Skip to content
Memorandum

Isizulu HL Grade 12 IEB Paper 2 2019 Memo

IEB Grade 12 Isizulu HL Paper 2 memorandum from the 2019, 10 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Publisher: IEB

Subject: Isizulu HLGrade 12201910 pages
Download

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATION NOVEMBER 2019 ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II ISIZULU HOME LANGUAGE: PAPER II MARKING GUIDELINES Isikhathi: amahora ama-3 Amamaki ayi-100 These marking guidelines are prepared for use by examiners and sub-examiners, all of whom are required to attend a standardisation meeting to ensure that the guidelines are consistently interpreted and applied in the marking of candidates' scripts. The IEB will not enter into any discussions or correspondence about any marking guidelines. It is acknowledged that there may be different views about some matters of emphasis or detail in the guidelines. It is also recognised that, without the benefit of attendance at a standardisation meeting, there may be different interpretations of the application of the marking guidelines. IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – Ikhasi lesi-2 kwayi-10 MARKING GUIDELINES ISIQEPHU A UMBUZO 1 Umfundi makalandele imigomo yokubhalwa kwe-eseyi bese aveze okunye kwalokhu embhalweni wakhe: Ngiqashe uThobani ngoba: • Kuvele isikhala esiphuthumayo. • Ukufika kwakhe ehhovisi kuqondane nokuthi ukhona oxoshiwe. • Ngibe nethuba elihle lokuba nabo bobabili noSicuthe ehhovisi lami ngakwazi ukubaqhathanisa. • Bobabili bazifikele bezofesa ehhovisi lami. • Yebo uThobani akathembisi uma umbuka ngendlela abukeka ngayo. • Ubonakala engcolile futhi akanuki kahle kodwa uyabonakala ukuthi wenziwa ukuhlupheka. • Uchazile ukuthi ufuna umsebenzi ukuze athenge insipho yokugeza athole nemali yokushintsha nebhulukwe elisefekile. • Ungene ehhovisi lami wakhombisa ukuba nobuntu. Akakuthandi ukungcola la ehlezi khona. • USicuthe ufike kuqala kunaye kodwa akabonanga ukuthi kugcwele amaphepha phansi. • Uqhubeke wahlanza ihhovisi lami lonke yize ebedelelwa nguSicuthe. • UThobani akafundile kodwa unentobeko nenhlonipho uxolisile ngokungi-bingelela emuva kwesikhathi ngenxa yokuphazanyiswa uSicuthe. • Ziningi izimpawu ezingihlabe umxhwele engizibone kuye njengokuthoba. USicuthe angimqashanga ngoba: • Unokuzethemba ngokweqile, ungene ngelikhulu iqholo ezitshela ukuthi ngizomqasha. • Ubukela phansi abanye abantu njengoThobani. • Uyedelela futhi unolimi olungeluhle, uyahlambalaza ubize uThobani ngengxathu, idixa, uneququ nomsanka, umoya wakhe uyisibozi futhi unguxamu. • Akalaleli noma ekhuzwa ukuthi ayeke ukuchukuluza uThobani, uyaqhubeka. • Yebo ugqoka kahle futhi unguswenka kodwa akanabo ubuntu. • Ufundile kodwa imfundo yakhe imenza azibone engcono kungamfanele ukufesela umsebenzi njengabantu abangafudile. • Sengiyazi nokuthi abantu abaningi baye babukeke bethembisa uma besazofesa njengaye