengoba
zisetshenzisiwe kule misho elandelayo ecashunwe kulesi siqeshana
esingenhla.
1.15.1 Into efike ibe yiqatha emphinjeni ukuthi kazi uyofike athinte bani
kubona, yena onjani ... (2)
1.15.2 Isigcino nokho waziduduza ngokuthi imali ayibonaze ilutheze
olumanzi. (2)
1.16 Isimo senhlalo esitholakala kule noveli sihambisana kanjani nezigameko
ezitholakala endabeni? Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
1.17 Phawula ngokuphumelela kombhali ukuveza uSandanezwe njengomlingiswa
ongalilahli ithemba uma ebhekene nobunzima empilweni yakhe. Bhala iphuzu
ELILODWA. (2)
[35]
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 8 DBE/Novemba 2021
NSC
UMBUZO 2: KUSINDA KWEHLELA ENDODENI – SJ Mchunu
Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi (u-C no-D) bese uphendula imibuzo ezolandela.
ISIQESHANA C
Uthishanhloko walesi sikole kwakunguMgoza, uswahla lwensizwa eyayihamba iqonde.
Lwalungafakwa lubuya nodaka. IsiNgisi sasiphuma ngamakhala. Uma uya ehhovisi lakhe,
wawuhamba ucula, uhlafunisisa amazwi ozowasho ngesilungu kuyena. Kuyigcokama
loqobo. Izingane zakhe uMchunu wazifaka kusona lesi sikole ukuze zingafani naye.
UMchunu kwabuye kwadingeka ukuba abuye eMgungundlovu ngoba kwase kuzovulwa 5
iDeli eMdlovana. Kwamsiza kakhulu lokho ngoba kwenza wakwazi ukuhlala nezingane
zakhe emzini wakhe omusha. Wafika kulo msebenzi nalo ulwazi lomsebenzi,
wayesebekwa ukuba ube umabhalane ehhovisi lakhe.
Lokhu kwamenza waba nogqozi lokufunda. Wenza incwadi yeshumi ngoDamelin
waphumelela noma kwakungekuhle kakhulu. Emsebenzini wayethembekile zonke izinto 10
zibuzwa kuye njengomuntu owayevele esebenza lo msebenzi eMgungundlovu. Lo
mnumzane wayezele izinsizwa ezine nentombazane eyodwa nje vo, yona-ke akazange
azihluphe ngokuyifundisa kakhulu. Abafana bona bafunde bonke ngoba omdala
uFanyana, wafundela ubuthishela Ongoye wayeseya kofundisa eGoli, kanti omelamayo
uMjwayeli yena wafundela ukuba ummeli wayeseyosebenza eThekwini, kanti owesithathu 15
uBheki yena wafundela ukucwaninga amabhuku ezinkampanini ezinkulu, wasebenza
eNewcastle, kwase kuthi uthunjana uMduduzi yena washayela izimoto ezinkulu eBergville.
Intombazane yona yasheshe yagana khona endaweni.
2.1 Ngubani isibongo sikathishanhloko wesikole lapho kwakufunda khona
amadodana kaManyoba? (1)
2.2 Yini eyayenza ukuthi uMchunu abe nogqozi lokufunda ngesikhathi esesebenza
eDeli eMdlovana? (2)
2.3 Chaza kafushane ukuthi yini eyayenza uManyoba angakwazi ukuzijabulisa
ngemali yakhe ngesikhathi esebenza eGoli. Bhala amaphuzu AMABILI . (2)
2.4 Bhala isijeziso umlungu ayesinika imizi eyayingenabo abantu bakhona
ababesebenza izithupha epulazini lakhe? (2)
2.5 Yisiphi isizathu esenza ukuthi uMchunu axoxele uDoda ngesikhundla sakhe
esisha sokusebenza emshinini ongasemnyango omncane ophumela emahhovisi
ezinduna? (2)
2.6 Nikeza umoya otholakala kulesi siqeshana? Sekela impendulo yakho. (2)
2.7 Chaza leli gama elibhalwe ngokugqamile kulo musho olandelayo njengoba
lisetshenzisiwe kulesi siqeshana.
Lokhu kwamenza waba nogqozi lokufunda. (2)
2.8 Chaza kafushane ngamaphuzu AMABILI umsebenzi womlandi ubhekise
impendulo yakho kulesi siqeshana. (2)
2.9 Ucabanga ukuthi kuyiqiniso yini ukuthi inkosi yaseMachunwini uSimakade
yayinobuhlakani bokubusa isizwe? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
2.10 Ngabe isenzo somlingiswa onguMaNene sokuvuna indodakazi yakhe
siyamukeleka yini kuwe? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMATHATHU. (3)
KANYE
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 9 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQESHANA D
Namuhla uNkulunkulu omkhulu ungenze ngadukela kule ndodana eniyibona lapha
namuhla sidwanguza nomkami sesizitshele ukuthi kungcono sifele ezintabeni
kunokuba sihluphekele ezandleni zezingane zethu. Lo mfana enimbona lapha phambi
kwenu, ziyamazi lezi zingane, ingane kaZakwe ezakhula nayo zingabafana,
isiwuMfundisi eMnambithi. Sasingasayiboni thina sabonwa yiyona. Yasibingelela. 5
Savuma. Sathi sithi ibisibingelela nje ngoba ibingelela abantu abadala. Cha yaqhubeka
yasibuza ukuthi siya ngaphi. Sathi khimilili. Sake sabukana simangele ukuthi ngabe
ubani lo mfana osibuza sengathi uyazi. Ngemuva kwalokho kudideka umfana
wasitshela ukuthi yena ungubani, wakwabani, kuphi nokuthi usengumfundisi waliphi
isonto. Sajabula kakhulu ukubona ingane esaziyo endaweni lapho sasithi 10
asizukwaziwa muntu. Lo mfana waphinda wasibuza ukuthi siphokophelephi na?
Asikwazanga ukusenga ezimithiyo kulo mntwana. Samtshela inhloso yethu nokuthi
siqhamukaphi. Lo mntwana ukholiwe ngeqiniso, wasithatha wasisa emzini wakhe
ngoba kwase kuhlwile, salala khona. Ngaphambi komkhuleko wasebusuku,
esasesikade sawugcina sindawonye, waphinda wasibuza futhi ukuthi sihlose 15
ukuhamba nje singaziwa lapho siya khona? Savuma. Waqala umthandazo, waqeda.
Ekugcineni wabe eseseluleka saphenduka izingane ngoba wasitshela ngendawo
esiyaziyo futhi esingayicabanganga nasekuqaleni. Ukuba sayicabanga, ngabe
asizange sicele usizo ezinganeni zethu, ngabe savele saziyela khona kwasekuqaleni.
