Skip to content

siSwati HL Grade 12 Paper 3 NSC June 2023 Memo

MemorandumsiSwati HLGrade 12202311 pages

Grade 12 siSwati HL Paper 3 memorandum from the NSC June Exam 2023, 11 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC June Exam 2023

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com GRAAD 12 SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS/ NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA (HL) LIPHEPHA LESITSATFU (P3) 2023 TICONDZISO TEKUMAKA EMAMAKI: 100 Leticondziso Tekumaka tinemakhasi la-11. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 2 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka SIGABA A: INDZABA UMBUTO 1: KUBHALWA KWENDZABA (340–390 emagama) (50 emamaki) CAPHELA: Kuyo yonkhe imibhalo cikelela linani lemagama lelimisiwe. Indzaba lephatselene nesitfombe ayinikwe sihloko. 1.1 Shangatsi lawo malanga angengeteka LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa kulindzeleke kutsi abhale indzaba ngesikhatsi lesihambisana nendzaba yakhe.  Umhlolwa kulindzeleke kutsi abhale ngesehlakalo lesihle nobe lesibi lesamenta afise kutsi emalanga angeteke.  Indzaba kungenteka ilandzise /ichaze/ivete limuva lembhali.  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama. [50] 1.2 Yehheni bo! Lwaphela lusha. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa kulindzeleke kutsi abhale ngaloko lokucedza lusha nobe tintfo letenta kutsi lusha lushabalale, lokungenteka ngulendlela lolutiphatsa ngayo.  Indzaba kungenteka ichaze /ilandzise/ivete limuva lembhali.  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama. [50] 1.3 Kubeketela kwangisita. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa kulindzeleke kutsi abhale ngetigameko letimatima lahlangabetane nato emphilweni letimente wabeketela wate wasitakala.  Indzaba kungenteka ivete limuva lembhali /ilandzise/ichaze.  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama. [50] Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 3 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka 1.4 Yimali-ke leyo! LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa angabhala ngaloko lokwentiwa yimali nobe imisebenti leyentiwa yimali lokungenteka kutsi leyo misebenti mihle nobe mibi.  Indzaba kungenteka ibe nhlangotsimbili/ichaze/ilandzise.  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama. [50] 1.5 Labanye bantfu bahlupheka ngobe bayavilapha. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa angabhala ngekuvumelana nembono nobe awuphikise.  Akavete tizatfu letimenta kutsi avume kutsi labanye bantfu bahlupheka ngobe bayavilapha nobe abhale kutsi abavilaphi bahlushekiswa nguletinye timo.  Indzaba kungenteka ibe hlangotsilunye/nhlangotsimbili/ichaze/ilandzise.  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama. [50] 1.6– Tonkhe tindzaba letiphatselene netitfombe tingatsatsa nobe nguluphi luhlobo 1.8 lwendzaba: indzaba lelandzisako, lechazako, lehlangotsilunye, lenhlangotsimbili, naleveta limuva lembhali. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa kulindzeleke kutsi avete emaphuzu lavakalako lahambelana nesitfombe, angagudluki kuso.  