Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
LIBANGA 12
SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)
LIPHEPHA LEKUCALA (P1)
LWETI 2021
EMAMAKI: 80
SIKHATSI: Ema-awa 2
Leliphepha linemakhasi la-11.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2021 papers 





View all





siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2021 Question Paper
Grade 12 siSwati FAL Paper 1 question paper from the NSC November Exam 2021, 11 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Siswati Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2021 · siswati. Question paper, 11 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Question paper
- Year
- 2021
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 11
- File size
- 369.4 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 11
This exam
NSC November Exam 2021
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Kufundza nekubuka (Reading and Viewing) — non-literary
- Question 5Tinhlaka nemitsetfo yelulwimi (Language Structures and Conventions)40 marks
- Question 1.2Kufundza nekubuka (Reading and Viewing) — non-literary6 marks
- Question 3Kufundza nekubuka (Reading and Viewing) — non-literary10 marks
- Question 4Kulalela nekukhuluma (Listening and Speaking)10 marks
- Question 5.1Tinhlaka nemitsetfo yelulwimi (Language Structures and Conventions)14 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 2 DBE/Lweti 2021
NSC
TICONDZISO KULABAHLOLWAKO
1. Leliphepha lehlukaniswe TIGABA LETINTSATFU:
SIGABA A: Sivisiso (30)
SIGABA B: Sifinyeto (10)
SIGABA C: Takhi netimiso tekusetjentiswa kwelulwimi (40)
2. Phendvula YONKHE imibuto ngeSiswati.
3. Cala LESO NALESO sigaba ekhasini LELISHA.
4. Dvwebela ekugcineni kwaleso naleso sigaba.
5. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto letisephepheni lemibuto
njengobe tinjalo.
6. Shiya umugca emkhatsini wetimphendvulo takho.
7. Caphelisisa sipelingi/ lupelomagama nendlela lewakha ngayo imisho.
8. Kwehlukaniswa kwesikhatsi:
SIGABA A: Emaminithi 50
SIGABA B: Emaminithi 20
SIGABA C: Emaminithi 50
9. Bhala ngebunono nangesandla lesifundzekako.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 3 DBE/Lweti 2021
NSC
SIGABA A: SIVISISO
UMBUTO 1
1.1 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI A
KUTIMISELA
1 Intfombatane yaseMangweni eMpumalanga nelihlanze
lenguZodwa Lushaba lefundza libanga lelishumi nakubili
eZwelonkhe High School, ibashaya enhloko bonkhe bafundzi bato
tonkhe tinhlanga eHlanzeni. Phela bekunemncintiswano
wekubhala i-eseyi ngeSingisi. Bonkhe bawe phasi batsi bhu afikile 5
Zodwa.
2 Indzaba lebekuncintiswana ngayo beyikhuluma mayelana
nekutimela kwabomake ngenyanga yabo. Sihloko salendzaba
besitsi, 'Imagine South African first Woman President in 2030.'
Lomncintiswano bewentiwe waba yimphumelelo baka-Unilever. 10
3 Lentfombatane beyikhanya ngelibala, bewungayibuka uyedzelele
ngenca yekuba nemtimba lomncane. Uyiva uma sewukhuluma
nayo kutsi ingcondvo ikhaliphile. Zodwa utsi watjelwa nguthishela
wakhe lofundzisa Singisi kutsi kunemncintiswano. Thishela
wamtjela kutsi kufuneka atfole lomunye babe babili batewukhona 15
kubonisana ngalesihloko ngobe uma kayedvwa angahlangabetana
nenkinga lapho angavisisi khona. Nembala Zodwa wayitfola lenye
intfombatane lebekafundza nayo eklasini kutsi batawulekelelana
bangenele lomncintiswano. Liklasi lonkhe labasita ngemaphuzu
labatawasebentisa, ingani nathishela bekabatsembisile kutsi 20
utabasita kantsi nalapha esikoleni inkampani yaka-Eskom
beyibakhele lomkhulu umtapotincwadzi. Kulomncintiswano
bekuhlanganiswe tonkhe tikolo taseHlanzeni.