2.11 Ngokwalesi siqeshana osifundile yini eyayenza uManyoba noMaNdlovu
bafise ukuyofela ezintabeni? (1)
2.12 Fingqa ngamaphuzu AMABILI okushiwo ngumbhali emgqeni we-13 ukuya
kowe-19. (2)
2.13 Nikeza okufanayo phakathi kwemibono kaFanyana kanye noBheki mayelana
nendlela ababezoyisebenzisa ukuxazulula inkinga yokuthi abazali
babengesenawo amandla okuzondla. (2)
2.14 Induna uNgobese ingumlingiswa omncane kule noveli. Sekela lesi
sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2)
2.15 Chaza lezi zimo zokukhuluma ezibhalwe ngokugqamile njengoba
zisetshenzisiwe kule misho elandelayo ecashunwe kulesi siqeshana
esingenhla.
2.15.1 Namuhla uNkulunkulu omkhulu ungenze ngadukela kule ndodana
eniyibona lapha namuhla … (2)
2.15.2 Asikwazanga ukusenga ezimithiyo kulo mntwana. (2)
2.16 Isimo senhlalo esitholakala kule noveli sihambisana kanjani nezigameko
ezitholakala endabeni? (2)
2.17 Phawula ngokuphumelela kombhali ukuveza uManyoba njengomlingiswa
okwaziyo ukubekezela uma ebhekene nobunzima empilweni yakhe. Bhala
iphuzu ELILODWA. (2)
[35]
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 10 DBE/Novemba 2021
NSC
UMBUZO 3: UMSHADO – N Zulu
Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi (u-E no-F) bese uphendula imibuzo
ezolandela.
ISIQESHANA E
Siphume isikole. Aqonde ekhaya uBheki ayochazela unina ukuthi uhambe kanjani.
Baluxoxe isikhathi eside udaba nonina. Unina atshele uBheki ukuthi kukhona umuntu
ambonile emini. Sengathi ubekhona emotweni ethathe uLindiwe.
'Umbonephi?'
'Esitolo.' 5
'Ungamkhomba nje mama?'
'Ngingamkhomba. Ngimbuzile kwabanye bangitshela ukuthi ubani, sengikhohliwe
manje.'
'Kodwa uthi ngabe bambulele uLindiwe?'
'Angisho ngabe sesizwile. Kuzofuneka sithumele kubo sizwe ukuthi ukhona yini.' 10
Bathi ukuthula uBheki esadla amathambo ekhanda.
'Ake ngihambe ngihogela le ndaba nami mama. Uma ngephuza ukubuya uvale
mama.'
'Uyiphathe ngesinono le ndaba Bheki. Uma izigebengu zingathola ukuthi uyasesha
zingakwenzakalisa mntanami.' 15
Avalelise uBheki. Aqonde kuTholakele. Sekumnyama impela. Acabange ukuthi uyobe
ufile uma efice umlungu kaTholi. Ahambe asheshe. Sekuvaliwe emnyango
kaTholakele. Angqongqoze. Avule uTholi. Angene uBheki.
'Bengithi usungilahlile mntakwethu,' kusho uTholakele. Asho maqede agaxe uBheki
amphonse endlini. Babambane bemile bangane isikhathi eside. 20
'Yini le ekade isha lapha endlini?'
'Kusho ukuthi kukulezi zindlu engakhelene nazo.'
Aqalaze indlu yonke uBheki. Abone amakopi otshwala engasenalutho.
'Ubani obephuza lapha?'
'Abanye nje abangani bami. Uzohamba noma uyalala?' 25
'Angihambi Tholakele.'
'Kwangcono. Ngingakwenzela ukudla?'
'Kungcono into ephuzwayo.' Nempela asukume uTholi enze isiphuzo.
3.1 Ngubani okuthiwa wathathwa yimoto ngokwalesi siqeshana osifundile? (1)
3.2 Yini eyayenza uBhekani acabange ukuthi uTholakele wayephuza utshwala
ngalolu suku? (2)
3.3 Chaza kafushane ukuthi yini eyayenza uBhekani angabe esakujabulela
ukusebenza esikoleni ayefundisa kuso. Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
3.4 Bhala iphupho elalikhombisa ngokusobala ukuthi ubaba kaBhekani wayefuna
ukuba uLindiwe abe umakoti wakwakhe. (2)
3.5 Nikeza isizathu esenza ukuthi uBhekani angamthandi uBhatomu? (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 11 DBE/Novemba 2021
NSC
3.6 Nikeza umoya otholakala kulesi siqeshana? Sekela impendulo yakho. (2)
3.7 Chaza leli gama elibhalwe ngokugqamile kulo musho olandelayo njengoba
lisetshenzisiwe kulesi siqeshana.
Ake ngihambe ngihogela le ndaba nami mama. (2)
3.8 Chaza kafushane ngamaphuzu AMABILI umsebenzi womlandi ubhekise
impendulo yakho kulesi siqeshana. (2)
3.9 Ucabanga ukuthi kuyiqiniso yini ukuthi uTholakele wayengahambisani nezinto
eziphathelene namasiko/nosikompilo lwesintu. Sekela impendulo yakho
ngamaphuzu AMABILI. (2)
3.10 Ngabe isenzo somlingiswa onguLindiwe sokulova esikoleni ayovakashela
isoka lakhe elinguBhekani siyamukeleka yini kuwe? Sekela impendulo yakho
ngamaphuzu AMATHATHU. (3)
KANYE
ISIQESHANA F
Athule uBheki. Ubengasayilindele le ngwijikhwebu esiyenziwa unina. Athi ukwethuka
uma ekhumbula iphungana lotshwala alizwe kuTholi izolo. Abone ukuthi kusho ukuthi
uTholi uyaziqoqa uma sekuzofika yena.
'Abanye bathi udayisa ngisho ngensangu njalo lo makoti wakho.'
'Kodwa uyithathaphi yonke le nto mama?' 5
'Bayangixoxela abantu mntanami. Basuke bezwa kuthiwa phela umfelokazi lo umakoti
wakwami. Bangichathazele-ke.'
Kodwa ukhona umuntu wesifazane ongadayisa insangu?
Kusetshenzwa imali mfana wami lapha eNyawushane. Lo owakho-ke yena kuthiwa
unomlungu wakhe omqoqela amakhasimende amhlophe. 10
Akhexe umlomo uBheki. Kuthi akaphindele emuva ayobuza uTholi ngalezi zinto.
Akhumbule ukuthi konje ufike ahluleke. Kuphenduleke umbuzo wakhe ahlale ezibuza
wona njalo wobungani phakathi kukaTholi noPamella.
'Ngiyazi ukuthi ayikho into ongabe usayenza manje. Ngicela into eyodwa nje zwi
Bheki. Uma lo mfelokazi efuna ukuzogana lapha, mtshele ahlukane nayo yonke le 15
mikhuba ayigilayo. Uma eza nalezi zinto zakhe lapha, uyosonteka intamo afe
uhlangothi. Awadlali amadlozi alapha ekhaya.'
