Skip to content

Afrikaans HL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape June 2023 Memo

MemorandumAfrikaans HLGrade 12202318 pages

Grade 12 Afrikaans HL Paper 2 memorandum from the Eastern Cape June 2023, 18 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Loading document…

Loading document…

Eastern Cape June 2023

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NELSON MANDELA BAAI DISTRIK GRAAD 12 AFRIKAANS HUISTAAL V2 JUNIE 2023 NASIENRIGLYNE PUNTE: 80 TYD: 2 ½ uur Hierdie nasienriglyne bestaan uit 18 bladsye.
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 RIGLYNE VIR NASIENERS 1. Indien 'n kandidaat meer as die verlangde getal vrae gedoen het, word net die eerste antwoord/respons nagesien. (Die kandidate mag nie die opstelvraag en die kontekstuele vraag oor dieselfde genre beantwoord nie.) 2. Indien 'n kandidaat in AFDELING A al vier vrae oor die gesiene gedigte beantwoord het, word die eerste twee gedigte se antwoorde nagesien. 3. Indien 'n kandidaat in AFDELING B en C twee kontekstuele vrae of twee literêre opstelle beantwoord het, word die eerste antwoord nagesien en die tweede antwoord word geïgnoreer. Indien 'n kandidaat al vier die vrae in AFDELING B en C beantwoord het, word die eerste antwoord in elke afdeling nagesien mits een kontekstuele vraag en een opstelvraag beantwoord is. 4. Indien 'n kandidaat twee antwoorde gee en die eerste antwoord is verkeerd, maar die tweede antwoord is reg, word die eerste antwoord nagesien en die tweede antwoord word geïgnoreer. 5. Indien antwoorde verkeerd genommer is, word die antwoorde volgens die nasienriglyne nagesien. 6. Taalfoute by kontekstuele vrae word nie gepenaliseer nie. Indien 'n spelfout die betekenis van die antwoord beïnvloed, word dit verkeerd gemerk. Indien die spelfout nie die betekenis van die antwoord beïnvloed nie, word dit as korrek beskou. 7. Opstelvrae: Indien die literêre opstel korter as die verlangde lengte is, word die kandidaat nie gepenaliseer nie omdat hy/sy, hom-/haarself gepenaliseer het. Indien die literêre opstel te lank is, assesseer dit op meriete en bespreek dit met die senior nasiener. Die nasienriglyne is slegs 'n riglyn, daarom moet ander relevante inhoud as korrek beskou word. Gebruik die aangehegte rubrieke om die opstelvrae na te sien. 8. Kontekstuele vrae: Indien 'n kandidaat nie aanhalingstekens gebruik waar 'n vraag dit vereis nie, word die kandidaat nie gepenaliseer nie. 9. Vir oop vrae word geen punte toegeken vir JA/NEE/EK STEM SAAM/EK STEM NIE SAAM NIE. Die rede/motivering moet oorweeg word. 10. Geen punte word vir WAAR/ONWAAR of FEIT/MENING toegeken nie. Die rede/motivering/bewys verdien die punt. 11. Moenie woorde nasien nie; sien betekenis na. 12. Vir hierdie eksamen geld die volgende eksamenriglyne vir die opstelvraag: • Lees die opstelvraag die eerste maal en toon die reeks treffende argumente met die ooreenstemmende kode aan. • 'n Reeks treffende argumente is stellings wat met: o relevante verduideliking gemotiveer word./ o korrekte, gepaste aanhalings uit die roman/drama/gedig gemotiveer word./ o geparafraseerde aanhalings uit die roman/drama/gedig gemotiveer word. • 'n Treffende argument is nie noodwendig in die formaat punt, verduideliking én illustrasie nie. • Lees die opstelvraag 'n tweede maal om die struktuur en taal te assesseer. Taalfoute word met onderstreping aangedui. Die aantal kodes in die opstelvraag word nie getel om 'n bepaalde punt by inhoud toe te ken nie. 2
