Skip to content

siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2021 Memo

MemorandumsiSwati FALGrade 1220217 pages

Grade 12 siSwati FAL Paper 1 memorandum from the NSC June Exam 2021, 7 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC June Exam 2021

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS/ NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL) LIPHEPHA LEKUCALA (P1) 2021 TICONDZISO TEKUMAKA EMAMAKI: 80 Leliphepha linemakhasi la-7. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 2 DBE/2021 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka SIGABA A: SIVISISO UMBUTO 1 Ticondziso tekumaka sivisiso:  Bahlolwa abangajeziswa uma banemaphutsa esipelingi nelulwimi emibutweni lemidze ngobe injongongco kuvisisa.  Nangabe umhlolwa asebentisa emagama aletinye tilwimi letingasiso Siswati akanganakwa lawo magama, kodvwa nangabe imphendvulo ivakala ihambisana nembuto akangajeziswa. Nangabe kusetjentiswe ligama lalolunye lulwimi etheksthini kantsi liyafuneka emphendvulweni, loko kwemukelekile.  Emibutweni levulekile bahlolwa abanganikwa emamaki nangabe baphendvule ngetimphendvulo letitsi: YEBO/CHA nobe NGIYAVUMA/ANGIVUMI. Kufanele banike sizatfu nobe bachaze ngalokugcwele nobe besekele.  Emibutweni lefuna LICINISO/LIPHUTSA nobe LIPHUZU/UMBONO emamaki akangehlukaniswa emkhatsini, lokusho kutsi alikho limaki lelinikwa LICINISO/ LIPHUTSA nobe LIPHUZU/UMBONO, onkhe emamaki anikwa sizatfu/kuchaza ngalokugcwele/kwesekela/kucaphuna.  Nangabe umbuto udzinga timphendvulo teligama linye kuphela bese bahlolwa baphendvula ngemisho legcwele kufanele kwemukelwe nangabe ligama lelifunekako lidvwetjelwe nobe ligcanyisiwe.  Nangabe umbuto udzinga emaphuzu lamabili/lamatsatfu kodvwa bahlolwa banike langetulu kwaloko, akumakwe lamabili/lamatsatfu ekucala.  Inkhulumosigodzi (lulwimisigodzi) yemukelekile.  Imibuto lapho kunikwe timphendvulo letinyenti kutsi bahlolwa bakhetse, akwemukelwe luhlavu loluhambisana nemphendvulo nobe nangabe abhale imphendvulo ngalokugcwele. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 3 DBE/2021 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka 1.1 1.1.1 Live laseNgilandi. (1) 1.1.2 IPhrovinsi yeNorth West. (1) 1.1.3 Imbangela ngukutsi kugcugcutelwe bantfu bakuleli batsenge babuye basebentise imikhicito yakuleli. (2) 1.1.4 Libhubesi/Indlovu/ Indlulamitsi. (Kubili kwaloku) (2) 1.1.5 Tivakashi natite kulesiciwi kunetimoto tasesiciwini letitihambisa titiyise etindzaweni letidvutane naso/ Kunetindzawo letinhle (2) tekulalisa tivakashi. 1.1.6 Yebo ngingakujabulela ngobe kunetindzawo letihle tekulalisa tivakashi/ Uyakhona nekubona tilwane letinyenti ngekwehlukahlukana kwato. (2) 1.1.7 Labavumako batawutsi kuliciniso ngobe nawuvakasha ubona tindzawo letinye longatati, ingcondvo itfola kukhululeka ingacabangi kakhulu ngetinkinga. Labaphikako batawutsi, kungumbono ngobe lokunye kucinana kwengcondvo kubangwa tifo letisuke tikhona emtimbeni wemuntfu. Ngako-ke angeke kwacedvwa kuvakasha kumele umuntfu abonane nabodokotela atfole kusitakala. (Naleminye imibono yemukelekile.) (2) 1.1.8 Kuya emaholideyini kulelive letfu/Kuvakasha