Ethuke kakhulu uBheki uma ezwa unina ekhuluma kanje. Athi esathi ufuna
ukuphendula aqhube unina: 'Uma idlozi limcasukele kakhulu mfana wami, ngeke
nishade ngisho ukushada kodwa lokhu.' 20
3.11 Ngokwalesi siqeshana osifundile yini eyenza ukuthi uBhekani angaphindeli
emuva ayobuza uTholakele ngalezi zinto ayezitshelwa ngumama wakhe? (1)
3.12 Fingqa ngamaphuzu AMABILI okushiwo ngumama kaBhekani emgqeni
we-14 ukuya kowama-20. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 12 DBE/Novemba 2021
NSC
3.13 Nikeza okufanayo ngezimpendulo zikanesi kanye nezikaSifiso ngesikhathi
uBhekani ebabuza ngokwehlukana ngesifo esasiphethe uTholakele aze
ayolaliswa esibhedlela. (2)
3.14 Unesi wasesibhedlela okwakulaliswe kuso uTholakele ungumlingiswa
omncane kule noveli. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2)
3.15 Chaza lezi zimo zokukhuluma ezibhalwe ngokugqamile njengoba
zisetshenzisiwe kule misho elandelayo ecashunwe kulesi siqeshana
esingenhla.
3.15.1 Basuke bezwa kuthiwa phela umfelokazi lo umakoti wakwami.
Bangichathazele-ke. (2)
3.15.2 Akhexe umlomo uBheki. (2)
3.16 Isimo senhlalo esitholakala kule noveli sihambisana kanjani nezigameko
ezitholakala endabeni? (2)
3.17 Phawula ngokuphumelela kombhali ukuveza uBhekani njengomlingiswa
ohlulekayo ukulawula imizwa yakhe yothando noma yenkanuko. Bhala iphuzu
ELILODWA. (2)
[35]
AMAMAKI ESIQEPHU A: 35
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 13 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQEPHU B: UMDLALO
UMBUZO 4: ABABULALI BENYATHI – RM Mngadi
Funda iziqeshana EZIMBILI (u-G no-H) ezingezansi bese uphendula imibuzo
ezolandela.
ISIQESHANA G
(Kusemzini wenkosi ntambama ngoMsombuluko. Kunomhlangano wenkosi, induna
kanye namadoda omkhandlu wenkosi. Umhlangano usendlini eyakhelwa imihlangano
yomkhandlu.)
SHANDU: Madoda! Namuhla ngithokoze kakhulu ngoba induna
ayizukulala esitokisini. 5
AMADODA: Ndabezitha!
SHANDU: Yize icala lingaphelile kodwa mina nginethemba ngoba lesi
silima esinguMbandlwa asinaye ufakazi. (iqondise kuDlamini)
Awuthi qaphuqaphu ngesimo secala khona umkhandlu wami
uzothola sonke isithombe. 10
DLAMINI: (asukume uDlamini) Ndabezitha! Ngizoqala ngokubonga
uNdabezitha ngokungikhokhela ibheyili. Mina
bengizoyithathaphi inkulungwane yamarandi? Ndabezitha
nani bandla lenkosi, icala lokushaya ngiyaliphika ngima
ngentaba. Ngithi, uMbandlwa ngamsikaza ngenduku maqede 15
yena wagxuma wazishayisa echosheni lobonda lwekilasi.
Okuhle kakhulu ngukuthi mina amadoda engangihamba nawo
ayangifakazela. Yena akanaye ufakazi ngoba ikhansela
lalingaphakathi ekilasini kanye nezethameli zomhlangano.
Lihlehlile-ke icala. Liyoze lingene emva kwezinyanga 20
ezintathu.
AMADODA: (kuzwakale ukuhhomuzela kwentokozo abanye behleka)
SHANDU: (inkosi yelule isandla sakumhlalisa phansi uDlamini)
Hhayi-ke! Siyabonga Mzizi, ungahlala phansi.
DLAMINI: (ahlale phansi) Ndabezitha! 25
SHANDU: Kunjalo-ke madoda. Mina ngeke ngimsole uDlamini ngoba leli
khansela liyangeyisa. Lake lakubonaphi ukuthi umfokazana
angamane abize umhlangano endaweni yenkosi
engadlulanga enkosini?
AMADODA: (ahhomuzele) 30
INDODA YOKUQALA: Uyagcwaneka lo!
INDODA YESIBILI: Yisizwe sakho lesi Ndabezitha! Singakufela lokho thina!
DLAMINI: (eqondise emkhandlwini) Yehlisani umoya madoda! Thulani
umsindo, uNdabezitha usakhuluma!
SHANDU: Mina ngiyasola uDuma usabambelele kulokhu okwenzeka 35
ngesikhathi sodlame. Angithi ngikhuluma nje ungomunye
walaba ababehla benyuka lapha endaweni yami,
begqugquzela ngenkani ukufaka leli dungabantu ababelibiza
ngomzabalazo …
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 14 DBE/Novemba 2021
NSC
4.1 Inkosi uShandu yamkhipha ngamalini uDlamini ejele? (1)
4.2 Yini eyayenza inkosi uShandu ibize uMbandlwa ngesilima? (1)
4.3 Ngubani emndenini wekhansela owaba nesandla ekuletheni uxolo endaweni?
Fakazela impendulo yakho ngalokho okwenzeka endabeni. (2)
4.4 Bhala isibonelo senkulumo kaDlamini ekhombisa ukungathembeki kulesi
siqeshana. (2)
4.5 Yisiphi isizathu esenza inkosi uShandu ingathandi kufakwe itiyela kule ndawo
yabo yasemakhaya? (2)
4.6 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo:
Isimo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile kulo mushwana ongezansi
ocashunwe esiqeshini sichaza isimo …
… begqugquzela ngenkani ukufaka leli dungabantu ababelibiza
ngomzabalazo …
A sokujabulisa.
B sokuthandaza.
C sokuxabanisa.
D sokuthanda imali. (1)
4.7 Bhala isigameko esadala isixakaxaka ngaphambi komhlangano
owawusesikoleni. (2)
4.8 Chaza ukuthi inkosi uShandu ingumlingiswa onjani bese usekela
ngamabinzana akulesi siqeshana. (2)
4.9 UDlamini wabanjwa waboshwa. Bhala ngephuzu ELILODWA usho ukuthi
wayeboshelweni. (2)
4.10 Kwakuyisenzo esihlakaniphile yini ukuthi uDuma abalekele esiteshini/
esikhumulweni samaphoyisa uma sekusuka udlame endaweni? Sekela
impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
4.11 Iyiphi enye indlela ayengenza ngayo uHulumeni ukuletha izinhlelo zentuthuko
endaweni yenkosi ukuze lungabi bikho udlame? Bhala amaphuzu
AMATHATHU. (3)
KANYE
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 15 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQESHANA H
(Ntambama emzini wenkosi. UShandu uhleli nomkakhe, bayaxoxa.)