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 AFDELING A: GEDIGTE VRAAG 1: LITERÊRE OPSTEL Hierdie vraag word aan die hand van die aangehegte ASSESSERINGSRUBRIEK VIR LITERÊRE OPSTEL – HUISTAAL: POËSIE nagesien. LET WEL: • Dis 'n breë raamwerk van feite. • Al die feite hoef nie genoem te word nie. ARGUMENTE WORD AANGEBIED EN ONDERSTEUN OF GEïLLUSTREER DEUR NA DIE TEKS TE VERWYS. ARGUMENT ONDERSTEUNENDE BEWYS OF AANHALING/PARAFRASE Die kandidaat bied 'n gepaste inleiding aan. Reeds in die titel gaan dit Die woord maaltyd herinner oor herinneringe van die spreker aan tye wanneer maaltye – ontbyt; die klokkie gebruik is en dit middagete en aandete. herinner hom weer aan sy ou moeder. Die metafoor in versreël 1 Die moeder se netjiese versreël 1 “Ou moeder met is ‘n herinnering aan die voorkoms lyk net soos die haar hoepelrokkie” spreker se moeder. tafelklokkie wat in die vorm van ‘n netjies geklede dame is. Die klokkie se gevoude Die spreker sien die klokkie versreël 2 “staan hande hande herinner die se gevoude hande en die gevou” spreker aan sy/haar herinnering aan die spreker moeder se tafelgebede. se ma wat altyd gereed was om die tafelgebed te doen, word herroep. Die gedekte tafel herroep Die spreker word herinner versreël 5 “die blou bord en die herinnering aan aan hoe en waarmee die die skoon servet” etenstye. tafel gedek was. Die bril en Bybel herinner Die beeld roep weer die versreël 6 “die helder bril, die spreker aan die herinnering aan die spreker die Bybel oop” moeder. se godsdienstige ma op. Die portret van die ma is ‘n Die portret van die ma is ‘n versreël 7 “en teen die hoë visuele herinnering. visuele herinnering aan haar muur haar groot portret” dood. Die woorde “hou” en Die herinneringe bly by die versreël 8 “hou my aan haar “steeds” dui aan dat die spreker, dit is onlosmaaklik steeds vasgeknoop” herinneringe blywend is. deel van hom/haar. “Vasgeknoop” bevestig Die spreker se ma is verbind versreël 8 “hou my aan haar hy/sy is verbind aan aan hom/haar. steeds vasgeknoop” sy/haar moeder. 3
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 Die blink buffet in versreël Die blink buffet herinner die versreël 9 “En op die gladde, 9 herinner die spreker aan spreker aan sy/haar ma wat blink buffet” sy/haar ma. ‘n netjiese, presiese vrou was, net soos die netjiese, goed opgepaste buffet. Die buffet wat in die lig Die buffet, wat in die lamp se versreël 9-11 “en op die blink herinner die spreker lig blink, herinner die gladde, blink buffet, aan sy/haar ma. spreker aan hoe sy/haar ma glimmend in die skerp lig se weerkaatsing tydens die van die lamp, skyn sy nou in tafelgebed in die buffet die seëngebed” gesien kon word. Die spreker word herinner “Wasige damp” herinner die versreël 12 “leef sy nou in aan die kos wat die spreker aan die kospotte die wasige damp.” Moeder voorberei het. wat die moeder voorberei het. Die beeld van die Die verandering van kleur is versreël 13 – 16 “Sy was verouderde klokkie is ‘n die ouderdom wat die eers goud, heel later silwer, herinnering aan die moeder aftakel - kringloop nou’s sy koper waar sy moeder wat verouder het. van die lewe. Goud – in fleur staan, maar met elke lui dan van haar lewe; silwer die skilfer middeljare en koper is oud. af ... die grasgroenspaan.” Die spreker se herinnering Die suggestie dat hoe meer versreël 15 – 16 “maar met aan sy/haar moeder sal die spreker die klokkie elke lui dan skilfer sterker word. gebruik, hoe meer sal die af ... die grasgroenspaan.” spreker aan sy/haar moeder dink en hoe varser raak die herinneringe. Die gedig bestaan uit 4 Die vaste struktuur en kwatryne en kruisrym. strofebou pas by die ordelikheid, presiesheid en netheid van die ma. Die gedig het ‘n vaste Die vaste strofebou sluit aan strofebou, aangesien daar by die ordelikheid en 4 kwatryne is. presiesheid wat tydens maaltye by die ma se huis geheers het. Die kandidaat bied 'n gepaste slot aan. [10] 4