uSicuthe bese uyaphoxeka uma sewubaqashile. • Uyadelela uyacwasana ngisho engasaqashiwe uziqhathanisa noThobani ngokubukeka, izinga lemfundo njengoba esazincoma ukukhipha ngamakhala izilimi zabelungu ababaze nokunamuza kukaThobani. NOMA IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – Ikhasi lesi-3 kwayi-10 MARKING GUIDELINES UMBUZO 2 • UGadlabezwe unonya olubi ngendlela enza ngayo imisebenzi yakhe yobuthakathi. • UGadlabezwe uzonda abantu ngaphandle kwesizathu uMajozi noMbokazi. • Ubulala umfazi kaMajozi ngobuthakathi azincome. • Uyabuhlela lobu buthakathi aze abize umhlangano womndeni ukuze anike wonke umuntu imisebenzi azoyenza ekuthakatheni abantu. • Ubachazela imisebenzi enjengokuthi yena ungumthakathi ohlanganisa yonke imithi kugule abantu. Indodakazi yakhe uNokukhanya yena umnike umsebenzi wokuzenza isangomambumbulu esizoshaya umhlahlo sinuke umakhelwane wabo uMbokazi. • UZwangaye yena unikwa isikhundla sokuba yinyanga kodwa uzolapha isilaphakanjani. • UMaZitha wabelwe umsebenzi wokuba umthandazi ozoba ungqoshishilizi ekwelapheni. • Uqhatha uMbokazi noMajozi njengoba uMajozi esecabanga ukuthi uMbokazi uthakathe umkakhe. • Uzonda uMbokazi ngoba enamabhizinisi achumile. • Imithi yakhe igadlabezwe nangegama lakhe njengoba ethakatha umkaMajozi aze aphethe ngokumbulala. • UMajozi umzondela ukuthi wake wammangalela enkosini ngenkathi izimbuzi zakhe zidle ubhontshisi kaMajozi. • UGadlabezwe uyayeseka indodana yakhe uZwangaye njengoba ehlukumeza inkosikazi yakhe. • Ugadla ngemithi kubantu/ko makhelwane kuzwakale nabo bagcine besebenzisa umndeni wakhe, ukuzelapha ngenxa yokungazi. UZwangaye naye uyalilandela igama lakhe: • Uhlukumeza inkosikazi yakhe ngoba ingafuni ukwenza ubuthakathi bakhona. • Uvuma konke okushiwo uyise futhi ukubona kukuhle. • Uma ekhuluma nomkakhe ukhuluma ngesankahlu. • Unqabela umkakhe uMaGabela uma efuna ukuhambisa umkhuleko kaMajozi. UMaGabela akavumelekile ukuthi aphume ekhaya engavunyeliwe, uZwangaye uphila njengesiboshwa. • Utshela uyise ukuthi uzohlahlela umkakhe ngembazo. • Usola uMajozi ngokuhlala nomkakhe emahontshi. • Ubiza umkakhe ngomfazi ndini. • Uqamba amanga athi ufice uMajozi eqabulana nomkakhe. • Ushaya umkakhe ngemvubu. • Uyalilandela igama lakhe ngoba umkakhe akakwazi ukuzithathela izinqumo kufanele ezwe ngaye kuphela. Amagama abo bobabili ayahambisana nesizinda sendaba ngoba agqamisa isihluku abasenza kubantu. Aveza ukuthi isimo senhlalo asisihle endabeni. UGadlabezwe uyahambisana nobuthakathi abenzayo endaweni. UZwangaye yena kugqamisa ukuthi akaphikiswa, unguzwi lakhe. Amagama lawa avamile ezindaweni zasemaphandleni njengoba lomdlalo wenzeka enxulumeni lomuzi wesiZulu. IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – Ikhasi lesi-4 kwayi-10 MARKING GUIDELINES UMBUZO 3 Isingeniso Kuyisifiso sawo wonke umzali ukubona umntwana wakhe ekhula eba wutho emhlabeni. Uma kungumfana abazali baye bathokozele