4 Zodwa nemngani wakhe bebayomela sikolo sabo. Phela bebatiwa
kutsi Singisi basikhuluma kwangatsi sakubo, futsi nakunguZodwa 25
yena ungatsi wasimunya ebeleni lenina kantsi cha, uLiswati
ngekutalwa. Batali bakhe bebafundzile, kungako lapha ekhaya
bekudlalwa ngaso Singisi. Ngenca yekutsi batjelwe kusenesikhatsi
ngalomncintiswano, bakhona kutilungiselela kahle ekubhaleni
lendzaba. Benta lucwaningo lolwanele ngalesihloko, bacela 30
imibono nakulabanye bothishela kanye nebangani lebebabafisela
inhlanhla kutsi baphumelele kulomncintiswano. Babhala emakhasi
lamabili bahlanganisa nelwati lweSingisi lebasifundza esikoleni.
Kule Eseyi bebakhuluma kakhulu ngemaphuzu laphatselene
nekutfutfukiswa kwabomake netinkinga lebabukana nato 35
nabasetikhundleni letiphakeme. Phela bomake labaphetse lapho
kugcwele bobabe khona njengasetimayini nasemafemini
lamakhulu abahlonishwa kahle, babukelwa phasi.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 4 DBE/Lweti 2021
NSC
5 Loku kungulokunye kwetintfo lekufanele tibukwe ngeliso
lekucaphela nguloHulumende lophetse. Kumele bafundziswe 40
bobabe kutsi nabomake bayakhona kwenta imisebenti leyentiwa
bobabe futsi nangetulu. Labanye bobabe bashiya bomake
nebantfwana emakhaya bayosebenta bagcine bangasabuyi
emakhaya, bomake basale bakhulise bantfwana babodvwa.
Banyenti bantfwana labafundzile bafundziswa bomake. 45
6 Lwafika lusuku lwemncintiswano, bapheleketelwa nguthishela
wabo ngemoto yakhe. Zodwa nanobe atetsemba eSingisini
kodvwa ubone sekugcwele bafundzi labaphuma etikoleni
letiphambili wacala kwetfuka. Watibuta kutsi ungubani yena,
kukhona bafundzi labasikhipha ngemakhala Singisi. Bafundzi 50
bahambisa ema-Eseyi abo, lamanye abhalwe ngemishini kantsi
bona abo abhalwe ngesandla ngobe bangenabo
bongcondvomshini esikoleni sabo. Bahlala balindze imiphumela.
Luvalo belutentela lapha kubo. Kwatsi nasekuphelile kubukwa
kwalama-Eseyi, kwaba sikhatsi semiphumela. Ngaleso sikhatsi 55
Zodwa abengasakhoni nekuhlala phasi ngekwetfuka, angati kutsi
kufanele enteni. Ngembikwekutsi kukhishwe imiphumela,
bakhuluma ngema-Eseyi labhalwe kahle. Lapho-ke wacishe wawa
phasi Zodwa, wavele walilahla mbamba litsemba. Akazange
akholwe uma eva ligama lakhe libitwa eluhlwini lolusetulu. 60
7 Zodwa waklonyeliswa ngelap top, makhalekhikhini wakaNokia,
sikhwama se-lap top lesibuya ka-Unilever, tincwadzi, i-voucher
yekuyoba sitatanyiswa eHoliday Inn. Ngaleso sikhatsi tinyembeti
tenjabulo betitehlela nje, sifuba sesimanti nte. Wajabulela kutsi
naye sewutawuba neLap top. 65
[Itsetfwe encwadzini Siyaticeketsa, likhasi 65]
1.1.1 Kusho kutsini kutsi ibashaya enhloko njengobe kushiwo
kupharagrafu yekucala? (2)
1.1.2 Kupharagrafu yesibili caphuna umugca lofakazela kutsi loku
lokwenteka kuletheksthi kuphatselene nabomake. (2)
1.1.3 BoZodwa balutfola kuphi lusito lwekutilungiselela
ngalomncintiswano? Bhala KUBILI. (2)
1.1.4 Kupharagrafu yesine batsi, 'Singisi basikhuluma kwangatsi
sakubo,' kushoni loko? (2)
1.1.5 Bhala kubaluleka kwetinkampani etikoleni ubhekise kuletheksthi
lengenhla. (2)
1.1.6 Kuphumelela kwaZodvwa kulufundzisani lusha? (2)
1.1.7 Kubangelwa yini kutsi kukhetfwe labasikati kuphela kungenela
lomncintiswano? (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 5 DBE/Lweti 2021
NSC
1.1.8 Yini leyenta Zodwa wacishe wawa phasi nakukhulunywa ngema-
Eseyi labhalwe kahle? (2)
1.1.9 Sikolo saboZodwa besingenato tinsita letifanele. Fakazela lombono
ngemaphuzu LAMABILI. (2)