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 VRAAG 2: KONTEKSTUELE VRAAG “Maaltyd” - Peter J. Philander Vraag Antwoord Punt Vlak 2.1 Klaaglied/treurlied/treursang√ 1 1 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. Hy spot deur te oordryf, hy skryf ʼn treurlied oor die einde van die verhouding terwyl hy haar nog nie eers ontmoet het nie. √ 1 4 2.2.1 Hy is onseker waar die ontmoeting plaasgevind het.√ 1 1 2.2.2 Beklemtoon onsekerheid van plek van ontmoeting. √ 1 3 2.2.3 Geluk wat verliefde paartjies ervaar. √ 1 2 2.3 ‘n Mens sal juis verwag dat die biduur meisie opreg is en haar verhouding langer sal duur.√ 1 5 2.4 Hy het min kontak met sy ouers/ken hulle nie werklik nie/ Dit mag 1 3 sy stiefma wees √ Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 2..5.1 Metafoor √ 1 2 2.5.2 Ja. Sy ouers dien as sekuriteit. √ 1 4 2.6 Hy moet nou konvensies eerbiedig/ hy moet nou ‘n gesinsmens wees√ 1 5 Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan. [10] VRAAG 3: KONTEKSTUELE VRAAG “Die Bokser” – Ernst van Heerden Vraag Antwoord Punt Vlak 3.1 ‘n Abstrakte begrip word letterlik voorgestel.√ 1 1 3.2 Dit verwys letterlik na die tou van die kryt wat grense stel./ Dit dui op die beperkte ruimte/afgebakende gebied waarin die geveg plaasvind. √ 1 1 Figuurlik dui dit op beperkings/reëls waarbinne die geveg van die lewe plaasvind. √ 1 2 3.3 Die strofebou is koeplette en die rymskema is paarrym√ 1 4 5
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 Die kandidaat moet beide noem vir EEN punt. Beide sluit aan by die twee figure in die kryt.√ 1 4 3.4 Dit is funksioneel, dit beklemtoon die krag van die hou/ harde slag.√ 1 5 3.5.1 Elisie√ 1 1 Dit sluit aan by die ritme/ metrum van die gedig.√ 1 3 3.5.2 Dit betrek die leser. √ 1 3 3.6 Die dood is onvermydelik/ die mens is magteloos teen die dood.√ 1 5 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. [10] VRAAG 4: KONTEKSTUELE VRAAG “Suiwer Wiskunde” – N.P. van Wyk Louw Vraag Antwoord Punt Vlak 4.1. Denotatief – die horlosie val om√ 1 1 Konnotatief – die tyd staan stil√ 1 1 4.2.1 Vergelyking.√ 1 3 4.2.2 Die vergelyking is geslaagd. Die lug wat stilstaan sluit aan by die beeld van water wat nie meer beweeg wanneer dit ys raak nie. √ 1 5 4.3 Dit is funksioneel, want die voor- en agterplasing hef die woorde uit. 1 5 4.4.1 Die woorde dui op die bewegings wat branders maak. √ 1 2 4.4.2 Die woord “wou” dui aan dat dit nie gebeur het nie aangesien die tyd stilstaan.√ 1 4 4.4.3 Die kommas beklemtoon al die werkwoorde.√ 1 3 4.5 Daar is depressief/ terneergedruk.√ 1 3 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 4.6 “uur” na “ewigheid”/ “brander” na “see”√ 1 2 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. [10] 6
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 EN VRAAG 5: KONTEKSTUELE VRAAG “Waar ek woon” – Karen Pienaar Vraag Antwoord Punt Vlak 5.1 Herhaling√ 1 1 Dit bind die gedig tot ‘n eenheid/ koppel die titel aan die res van die gedig/ beklemtoon dat dit baie anders is waar die spreker woon√ 1 3 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 5.2 Vrye vers.√ 1 2 Geen vaste rymskema/ baie enjambemente/ gebrek aan hoofletters en leestekens/ geen vaste strofebou/ wisselende 1 1 verslengte√ Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 5.3.1 personifikasie√ 1 3 5.3.2 Alliterasie/ fluister Vlambome√ 1 3 5.3.3 Die alliterasie is funksioneel. Dit verbind die woorde klankmatig/ beklemtoon die fluister-gedagte√ 1 5 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 5.4 Die spreker impliseer dat hy/sy nie meer geld vir die maand het nie/ die geld raak min√ 1 3 5.5 alleenplasing√ 1 1 5.6 Daar is iets mooi te vind waar jy ookal woon/sien die mooi in die lewe raak/ wees tevrede met wat jy het of waar jy jou 1 5 bevind/hoewel die omstandighede kan verskil, hetalmal ‘n plekkie in die lewe√ Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan. [10] TOTAAL AFDELING A: 30 7