ukuthi uzokhulisa isibongo kodwa akwenzeki kanjena emzini kaS'gabe Doncabe njengoba eyakhe indodana uVusi ilahleka. Umzimba • UVusumuzi njengoba kuwuye kuphela umfana kubo ulindeleke ukuba avuse umuzi kayise singapheli isibongo sakhe. • Abazali bakhe bazama konke ukuthi bamthole (azalwe), abathandazi nodokotela. Ngakho ukuzalwa kwakhe kwabuyisa ithemba kubona. • Ukunyamalala kwakhe ephume eya esikoleni kwabalimaza kakhulu abazali bakhe ngoba babecabanga ukuthi ushonile. • Babethuswa nawukuthi kwakuyisikhathi sokuduma kwestation strangler. • Uyise uS'gabe Doncabe naye uzwa ubuhlungu kodwa kumele aqinisele ngoba uyindoda. • Kwesinye isikhathi babecabanga ukuthi uyaphila weqa umngcele. • Unina uMaMthembu wayesefisa ukuthi okungenani afele ezandleni zakhe noma-ke azingcwabele noma-ke abone ithuna lakhe. • Wehluleka ukufeza izifiso zokuvusa ikhaya ngoba usephenduke isigebengu. • Ubamba inkunzi aze abambe nobaba wakhe omzalayo ezifihle ubuso esizana nesinye isigebengu. • Ukwenza lokhu ngoba azi ukuthi uyise ubuya nemali emsebenzini. Isiphetho Lokhu kwenza ukuthi adutshulwe aphethe ngokufa. Ngakho lokhu ukuthi abe yisiqalekiso emndenini kunokuba avuse umuzi kayise. Kodwa isifiso sikamama wakhe sokuthi azingcwabele siyafezeka. Yize kungesona isifiso esihle. NOMA IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – Ikhasi lesi-5 kwayi-10 MARKING GUIDELINES UMBUZO 4 Isikhathi Le ndaba yenzeka esikhathini samanje ngesikhathi sombuso wentando yeningi: • UMdelwa uhamba ngemoto edlala umculo omnandi kodwa akayi ekhaya uya entombini ahlala nayo okungeyena umkakhe uMaZondi waseMkomazi. • Uyimeneja yefemu asebenza kulona ePinetown. • Baphila isilungu babingelelana ngesilungu benoRivonia o"Hello Love/Sweetheart", baqabulane useze abone umkakhe uMaZondi emubi ezisola ukuthi wayeluthwe yini emthatha. • Kunethaveni anokudlula kuyona i-No Jokes Tavern. • Le ndawo ahlala kuyona inamakomidi omphakathi aqondisa izigwegwe. • UMdelwa ungenele ukhetho lukahulumeni. Indawo • Indaba yenzeka endaweni yaseMkhumbane esedolobheni lasePinetown eyidolobha lapho ehlala khona noRivonia. Ibuye ikhulume ngendawo yaseMkhomazi engamakhaya okuhlala kuyona uMaZondi oyinkosikazi kaMdelwa. • Ukipitile emzini kaRivonia ePinetown. • Indawo ekhonze ezepolitiki kakhulu inamakomidi omphakathi. • UMdelwa ugcina akhele uMaZondi nabantwana inxuluma lomuzi eMkhomazi. Isimo Senhlalo • Uphila kahle uMdelwa unemoto futhi usebenza njengemenenja yenkampani. • Ukwazi nokuthatha isithembu futhi asanelise. • Yize eqala ngokuphila impilo eyimfihlo ngokushadelwa kwakhe kodwa ugcina ebahlanganisile abafazi bakhe ngoba uyamshada uRivonia. • Ekuqaleni uphila impilo engamanga ekhohlisa uRivonia ukuze athole indawo yokuhlala. • Bayathandana noRivonia futhi uRivonia usemenzele okuningi njengoba behlala ndawonye. Yingakho efisa ukumbonga ngokumshada. • Yize emthanda uRivonia kodwa unakho ukumesaba ngenxa yezindaba ngaye ngolaka