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama. [50] CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBHRIKI) SAMBA SESIGABA A: 50 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 4 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka SIGABA B: EMATHEKSTHI EMIBHALOMBIKO UMBUTO 2: IMIBHALOMBIKO (100–120 emagama itheksthi ngayinye) (50 emamaki) 2.1 INCWADZI YEBUHLOBO SAKHIWO: Incwadzi yebuhlobo ayifake loku lokulandzelako:  Singeniso, umtimba nesiphetfo.  Likheli linye leliphelele lelingakafakwa timphawu tekubhala nekufundza lelisesandleni sekudla.  Likheli liba nelusuku, inyanga ibhalwe ngeSiswati (Sib.5 Inhlaba 2023)  Kweciwa umugca embikwesibingelelo.  Sibingelelo sencwadzi. (Sibingelelo kufanele sivete buhlobo lobukhona emkhatsini walobhalako nalobhalelwako. Sib. Mnaketfu/ Majawonkhe)  Kweciwa umugca ngembikwesingeniso.  Singeniso lesetfula loko lekutawucocwa ngako.  Kweciwa umugca emva kwaleyo naleyo ndzima.  Tindzima letinemicondvo lebumbene.  Kweciwa umugca ngembikwesiphetfo.  Siphetfo lesisonga loko lebekucocwa ngako emtimbeni wencwadzi.  Kweciwa umugca ngembikwekuvalelisa.  Kuvalelisa lokuhambelana nesibingelelo. (Sivaleliso kufanele sivete buhlobo lobukhona emkhatsini walobhalako nalobhalelwako. Sib. Ngimi dzadzewenu/umnakenu)  Sibongo asifakwa. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama.  Incwadzi ayatise umnakabomhlolwa kutsi angasakhatsateki ngekumnika imali yekufundza ngobe sicelo sakhe semfundzate sesemukelekile. CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBHRIKI) [25] 2.2 I-ATHIKILI YELIPHEPHANDZABA SAKHIWO: I-athikili ayifake loku lokulandzelako:  Singeniso, umtimba nesiphetfo.  Sihloko se-athikili (Tifiso tebantfu labasha kulomnyaka.)  Lusuku lebhalwe ngalo.  Ligama lembhali wayo.  Ligama leliphephandzaba leya kulo. (Bhoboka Silalele)  Lokucuketfwe. (Tifiso tebantfu labasha kulomnyaka.) Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 5 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka  Kubhalwa ngetindzima/ngemaphuzu/gemakholomu.  Kusetjentiswa emafonti lahlukahlukene.  Tincomo. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama.  Caphela kutsi i-athikili iphatselene netifiso tekuvulela bantfu labasha umsebenti kulomnyaka. CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBHRIKI) [25] 2.3 UMLANDVOMUFI SAKHIWO: Umlandvomufi awufake loku lokulandzelako:  Singeniso, umtimba nesiphetfo.  Uhleleke ngekulandzelana kwemphilo yakhe.  Sihloko, siba nemagama emufi laphelele nesibongo sakhe, Sib. Umlandvomufi wa ….  Ligama nesibongo semufi.  Lusuku latelwe ngalo nendzawo latalelwe kuyo (Hhayi sibhedlela).  Batali bakhe, labaphilako nalesebashona.  Imfundvo yemabanga laphasi nalasetulu.  Imfundvo lephakeme.  Temisebenti.  Tikhundla labetibambile.  Tasekuhlaleni.  Ligalelo lalifake emmangweni (Nangabe likhona).  Indlela lashone ngayo.  Lusuku lashone ngalo.  Labashiya emhlabeni.  Kumvalelisa. (Sib. Lala ngekuthula/Tinanatelo temufi njll.) LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama.  Umlandvomufi awukhulume ngamzala wemhlolwa losebenta emayini lotfolakale ashona engotini yemoto.  Akukakuvunyelwa kutsi uma kubhalwa umlandvomufi atikhulumele ngobe usuke asashonile. CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBHRIKI) [25] Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 6 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka 2.4 LUHLELO NEMAMINITHI EMHLANGANO SAKHIWO: LUHLELO:  Kulindzeleke kutsi umhlolwa abhale loluhlelo lanikwe lona, kusukela esihlokweni bese ugcwalisa tikhala ngetihlokwana letihambisana nembuto ngembikwekubhala emaminithi.  