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 AFDELING B: ROMAN Beantwoord EEN vraag. VRAAG 6: ONDERWÊRELD – OPSTELVRAAG Hierdie vraag word aan die hand van die aangehegte RUBRIEK VIR DIE NASIEN VAN DIE OPSTELVRAAG VIR DIE ROMAN EN DRAMA nagesien. LET WEL: • Dis 'n breë raamwerk van feite. • Al die feite hoef nie genoem te word nie. LET WEL: Voorgestelde kodes: Emosionele Krisis - EK Leefwêreld – L STELLING ONDERSTEUNENDE bewys of aanhaling/parafrase Die kandidaat bied 'n gepaste inleiding aan. Stelling Stelling/Argument Aanhaling Tieners kan identifiseer Greg is ‘n matriekleerder “My laaste skooljaar het met die hoofkarakter. wat die uitdagings van ‘n aangebreek...wat is jou planne matrikulant in die oë staar. vir die pylvak?’ Greg ervaar akademiese Sy pa verwag aan die einde “As ek vanjaar by Turret Media druk wat veral sy pa op van die jaar nege dieselfde doen as verlede jaar, hom plaas. onderskeidings van hom. haal my mededingers my in.” Greg het nie ‘n goeie Die druk sowel as die feit “Ek het nie gehuil toe John verhouding met sy pa dat hy nie toegelaat is om dood is nie. ‘Jy sal nie!’ Het my nie. oor John te huil nie dryf ‘n pa beveel.” wig tussen hom en sy pa in. Greg se pa se prioriteite Sy vrou is eensaam en “ Turret media. Sy lewe draai is ook by sy werk en nie daar is geen verhouding om die plek.” “ waar sy net by sy gesin nie. tussen hom en sy seun en huishulpe en die televisie as vrou nie. geselskap sal hê.” Greg voel jammer vir sy Hy weet nie wat om “Einlik kry ek haar jammer.” ma. daaromtrent te doen nie. As tiener voel hy magteloos. Ook die skoolhoof, Dok Tydens die eerste “sakeleiers van die Pienaar, plaas druk op saalbyeenkoms lê hy klem toekoms...uitmuntende die matrieks. op die feit dat dit hulle prestasie...toekomsgerigtheid.” matriekjaar is en hoe belangrik harde werk vir hul uitslae en toekoms is. Op sportgebied word Greg is ‘n kranige atleet en “Ons gaan jou nodig kry met daar ook druk op Greg daar word verwag dat hy die atletiek, maar gelukkig is geplaas. goed sal presteer. die 100m jou sterk punt.” Hy is ook deel van die “Dok is reg, daar is ander eerste rugbyspan en ook ouens wat vleuel kan speel vir 8
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 daar moet hy oefeninge die eerste span. Dalk beter as getrou bywoon en ek.” Saterdae tydens wedstryde presteer. Die ruimte is by uitstek Die roman speel in ‘n skool “So, dit is waar ek nou is. dié van ‘n tiener. en koshuis af. Lawson Kollege. Die moderne skoolgeboue en nog verder weg die koshuise.” Greg is die hoofseun van Die verwagtinge is dat hy “Tonight VRL- die skool. RVL-vergaderings sal reël, vergadering. Wie het dit die gr.8’s sal wakker maak gereël? I did. Vir wat, ek is en sy diensbeurt nakom hoofseun.” wanneer hy hul na die kerk “Is jy nie aan diens by die graad moet vergesel. Hy is ook 8’s nie?” verantwoordelik vir die “ ‘Waar’s die blinddoeke?’ vra Trapperritueel. ek.” Daar word ook as “ Jy weet ons mag nie ‘n bier hoofseun van hom verwag inbring skool toe nie, sê ek met om die koshuisreëls na te my hoofseunstem.” kom en af te dwing – nie alkohol te gebruik nie en toe te sien dat leerders nie op die terrein rook nie en nie na ligte uit in die koshuis rondloop nie. Greg is net soos menige Soos enige ander “Twee yskoue Castles. Ek weet ander tieners. matriekleerder/tiener kom ek is veronderstel om so iets te hy nie noodwendig al die rapporteer, maar ek besluit: reëls na nie. what the hell.” Soos