lwakhe. • Ukuxabana kwabo akudonsi isikhathi eside uma uRivonia ezwa ukuthi kunezingane nonkosikazi njengoba bephetha ngokuthi amshade esazi ukuthi unonkosikazi emakhaya. UMdelwa uyindoda esebenzise amathuba njengoba kusesikhathini la edinga imvume ukuba asebenze eThekwini nokuthi angabi nayo indawo yokuhlala kodwa ithuba elivelayo lokuthi ahlale noRivonia emzini wesimanje. Yize kunjalo akakhohliwe umuzi noMaZondi amshiye emakhaya eMkhomazi. Usebenze kanzima wazithuthukisa ukuze agane isikhulu sezepolitiki esidumile endaweni. IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – Ikhasi lesi-6 kwayi-10 MARKING GUIDELINES ISIQEPHU B UKUBHALELA IZIMO EZITHILE UMBUZO 5 Umfundi uzobhala i-intavyu phakathi kwakhe nentatheli edinga ulwazi ngale nhlanhla engaka emehlele. Okubalulekile • Makube ingxoxo yababili lapho intatheli ibuza imibuzo ngenhloso yokwazi kabanzi ngokwehlele umfundi bese yena enika izimpendulo. • Intatheli mayimhalalisele umfundi ngaphambi kokuqala ukubuza imibuzo. • Umfundi makabonge bese eveza ukuthi ulithole kanjani leli thuba. • Lizokwenza muphi umehluko empilweni yakhe. • Kungani ebona limfanele. • Izinhloso namaphupho akhe. • Abantu athanda ukubabonga. • Izindlela afisa ukubuyisela ngazo emphakathini uma zikhona. • Makagqugquzele nabanye abafundi uma befisa ukuthola le nhlanhla eyingqayizivele ayitholile nokunye. Ulimi, izimpawu zokuloba: • Ulimi olunothile nolunembayo. • Isipelingi nobhalomagama. • Izakhi ziyanemba. • Izimpawu zokuloba ziyancomeka. Isakhiwo: • Makube khona isingeniso lapho kwethulwa khona abantu abaxoxayo. • Mazingabibikho izigaba eqe umugqa phakathi kwengxoxo yomuntu ngamunye. • Amagama abaxoxayo abhalwe esandleni sobunxele. Ingabi bikho ingxoxo ngaphansi kwamagama abantu nengxoxo. • Intatheli ibuza imibuzo omunye aphendule. UMBUZO 6 Umfundi uzobhala ikhadi lesimemo: • Maluvele uhlobo lomcimbi abantu abamenyelwa kuwo. • Makabhale njengomuntu wesithathu. • Umbiko odluliselwayo awuphelele futhi ucace. • Akangathemelezi. • Ikheli nocingo lomemayo alibhalwe. • Indawo lapho kukhona khona umcimbi. • Isikhathi nosuku kubalulekile. • Indlela yokugqoka nayo ingabhalwa. • Angafaka nohlobo oluthile lwenkombandlela ukuze abantu bazi ukuthi bazofika kanjani kuleyo ndawo. Kuzosetshenziswa amarubhrikhi okumaka. Amamaki esewonke ayi-100 IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – MARKING GUIDELINES Ikhasi lesi-7 kwayi-10 UMBUZO 1–3 IRUBHRIKHI YE-ESEYI AMAMAKI – Izinga eliphezulu Izinga Izinga Izinga Izinga Izinga eliphansi Izinga eliphansi 30 kakhulu eliphakeme elizwakalayo elenelisayo elisendimeni ngokweqile 5 4 3½ 3 2 1 ½ ISAKHIWO Sibhaleke kahle Isakhiwo sihle, Isakhiwo sihle, Isakhiwo sihle, Maningi Ayihlelekile nje Impela kubi kakhulu. kukhona konke kuncane nokho kuningana amaphutha kwaphela, kakhulu Isingeniso, okulindelekile. okungekho. okungabhalekile esakhiwo akubonakali ukuthi uyazinhlanhlathela izigatshana