SHANDU: MaNgema, angikuphikisanga mhlazane uzama ukuthi ngimbize
uDuma.Yebo, ngakwenza lokho kodwa akusebenzanga. Manje, uthi
angenzenjani-ke futhi?
MANGEMA: Baba, ngizoqala ngokukubonga ngoba wangilalela yize nje 5
wawunalokho kungabaza. Khona akukho osengakwenza. Angazi
kodwa, sengethembele enhlanganweni yakhe uDuma ikakhulu labo
abasezihlalweni eziphezulu kulesi sifundazwe. Kwanginika ithemba
ukuthi isikhulu soMnyango wezendabuko sakuthembisa ngokuthi
sizobikela abenhlangano yakhe emazingeni aphezulu. 10
SHANDU: Hhayi-ke bandla, masethembe bona osopolitiki. (athule kancane)
Uyabona, ukube kuseyisendulo, bengizomane ngimdingise uMbandlwa
ngoba nguye oyimpethu.
MANGEMA: Khohlwa-ke baba. Njengoba sekubonwa ngentando yeningi nje, ngeke
uyilinge leyo nto. Kwabanye abantu intando yeningi isho ukuthi kufanele 15
umuntu alifune ilungelo lakhe bese naye enikeza abanye elabo ilungelo.
SHANDU: Uyakhuluma lapho MaNgema. Kafushane nje singathi, konke
esikwenzayo kufanele kuncike kuthatha-nika. Uma wena uthatha nje
kwaphela kodwa unganiki, uyayibulala intando yeningi. (banqekuzise
amakhanda bobabili, bavumelane) 20
(Phandle kukhuleke induna uDlamini.)
DLAMINI: Ndabezitha! Ndabezitha!
SHANDU: Ngena Mzizi!
(Angene uDlamini. Iphepha aliphethe ngesandla alibeke phambi
kwenkosi bese ehlala phansi.) 25
DLAMINI: Ngiyanibingelela Ndabezitha.
SHANDU: (ufunda iphepha ngesikhathi ekhuluma) Yebo Mzizi. (alibuke iphepha
aze anikine ikhanda, ubuso bugcwale intukuthelo)
MANGEMA: (eqondise kuDlamini) Mzizi, leli phepha sengathi alilungile nje.
4.12 Nikeza isizathu esenza uMaNgema waba nethemba lokuthi inhlangano
kaDuma yayizoletha usizo. (1)
4.13 Bhala isibonelo sobuhle bentando yeningi ngokusho kukaMaNgema kulesi
siqeshana. (2)
4.14 Kwenzekani kuShandu ngemuva kokuthi ezwe ngokushona kukaDlamini?
Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
4.15 Ngubani umqhathi kulo mdlalo? Sekela impendulo yakho. (2)
4.16 Izigameko zalo mdlalo zenzeka endaweni eyodwa. Fakazela lesi sitatimende
ngamaphuzu AMABILI. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 16 DBE/Novemba 2021
NSC
4.17 Bhala inkinga eyethulwa ngumbhali esingenisweni salo mdlalo bese uchaza
ukuthi yaxazululeka kanjani. (2)
4.18 Hlobo luni lo mdlalo lolu ngokwendikimba? Sekela impendulo yakho. (2)
4.19 Ngokumazi kwakho uMbandlwa ukuba wayesaphila, ucabanga ukuthi
wayezogculiseka/wayezokwaneliseka yini ngendlela umdlalo owaphetha
ngayo uma ebona abantu abekade bengezwani sebesebenzisana? Sekela
impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
[35]
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 17 DBE/Novemba 2021
NSC
UMBUZO 5: ICALA KALIBOLI – VM Mbhele
Funda iziqeshana EZIMBILI (u-I no-J) ezingezansi bese uphendula imibuzo
ezolandela.
ISIQESHANA I
(KwaSonto. USonto ubuye kwaMaNsibande qede wahlala phezu kocingo wabiza
uMthofi ukuthi azolanda imali yakhe.)
SONTO: (Emkhomba ngomunwe.) Lalela la! Wena sigebengu ndini ngizokunika
imali yakho bese uyaphuma uphele empilweni yami. Siyezwana?
MTHOFI: Iphelele nje imali yami? 5
SONTO: Ngizokunikeza enginayo, engingenayo anginayo.
MTHOFI: Ilethe-ke, ngiyibone.
SONTO: Uma uphuma lapha uhlukane nokuphatha isibhamu ngesandla ngoba
uzozixabanisa nami.
MTHOFI: (Ecikeka) Awuyeke ukukhuluma izinto ezingathi shu, unginike imali 10
ngibone engize ngayo.
SONTO: (Eshona emnyango.) Linda lapha ngiyabuya.
MTHOFI: Yenza fast.
(Aphume uSonto. Abuye emva kwesikhashana. Usehlahle amehlo.)
SONTO: (Ethwele izandla ekhanda) Ngivelelwa yini kodwa bakithi! 15
MTHOFI: (Ehlahla amehlo.) Kwenzenjani manje? Iphi imali yami?
SONTO: Angisayitholi lapho ebengiyibeke khona.
MTHOFI: Uyadlala, kangithi?
SONTO: Angidlali Mthofi, ngempela ayikho.
MTHOFI: (Wasukuma wadonsa isibhamu.) Uyayazi le nto? Uma imali yami 20
ngingayitholi, izokubhodloza isifuba.
SONTO: Ngicela unginika elinye ithuba ngiyoyizama imali yakho.
MTHOFI: (Ememeza) Yeyi wena doti, kunini ngilalele lawo manga akho?
SONTO: Okokugcina Mthofi, please.
MTHOFI: (Wamklinya) Khamisa. 25
SONTO: Ngicela ungangibulali Mthofi.
MTHOFI: Ngithe khamisa wena doti!
SONTO: Kulungile-ke.
MTHOFI: (Wafaka isibhamu emlonyeni kaSonto.) Uyafa namuhla.
SONTO: Ungangibulali bakithi. 30
MTHOFI: Thandaza okokugcina ngoba ngeke uphinde uthandaze emva kokuba
sengikusakaze ubuchopho ngenhlamvu.
(Kwaphazamisa umnyango owavuleka ngokushesha.)
TORONTO: (ngokutatazela) Asibaleke baba, sekonakele.
MTHOFI: (ngolaka) Ngithe ngiyeza, ngilinde emotweni. 35
5.1 Yini le uSonto okwakufanele ayinikeze uMthofi? (1)
5.2 Yisiphi isizathu esasenza ukuthi uToronto athi kuMthofi ababaleke manje? (1)
5.3 Ngubani owathatha imali eyayifihlwe nguSonto? Fakazela impendulo yakho
ngalokho okwenzeka endabeni. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 18 DBE/Novemba 2021
NSC
5.4 Bhala isibonelo senkulumo kaSonto eyayikhombisa ukungamncengi uMthofi
kulesi siqeshana. (2)
5.5 Bhala isizathu esenza ukuthi ikomidi lezezimali lebandla lihlanganele emzini
kaSonto. (2)
5.6 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo:
Awuyeke ukukhuluma izinto ezingathi shu, unginike imali ngibone engize
ngayo.