kwelilanga linye/ kuhambela tindzawo tekuvakasha letikulelive. (Kubili kwaloku.) (2) 1.1.9 Labavumako batawutsi, tiphephile ngobe eNingizimu Afrika kunemaphoyisa nemasotja lagadze tekuphepha. Labaphikako batawutsi, atikaphephi ngobe tivakashi tiyabulawa letinye tintjontjelwe nativakashele live laseNingizimu Afrika. (Naleminye imibono lenembako yemukelekile) (2) 1.1.10 Tihehwa yiGod's window/Drie Rondavels/siciwi iKruger National Park/kuhanjiswa baye etindzaweni letidvutane nesiciwi. (Kubili kwaloku) (2) 1.1.11 Kungobe tekuvakasha titfutfukisa umnotfo welive/tandzisa ematfuba emsebenti/tigcugcutela buhlobo nemave angaphandle. (Kubili kwaloku.) (2) 1.1.12 Kutibandzakanya netekuvakasha kwelusha kungalifundzisa kuphatsa kahle tivakashi nekufundza ngetindlela tekuhwebelana emaveni emhlaba jikelele. (Naleminye imibono lenembako yemukelekile) (2) 1.1.13 Kungobe ngalesikhatsi akuphitsiteli kakhulu/ Bugebengu abusibunyenti/Simo selitulu sikahle tikhona kumelana naso. (Kubili kwaloku) (2) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 4 DBE/2021 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka 1.2 1.2.1 Kubutsa tikotela nemabhodlela uwasebentise futsi. (1) 1.2.2 D/Kuntjintja. (1) 1.2.3 Kugcina indzawo ihlobile/Kutentela imali/Kuvula ematfuba emsebenti. (Kubili kwaloku) (2) 1.2.4 Ngekubanika imali yekucasha bantfu labatawubutsa/Ngekubanika titfutsi tekutfwala lamabhodlela netikotela/Ngekubafundzisa ngetindlela tekonga imali lebayitfolako. (Kubili kwaloku.) (2) SAMBA SESIGABA A: 30 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 5 DBE/2021 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka SIGABA B: SIFINYETO UMBUTO 2 Kumakwa kwesifinyeyo akufake ekhatsi emaphuzu labalulekile lasetheksthini, akungafakwa lokungakabaluleki.  Kwabiwa kwemamaki: o Emaphuzu la-7 amumetse emamaki la-7 (nika limaki linye ephuzwini ngalinye) o Lulwimi lutawunikwa emamaki lama-3. o Samba semamaki: 10  Kwabiwa kwemamaki elulwimi nangabe umhlolwa asebentise emagama akhe: o 1–3 wemaphuzu labhaleke kahle nika 1 limaki. o 4–5 wemaphuzu labhaleke kahle nika 2 emamaki. o 6–7 wemaphuzu labhaleke kahle nika 3 emamaki.  Kwabiwa kwemamaki elulwimi nangabe umhlolwa acaphune njengobe kunjalo: o 6–7 akanganikwa emamaki. o 1–5 akanikwe 1 limaki. CAPHELA:  Linani lemagama langengci kula-60. o Labamakhako kufanele bente siciniseko selinani lemagama lasetjentisiwe. o Akungakhishwa emamaki nangabe umhlolwa ehlulekile kubhala linani lemagama lekumele lisetjentiswe nobe ngabe linani lemagama libhalwe kabi. o Uma linani lemagama lelimisiwe leciwe akufundvwe umusho uze uyewufika ekugcineni kwalapho kuphelela linani lelimisiwe khona. Konkhe lokubhalwe ngemuva kwalomusho akusafundvwa. EMAPHUZU LABALULEKILE NGEKUPHUMULA LOKUNEMPHILO. Sicashunwa Emagama emhlolwa 1 'Kulala lapho kunganamsindvo khona 1 Lala endzaweni lethulile nalemnyama. futsi netibane ticishiwe'. 2 'Ungadli kudla lokucinile nalokunyenti'. 2 Yidla kudla lokulula nalokuncane. 3 'Kumele uhambahambe ngaphandle 3 Tfola umoya lohlantekile. ushaywe ngumoya'. 4 'Unganatsi tinatfo letinekhafeni'. 4 Unganatsi tinatfo leticedzelana butfongo. 