Isingeniso, Isingeniso, kahle sendaba. uyakuqonda nje esakhiweni ezakha umzimba, izigatshana izigatshana nokungekho. Inokungahleleki akubhalayo. sakhe futhi isiphetho ezakha umzimba, ezakha umzimba, Kuyagculisa okuthile. Ubude Ubude buncane. asihlelekile. kubhalwe isiphetho isiphetho nokho. Ubude abukho sezingeni. Ubude buncane kwacaca kahle kubhalwe kubhalwe busezingeni kakhulu. kakhulu. Ubude kwacaca kahle. kwacaca. Ubude elamukelekile. busezingeni Ubude busezingeni eligculisayo busezingeni elifanele. kakhulu. eligculisayo. Imisho nezigaba kuhlanganiswe ngendlela enobuhlakani. 8 7 6 5 4 3 2–1 ULIMI, Ulimi, isitayela Ulimi, isitayela, Ulimi, isitayela, Ulimi nesitayela Ulimi Ulimi nohlelo Ulimi nohlelo ISITAYELA, nohlelo lolimi uhlelo uhlelo esejwayelekile olwamukelekile, kunamaphutha akwamukelekile. UKUHLELA kusezingeni nokusetshenziswa nokusetshenziswa nezimpawu uhlelo amaningi. Asikho Asikho nhlobo eliphezulu kolimi kolimi kuhle. zokubhala lunamaphutha isitayela. Indaba isitayela. Imisho kakhulu. kusetshenziswe Imisho nezigaba ezamukelekile. ngendlela inamaphutha nezigaba Amaphutha kahle kakhulu. kuhlanganiswe Amaphutha olusetshenziswe amaningi akuhlangene futhi awekho. Imisho nezigaba ngendlela maningi. ngayo. ayilandeleki. akuhambisani. kuhlanganiswe efanelekile. Amaphutha Indaba kahle. Amaphutha Amaphutha maningi kakhulu. inamaphutha mancane kakhulu. mancane. amaningi ayilandeleki nhlobo. IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – MARKING GUIDELINES Ikhasi lesi-8 kwayi-10 AMAMAKI Izinga eliphezulu Izinga Izinga Izinga Izinga Izinga eliphansi Izinga eliphansi 30 kakhulu eliphakeme elizwakalayo elenelisayo elisendimeni ngokweqile 17–16 15–13 12–11 10–7 6–5 4–3 2–1 INGQIKITHI Ingqikithi Ingqikithi Ingqikithi Ingqikithi Ingqikithi Ingqikithi ayicacile, Okubhaliwe iseqophelweni encomekayo. iyezwakala futhi yamukelekile isezingeni ayihlangene akuhambisani eliphezulu, Imibono iveza ihlangene. izwakala eliphansi kahle. Imibono nesihloko kunobufakazi isithombe esicacile Imibono ngokusendimeni. nengahlangene imbalwa, sendaba. Imibono bokuthi indaba nesihehayo iyezwakala Imibono isekelwe kahle. Imibono okuphindiwe ayijabulisi, ifundiwe. Imibono ngolwazi isekeliwe. kahle ngendaba. eminingi kuningi. kuphindaphindwa yakhe iyageleza lwendaba. Ubufakazi Ubufakazi iyahambisana Ukuhlelwa into eyodwa. ihambisana kahle Ubufakazi bokuhlela indaba bokuhlela indaba nendaba. komsebenzi Okubhaliwe futhi ibonisa bokuhlela indaba buyabonakala buyabonakala Ubufakazi bolwazi akuhlelekile, akwakhi mqondo ukucabanga buyabonakala. I- futhi busezingeni futhi busezingeni lwendaba indaba ayikho futhi kwakhe eseyi isezingeni elizwakalayo. elenelisayo. buyabonakala, ezingeni elifanele. akuhambisani kuhlanganiswe eliphakeme. busezingeni nendaba nolwazi Ubufakazi bokuthi elenelisayo. nemibono kahle- lwendaba. unolwazi hle. Abukho Ubufakazi bokuthi lwendaba. ubufakazi bolwazi unolwazi