menige ander tieners “...ek like dit nie as sy oor is hy in ‘n verhouding – hy Eckardt uitvra nie...Dis alles is aanvanklik onseker oor daardie aand in Jeffrey’s se sy gevoel vir Nicole, maar skuld.” aan die einde van die roman kan hy vir haar sê dat hy haar liefhet. Hy twyfel ook op ‘n “Oukei, miskien is ek ne stadium oor haar simpel, maar as Nicole vra oor getrouheid aan hom en Eckardt, gaan iets aan die wonder of daar iets in kriewel binne-in my maag.” Jeffreysbaai tussen haar en Eckardt gebeur het. Greg ontwikkel ‘n noue Greg maak in sy vriendskap met Eckardt. matriekjaar ‘n nuwe vriend – Eckardt – ‘n nuwe leerder in die skool. Hy ervaar Eckardt “Hy moet nie dink hy kan hier aanvanklik as arrogant, aankom met ‘n houding nie” maar sy siening van hom 9
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 verander mettertyd – “hardegat word sagtegat”. Eckardt leer vir Greg om te “...het jy al ‘n computer try hack en die gevoel van hack?” opgewondenheid vervang die leemte wat sy broer John se liefde vir extreme sport by hom gelaat het. Hy deel geheime met “Ek sou tevrede wees met ‘n Eckardt – hy vertel hom gemiddelde skool in ‘n van John se selfmoord, dat gemiddelde woonbuurt met sy pa uitermatige hoë gemiddelde punte” verwagtinge van hom het en dat hy eintlik wens dat hy net ‘n gemiddelde leerder, met gemiddelde vermoëns en rykdom het. Om hierdie rede is dit vir “Die oomblik is soos ‘n hom ‘n reuseskok wanneer reusegolf wat my alleen op ‘n Eckardt sy ware karakter strand kry, oor my breek en my ontbloot en dit aan die lig platvee.” kom dat Greg slegs ‘n pion in sy wraakplan was – hy verloor sy vertroueling en beste vriend. Greg se gesin se lewe Daar is ‘n groot “Sy, sersant Cele en die ander word nadelig beïnvloed. moontlikheid dat sy pa polisie-eenhede sal mettertyd tronk toe kan gaan. van hom uitvind. Ek kan dit nie keer nie.” Greg se eie betrokkenheid by hacking mag daartoe lei dat hy geskors kan word. Greg is deel van ‘n eens Greg en TJ speel gereeld “Jy het nog nooit jou deur hegte vriendekring. skaak, maar Eckardt slaag gesluit nie...Maar ons is tog jou in sy plan om hom van sy pelle.” vriende te isoleer en al sy aandag aan die opsporing van Eckardt te skenk. Die kandidaat bied 'n gepaste slot aan. [25] 10
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 VRAAG 7: ONDERWÊRELD – KONTEKSTUELE VRAAG Vraag Antwoord Punt Vlak 7.1 Greg en Eckardt is in Eckardt se kamer en Greg het pas ‘n les in kuberkrakery gehad. √ 1 3 Die wie, wat en waar moet genoem word. 7.2 Die skootrekenaar wat Eckardt gelos het, het nie die plakker gehad nie en dit is hoe Greg besef het dat dit nie Eckardt se skootrekenaars was nie.√ 1 3 7.3 Hy het ‘n passie vir rekenaars/ kuberkrakery.√ 1 3 7.4 John is Greg se broer/ Hy was ook Greg se beste vriend/ 2 2 Hy het vir Greg aan extreme sport bekendgestel/ Hy was Greg se rolmodel√√ Die woord impliseer dat sy pa hom by ‘n vorige geleentheid/ 1 5 geleenthede forseer het om iets te doen.√ 7.5 Ouers wat hul kinders forseer om te presteer.√ 1 4 Greg se pa forseer hom om akademies te presteer – hy verwag 1 3 nege onderskeidings.√ 7.6 Ja Matriekouers moet hul kinders toelaat om hul eie besluite oor hul toekoms te neem. OF Nee Greg se pa gaan sy studies betaal en dus het hy ‘n sê in Greg se besluit.√ 1 4 Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan. 7.7 Eckardt sê dat hy nie vir Greg se pa ken nie, maar hy weet presies wie Greg se pa is.√ 1 3 Die kandidaat bied albei dele van die ironie vir EEN punt aan.. “Daar is ‘n vreemde glinstering in Eckardt se oë toe hy dit sê.”√ 1 2 7.8 Clarens√ 1 3 Eckardt verskyn op die toneel.√ 1 3 7.9 Die eerste gedeelte is ‘n herhaling uit die proloog√ en ons tref ‘n 1 3 derdepersoonsverteller aan. √ 1 2 11