Loluhlelo aluhambisane nemaminithi emhlangano. EMAMINITHI  Ahambisana neluhlelo futsi asuselwa kulo.  Tihlokwana letiseluhlelweni tibuye tivele futsi tilandzelane njengobe tinjalo emaminithini.  Tincumo letitsetfwe emhlanganweni.  Kuvalwa kwemhlangano.  Kusayina kwalobhala nelusuku lasayine ngalo. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama.  Umhlolwa akaphindze abhale luhlelo lwemhlangano lanikwe lona abuye agcwalise netikhala.  Luhlelo lwemhlangano nemaminithi akuvete indlela lekufanele bashayeli batiphatse ngayo uma batfutsa sive. CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBHRIKI) [25] 2.5 INCWADZI YEMTSETFO SAKHIWO: Incwadzi yemtsetfo ayifake loku lokulandzelako:  Singeniso, umtimba nesiphetfo.  Emakheli aba mabili langakafakwa timphawu tekubhala nekufundza. (Lalohlolwako liba sesandleni sekudla, lalobhalelwako libe sesandleni sesancele, ehlukaniswe ngumugca emkhatsini wawo.)  Likheli lekucala liba nelusuku, inyanga ibhalwe ngeSiswati (5 Inhlaba 2023).  Kweciwa umugca ngembikwelikheli lesibili.  Likheli lesibili lifakwa sikhundla salobhalelwako. (Sib. Mphatsisikolo.)  Kweciwa umugca ngembikwesibingelelo.  Sibingelelo sencwadzi sihlelekile. (Sibingelelo kufanele sivete bulili balobhalelwako. Sib. Mnumzane/Nkhosatane)  Kweciwa umugca ngemva kwekubingelela.  Sihloko sendzaba lekutawukhulunywa ngaso.  Sihloko siba sesandleni sesancele, sibhalwe ngetinhlavu letinkhulu. Nakusetjentiswe tinhlavu letincane, sihloko asidvwetjelwe. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 7 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka  Kweciwa umugca emva kwesihloko.  Singeniso lesetfula loko lokutawucocwa ngako ngelulwimi loluhlelekile.  Kweciwa umugca emva kwaleyo naleyo ndzima.  Tindzima letinemicondvo lebumbene.  Kweciwa umugca ngembikwesiphetfo.  Siphetfo lesisonga loko lebekucocwa ngako emtimbeni wencwadzi.  Kweciwa umugca ngembikwekuvalelisa.  Kuvalelisa lokutitfobako lokuhambelana nesibingelelo. (Sib. Ngimi lotitfobako)  Sibongo siyafakwa. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama.  Incwadzi yemhlolwa ayicele lucolo kumphatsisikolo ngesento lesibi sekungena netidzakamiva esikolweni. CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBHRIKI) [25] 2.6 INKHULUMISWANO SAKHIWO: Inkhulumiswano ayifake loku lokulandzelako:  Inesingeniso, umtimba nesiphetfo.  Singeniso sisendlalelo saloko lokutawenteka, indzawo lapho kwenteka khona, lababandzakanyekako kulenkhulumiswano naloko labatawukhulumisana ngako.  Esikhatsini lesinyenti akuvuselwana nivele ningene endzabeni.  Umtimba wakhiwa yinkhulumo lapho icala khona, itfutfuke ize ifike esicongweni sayo.  Kubhalwa emagama alabakhulumako abe ngasesandleni sesancele bese kufakwa ikholoni emva kwawo, bokhulunyiwe abafakwa.  Lokwentekako kubhalwa etibiyelweni.  Kusetjentiswa inkhulumongco. LOKUBALULEKILE:  Umhlolwa akacikelele kusetjentiswa kwerejista lefanele, kukhetfwa kwemagama, kwakhiwa kwemisho, kubhalwa kwetindzima, tiphumuti nelupelomagama.  Akube ngumhlolwa namakhelwane wakhe labakhulumako.  Akukhulunywe ngemacembe nemangoza lawiswa tihlahla takamakhelwane ekhabomhlolwa. CAPHELA: KWABIWA KWEMAMAKI: (BONA IRUBRIKI) [25] SAMBA SESIGABA B: 50 SAMBA SAKO KONKHE: 100 Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 8 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka CAPHELA:  Sebentisa irubhriki njalo nawumaka indzaba (Liphepha le-3, SIGABA A).  