Isimo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile kulo musho ongezansi sichaza
ukuthi …
A ukukhuluma kakhulu.
B ukubaleka ngokwesaba.
C ukuphindela emuva.
D ukuthatha imali. (1)
5.7 Bhala isigameko esadalela uSonto isixakaxaka ngemuva kokushona
kukaMbhele. (2)
5.8 Chaza ukuthi uMthofi ungumlingiswa onjani bese usekela ngamabinzana
akulesi siqeshana. (2)
5.9 UMthofi wabanjwa waboshwa. Bhala ngephuzu ELILODWA usho ukuthi
wayeboshelweni. (2)
5.10 Kwakuyisenzo esihlakaniphile yini ukuthi umfundisi ahlale yedwa endlini
yasesontweni? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
5.11 Iyiphi enye indlela ayengathola ngayo imali uSonto ngaphandle kokwenza
ubugebengu? Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3)
KANYE
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 19 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQESHANA J
SONTO: Mina? Hhayi, ayikho leyo nto!
NHLEKO: Uma kunguwe uSonto Mbhele impela ngisho wena. (Aphenduke uSonto
aphindele endlini.)
SONTO: Mama, ake ngibeke nazi izikhwama ngizobuya ngokushesha.
NHLEKO: Hhayi bo, wadlala ngomuntu omdala, uzobuyaphi? 5
MAMKHIZE: Sonto, ngobani labo okhuluma nabo abangangeni endlini?
NHLEKO: (Engena endlini.) Sawubona mama. Sengiphinde ngabuya futhi.
MAMKHIZE: Senifunani futhi ndodana, awumtholanga yini ngenkathi umfuna
uSonto?
NHLEKO: Usho kahle mama, ngangizomfuna, namuhla ngizomlanda. 10
MAMKHIZE: Umsaphi manje?
NHLEKO: Siyambopha mama.
MAMKHIZE: Nimbophelani? Musani ukudlala ngengane yami ngoba yafelwa
yindoda!
SONTO: (Eziqinisa) Ungakhathazeki mama, ngizobuya khona namhlanje. 15
NHLEKO: Ungazithembisi kakhulu. Mancane amathuba okubuya komuntu
osebulale abantu abangaka!
MAMKHIZE: (Ngokumangala) Nisho uSonto lo engimzalayo? Anobuye nithi niyadlala.
NHLEKO: Yena impela lo owamthwala esiswini sakho mama.
MAMKHIZE: (Ebuka uSonto isikhathi eside.) Kanti usha amashushu kangaka 20
ngokuhamba yingoba ushiya amacala angaka?
SONTO: Ayikho le nto abayishoyo mama, bayangisukela. Ngizobafaka kummeli
bangikhokhele ngokungiqambela amanga.
MAMKHIZE: Kodwa ngishilo ukuthi kukhona okusolisayo. Mntanami, ngimdala.
(Ekhala) Mntanami kodwa wawungenwe nguSathane muni? 25
NHLEKO: Sekufanele sihambe mama.
MAMKHIZE: Naze nangehlula-ke. Anobuya phela nizongitshela ukuthi sekuhamba
kanjani ngomntanami.
NHLEKO: Kulungile mama.
(Aphume noSonto, amvalele evenini.) 30
5.12 Bhala isizathu esenza uNhleko agcine engene endlini emva kokukhuluma
noSonto bengaphandle ekhaya kubo. (1)
5.13 Bhala isibonelo sobuhle bokusebenza kwengalo yomthetho kulesi siqeshana. (2)
5.14 Kwenzekani kuZinhle ngemva kokuboshwa kukaSonto? Bhala amaphuzu
AMABILI. (2)
5.15 Ngubani umqhathi kulo mdlalo? Sekela impendulo yakho. (2)
5.16 Izigameko zalo mdlalo zenzeka ezindaweni ezahlukene. Fakazela lesi
sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2)
5.17 Bhala inkinga eyethulwa ngumbhali esingenisweni salo mdlalo bese uchaza
ukuthi kungani ingaxazululekanga. (2)
5.18 Hlobo luni lo mdlalo lolu ngokwendikimba? Sekela impendulo yakho. (2)
5.19 Ngokumazi kwakho uMbhele ukuba wayesaphila, ucabanga ukuthi
wayezogculiseka/wayezokwaneliseka yini ngendlela umdlalo owaphetha
ngayo? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
[35]
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 20 DBE/Novemba 2021
NSC
UMBUZO 6: ISIKO NELUNGELO – N Zulu
Funda iziqeshana EZIMBILI (u-K no-L) ezingezansi bese uphendula imibuzo
ezolandela.
ISIQESHANA K
(UThenjiwe uhlezi phansi komuthi uyathunga. Ukhuluma yedwa.)
THENJIWE: … Noma ngabe uDumisani usekhulile nje, ngeke ungibone ngimgana
mina. Mina angisiye owokuganga. Naye ngizomgada manje uma
efikile. Uma engeshela nje ngiyomkhombisa ikheli. Ngimbuze ukuthi
ungithanda manini nje. Uma enganakile futhi siyodumelana kube 5
kuncane indawo.Uyazi angimazi nalo muntu owasungula isiko
lokungenwa wayehlushwe yini. Abantu bayathanda ukusungula
amasiko adala izinkinga. (Ezwe izigi) Nangu umama eza. Uma eqala le
ndaba yesiko lakhe uzongizwa kahle namuhla. Angihleki angithi nsi.
Angifuni ndoda nje eduze kwami manje. 10
MAMBATHA: Uyawuthanda lo msebenzi wokuthunga koti bo. (Ahlale phansi)
THENJIWE: Ngenzela ukuthi ngingakhohlwa mama. Nawo umshini awufuni
ukuhlala isikhathi eside ungasebenzi.
MAMBATHA: Kuzofuneka ungifundise nami makoti ngizithungele.
THENJIWE: Awu mama uthi kungalunga ufundiswa imfundamakhwela? 15
MAMBATHA: Akubonakali ukuthi usafunda koti. Ukwenza kwakho kukhombisa
ubumpetha. Impela ngicela ungifundise. Siningi kabi isikhathi
esizosihlala nawe ngingagcina sengiwushaya njengawe nje.
THENJIWE: Usho ukuthini umama uma ethi sisazohlala isikhathi eside?
MAMBATHA: Kanti uyahamba yini? 20
THENJIWE: Ngingeze ngasho ukuthi ngiyahamba mama. Uma sekukhunyulwe
inzilo bengizocela ukuba ngibuyele ekhaya.