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 Die tweede gedeelte van die uittreksel is uit die verhaallyn in die 1 3 verlede√ uit die oogpunt van ‘n eerstepersoonverteller.√ 1 2 7.10 Ekk-0√ 1 1 Hy gebruik dit wanneer hy besig is met kuberkrakery√ 1 3 7.11 Wat van sy pa geword het.√ 1 1 Die eggo’s van die Zulu-krygsmanne in die berge/ die stemme van 2 2 die Trappers wat in die tonnels eggo/ die herinneringe aan John wat by Greg eggo/ die werklike eggo’s van Greg en Eckardt se stemme wanneer hulle gaan perdry/ John wat in Eckardt eggo√√ Die kandidaat bied TWEE antwoorde vir EEN punt elk aan. 7.12 Hy was besig om Eckardt te probeer opspoor deur middel van kuberkrakery√ 1 1 Hy was besig om indirek Project Nursery Rhyme en sy pa (en Dok 1 1 Pienaar) te ontmasker√ Dit sou beteken dat sy pa dalk tronk toe gaan√ 1 3 7.13 Ja, dit pas by die ware Eckardt/ dit is ‘n jeugverhaal/ verhaal oor rekenaars en kuberkrakery/ tieners praat so en daarom is dit 1 4 geloofwaardig√ Die kandidaat kan nie NEE as antwoord aanbied nie. [25] TOTAAL AFDELING B: 25 12
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 AFDELING C: DRAMA Beantwoord EEN vraag. VRAAG 8: KRISMIS VAN MAP JACOBS – OPSTELVRAAG Hierdie vraag word aan die hand van die aangehegte RUBRIEK VIR DIE NASIEN VAN DIE OPSTELVRAAG VIR DIE ROMAN EN DRAMA nagesien. LET WEL: • Dis 'n breë raamwerk van feite. • Al die feite hoef nie genoem te word nie. LET WEL: Voorgestelde kodes: Taalgebruik - T Godsdienstige verwysings – GV Sosiale misdrywe – SM Ruimte en milieu – RM Protes teen regeringstelsel: P Uitsiglose bestaan - UB STELLING ONDERSTEUNENDE bewys of aanhaling/parafrase Die kandidaat bied 'n gepaste inleiding aan. Stelling Stelling/Argument Aanhaling Taalgebruik: Die taalgebruik is feitlikDie meeste karakters Bl. 6: Wêk toe! Sê’k nie! sonder uitsondering gebruik Kaapse Afrikaans. Lonely hearts! Massage Kaapse Afrikaans. Die enigste uitsondering is parlour! Fancy names! Mister Cavernelis wat ‘n suiwerder Afrikaans praat omdat hy van die Boland afkomstig is. Kru taal kom deurlopend Kru taal is ‘n eienskap van Bl. 15: Shit, hoe praat jy dan voor. prostesteater en kan veral in nou ne sou Tommy! Cyril se dialoog gesien word. Kras uitlatings kom Kras uitlatings is ‘n eienskap Bl. 16: Sê maar stront, deurlopend voor. van protesteater en kan in missies Cavernelis, sê maar die taalgebruik van veral stront… Cyril gesien word. Godslastering kom Godslastering is ‘n kenmerk Bl. 7: God, ek wil nie hierso deurlopend voor. van protesteater en kom in wies nie, sê’k vir jou! die karakters se taalgebruik voor. Godsdienstige verwysings: Apostel George is ‘n man Daar word los en vas uit die Bl. 27: Saul, Saul, why van die Woord van God Bybel aangehaal tydens persecutes thou me! Jy sal wat Map Jacobs tot Apostel George se preek vir die Woord leer ken, broer bekering lei. die nuwe bekeerling oor Jacobs, en al die Waarheid…Map Jacobs, 13
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 Saulus se Damaskus- Map Jacobs, why ervaring. persecutes thou me?! Daar is verwysing na Cyril sê hulle is Moslem, Bl. 17: ...kôs ons is dan verskillende gelowe. maar in werklikheid is hulle Moslem-outjies! Los die gewone Christine. vrou, man! Jy wiet ons is ordinary Christian robbiese, net soes sy! Sosiale misdrywe: Diefstal kom voor. Mister Cavernelis is bang vir Bl. 1: Hy sluit die fiets en diefstal en sluit sy fiets met ketting dit aan die traliewerk. ‘n slot. Verkragting kom in voor. Map Jacobs se ma en suster Bl. 33: Toe begin hulle is verkrag. ammal, een vi’ een, die twie vrouens... Map pleeg moord. Map Jacobs steek vir Ivan Bl. 34: ...en ek stiek hom, en Philander