Emamaki lasukela ku-0–50 ehlukaniswe ngemazinga lasihlanu-(5) etinchazelo temakhono, (Emalengiso, Licophelo lelisetulu, Lokwenetisako, Lokusilele naLokungaphumelelisi).  Kuletimphawu taLokucuketfwe, Lulwimi neSitayela, letinchazelo temakhono letisihlanu tehlukaniswe ngekwelizinga lelisetulu ngalokubabatekako nelizinga lelisetulu ngalokungababateki, ngekwehlukana kwemamaki netinchazelo temakhono.  Sakhiwo sona asitsintseki ngalokwehlukaniswa kwelizinga lelisetulu ngalokubabatekako nelinelizinga lelisetulu ngalokungababateki. IRUBHRIKI YEKUHLOLA INDZABA YELULWIMI LWASEKHAYA [50 EMAMAKI] Timphawu Emalengiso Licophelo lelisetulu Lokwenetisako Lokusilele Lokungaphumelelisi lelisetulu LOKUCUKETFWE 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6 NEKUHLELA -Imphendvulo -Imphendvulo -Imphendvulo -Imphendvulo -Yonkhe imphendvulo lengemalengiso lesecophelweni lelisetulu leyenetisako. lengakabumbani. iyanhlanhlatsa. (Imphendvulo lababateka ngetulu ngalokubabatekako. -Imibono ibumbene futsi -Imibono ayikacaci kantsi -Imibono ihlangahlangene nemibono) kwalokulindzelekile. -Imibono ivutsiwe, ikholweka futsi akusiyo futsi iyadidana, ayikacondzi Kuhleleka kwemibono -Imibono ivutsiwe, iyaheha ihambisana ngalokwenetisako. yekuticambela. ngco. nakulungiselelwa inekuhlakanipha nesihloko -Kuhleleka kubumbene -Buncane bufakazi -Kunekuphindzaphindza Lizinga lelisetulu Lizinga kubhala lokukhombisa kucabanga ngalokuphelele. nesingeniso, umtimba bekuhleleka lokungevakali. Kucikelelwa lokujulile. -Kuhleleka nesiphetfo nekubumbana. -Akukho kuhleleka kwenhloso, -Kuhleleka kusecophelweni lelisetulu ngalokwenetisako. nekubumbana. tetsamelilwati kungemalengiso kakhulu, lokubumbene nesimongcondvo. lababatekako, nesingeniso, umtimba kubumbene nesingeniso, nesiphetfo. 30 EMAMAKI umtimba kanye nesiphetfo. 25–27 19–21 13–15 7–9 0–3 -Imphendvulo -Imphendvulo -Imphendvulo leyenetisako -Imphendvulo legcwele -Awukho namncane lengemalengiso kodvwa lesecophelweni lelisetulu. kodvwa kukhona kunhlanhlatsa. umzamo wekuphendvula ngalokungababateki ngalokubabatekako ingenato timphawu -Imibono iyaheha, lokungevakali kahle. -Imibono ayihlangani, ngesihloko. tekubabateka. ihambisana nesihloko. -Imibono ibumbene, iyadidana. -Yonkhe imphendvulo -Imibono ivutsiwe futsi -Kuhleleka iyakholweka. -Abukho bufakazi iyanhlanhlatsa, ihlakaniphile. lokusecophelweni -Kukhona kuhleleka bekuhleleka ayemukeleki. -Kuhleleka lelisetulu lokubumbene lokutsite kanye nekubumbana. -Akuvakali, lokungemalengiso, nesingeniso, umtimba nekubumbana kuhlangahlangene. kubumbene nesingeniso, nesiphetfo. nesingeniso, umtimba umtimba nesiphetfo. nesiphetfo. Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 9 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka IRUBHRIKI YEKUHLOLA INDZABA YELULWIMI LWASEKHAYA [50 EMAMAKI] (iyachubeka) Timphawu Emalengiso Licophelo lelisetulu Lokwenetisako Lokusilele Lokungaphumelelisi LULWIMI, SITAYELA 14–15 11–12 8–9 5–6 0–3 NEKUHLUNGWA -Umoya, irejista, sitayela -Umoya, irejista, sitayela -Umoya, irejista, sitayela -Umoya, irejista, -Lulwimi aluvakali. KWEMAPHUTSA nesilulumagama nesilulumagama nesilulumagama sitayela -Umoya, irejista, sitayela