MAMBATHA: (Ashaye izandla) Nansi indaba bo! Wawukuzwaphi ukuthi umakoti
ushiya lapho endele khona abuyele kubo?
THENJIWE: Bengisho ngoba ngisemncane mama. Nomuntu owangiletha lapha 25
nakhu esesheshe wangishiya.
6.1 Ngubani igama lomfowabo womyeni kaThenjiwe? (1)
6.2 Bhala isizathu esenza ukuthi uThenjiwe afune ukubuyela ekhaya kubo. (1)
6.3 Ngubani emndenini wakwaMondise owayeseka uThenjiwe ukuba anqabe
ukungenwa uDumisani? Fakazela impendulo yakho ngalokho okwenzeka
endabeni. (2)
6.4 Bhala isibonelo senkulumo kaThenjiwe eyayikhombisa ukungamncengi
uDumisani kulesi siqeshana. (2)
6.5 Bhala isizathu esenza ukuthi uThenjiwe angathandi ukungenwa nguDumisani. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 21 DBE/Novemba 2021
NSC
6.6 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo:
Isimo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile kulo mshwana ongezansi
sichaza ukuthini?
Awu mama uthi kungalunga ufundiswa imfundamakhwela?
A Umuntu owazi kakhulu
B Umuntu ofunde kakhulu
C Umuntu osafunda into
D Umuntu ongayazi into (1)
6.7 Bhala isigameko esadala isixakaxaka ngaphambi kokuthi uThenjiwe avume
ukugana uDumisani. (2)
6.8 Chaza ukuthi uMaMbatha ungumlingiswa onjani bese usekela ngamabinzana
akulesi siqeshana. (2)
6.9 USipho wabanjwa waboshwa. Bhala ngephuzu ELILODWA usho ukuthi
wayeboshelweni. (2)
6.10 Kwakuyisenzo esihlakaniphile yini ukuthi umndeni wakwaZungu uthathele
uThenjiwe isinqumo sokungenwa? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu
AMABILI. (2)
6.11 Iyiphi enye indlela ayengenza ngayo uSipho ukuvikela uThenjiwe ngesikhathi
eshaywa uDumisani ngaphandle kokumgwaza? Bhala amaphuzu
AMATHATHU. (3)
KANYE
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 22 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQESHANA L
(UThenjiwe noDumisani bahlezi endlini bayaxoxa)
THENJIWE: Ngicela ungabe usayikhuluma leyo ndaba, ingenza ngibe namahloni
amangalisayo.
DUMISANI: Abahlola leliya tiye bathi ukuba ngake ngaliqhabula kanye, ingqakala
yayiyobheka ezulwini. 5
THENJIWE: Ngasuke ngavukwa inzondo embi, idalwa ukuthi uSipho wayefe ngenxa
yakho.
DUMISANI: Kanti nanihlobene kanjani noSipho?
THENJIWE: Kwakungumngani wami omkhulu. Mhlawumbe sasiyogcina sithandana
nje. Uyena owayekwazi ukungiduduza uma ngikhumbule umfowenu. 10
DUMISANI: Ngaphatheka kabuhlungu kabi mina ngizwa kuthiwa useshonile.
THENJIWE: Ngifisa ukuyobeka imbali eyodwa vo ethuneni lakhe. Ngifuna
nokuvalelisa ngoba washona ngithi ngisazombona.
DUMISANI: Ngizwa kuthiwa wakubhalela incwadi engakashoni.
THENJIWE: Edabukisa kakhulu. Sengathi wayebona ukuthi usezofa. 15
DUMISANI: Akashongo lutho ngami?
THENJIWE: Wayengayeka kanjani? Wathi angomxolisela kuwe futhi ngigcine
ngikuganile. Yayimfushane incwadi idle ngokujula. Yayilokhu iphinda
wona la magama engiwashoyo.
DUMISANI: Yikho lokho okwadala ushintshe umqondo ulivumele isiko? 20
THENJIWE: Nalokho kwafaka isandla kakhulu. Ngisola sengathi kufanele ngixolise
kumama wakho futhi.
DUMISANI: Ungazihluphi ngomama. Uma sihlezi kamnandi kanje ujabula kabi.
THENJIWE: Sengathi ngalwa naye isikhathi eside kungafanele.
DUMISANI: Alikho icala lapho ngoba wawungakayiboni le nto yabo ukuthi 25
izosebenza. Wababona ukuthi bajabula kanjani ngomshado?
THENJIWE: Wawungathi izingane ezincane.
DUMISANI: Awuve wangiqabula kamnandi ngalelo langa, kwaba sengathi
ngiyaphupha.
6.12 Bhala isizathu athi uThenjiwe sasingamenza agcine egane uSipho. (1)
6.13 Bhala isibonelo sobuhle bokusebenza kwesiko lokungenwa kulesi siqeshana. (2)
6.14 Kwenzekani kuNondumiso ngemuva kokusolwa ngubaba wakhe ukuthi
wonisa uThenjiwe emzini wakhe? Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
6.15 Ngubani umqhathi kulo mdlalo? Sekela impendulo yakho. (2)
6.16 Izigameko zalo mdlalo zenzeka ezindaweni ezahlukene. Fakazela lesi
sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2)
6.17 Bhala inkinga eyethulwa ngumbhali esingenisweni salo mdlalo bese uchaza
ukuthi yaxazululeka kanjani. (2)
6.18 Hlobo luni lo mdlalo lolu ngokwendikimba? Sekela impendulo yakho. (2)
6.19 Ngokumazi kwakho uSipho ukuba wayesaphila, ucabanga ukuthi
wayezogculiseka/wayezokwaneliseka yini ngendlela umdlalo owaphetha
ngayo? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
[35]
AMAMAKI ESIQEPHU B: 35
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 23 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFUSHANE
IZINYEMBEZI ZOTHANDO – DBZ Ntuli (Umhleli)
Kulesi siqephu phendula YOMIBILI imibuzo: UMBUZO 7.1 NOMBUZO 7.2.
UMBUZO 7
7.1 'IMFIHLO KAMAKOTI' – MT Mkhize
Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela.
ISIQESHANA M
Bahamba begwingciza imigwaqo yaseMlazi baye bafika esigcemeni sakwa-T
lapho kuthiwa kuseSeventini khona. Endleleni bahamba nje abakhulumisani
ngalutho ngaphandle kukaMaMkhwani owayelokhu ezwakala ethi, 'Wo,
kulukhuni emhlabeni madoda!'