dood. ek stiek hom, en ek stiek hom, en ek stiek hom... Map is die leier van drie Map en sy vriende is Bl. 32: ‘it was drie gangs. bendes. betrokke in Ek was elkeen se leader, bendebedrywighede en dus elke keer. heelwat misdadige aktiwiteite wat daarmee gepaard gaan. Sosiale misdrywe is deel Sosiale misdrywe soos Bl. 50: Moet poverty, en al van die alledaagse verkragting, die misery, en al die crime, bestaan in die township. gewelddadigheid en robbery, rape, en murder... sedeloosheid is deel van die alledaagse bestaan in die township. Blanchie is by prostitusie Blanchie werk by ‘n Bl. 18: Maar dink jy ons is betrokke. massage parlour en Lonely stupid, ons wiet nie van al hearts wat ‘n dekmantel vir die sidelines wat daarmee prostitusie is. same-gaan nie? Onwettige aborsies kom Blanchie het blykbaar ‘n Bl. 42: ‘n Abortion, imagine, voor. aborsie gehad. maar, well, as jy daai soorte connections het, soes Blanchie, dan kry jy seker baie reg. Ruimte en Milieu: Die drama speel in ‘n Die Kersorkes, Bl. 5: ...die Kersorkes van woonbuurt op die Kaapse kerrimspelers, die buurt is alreeds aan’t Vlakte af. smouskarretjies, oefen... Die straat is vol straattonele en straatgeraas mense...kerrim speel... is tipies van ‘n township op Tommy smous... die Kaapse Vlakte. Die fasiliteite in die Die huis op die Kaapse Bl. 49: Never mind the Kaapse Vlakte is sub- Vlakte is klein, daar is nie march-box houses, die standaard. teer paaie nie, dit is vêr van sement-strippies wat pass fasiliteite af. vir strate... Map Jacobs kon nie werk Bl. 31: ‘n goeie werk, well, ‘it kry nie, aangesien werk was alles vir whites only... 14
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 Die drama speel slegs aan blankes gegee gedurende die was. Apartheidsjare af. Die blankes en kleurlinge Bl. 18: Daar’s mos geld dis woon in afsonderlike daai, man, daar by die gebiede. whiteys se kant... Die bruinmense het op die Bl. 49: Yt Claremont en yt Kaapse Vlakte beland as Woodstock yt ge-bulldoze... gevolg van die toe, Coloureds, yt, yt – gaan Groepsgebiedewetgewing. bly daarso, daarso anderkant... Protes teen regeringstelsel: La Guma spreek sy La Guma is die enigste stem Bl. 49: Die vylgoed, kyk wat ontevredenheid oor die van protes teen die maak hulle moet my... regeringstelsel uit. heersende regeringstelsel. Uitsiglose bestaan: Die gemeenskap het min Cyril, net soos baie ander Bl. 57: So, world events are vooruitsigte. jonger mans, staan net like overtaking us? Omlat heeldag en speel kerrim en ons kerrim speel! soek skoor. Mister Cavernelis probeer Bl. 3: Ja, hoekom jy jou vrek hard om ‘n beter toekoms virwerk by die polony factory, sy gesin te skep, maar slaagweek is en week uit, en dan nie daarin nie. elke aand ook nog... Map het as leerder heelwat Bl. 31: Ek het matriek potensiaal getoon, maar het gemaak, standerd tien. Ek moed opgee toe hy nie kon wiet Ma het baie gehoop op werk kry nie en wend hom my. Maar, well, daar was tot bendes. nie geld vir leer nie, en toe ek ‘n job soek, ‘n goeie werk, well, ‘it was alles vir whites only... Map word uit die tronk vry Bl. 45: Ma! Ek was al by ‘n gelaat en kan steeds nie hele elf employers. werk kry nie. Blanchie se hoop op Bl. 54: Dear Miss uitkoms deur die Cavernelis... We have modelkontrak in Parys, carefully considered the realiseer nie. possibility of a contract... Die kandidaat bied 'n gepaste slot aan. [25] VRAAG 9: KRISMIS VAN MAP JACOBS – KONTEKSTUELE VRAAG 15