1.1.10 Ucabanga kutsi kuklonyeliswa nge-lap top kwamsita ngani Zodwa?
Bhala emaphuzu LAMATSATFU. (3)
1.1.11 Nawufundza letheksthi, Zodwa uvetwa angumntfwana lonjani
ngekwesimilo? Bhala KUBILI. (3)
1.2 Bukisisa lesibonwa bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI B
[Itsetfwe www.google. com]
1.2.1 Lomake lokunombolo ye-3 usebenta ngaphasi kwaliphi litiko? (1)
1.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo kuleti:
Wenta muphi umsebenti lomuntfu lokunombolo ye-1 kulesibonwa?
A Kushayela imoto.
B Kushayela itekisi.
C Kushayela indiza.
D Kushayela ibhasi. (1)
1.2.3 Kufanele wente njani nawufuna kwenta umsebenti lowentiwa
ngumuntfu lokunombolo ye-4? Bhala KUBILI. (2)
1.2.4 Bafundzi bafundzani kulesibonwa? (2)
SAMBA SESIGABA A: 30
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 6 DBE/Lweti 2021
NSC
SIGABA B: SIFINYETO
UMBUTO 2
Fundza letheksthi bese uyayifinyenta uvete emaphuzu LASIKHOMBISA lamayelana
nekonga imali ngaKhisimusi.
CAPHELA
1. Bhala emaphuzu LASIKHOMBISA ngemisho legcwele ngemagama
LANGENGCI kula-60.
2. Imisho yakho ayibe netinombolo kusuka ku-1 kuya ku-7.
3. Bhala liphuzu LINYE emshweni ngamunye.
4. Sebentisa emagama AKHO.
5. Khombisa linani lemagama lowasebentisile ekugcineni kwesifinyeto uwafake
kubakaki.
ITHEKSTHI C
KONGA IMALI NGAKHISIMUSI
Kujabulela Khisimusi kungakwenta ulahlekelwe yimali lenyenti kakhulu. Kudzingeka
bantfu labatakwati kutibamba uma kuya ekusebentiseni imali ngemaholide. Nangabe
ungakanaki, ungasala netikweleti letinyenti emva kwaKhisimusi. Kumele ube neluhlelo
lwetintfo lofisa kutenta ngaKhisimusi ikakhulukati leto letidzinga imali. Sikhatsi
saKhisimusi sikhatsi sekupha. Banyenti bantfu lesibatsandzako lesifisa kubapha tipho
kepha kufanele ubuke kutsi kulomnyaka bobani lotawubatsengela tipho ngobe ngete
ukhone kubenetisa bonkhe ngesikhatsi sinye.
Hlela kahle ibhajethi yakho. Lesi sikhatsi sekwamukela tivakashi, loku kufanele
ukufake kahle kubhajethi yakho, ubanike loko lonako, ungagcini sewuboleka imali
ngobe ufuna kubajabulisa. Uma utsenga, buka kutsi utsenga lokushiphisiwe
ngalesosikhatsi, utsenge kudla longakugcina efirijini kute kusetjentiswe ngaKhisimusi.