Uyithintile lwendaba. lwendaba. imikhakha efanele Ayemukelekile ekuhluzeni. nakancane. IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – MARKING GUIDELINES Ikhasi lesi-9 kwayi-10 UMBUZO 5 IRUBHRIKHI YE-INTHAVYU AMAMAKI: /20 Izinga Izinga Izinga Izinga Izinga Izinga Izinga eliphezulu eliphansi eliphezulu elizwakalayo elenelisayo elisendimeni eliphansi kakhulu ngokweqile INGQIKITHI = 10 8–10 7 6 5 4 3 1–2 Uyilandelile Ingqikithi Uwalandelile Uyakwazi Amaphuzu Uyabalekelana Uyaphuma ingqikithi yakhe amaphuzu okufanele akhe awakhi nengqikithi aphele ngendlela iyalandeleka. abalulekile akubhale umqondo kuvele engqikithini. ehehayo. kodwa uhamba kodwa akagxili ophelele, kancane Amaphuzu eweqa kukho. uhamba umqondo. akhe amanye. enqamuka. ayancomeka. ISAKHIWO = 5 5 4 3–4 2–3 2 1 0–½ Imigomo yonke Uyayazi Intatheli Bakhuluma Zikhona izinto Akayilandelile Uhlulekile uyilandelile imigomo futhi nomfundi ngokudedelana. azishiyile kahle yonke ukulandela kahle kakhulu. uyilandelile. bayazethula. Amagama abo angazifakanga. imigomo uhlaka Bakhuluma ayacaca njengoba njengoba ngokudedelana. kodwa enikiwe. lunjalo. Amagama abo akuqondile ayacaca. kahle. IZIMPAWU ZOKULOBA NOLIMI = 5 5 4 3–4 2–3 2 1 0–½ Izimpawu Izimpawu Izimpawu Uhlulekile Azibonakali Ubhale into Azikho nhlobo zonke uzisebenzisile uzisebenzisile ukuzisebenzisa ezinye ewundende izimpawu, into uzisebenzisile kahle. kodwa ubuye endaweni izimpawu enganazigaba ende ewutiti kahle kakhulu. azikhohlwe efanele nhlobo. nezimpawu. nje. Izakhi ezinye uyazixuba. zisetshenziswe endleleni. kahle kakhulu, ulimi lunothile. Izimo zokukhuluma ziyanemba. IEB Copyright © 2019 PHEQA IKHASI
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA: IPHEPHA II – MARKING GUIDELINES Ikhasi lesi-10 kwayi-10 UMBUZO 6 IKHADI LESIMEMO Imiklomelo: 20 INGQIKITHI (10) 9–10 7–8 4–6 1–3 Imininingwane yonke ngomuntu Imininingwane eminingi ikhona Imininingwane ayiphelele futhi Iminininwane ekhona ixovekile owemulayo, abamemayo futhi izwakala kahle. Ilandelana akulandelani kahle impilo futhi ayiphelele. isimemo nabamenywayo, indawo, kahle. kamufi. siyanhlanhlatha akuzwakali isikhathi, nosuku konke kahle akushoyo. kuyavela. ULIMI (5) 4–5 2–3 1 ½ Ukusetshenziswa kolimi Ulimi olusetshenzisiwe luhle. Ulimi lusendimeni nje, Ulimi alunambitheki, olusezingeni eliphezulu. amaphutha awamaningi. amaphutha maningi. ISAKHIWO (2) 2 1½–2 1 0 Ulandelisa kahle iminingwane Iningi lemininingwane likhona. Miningi engekho kodwa Isakhiwo asimukelekile. emayelana nomcimbi. kusezwakala. UKUBHALA (3) 2–3 1 ½ 0 Izimpawu zokukhanyisa, Akhonyana amaphutha. Maningi amaphutha. Izinga elingemukelekile. ukuhlukaniswa kwamagama, ubunono, imithetho yokubhalwa kwesiZulu. IEB Copyright © 2019

Study this subject

Revise the topics in this paper, then practise them question by question.

More papers and memos for this grade and subject.

More from Grade 12 Isizulu HL

View all