Wathi lapho esethe mayime imoto emva kokuba sebeyihambe bayiqeda imizi 5
yaseSeventini, uMaMkhwani waphawula wathi,'Uyabona-ke Ndodana, mfana
kaMnyandu, angifunanga ukukhuluma kakhulu ngenkathi sisekhaya ngoba
ubuzothi mhlawumbe ngiyakukhohlisa. Le nkinga ohlangabezane nayo ayiqali
ngawe, kodwa sebebaningi abantu befika ekhaya bakhulume into efanayo
nalena yakho. Abanye baze bacabange ukuthi siyabakhohlisa uma sithi 10
uRebecca akasekho lapha ekhaya.' Asho akhale.
'Impela angazi ukuthi ingane yami yaze yaqalekiswa kangaka nje yona ngoba
yayone ukwedlula bonke yini abantu emhlabeni ngokungcola!'
'Yini? Kanti sekwenzenjani futhi manje Ma? Angithi wena uthe
uyongikhombisa uRebecca lapho ekhona ngoba akekho ekhaya kuwena? 15
Wangithela ngezinyembezi manje, kanti uphi ngempela uRebecca?' kubuza
uRoy emangele.
'Impela ngiyaxolisa Ndodana ngokukubangela umsindo, ukuthi le nto
ingifikisela izinyembezi nokudumala uma kuzothi ingane yami ikade
yazishonela, kube kukhona abantu abathi basabonana nayo ezimotweni 20
nasemakhumbini ikakhulukazi. Yebo khona, ingane yami yabe ikuthanda
ukuzula ngezinto ezihambayo engangoba yaze yafela khona emakhumbini
igwazwa ngamanye amantombazane kubangwa abashayeli bamakhumbi!'
7.1.1 Yiliphi elinye igama lasesigcemeni sakwa-T? (1)
7.1.2 Yisiphi isizathu esenza ukuthi uMaMkhwani athi le nkinga
ahlangabezana nayo uRoy ayiqali ngaye? (1)
7.1.3 Caphuna ibinzana lamagama akulesi siqeshana asitshela ukuthi
uRebecca wayaziwa ngumzali wakhe ukuthi wayekhonze ukuzula/
ukuhamba ngezimoto. (1)
7.1.4 Chaza kafushane ngesigameko esenzeka ngesikhathi uRoy
ehlangana no Rebecca okwesibili. (2)
7.1.5 Ngokwale ndaba umbhali usikhombisa imiphumela yokungalaleli
izeluleko zabazali. Fakazela lo mbono ngalokho okwenzeka
endabeni. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 24 DBE/Novemba 2021
NSC
7.1.6 Phawula ngodweshu lwangaphakathi oluphathelene nomlingiswa
onguRoy kule ndaba. Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
7.1.7 Isingeniso sale ndaba siyayilandela yini imigomo yendaba
emfushane? Sekela impendulo yakho. Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
7.1.8 Chaza lesi simo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile njengoba
sisetshenzisiwe kulo musho olandelayo ocashunwe kulesi
siqeshana esingenhla.
... 'wangithela ngezinyembezi manje, kanti uphi ngempela
uRebecca?' (2)
7.1.9 Ukuba wena wawunguMaMkhwani wawungenzenjani uma kulokhu
kufika abantu abehlukene bezobuza ngengane yakho, uRebecca?
Bhala amaphuzu AMATHATHU. (3)
7.1.10 Uyazwelana yini nomlingiswa onguRoy nalesi simo abhekene naso
sokubekelwa imibandela ngendlela okufanele asebenzise ngayo
imali? Bhala iphuzu ELILODWA. (2)
KANYE
7.2 'ILOBOLO' – Sicelo Zimema
Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela.
ISIQESHANA N
Kuthe besaxoxa kanjalo, kwangena ucingo. Waluthatha unina.
OlukaMandlenkosi.
Uthe angaqeda ukukhuluma nocingo lwakhe lolo, waluvala.
'Baba nawe Mama, ithanda ukungesinda mina le nto. Lo mnumzane uthi
ufuna ngimelekelele. Ungibalisela ngokuhlupheka kwakhe. Ungitshela ukuthi 5
akanayo imali ngenxa yokuthi wadilizwa emsebenzini. Ungitshela ukuthi
wethembele kimi njengomkhwenyana wakwakhe. Ungitshela ukuthi akanayo
imali eyanele. Kuyacaca ukuthi uyabona ukuthi lo msebenzi ubhekene naye
ngqo. Uzama ukungifaka ngekhanda nje. Ngeke ngiyivume mina leyo nto.
Ufunani kimi?' 10
'Uphendule wathini wena kuyena ngenkathi nixoxa?' kubuza uyise.
'Angimethembisanga lutho Baba. Ngithe ngizobona. Okokuqala, yena
akafanelanga ukukhuluma nami. Kufanele akhulume nani, hhayi mina.
Ngibona sengathi ufuna ukungiqinela ngoba azi ukuthi ngiyamhlonipha.
Uthe uzobuye ashaye emva kwesikhashana. Yinina okufanele nikhulume 15
naye, hhayi mina.'
'Ngiyakuzwa lokho okushoyo, kodwa ngibona sengathi usezohlalela
ethembeni njengoba wena uthe usazobona nje,' kusho unina.
'Kulungile. Akahlalele kulelo themba lakhe aze ayofa njengoba esihlalise
ethembeni kwaze kwafa omunye nje. Elami lithi, ngeke ngize ngifake ngisho 20
elimnyama isenti. Ningamelekelela nina uma ninemali eningi. Lo muntu
sisanda kumnikeza inqwaba yemali. Akasebenzise yona. Ukuba wayidedela
ingane yakhe, ngabe asihluphani ngalutho nale ndoda …
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 25 DBE/Novemba 2021
NSC
7.2.1 Ngubani owathatha ucingo olwangena ngesikhathi uMandlenkosi
esaxoxa nabazali bakhe? (1)
7.2.2 Bhala izinto EZIMBILI uMandlenkosi azitshelwa ngumukhwe
wakhe ocingweni. (2)
7.2.3 Yini eyayenza uMandlenkosi angafuni ukwelekelela umukhwe
wakhe? Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
7.2.4 Fingqa okwenzeka kulesi siqeshana. Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
7.2.5 Chaza kafushane imbangela yokushona kwengoduso
kaMandlenkosi. (2)
7.2.6 Ucabanga ukuthi ilobolo lisabalulekile yini esikhathini samanje?
Fakazela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2)
7.2.7 Umbhali usiqambe kahle isihloko sale ndaba. Sekela lesi
sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2)
7.2.8 Iyini inhloso yombhali yokuveza uMandlenkosi njengomlingiswa
onenkani noqinisa ikhanda. Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
7.2.9 Isenzo somlingiswa ongumukhwe kaMandlenkosi sokungavumi
ukuba ashadise indodakazi yakhe yize uMandlenkosi eseyikhiphile
ingxenye yelobolo, samukelekile yini? Bhala amaphuzu AMABILI. (2)
AMAMAKI ESIQEPHU C: 35
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 26 DBE/Novemba 2021
NSC
ISIQEPHU D: IZINKONDLO
AMAHLOKOHLOKO/IZINKWAZI ZOTHUKELA – EJ Mhlanga no JJ Thwala
Kulesi siqephu uzophendula YOMIBILI imibuzo: UMBUZO 8.1 NOMBUZO 8.2.