Bantfwana batsandza tipho netintfo letimnandzi ngaKhisimusi, ungenti tintfo
letitawubita imali lenyenti. Tsenga timphahla tebantfwana angakefiki Khisimusi. Indlela
lelula kwekutsi utitsenge ngekubekela. Loku ungakwenta ngabo Septemba bese kutsi
nakufika Khisimusi utikhiphe. Loko kutakongela imali ngobe leyo lotayitfola
ngaKhisimusi utayibekela kuyisebentisa uma kuvulwa tikolo. Kuhle kutibhakela
emakokisi, ungawatsengi ngobe latsengiswako ayabita kakhulu. Utsenga libhakede
lemakokisi nga-R250. Kutsenga titsako tekubhaka kungeke kumcedze R100. Uma
ubhaka ungenta tinhlobo letinyenti temakokisi uphindze uwahlobise wentele kutsi
bantfwana bawabone ahlukile kulawo lebawetayele. Njengoba lesi kusikhatsi
sekuvakashelana, uma uvakashelwe ngumndeni lotsite lungisa sipho sinye semndeni
wonkhe ungatsengeli umuntfu ngamunye. Ligedlela nobe i-ayini ingaba sipho
lesingasetjentiswa ngumndeni wonkhe kunekutsi utsenge iperfume yamake, tintfo
tekudlala tebantfwana nesipho sababe. Nangabe nitawuvakasha niye endzaweni
letsite, kudla kwaKhisimusi akuphekwe ekhaya ningahambi nitsenga yonkhe lendzawo
ngobe ngaleto tikhatsi kudla kuyabita.
[Itsetfwe ku-Clicks Club, likhasi 6]
SAMBA SESIGABA B: 10
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 7 DBE/Lweti 2021
NSC
SIGABA C: TAKHI NETIMISO TEKUSETJENTISWA KWELULWIMI
UMBUTO 3: SIKHANGISI
Fundza lesikhangisi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI D
1. Semukela tonkhe tivakashi takuleli kuphela.
2. Sinalabamasaja umtimba mahhala hha.
3. Tona tindzawo tekulala tisezingeni lelisetulu.
4. Phutfuma utibhukele likamelo kusenesikhatsi uyotiphumulela.
shayela ku: 082 734 6585
kinglodge@gmail.com
[Itsetfwe ku-www.lodges.co.za]
3.1 Lesikhangisi singajatjulelwa ngubobani? Bhala KUNYE. (1)
3.2 Khetsa YINYE imphendvulo kuleti. Nguyiphi imbangela yekutsi lesihloko
sibhalwe ngefonti lenkhulu?
A Kutsi bantfu bandlule.
B Kutsi bantfu babone.
C Kutsi bantfu bacime.
D Kutsi bantfu balale. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 8 DBE/Lweti 2021
NSC
3.3 Khokha sabito selucobo kulomusho usisebentise emshweni lotakhele wona.
Tona tisezingeni lelisetulu. (2)
3.4 Khokha inkhulumo lekhomba kutsi lesikhangisi asinalo lubandlululo uyibhale
phasi. (2)
3.5 Lenkhulumo lengentasi isetjentiselweni kulesikhangisi?
Phutfuma utibhukele likamelo kusenesikhatsi uyotiphumulela. (2)
3.6 Ngukuphi lokukhomba kuhhunga kulomugca logcanyisiwe kunombolo 2?
Usho ngani? (2)
[10]
UMBUTO 4: IKHATHUNI
Fundza lekhathuni bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI E
Thula utsi dvu, Ngicinisile Uyangicasula kambe
bantfu ngivuke ninjalo nine bantfwana
labadzala ekuseni niyadzelela bese nitsi
basakhuluma. ngayodlala batali bahlukubeta
Unemanga nje. ibhola. bantfwana.
[Itsetfwe ku-www.cartoon.co.za]
4.1 Bhala lomusho longentansi ufake mcondvofana waleligama lelicindzetelwe.
Uyangicasula kambe ninjalo nine. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 9 DBE/Lweti 2021
NSC
4.2 Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
Shano kutsi lencenye yeligama ledvwetjelwe kulomusho longentasi iluhlobo
luni lwesakhi.