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 Vraag Antwoord Punt Vlak 9.1 Die woord Geluide laat die leser verstaan waarna Map in reël 2–3 verwys./Die toneelaanwysing gee betekenis aan Map se woorde in die volgende reëls. √ 1 2 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.2 Map het moord gepleeg en is tronkstraf opgelê./Map probeer sy ma in die tronk oortuig dat hy ʼn gerehabiliteerde/veranderde man is. √ 1 1 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.3 Nee. Map kon nie werk kry nie./ Die Kersorkes wou hom nie as lid terugneem nie./ Die gemeenskap het hom nie met ope arms terugverwelkom nie. √√ 2 5 Die kandidaat bied enige TWEE bewyse uit die drama vir EEN punt elk aan. Die kandidaat kan nie JA as antwoord aanbied nie. 9.4.1 Map aarsel/is senuweeagtig/is aangedaan. √ 1 4 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.4.2 Ma se stilswye beteken sy is nog nie gereed om Map te vergewe 1 4 nie/oortuig van die verandering in Map se karakter nie/sy hou haarself nog gevange van die vryheid wat vergifnis sou bring. √ Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.4.3 Toe Map aan die einde van die drama in boetedoening voor sy ma 1 4 kniel/toe die spanning op die spits gedryf is/nadat Map en Blanchie vergifnis in mekaar se arms gevind het, het Map se ma eindelik by die punt van vergifnis uitgekom. √ Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.5 Ja. 1 5 Map glo die lede van die Kersorkes is goeie mense wat hom weer sal aanvaar. OF Nee. Hy is nie welkom om weer deel van die orkes te word nie./Hulle is nie vergewensgesind nie. √ Die kandidaat bied ‘n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan. 16
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 9.6 TEKS C is deel van die Eksposisie-fase. √ 1 4 Map stel die lede van die Kersorkes aan die gehoor voor./ Map maak aan die gehoor bekend dat Cavernelis nooit van hom gehou 1 4 het nie.√ 9.7.1 Die implikasie bestaan dat Map tog bekeer is./verander het/ gerehabiliteer is./hom nie op die gemeenskap sal wreek nie. /die volmaakte lewe gaan lei. √ 1 4 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.7.2 Apostel George√ 1 1 9.8.1 Cavernelis het nie daarvan gehou dat ʼn gevreesde bendeleier met sy dogter uitgaan nie./Hy kon moontlik in haar pad staan om ʼn modelkontrak te aanvaar. √ 1 2 Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.8.2 Ja. Cavernelis wou graag sy gesin uit die township kry/ʼn Beter lewe vir hom en sy gesin buite die Kaapse Vlakte verseker ongeag wat dit hom gekos het. √ 1 2 Die kandidaat kan nie NEE as antwoord aanbied nie. 9.8.3 Nee, Hy het gesterf/selfmoord gepleeg voordat hy uit die township kon ontsnap. 1 1 9.9 Tommy hou daarvan om te skinder/stories aan te dra. √ 1 4 9.10.1 Ja. Die kerrimskyfies personifiseer die kinders wat deur hul ouers misbruik word./ die inwoners wat weerloos is en rondgeskuif word a.g.v Groepsgebiedwet. √ 1 5 Die kandidaat kan nie NEE as antwoord aanbied nie. Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan. 9.10.2 Mister Cavernelis√ 1 1 9.10.3 Die rondstoot van die kerrimskyfies kan die rondskuif van die bruin gemeenskap van plekke soos Distrik 6 tot op die Vlakte simboliseer. √ 1 4 9.10.4 Die karakters is vasgevang in ‘n uitsiglose bestaan en het niks anders om te doen as om kerrim te speel nie. √ 1 4 9.11.1 Ja. Dit gee 'n ware beeld van die taalgebruik/ van die spesifieke 17
Downloaded from hlayiso.com AFRIKAANS HUISTAAL V2 NASIENRIGLYNE JUNIE 2023 karakter/ Dit wys die leser dat daar verskillende "klasse" is en uitgeken kan word aan hul taalgebruik. √ 1 5 Die kandidaat kan nie NEE as antwoord aanbied nie. Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan 9.11.2 Protesteater√ 1 1 9.11.3 Cyril wil hê dat Richie moet ophou praat oor Map. 1 1 9.12 Die stemming in Teks C is ernstig en in Teks D is dit speels.√√ 2 3 [25] TOTAAL AFDELING C: 25 GROOTTOTAAL: 80 18

Study this subject

More from Grade 12 Afrikaans HL

View all