kuhambelana nenhloso, kuhambelana nenhloso, kuhambelana nenhloso, nesilulumagama nesilulumagama Kuhambelana tetsamelilwati tetsamelilwati tetsamelilwati akuhambelani akuhambelani nakancane kwemoya irejista, nesimongcondvo nesimongcondvo nesimongcondvo nenhloso, nenhloso, tetsamelilwati sitayela, ngemalengiso ngelicophelo lelisetulu. ngalokwenetisako. tetsamelilwati nesimongcondvo. silulumagama lababatekako. -Lulwimi lusecophelweni -Lulwimi lusetjentiswe nesimongcondvo. -Silulumagama sincane Lizinga lelisetulu Lizinga lelisetulu ngalokubabatekako nenhloso -Lulwimi lolunekutetsemba, lelisetulu kantsi nemoya ngalokwenetisako kwetfula -Kusetjentiswa ngendlela yekutsi nesimongcondvo lolugculisako nalolunemba uyemukeleka lokushiwo embhalweni. kwelulwimi lokubhaliwe Kusetjentiswa ngemalengiso emphendvulweni yonkhe. -Umoya uyenetisa. kusacatfuta. akungalandzeleki. kwelulwimi, timphawu lababatekako. -Emaphutsa eluhlelo -Emasu ebugagu belulwimi -Umoya nekukhetseka tekufundza -Emasu ebugagu belulwimi nesipelingi asetjentisiwe kunotsisa kwemagama nekubhala, luhlelo, asetjentiswe akasimanyenti. lokucuketfwe. akwemukeleki. sipelingi ngemphumelelo lenkhulu -Kuticambela -Silulumagama (lupelomagama) kuveta umoya nekuheha lokusecophelweni sincane kakhulu. kwemphendvulo. lelisetulu. 15 EMAMAKI -Esikhatsini lesinyenti kakhulu emaphutsa eluhlelo nesipelingi kute. -Kunekuticambela lokungemalengiso lasetulu kakhulu. ngalokungababateki 13 10 7 4 -Lulwimi lusetjentiswe -Lulwimi lusetjentiswe -Lulwimi lusetjentiswe -Lulwimi lusetjentiswe ngemalengiso ngemphumelelo ngalokwenetisako kodvwa ngalokungenetisi. nangalokuveta umoya lesecopheweni lelisetulu. ngalokungafani -Kusetjentiswa lokhutsatako -Umoya uyemukeleka embhalweni wonkhe. kwetinhlobo ngemphumelelo. futsi uneligalelo -Imvamisa umoya letehlukene temisho -Esikhatsini lesinyenti lelemukelekile. wemukelekile, emasu kuncane/kute. emaphutsa eluhlelo -Emaphutsa eluhlelo ebugagu belulwimi -Silulumagama nesipelingi awekho. nesipelingi ambalwa. asetjentiswe kancane. sincane kakhulu. -Kuticambela -Icambeke kahle. kungemalengiso. Emalungelo agodliwe Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 10 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka IRUBHRIKI YEKUHLOLA INDZABA YELULWIMI LWASEKHAYA [50 EMAMAKI] (iyachubeka) Timphawu Emalengiso Licophelo lelisetulu Lokwenetisako Lokusilele Lokungaphumelelisi SAKHIWO 5 4 3 2 0–1 -Sihloko sitfutfukiswe -Imininingwane -Imininingwane ihambisana -Lamanye emaphuzu -Emaphuzu ladzingekile Timphawu tetheksthi ngemalengiso. itfutfukiswe nesihloko. emukelekile. asilele. Kutfutfukiswa -Imininingwane yetfulwe ngalokuhlelekile. -Imisho netindzima -Imisho netindzima -Imisho netindzima kwetindzima ngemalengiso. -Kunekubumbana. kwakheke kahle. kunemaphutsa. kunemaphutsa. nekwakhiwa -Imisho, netindzima -Imisho, netindzima Indzaba iyevakala. -Indzaba iyevakala -Indzaba ayinamcondvo. kwemisho. kwakheke ngemalengiso kuhlelekile futsi noko. lababatekako. kutinhlobonhlobo. 