UMBUZO 8
8.1 Funda inkondlo engezansi bese uphendula imibuzo ezolandela.
UNGUMZALI ONJANI? – LMMS Madondo
1 Ungumzali onjani?
2 Odela igazi lakhe
3 Lichithek'ezindabeni.
4 Sithi sihlezi sithokozile
5 Kodwa abesibophel' amanqina enyathi.
6 Ungumzali onjani?
7 Onhliziyo yakhe iyitshe
8 Ongafuni ukusinika
9 Iwisa nesihlangu
10 Silwe sivike kudel' umakhasana
11 Kukhale ingwazi kukikizwe!
12 Ungumzali onjani?
13 Ongasingath' amachwane akhe,
14 Awafak'endleleni eyiyo.
15 Kuthi lapho kufik' izivunguvungu
16 Ziwathole ekhuselekile.
17 Ungumzali onjani?
18 Ohlal' anethezeke
19 Ashay'esingeqiwa ntwala
20 Kodwa ekhaya kudlang' usizi
21 Izingane zibona ngokusa.
22 Ungumzali onjani?
23 Onikwa isikhali sempilo
24 Ahlabane ngaso imizuzwana
25 Asitshinge phezulu
26 Kuqhamuk' iminjunju imtshikitshele.
8.1.1 Yini lena okuthiwa uyayidela umzali estanzeni soku-1? (1)
8.1.2 Bhala izikhali EZIMBILI imbongi ekhuluma ngazo estanzeni sesi-2. (2)
8.1.3 Bhala amaphuzu AMABILI usho izinto okuthiwa umzali akazenzi
estanzeni sesi-3. (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 27 DBE/Novemba 2021
NSC
8.1.4 Bhala elinye igama ongalisebenzisa esikhundleni saleli elibhalwe
ngokugqamile kulo musho olandelayo:
'Ziwathole ekhuselekile.' (1)
8.1.5 Tomula imvumelwano etholakala esitanzeni sesi-5, ubhale imigqa
ephelele, bese uyidwebela. Shono ukuthi hlobo luni
lwemvumelwano lolo. (3)
8.1.6 Hlobo luni lwesifenqo olutholakala kulo musho? Ungumzali onjani? (2)
8.1.7 Chaza lesi simo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile njengoba
sisetshenzisiwe enkondlweni.
'Ashay'esingeqiwa ntwala' (2)
8.1.8 Yini okumele yenziwe ukusiza umzali onenkinga enjengale
eyenziwa umzali okukhulunywa ngaye kule nkondlo? Bhala
amaphuzu AMABILI. (2)
8.1.9 Imbongi iphumelele ukwedlulisa umlayezo wayo ngale nkondlo.
Bhala umlayezo bese uchaza ngamaphuzu AMABILI. (3)
KANYE
8.2 Funda inkondlo engezansi bese uphendula imibuzo ezolandela:
INHLANSI YAKHO THULI – SB Mlambo
1 Ngisathwayiza ngizibona ngiyintandan' ezweni
2 Ngishiywe nguNontando dengwane
3 Amehlo anezithukuthuku zosizi,
4 Ngingaboni lutho wufasimba,
5 Kujuluke namehlo.
6 Ngakubona buqamama.
7 Ngakubona uyinhlansana.
8 Ngasondela, ngakubona ucwebezela.
9 Ngamangala, ngankema.
10 Ngakubona ungena kimi ngamehlo.
11 Ngezwa usuyifudumeza inhliziyo.
12 Yokhela, yalanguz' ilangabi.
13 Ngabuzwa ubulangulangu
14 Ngaziba, lakhula ilangabi.
15 Kokheleka nakweziny' izitho.
16 Ukunyamezela kwangiphika.
17 Ukubekezela kwanyamalala.
18 Wadlondlobala umlilo ngazidela.
19 Ngayihlomisa eyomlomo.
20 Ngayiphaka ezikhotheni zakwenu.
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 28 DBE/Novemba 2021
NSC
21 Ngakujuma ungazelele.
22 Ngakucoboshisa ngeyamazwi.
23 Ngagadla ngengedla wapaquza,
24 Ngabasela ngewisa ngakuguqisa,
25 Ngagwaza ngesijula
26 Nganqoba ngingeqhawe.
27 Ngazihasha ngingembongi,
28 Yahlokom' imvelo.
29 Kwabakuhle konke.
30 Ngayithumb' eyakho inhliziyo,
31 Ngayokhelisa yokhela.
32 Kwahlangan' ilangabi.
33 Mawungacishwa muntu,
34 Mawungacishwa mvula nomoya.
8.2.1 Bhala igama elisenkondlweni elisho ukuhamba ungazi lapho uya
khona? (1)
8.2.2 Yini eyayikhalisa imbongi esitanzeni soku-1? (1)
8.2.3 Tomula umugqa ofakazela ukuthi imbongi yayimbona emuhle
uThuli. (2)
8.2.4 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo:
Umugqa othi: Ngayihlomisa eyomlomo.
usho waqala ...
A washela.
B wathandaza.
C wamangala.
D waphoxeka. (1)
8.2.5 Fingqa ngamaphuzu AMABILI okushiwo yimbongi esitanzeni
sesi-3. (2)
8.2.6 Tomula imigqa enokuxhumana etholakala esitanzeni sesi-2,
dwebela amagama aveza ukuxhumana bese usho ukuthi hlobo luni
lokuxhumana lolo. (3)
8.2.7 Bhala imisho EMIBILI enesizura esitanzeni se-3. (2)
8.2.8 Bhala le migqa elandelayo bese udwebela amagama anomqondo
ofanayo.
'Ukunyamezela kwangiphika.
Ukubekezela kwanyamalala.' (2)
8.2.9 Uyavumelana yini nokuthi le nkondlo inomoya oxubile? Sekela
impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (3)
AMAMAKI ESIQEPHU D: 35
AMAMAKI ESEWONKE: 70
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
isiZulu FAL Grade 12 P1 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
isiZulu FAL Grade 12 P3 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
isiZulu FAL Grade 12 P2 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
isiZulu FAL Grade 12 P2 NSC November 2022 Question Paper

Question paper
isiZulu FAL Grade 12 P2 NSC November 2019 Question Paper

Question paper
isiZulu FAL Grade 12 P2 NSC November 2018 Question Paper
More from Grade 12 isiZulu FAL

Annual teaching plan
Gr 12 IsiZulu FAL ATP 2023 24

Memorandum
isiZulu FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2025 Memo

Memorandum
isiZulu FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2025 Memo

Memorandum
isiZulu FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2025 Memo

Memorandum
isiZulu FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum