Downloaded from hlayiso.com
GRAAD 12
SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS
ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA (HL)
IPHEPHA LOKUQALA (P1)
2016
IMEMORANDAMU
AMAMAKI: 70
Le memorandamu inamakhasi ayisi-8.
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Skip to contentAll 2016 papers 





View all
%20June%202025%20Question%20Paper--51c827b8-016c-4021-a345-cbe82046b794/v1-0648853016e76cd656bb/card.webp)




isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2016 Memo
Grade 12 isiZulu HL Paper 1 memorandum from the NSC June Exam 2016, 8 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.
Isizulu Hl · Grade 12 · NSC June Exam · 2016 · isizulu. Memorandum, 8 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiZulu HL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isizulu
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2016
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 8
- File size
- 322.3 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 8
This exam
NSC June Exam 2016
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)
- Question 5Ulimi: izakhiwo nemithetho / Language Structures and Conventions40 marks
- Question 1.2Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)10 marks
- Question 3Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)10 marks
- Question 4Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)10 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 2 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
ISIQEPHU A: ISIVIVINYO SOKUQONDISISA
UMBUZO 1
INDLELA YOKUMAKA:
1. Ngenxa yokuthi sigxila emqondweni wempendulo; ukungabhaleki kahle
kwamagama namaphutha olimi sikushaya indiva/asikunaki ngaphandle uma
kuthinta umqondo wempendulo yonke. Amaphutha kumele omakayo
awatshengise ngezimpawu ezisetshenziswayo uma kunamaphutha.
2. Uma umfundi esebenzise amagama angekho olimini ahlolwa ngalo,lawo
magama ngeke anakwe uma ngabe impendulo ayibhalile inomqondo
ophelele. Uma kunegama elithathelwe kolunye ulimi embhalweni onikeziwe
noma kudingeka ukuthi impendulo inike lona lokho kuyovumeleka.
3. Imibuzo edinga izimpendulo ezinjengo YEBO/CHA/ANGIVUMI/NGIYAVUMA
azinikwa amamaki kodwa indlela umfundi asekela ngayo ethola amamaki.
4. Imibuzo edinga izimpendulo ezinjengo IQINISO/AKUSILO IQINISO/
UMBONO/IQINISO azinikwa amamaki kodwa indlela umfundi asekela ngayo
ethola amamaki.
5. Uma impendulo iyigama elilodwa kodwa umfundi abhale umusho wonke;
umfundi uthola amamaki uma edwebele impendulo noma eyikhombise
ngandlela thize.
6. Uma impendulo idinga amaphuzu amabili/amathathu kodwa umfundi wabhala
angaphezulu kwalokho kumakwa amaphuzu amabili/amathathu okuqala
okunye kungabe kusanakwa.
7. Umfundi uyanikwa amamaki uma esebenzise ulimi lwesigodi empendulweni
yakhe.
8. Emibuzweni lapho umfundi ekhetha impendulo kwazinikiwe; uyawathola
amamaki uma ebhale impendulo ephelele kanje:
5.6. UThoko/A (okuwuhlamvu oluphelele)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 3 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
ISIQEPHU A: ISIVIVINYO SOKUQONDISISA
UMBUZO 1: UKUFUNDELA UKUQONDISISA
1.1 UMBHALO A (OFUNDWAYO)
1.1.1 Yingoba akuyena wonke umuntu oba ngusaziwayo.√ (1)
1.1.2 Kubangelwa ukuthi imisebenzi abayenzayo ibenza bavele
komabonwakude, kubhalwe ngabo emabhukwini, ezincwadini,
emaphephandabeni, ezinkundleni zokuxhumama kanye
nasemisakazweni, abanye bavakashela nasemazweni
angaphandle ukuyokhangisa ngamakhono abo ahlukahlukene.√√
(okubili kwalokhu) (2)
1.1.3 Isakabuli liyinyoni ethandwa ukubukwa abantu kanjalo nakubo
osaziwayo kukhona labo abenza izinto ngoba befuna ukubukwa
noma ukunconywa.√√ (2)
1.1.4 Isigaba sesi-3 siqukethe umqondo wokuthi izindaba zosaziwayo
zihlezi zinekelwa umhlaba wonke√ kanti isigaba sesi-7 siqukethe
umqondo wokuthi osaziwayo bahlezi bengungwa abantu uma
besezindaweni zomphakathi. √ Lokhu kuba nomthelela ongemuhle
kosaziwayo ngoba bagcina sebengasakwazi ukuziphilela impilo
yabo ngokukhululeka.√/ Umqondo ofanayo oqukethwe yisigaba
sesi-3 nesesi-7 owokuthi osaziwayo abanayo imfihlo ngezindaba
zabo√ ngoba bahlale bezungezwe abantu√ lokhu kuba nomthelela
ongemuhle kosaziwayo ngoba bagcina sebengasakwazi
ukuziphilela impilo yabo ngokukhululeka.√ (3)
1.1.5 A/impilo iyaguquguquka.√ (1)
1.1.6 Yingoba basuke befuna ukuvikeleka√ ngoba uma ungusaziwayo
ngeke bakuthande bonke abantu ungaba nezitha ozaziyo kanye
nalezo ongazazi.√√ / kungakhona izigebengu ezingafuna
ukukwenza isilo sengubo zikuqole ngandlela thize ukuze zizuze
imali yakho.√√
(nezinye izimpendulo ezinembayo ziyokwamukelwa) (3)
1.1.7 Lesi sitatimende sichaza ukuthi osaziwayo abaningi bagcina
bengesanamali ngoba abayibeki imali kusenesikhathi,
bayisebenzisa budlabha bengacabangeli isikhathi esizayo.√√
Bagcina kungasekho muntu eduze kwabo/sebehlupheka, lokhu
kubabeka engcupheni ngoba imisebenzi eminingi abayenzayo
abagugeli kuyona.√√ (4)
1.1.8 Isitatimende esidwetshelwe esigabeni sesi-8 sichaza ukuthi kuhle
uma abantu bebathanda osaziwayo kodwa bangabathandi kuze
kweqe ngoba nabo bangabantu bayawenza amaphutha.√√ /
Abantu akumele bathande osaziwayo ngokwedlulele ngoba
bangagcina sebenza nezinto ezingezinhle ezenziwa osaziwayo
ngenxa nje yokuthi bayabathanda.√√
(nezinye izimpendulo ezinembayo ziyokwamukelwa) (2)
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 4 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
1.1.9 Umbhali uzisebenzise kahle izimo zokukhuluma ezahlukahlukene.
• Bathandwe kuhle okwemali okuchaza ukuthi abalandeli
bosaziwayo babakhonza kuze kweqe.√
• Ikusasa kalaziwa okuchaza ukuthi umuntu kumele alihlelele
ikusasa ngoba akazi ukuthi limphatheleni.√ (2)
1.2 UMBHALO B (OBUKWAYO)
1.2.1 Yingoba uphethe ngesandla umklomelo wenkomishi ekhombisa
ukuthi uwinile noma uhlabene.√√ (2)
1.2.2 Umuzwa ovezwa usaziwayo osesithombeni soku-1 umuzwa
wenjabulo ngoba uyamamatheka ulengise nezindondo entanyeni
yakhe, kanti umuzwa ovezwa usaziwayo osesithombeni sesi-3
umuzwa wokudumala ngoba uswacile nasebusweni futhi ukakwe
nangamaphoyisa.√√ (2)
1.2.3 Ngicabanga ukuthi kungaba nomphumela ongemuhle ongaholela
ekutheni kudliwe impahla yabo.√ Bangaphucwa izindondo
nemiklomelo.√ Bangazibulala/Bangazinikela ezidakamizweni
ngenxa yengcindezi.√ Kunganzima ukuthi bathole eminye
imisebenzi abangaziphilisa ngayo.√ (4)
(nezinye izimpendulo ezinembayo ziyokwamukelwa)
1.2.4 Isithombe soku-1 nesesi-2 sidlulisa umyalezo wokuthi uma
ungusaziwayo owenza kahle empilweni uyahlabana√ kanti
isithombe sesi-3 sikhombisa ukuthi uma ungusaziwayo wenza
izinto eziphambene nomthetho ugcina uphelela ejele.√ (2)
[30]
AMAMAKI ESIQEPHU A: 30
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 5 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
ISIQEPHU B: UKUFINGQA
UMBUZO 2: UKUFINGQA ISIQESHANA NGAMAGAMA AKHO
UMBHALO C
Ukufingqa ngesigaba
Phikisanani ngendlela enokuthula ninomuntu eninobudlelwano naye uma kukhona
ukungazwani. Zama ukukhuluma amazwi anenhlonipho futhi nangenayo indelelo.
Nikezanani ithuba elilinganayo lokukhuluma bese niphana indlebe ngendlela efanayo.
Ningakhulumi ngentukuthelo yehlisani umoya namazwi ukuze amaphuzu enu
eniwabekayo abe nesisindo futhi enze umqondo kunina nobabili. Xoxani ngenkinga
enibhekene nayo ngaleso sikhathi ningavuselani amagqubu. Tholani umuntu
enimethembayo onganisiza nixazulule inkinga yenu uma senehlulekile ukuzixazululela
nina ngokwenu. Gwemani ukuhlambalazeka ngokuthi ninekele izwe izinkinga zenu.
(68)
Amaphuzu acashuniwe Amaphuzu owabeke ngamagama akho
1 'Yibani nendlela ephusile nevuthiwe 1 Phikisanani ngendlela enokuthula
yokuphikisana nesithandwa sakho ninomuntu eninobudlelwano naye
uma ninezinkinga'. uma kukhona ukungazwani.
2 'Gwema ukukhuluma amazwi 2 Zama ukukhuluma amazwi
ayiziswana uwabhekise kumuntu anenhlonipho futhi nangenayo
othandana naye'. indelelo.
3 'Zinikezeni ithuba lokulalelana 3 Nikezanani ithuba elilinganayo
nobabili ngokulinganayo'. lokukhuluma bese niphana indlebe
ngendlela efanayo.
4 'Yehlisa umoya ukhombise ukukhula, 4 Ningakhulumi ngentukuthelo
ukhulume ngezwi lakho yehlisani umoya namazwi ukuze
elejwayelekile ukuze umbono wakho amaphuzu enu eniwabekayo abe
uzwakale kahle futhi wemukeleke'. nesisindo futhi enze umqondo kunina
nobabili.
5 'Gxila kulokhu enikubangayo, 5 Xoxani ngenkinga enibhekene nayo
ukuvusa ezakudala ngeke kunisize'. ngaleso sikhathi ningavuselani
amagqubu.
6 'Uma isixazululo senkinga 6 Tholani umuntu enimethembayo
enibhekene nayo ningasitholi tholani onganisiza nixazulule inkinga yenu
umuntu wesithathu onganisiza'. uma senehlulekile ukuzixazululela
nina ngokwenu.
7 'Ungafaki abantu abaningi 7 Gwemani ukuhlambalazeka ngokuthi
ezindabeni zengxabano yakho ninekele izwe izinkinga zenu.
nesithandwa sakho'.
AMAMAKI ESIQEPHU B: 10
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 6 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
Indlela yokumaka ukufingqa
Abafundi mababhale inani lamagama abawasebenzisile ngokuyiko.
• Ukwabiwa kwamamaki:
o Amamaki ayisi-7 awamaphuzu ayisi-7 (imaki elilodwa lihambisana nephuzu
elilodwa).
o Amamaki ama-3 awolimi.
o Amamaki esewonke: 10.
• Ukucozululwa kwamamaki olimi uma ohlolwayo engacaphunanga njengoba
kunjalo.
o 1–3 amaphuzu anembayo: nikeza imaki eli-1 olimini.
o 4–5 amaphuzu anembayo: nikeza amamaki ama-2 olimini.
o 6–7 amaphuzu anembayo: nikeza amamaki ama-3 olimini.
• Ukucozululwa kwamamaki olimi uma ohlolwayo ecaphune njengoba kunjalo:
o 6–7 acashuniwe, awekho amamaki olimi.
o 1–5 acashuniwe, nikeza imaki elilodwa lolimi.
• Ukubalwa kwamagama:
o Abamakayo kumele baqinisekise inani lamagama asetshenzisiwe.
o Alikho imaki okumele liphucwe ohlolwayo ngokuhluleka ukuveza inani
lamagama awasebenzisile noma ukuveza inani okungesilo lamagama
awasebenzisile.
o Uma ohlolwayo eqile enanini lamagama amiselwe (80), kumele kufundwe
amagama ama-5 kuphela angaphezulu kwamiselwe bese engabe esabhekwa
amagama alandelayo ohlolwayo eqe ngawo.
QAPHELA: Izinkomba zamaphuzu acashuniwe (C) bese kuthi ahunyushiwe (H).
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 7 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
ISIQEPHU C: IZAKHIWO NEZIMISO ZOKUSETSHENZISWA KOLIMI
UMBUZO 3
3.1 Sibhekiswe kubantu abahlaselwe yisifo sengcindezi empilweni. / Abantu (1)
abacasuka okweqile ngokwemvelo.√
3.2 Umkhiqizo wakwa-Phila.√ (1)
3.3 Umkhangisi usebenzise ifonti egqamile, √ indoda ekhombisa ukuxakeka√
kanye nezinhlobo ezahlukene zemikhiqizo esiza nokulwa nesifo
sengcindezi.√ (2)
(okubili kwalokhu)
3.4 Ungabasiza kahle ngoba baningi abantu abaphila nesifo sengcindezi
esikhathini samanje ngenxa yezizathu ezahlukahlukene zempilo.√√ (2)
3.5 Igama elithi ‘phila’ liyayakha intshisekelo/liyagcizelela ngoba linika ithemba
kumuntu onesifo sengcindezi ukuthi angaphila uma esebenzisa lo
mkhiqizo.√√ (2)
3.6 Ziyizindlela zokuxhumana ezilula ezisiza abathengi ukubona imikhiqizo
bengazange balubhade ezitolo.√√ (2)
[10]
UMBUZO 4: UKUQONDISISA EZINYE IZINGXENYE ZEMITHOMBO YEZINDABA
4.1 • umbhede onamasondo√
• isigubhu esilengayo√
• ilambu/amalambu√
• indlela udokotela nonesi abagqoke ngayo √
(Okubili kwalokhu) (2)
4.2 Labo layini abadwetshwe kule khathuni bakhombisa ukuthi lesi siguli
besigqutshwa ukuba sizongena kuleli gumbi elinodokotela.√√ (2)
4.3 B/ukungabi nalo ulwazi√ (1)
4.4 Dkt.√ (1)
4.5 Ubuso besiguli buveza umuzwa wokwethuka, wokumangala nokwesaba
ukuthi kungani udokotela alethwe kuye akhombise ukungalazi ithuluzi
lokuhlinza.√√
(Nezinye izimpendulo ezinembayo) (2)
4.6 Umdwebi wale khathuni udlulisa umlayezo wokuthi kumele siqaphele ukuthi
kukhona izibhedlela ezinodokotela mbumbulu abangawazi futhi
nabangawuqeqeshelwe umsebenzi wobudokotela. Ngakho-ke uma
kunezinsolo kufanele uthathe isinyathelo ngokushesha.√√ (2)
[10]
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1 8 DBE/2016
SCE – Imemorandamu
UMBUZO 5: IZAKHIWO NEZIMISO ZOKUSETSHENZISWA KOLIMI
5.1 Siqukethe umqondo wento esiyenzekile yaphela.√ (1)
5.2 Abakhongi bebezocela kwaBhengu.√ (1)
5.3 Lokhu kwenzeka ngoba yona kungasafanele ikhulume.√ (1)
5.4 Kanjalo uma ithola ithuba iyaya nakwababekazi.√ (1)
5.5 Izipho azivamile/ azivamanga ukuhamba nezeluleko.√ (1)
5.6 A/Ukuphana√ (1)
5.7 Izipho azivamisile ukuhamba zodwa kepha/kodwa zivame ukuhamba
nezeluleko./Izipho azivamile ukuhamba zodwa, zivame ukuhamba
nezeluleko.√√ (2)
5.8 Amabheka agcwala isibaya kwakikiza omama ekhaya.√√ (2)
[10]
AMAMAKI ESIQEPHU C: 30
AMAMAKI ESEWONKE: 70
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
isiZulu HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2016 Memo

Memorandum
isiZulu HL Grade 12 Paper 3 NSC June 2016 Memo

Memorandum
isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2016 Memo

Memorandum
isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC Supplementary 2016 Memo

Memorandum
isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2024 Memo

Memorandum
isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2023 Memo
More from Grade 12 isiZulu HL

Annual teaching plan
Gr 12 IsiZulu HL ATP 2023 24
%20June%202025%20Question%20Paper--51c827b8-016c-4021-a345-cbe82046b794/v1-0648853016e76cd656bb/card.webp)
Question paper
isiZulu HL Grade 12 Paper 1 Gauteng June 2025 Question Paper

Question paper
isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2025 Question Paper

Question paper
isiZulu HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2025 Question Paper

Question paper
isiZulu HL Grade 12 Paper 3 NSC June 2025 Question Paper

Question paper