5 EMAMAKI Emalungelo agodliwe Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P3 11 DBE/2023 SC/NSC – Ticondziso Tekumaka SIGABA B: EMATHEKSTHI EMIBHALOMBIKO LEMIDZE (25) IRUBHRIKI YEKUHLOLA ITHEKSTHI YEMBHALOMBIKO LOMUDZE WELULWIMI LWASEKHAYA [25 EMAMAKI] Timphawu Emalengiso Licophelo lelisetulu Lokwenetisako Lokusilele Lokungaphumelelisi LOKUCUKETFWE, 13–15 10–12 7–9 4–6 0–3 KUHLELA NESAKHIWO -Imphendvulo -Imphendvulo -Imphendvulo -Imphendvulo lecatfutako -Imphendvulo ayikhombisi lengemalengiso lesecophelweni lelisetulu leyenetisako lekhombisa lwati loluncane nakancane kuba nelwati Imphendvulo nemibono lababatekako. lekhombisa lekhombisa lwati lweluhlobo lwetheksthi lwetimphawu teluhlobo Kuhleleka kwemibono -Imibono ivutsiwe, lwati lolusecophelweni lweluhlobo lwetheksthi lebhalwako. lwetheksthi lebhalwako. nakulungiselelwa kubhala inekuhlakanipha lelisetulu lweluhlobo lebhalwako. -Umbhalo unekutsemeleta -Inshokutsi iyanhlanhlatsa, Inhloso, tetsamelilwati, lokukhombisa kucabanga lwetheksthi lebhalwako. -Umbhalo awukacondzi lokunyenti. igcwele kutsemeleta timphawu/timiso, lokujulile. -Umbhalo ucondze ngco ngco ngalokuphelele -Kubumbana kwemaphuzu lokunyenti. nesimongcondvo. -Lwati lolungemalengiso awutsemeleti. unekutsemeleta alokucuketfwe kuncane -Emaphuzu alokucuketfwe lwetimphawu teluhlobo -Lokucuketfwe kunemibono lokutsite. kakhulu. akakabumbani 15 EMAMAKI lwetheksthi lebhalwako. lebumbene ngelicophelo -Emaphuzu -Imbalwa imininingwane nakancane. -Umbhalo ucondze ngco. lelisetulu. alokucuketfwe leyesekela sihloko. -Imbalwa kakhulu -Lokucuketfwe kunemibono -Imininingwane yetfulwe abumbene -Imitsetfo netimiso imininingwane leyesekela lebumbene ngemalengiso. ngelicophelo lelisetulu ngalokwenetisako. letibalulekile tesakhiwo sihloko. -Yonkhe imininingwane kantsi yonkhe yesekela -Leminye imininingwane setheksthi atikalandzelwa -Imitsetfo netimiso icaciswe ngemalengiso sihloko. iyasesekela sihloko. ngalokufanele. tesakhiwo setheksthi kantsi futsi yesekela sihloko. -Sakhiwo lesemukelekako -Sakhiwo siyenetisa -Kunyenti lokubalulekile letibalulekile -Sakhiwo lesifanele lesinemaphutsa langasho kodvwa sinemaphutsa lokusilele. atikalandzelwa lesingemalengiso lutfo. latsite. nakancane. nalesingenamaphutsa. LULWIMI, SITAYELA 9–10 7–8 5–6 3–4 0–2 NEKUHLUNGWA -Umoya, irejista, sitayela -Umoya, irejista, sitayela -Umoya, irejista, -Umoya, irejista, sitayela -Umoya, irejista, sitayela KWEMAPHUTSA nesilulumagama nesilulumagama sitayela nesilulumagama nesilulumagama kuhambelana ngemalengiso kuhambelana nenhloso nesilulumagama akuhambelani kahle akuhambelani nakancane Umoya, irejista, sitayela, nenhloso tetsamelilwati tetsamelilwati kuhambelana nenhloso nenhloso tetsamelilwati nenhloso tetsamelilwati inhloso, tetsamelilwati nesimongcondvo. nesimongcondvo tetsamelilwati nesimongcondvo. nesimongcondvo. nesimongcondvo. -Luhlelo alunamaphutsa ngelicophelo lelisetulu. nesimongcondvo -Kunemaphutsa -Kugcwele emaphutsa Timiso nekusetjentiswa kantsi futsi icambeke kahle. -Luhlelo luvame kungabi ngalokwenetisako. lamanyenti eluhlelo. lamanyenti ladidanako. kwelulwimi -Esikhatsini lesinyenti nemaphutsa kantsi futsi -Kunemaphutsa latsite -Silulumagama sincane -Silulumagama Kukhetseka kwemagama akunamaphutsa. umbhalo ucambeke eluhlelo. kakhulu. asihambisani nakancane Timphawu tekufundza ngelicophelo lelisetulu. -Silulumagama -Inshokutsi nenhloso. nekubhala nesipelingi. -Silulumagama lesenetisako. iyaphazamiseka. -Inshokutsi sisecophelweni lelisetulu. -Emaphutsa ihlangahlangene kakhulu. 10 EMAMAKI -Emaphutsa ambalwa akayiphazamisi kakhulu. inshokutsi. Emalungelo agodliwe

Study this subject

More from Grade 12 siSwati HL

View all