5 'Lala embhedeni locinile nalocondzile' 5 Lala embhedeni lokahle. 6 'Lala, uvuke ngesikhatsi sinye onkhe 6 Landzela indlela letsite yekulala onkhe emalanga'. emalanga. 7 'Lala ngaphasi kwesimo semoya 7 Cinisekisa kutsi lizinga lemoya lolala lesifanele'. ngaphasi kwawo ukahle. 8 'Ungabukeli mabonakudze nobe udlale 8 Cisha mabonakudze nekhompiyutha imidlalo yekhompiyutha'. nawuyolala. SAMBA SESIGABA B: 10 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 6 DBE/2021 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka SIGABA C: TAKHI NETIMISO TEKUSETJENTISWA KWELULWIMI KUMAKWA KWESIGABA C.  Sipelingi/Lupelomagama:  Timphendvulo letifuna ligama linye kufanele temukelwe nanobe sipelingi/ lupelomagama sinemaphutsa, ngaphandle kwekutsi liphutsa lesipelingi lintjintja inshokutsi yalelo gama.  Timphendvulo letifuna imisho legcwele kufanele tingemukelwa nangabe liphutsa lesipelingi lisesakhiweni selulwimi lesihlolwako.  Nangabe kuhlolwa sifinyeto seligama, imphendvulo kufanele ifakwe tiphumuti/ timphawu letifanele.  Takhiwo temisho kufanele tilandzele luhlelo lolwemukelekile tibuye tibhalwe ngalokugcwele njengoba kubekwe eticondzisweni.  Imibuto lapho kunikwe timphendvulo letinyenti kutsi bahlolwa bakhetse, akwemukelwe KOKUBILI, luhlavu loluhambisana nemphendvulo NA/NOBE nemphendvulo lebhalwe ngalokugcwele. UMBUTO 3: SIKHANGISI 3.1 Lebuhlungu/Lematima. (1) 3.2 B/Lehhungako. (1) 3.3 Wehlukana nawo onkhe emakhadikati. (2) 3.4 Labo labanetikweleti letinyenti ngobe ukhuluma ngekutinciphisa. (2) 3.5 Bahlolwa bakha umusho ngelibitomfakela lelitsi, 'imali'. Babe unginike imali lenyenti. (2) 3.6 Kwentela kutsi batsengi bakhone kubona lokukhangiswako/Kudvonsa emehlo ebatsengi. (2) [10] UMBUTO 4: IKHATHUNI 4.1 Libhodlela. (1) 4.2 C/Sifaniso. (1) 4.3 Emini/Ekuseni/Ngeluvivi/Lihora/Emaminithi/Emasekhondi. (Kubili kwaloku.) (2) 4.4 Hamba phela! (2) 4.5 Inkhulumo lekhomba kusheshe utsatse tincumo ngembi kwekukhuluma. (2) 4.6 Kungobe lenkhulumo uyayicabanga akayikhulumi njengalabo labahleti phasi. (2) [10] Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 7 DBE/2021 SCE – Ticondziso Tekumaka UMBUTO 5: IPHROZI 5.1 5.1.1 Sidzingo semapulazi ngenhloso yekukhuphula umkhicito sikhudlwana. (1) 5.1.2 Emanti ehlile etindzaweni letinyenti. (1) 5.1.3 Itolo balimi bavikele lokuhlanyelwako kulesimo selitulu. (2) 5.1.4 Bahlolwa bakha umusho ngesabito 'bona' (2) 5.1.5 Bahlolwa bakha umusho ngeligama lelitsi, 'lenkhulu'. Babe wakhe indlu lenkhulu. (2) 5.1.6 (a) Tilwane < inhloko yemusho. (1) (b) Titja < ngumentiwa emshweni. (1) 5.1.7 Balimi badzinga inhlanyelo letawumelana nesimo. (2) 5.1.8 Umlimi utsi kudzingeka emapulazi latawenta tintfo letingakentiwanga esikhatsini lesidlulile. (2) 5.2 5.2.1 Bahlolwa babhala lomusho bese bafaka luphawu lwekubuta. Manje wena sewungumakhinikha yini? (1) 5.2.2 C/Semphambosi yekwentiwa. (1) 5.2.3 Bahlolwa bakha umusho ngeligama lelitsi sikhokho livete inchazelo lesobala. Gogo udla sikhokho seliphalishi. (2) 5.2.4 Batsi tintfo atenteki lapha. (2) [20] SAMBA SESIGABA C: 40 SAMBA SAKO KONKHE: 80 Emalungelo agodliwe

Study this subject

More from Grade 12 siSwati FAL

View all