Bantfu labadzala basakhuluma:
A Sicu
B Sicalo
C Sijobelelo
D Sivumelwano (1)
4.3 Bhala KUBILI lokukulekhathuni lokuveta kutsi labantfu bakhuluma basendlini. (2)
4.4 Bhala inkhulumo lekulekhathuni lesitjela kutsi bantfwana bavamise
kungalalelwa uma bakhuluma. (2)
4.5 Buso balobabe lokulekhathuni bukhombani? Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.6 Ucabanga kutsi lenkhulumo lebhalwe ngalokwehlukile kulekhathuni iluhlobo
luni? Sekela imphendvulo yakho. (2)
[10]
UMBUTO 5: IPHROZI
5.1 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI F
BODOKOTELA BETILWANE
1 Bodokotela betilwane banikwe titifiketi tekubabonga ngemsebenti
lebawentile. Letitifiketi batinikwe beteLitiko leTekulima neLitiko
leTemvelo. Labodokotela bebayincenye yemkhankhaso wa-2019
lebewubuke kunakekelwa kwemphakatsi. Bebangcwele yonkhe
lePhrovinsi. Umsebenti wabo lomkhulu bekukucinisekisa kutsi tilwane 5
letifuywe emakhaya tiphatseke kahle futsi tiphephile.
2 Umsebenti wabo bewufaka ekhatsi kubuka kutsi kute yini tifo
tetilwane njengemarabi, sifo lesibolisa umlomo netinyawo tetifuyo
ne-anthrax. Bebatijova batisite letilwane kutsi tikhiphe emanyokane
latihluphako. 10
3 Dkt. Lungelo Sikhuni utsi, 'Ngakhe budlelwano lobuhle mine nebalimi
labafuyile eMpumalanga'. Ujatjuliswa kutsi bayamnika litfuba lekwenta
umsebenti wakhe futsi betsembele kuye kutsi utawucatulula noma
ngabe ngutiphi tinkinga lebahlangabetana nato. Maye! inesibindzi
lentfombatane futsi ineliso. Dkt Molefe lophetse labodokotela 15
kuvelonkhe ubacele kutsi abasebentele live labo iNingizimu Afrika
ngobe banemakhono langakavami kulelive.
[Itsetfwe ku-Mpumalanga News, likhasi 3]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 10 DBE/Lweti 2021
NSC
5.1.1 Bhala ligama linye lelimele lenkhulumo lelandzelako:
Bantfu labafuyile nalabalimako. (1)
5.1.2 Phindza ubhale lomusho bese udvwebela libito lelingumentiwa.
Bodokotela bamnika litfuba lekufundza Magongo. (1)
5.1.3 Kusho kutsini kutsi,'uneliso'? (2)
5.1.4 Endzimeni yesibili khipha umusho lonetento letenteka tilandzelane. (2)
5.1.5 Kuletheksthi kuneligama lelikhomba indzawo, endzimeni yekucala.
Lisebentise emshweni. (2)
5.1.6 Cala lomusho ngekutsi: utsi ...
'Ngakhe budlelwano lobuhle mine nebalimi' (2)
5.1.7 Shano kutsi letincenye letidvwetjelwe tinguluphi luhlobo
lwetivumelwano?
(a) Bodokotela banemakhono langakavami. (1)
(b) Tilwane bebatijova (1)
5.1.8 Sebentisa leligama lelidvwetjelwe endzimeni yekugcina livete
umcondvo lowehlukile kulona losendzabeni. (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1 11 DBE/Lweti 2021
NSC
5.2 SITFOMBE
Fundza lesitfombe bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI G
IFREYIMU YE-1 IFREYIMU YE-2 Nkhosi
Ngijatjuliswa yami
ngulabantfwa ngiya-
na kepha bonga,
yona inhloko umdeni
yami longiphe
ibuhlungu. wona.
5.2.1 Efreyimini ye-2 kuneligama lelingakapeleki kahle. Lilungise. (1)
5.2.2 Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
Shano kutsi sento 'ngihanjiswa' sinayiphi imphambosi?
A Imphambosi yekwentela.
B Imphambosi yekwentisa.
C Imphambosi yekwentiwa.
D Imphambosi yekwentisisa. (1)
5.2.3 Bhala lomusho ucalise ngekutsi, 'Cha ...
(2)
Ngiyakubonga Nkhosi.
5.2.4 Bhala umusho uvete inchazelo lebhacile yeligama 'inhloko'. (2)
[20]
SAMBA SESIGABA: C 40
SAMBA SAKO KONKHE: 80
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P3 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2021 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2022 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2020 Question Paper
More from Grade 12 siSwati FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati FAL ATP 2023 24

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum