Downloaded from hlayiso.com
NASIONALE
SENIOR SERTIFIKAAT
GRAAD 12
SEPTEMBER 2020
MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR
NASIENRIGLYN
PUNTE: 200
Hierdie nasienriglyn bestaan uit 15 bladsye.
Skip to contentAll 2020 papers 
%20MEMO%20SEPT%202018_Afrikaans_hlayiso.com_--7f4dc60c-5288-4a1e-b8b0-d1750f26c19f/v1-8c4fd157b15dbe2fd703/card.webp)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--62bbe2de-9d39-485e-a55f-c51567c03422/v1-0119bf0586794c136cbf/card.webp)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--c4d9ece6-0cba-42c1-a1e6-01ad8f18a69c/v1-b1845feced183341d89a/card.webp)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--3f9a8d78-97b6-4d96-a459-e2cd2e0f4240/v1-c00ea6cda731e5622584/card.webp)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--1c2f46e0-7366-454c-93bb-25a7a72400b1/v1-fca65ad7f3a3e8360113/card.webp)
View all
%20Eng--5d2e2bd0-b02f-4218-849f-e7933bc6c4d1/v1-2dba8a1dc6758c98b205/card.webp)
%20Afr--1e7205e4-aef1-4cc4-afdf-aac93562ae67/v1-094abcfa5c3eff1cb995/card.webp)
%20Afr_hlayiso.com_--7d638feb-7218-4b3c-9f4c-ce95803d6e4f/v1-e8a08d94a30d7d50ccd0/card.webp)
%20Eng_hlayiso.com_--1523a16f-2012-4f13-a922-86cbb5900666/v1-5068227f3cbbba17b78f/card.webp)
%20Afr_hlayiso.com_--8d31d25d-e192-4aa9-b448-efab233391a1/v1-28cf2259fca9bcde2f63/card.webp)
Mechanical Technology Grade 12 Eastern Cape Mock 2020 Memo
Grade 12 Mechanical Technology memorandum from the Eastern Cape Mock Exam 2020 (Afrikaans), 15 pages. Read online or download the free PDF.
Mechanical Technology · Grade 12 · Eastern Cape Mock Exam · 2020 · Afrikaans. Memorandum, 15 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Mechanical Technology
- Grade
- Grade 12
- Language
- Afrikaans
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2020
- Exam period
- Eastern Cape Mock Exam
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 15
- File size
- 522.5 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 15
This exam
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
2 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
VRAAG 1: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE (GENERIES)
1.1 C (1)
1.2 B (1)
1.3 C (1)
1.4 A (1)
1.5 B (1)
1.6 C (1)
[6]
VRAAG 2: VEILIGHEID (GENERIES)
2.1 Gassweising (PPE):
Oogbeskerming
Oorpak / leervoorskoot
Veiligheidstewels
Handskoene (Enige 2 x 1) (2)
2.2 Veiligheidsreëls wat gevolg moet word terwyl die vlakslyper in
werking is:
Maak seker dat die vonke geen gevaar vir medewerkers inhou
nie.
Moenie die materiaal op die slypwiel forseer nie.
Moenie dompelslyp nie.
Bring die materiaal stadig met die slypwiel in kontak.
Moenie die masjien skoonmaak of aanpas terwyl dit in beweging is
nie.
Gebruik snyvloeistof.
Weet waar die noodstop geleë is.
Stop die masjien voor enige aanpassings.
Hou gereedskap weg van bewegende dele af. (Enige 2 x 1) (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 3
2.3 Voltooiing van ’n taak op enige masjien:
Skakel die masjien af. (1)
2.4 TWEE veiligheidsmaatreëls voor die hoekslyper aangeskakel word:
Maak seker dat daar geen krake of skaafsels op die skyf is nie.
Maak seker dat die emerie-skyf wat aangebring is bo die revolusies
aangeslaan is wat deur die motor verander word.
Maak seker dat die spasie tussen die instrument-rus en die emerie-skyf
nie 3 mm oorskry nie.
Verseker dat die skerms in plek is.
Moenie voor die masjien staan terwyl dit aangeskakel word nie; wag
totdat dit volle spoed bereik.
Moenie die werkstuk teen die emerie-skyf forseer of stamp nie.
Slyp net op die voorste oppervlak van die wiel en nie die kante nie
Alle slypmasjiene moet ’n etiket hê wat die revolusies waarteen die spil
draai, aanwys. (Enige 2 x 1) (2)
2.5 Belangrikheid van sweishelm:
Om jou oë en gesig teen ultra-violet strale en bestraling te
beskerm (1)
2.6 Tipes werkswinkeluitlegte:
Prosesuitleg
Produkuitleg (2)
[10]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
4 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
VRAAG 3: MATERIAAL (GENERIES)
3.1
MATERIAAL VERSKILLENDE TIPE TOETSE
Klank Vyl Buig
Baie dowwe Maklik Kan nie buig nie /
Gietyster klank ‘Snap’/Breek /
Kraak maklik
Medium Maklik Buig maklik
Sagte staal metaalagtige
klank
(6)
3.2 Hittebehandelingsproses:
Is die verhitting en verkoeling van metale in hul soliede toestand om
hulle eienskappe te verander (1)
3.3 Hardheidsfaktore:
Werkstuk grootte
Bluskoers
Koolstofinhoud (Enige 2 x 1) (2)
3.4 Hittebehandelingsproses:
3.4.1 Tempering
Is 'n proses wat op staal toegepas word en dit verlig die
spanning wat tydens die verhardingsproses toegepas word
Dit verminder die graad van hardheid
Dit verhoog taaiheid
Dit verminder brosheid
Dit gee staal ʼn fyn korrelstruktuur (Enige 2 x 1) (2)
3.4.2 Uitgloeiing
Verlig interne spanning
Versag die metaal
Maak die metaal rekbaar
Verfyn die korrelstruktuur
Verminder brosheid (Enige 2 x 1) (2)
3.5 Hardheid van staal is afhanklik van
Koolstof-inhoud (1)
[14]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 5
VRAAG 4: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE (SPESIFIEK)
4.1 A (1)
4.2 C (1)
4.3 D (1)
4.4 B (1)
4.5 B (1)
4.6 D (1)
4.7 C (1)
4.8 D (1)
4.9 B (1)
4.10 A (1)
4.11 C (1)
4.12 D (1)
4.13 B (1)
4.14 A (1)
[14]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
6 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
VRAAG 5: GEREEDSKAP EN TOERUSTING (SPESIFIEK)
5.1 Borrelvloeimeter:
5.1.1 Borrelvloeimeter (1)
5.1.2 A – Krinkspilhelling-skaal
B – Askanteling-skaal
C – Wielvlug-skaal
D – Nulmeter-skaal
E – Monteer toerusting op wiele (5)
5.1.3 Askantelingshoek
Wielvlughoek
Krinkspilhelling (3)
5.2 Opstelprosedure om wielvlug te lees:
Verseker dat die wiele reguit vorentoe is.
Monteer die borrelvloeimeter op die middel van die wiel.
Stel die borrelvloeimeter op nul, op die nulskaal.
Neem die lesing op die wielvlugskaal.
Doen dieselfde vir die ander wiele. (5)
5.3 Dinamiese balansering op wiele:
Die vlak van wanbalans
Die aard van ongebalanseerde kragte
Die rigting van hierdie kragte (kloksgewys en antikloksgewys)
Skewe bande en wielsamestelling (Enige 3 x 1) (3)
5.4 Gereedskap:
5.4.1 Draaiskyf:
Om die voorwiel 20° te draai en die borrelvloeimeter te nul,
en die wiel 20° uit te draai om die askanteling te lees (2)
5.4.2 Wielbalanseerder:
Om die wiel van ʼn motorvoertuig vir statiese en dinamiese
balans te balanseer (2)
5.4.3 Optiese sporingstoets:
Om die binnesporing en buitesporing van ’n motorvoertuig
na te gaan (2)
[23]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 7
VRAAG 6: ENJINS (SPESIFIEK)
6.1 Oorsake van vibrasie:
Die werking van ongebalanseerde kragte op die as
Die wringeffekte van die kragslag (2)
6.2 Tipes vibrasie-dempers:
Wrywing-vlaktipe
Gekombineerde rubber- en wrywingskyf (2)
6.3 Kenmerke van ingeboude enjinbalans:
6.3.1 Die krukasse is versigtig gebalanseer met ribbe wat uitgebrei en
geboor word, om balansmassastukke op punte oorkant die
aansluiting van die dryfstang te vorm. (2)
6.3.2 Dryfstange en suiers word so lig as moontlik gehou om die
wederkerige kragte te verminder. (2)
6.3.3 Vliegwiele is versigtig gebalanseer en word gewoonlik slegs op
die krukasflens in een posisie gepas. (2)
6.4 Faktore wat enjinkonfigurasie bepaal:
Aantal silinders
Posisie van die silinders
Enjinuitleg
Ontstekingsorde
Enjinligging en montering (Enige 3 x 1) (3)
6.5 Tipes enjinkonfigurasie:
Inlyn-enjin
V-tipe enjin
Horisontale teenliggende enjin (Enige 2 x 1) (2)
6.6 Identifikasie van enjinkonfigurasie:
Die krukas van ’n V-enjin (1)
6.7 Faktore wat ontsteking bepaal:
Die posisie van die kruk op die krukas
Die rangskikking of samestelling van die kruk op die nokas (2)
6.8 Ontstekingsorde van ʼn 5-silinder in-lyn-enjin:
12453 OF 13542 (1)
6.9 Turboaanjaer interne komponente:
A – Turbine uitlaatgas uitlaat
B – Turbinewiel OF stuwer
C – Turbine uitlaatgas-inlaat
D – Kompressor lugontlading
E – Kompressor
F – Kompressor lug-inlaat (6)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
8 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
6.10 Nadele van ʼn turbo-aanjaer:
Dit kanprobleme met turbo-vertraging lewer.
Dit is geneig om die lug te verhit en digtheid te verminder.
Sommige benodig ’n afsluitproses.
Dit vereis druksmering vir hoёspoed laers.
Die smeermiddel moet lugverkoel wees.
Oor-herwinde revolusies of tolle moet deur die morssluis beheer
word. (Enige 3 x 1) (3)
[28]
VRAAG 7: KRAGTE (SPESIFIEK)
7.1 Kompressieverhouding:
Die kompressieverhouding van ʼn interne verbrandingsenjin is die
verhouding van kompressie van die inlaatlading tydens die
kompressieslag tot die totale volume van die silinder. (2)
7.2 Kompressieverhouding:
Slagvolume:
∏𝐷2
𝑆𝑙𝑎𝑔 𝑣𝑜𝑙𝑢𝑚𝑒 = 𝐿
4
∏(9.02 )
= × 11
4
= 700 cm3
𝑆𝑉+𝑉𝑉
Kompressieverhouding =
𝑉𝑉
700+70
=
70
11 : 1 (6) (6)
7.3 Nuwe kompressieverhouding:
∏(9,612 )
Slagvolume = × 11
4
= 797,865 cm3
797,865+ 70
Kompressieverhouding =
70
=12, 4 : 1 (4) (4)
7.4 Metodes wat gebruik word om kompressieverhouding te verhoog:
Verwyder vulplaatjies tussen die silinderblok en die silinderkop.
Pas ʼn dunner silinderkoppakstuk.
Masjineer die metaal van die silinderkop af.
Bewerk die metaal van die silinderblok af.
Pas die suier met ’n hoёr kruin.
Pas die krukas met ’n langer slag.
Verhoog die boor van die silinders. (Enige 4 x 1) (4)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 9
7.5 Aangeduide drywing:
Aangeduide drywing is ʼn maatstaaf om die totale drywing te bepaal wat
deur die verbranding van brandstof in die verbrandingskamer van ʼn
binnebrandenjin ontwikkel word. (2)
7.6 Drywingsberekeninge:
7.6.1 Aangeduide drywing = P × L × A × N × n
P = 1200000 Pa
86
L=
1000
= 0,086 m
π𝐷2
A=
4
π×0,092
=
4
= 6,36 × 10-3 m2
4200
N = 60 × 2
= 35 r/s
N = 4 silinders
Aangeduide drywing = 1200000 × 0,086 × 6,36 × 10-3 × 35 × 4
= 91889,28 W
= 92 kW (7)
7.6.2 Remkrag = 2 π NT
4200
N=
60
70r/s
= 2× π ×70×180
=211115,03 W
=79168,13 W
=79,2 kW (3)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
10 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
7.6.3 𝐵𝑃
Meganiese doeltreffendheid = ×100%
𝐼𝑃
79,2
= × 100%
92
= 82,5% (2)
7.7 Termdefinisie:
Dit is die persentasie energie wat ʼn enjin uitlaat as gevolg van ʼn
meganiese nadeel as dit teen die ideale enjinkrag getoets word. (2)
[32]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 11
VRAAG 8: INSTANDHOUDING (SPESIFIEK)
8.1 Redes vir hoё CO (koolstofmonoksied) lesing:
8.1.1 Te ryk mengsel
Verkeerde ontsteking
Vuil of beperkte lugfilter
Onbehoorlike werking van die brandstofleweringstelsel
Foutiewe termostaat of koelmiddelsensor
Nie-funksionerende PVC-klepstelsel
Katalitiese omskakelaar werk nie (Enige 3 x 1) (3)
8.1.2 Regstellende maatreёls:
Herset brandstofmengsels.
Gaan na vir ketsing en herstel.
Vervang lugfilter.
Kontroleer en maak die brandstofleweringstelsel reg.
(Enige 3 x 1) (3)
8.1.3 Geanaliseerde gasse:
CO2
SO2
NO
HC
O2 (Enige 3 x 1) (3)
8.2 Silinder lekkasie toetsing:
Nat toets (1)
8.3 Silinderlekkasie en oorsake:
8.3.1 Lekkasie van inlaatklep (1)
8.3.2 Geblaasde silinderkoppakking of gebarste silinderblok (1)
8.3.3 Suierringe is geslyt (1)
8.4 Oliedruktoetse:
Oliedruk wanneer die enjin luier.
Oliedruk wanneer die enjin koud is.
Oliedruk wanneer die enjin warm is.
Oliedruk op hoё revolusie. (4)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
12 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
8.5 Oorsake van lae-brandstofdruklesings:
Foutiewe brandstofpomp
Geblokkeerde of beperkte brandstoffilter
Gekraakte of beperkte brandstoflyn
Verstopte pomp inlaatsif / filter
Lae spanning na brandstofpomp
Foutiewe brandstofdrukreguleerder
Foutiewe brandstofpomp-toevoer
Leё brandstoftenk (Enige 3 x 1) (3)
8.6 Verkoelingstelseldruktoets:
Waterslange
Waterpomp
Verkoeler
Weggevrete kernvonkproppe
Inwendige verwarmingsverkoeler
Foutiewe verkoelerkop (Enige 3 x 1) (3)
[23]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 13
VRAAG 9: STELSELS EN BEHEER (OUTOMATIESE RATKAS)
(SPESIFIEK)
9.1 Doel van die outomatiese ratkas:
Om die bestuurder van koppelaar en ratwisseling af te los, om
sodoende die bestuurder die geleentheid te gee om op die pad te
konsentreer. (2)
9.2 Voordele van outomatiese ratkas:
Verminder bestuurmoegheid.
Dit verseker vermindering van die saamdraai van wiele onder slegte
padtoestandE.
Die voertuig kan skielik tot stilstand gebring word sonder dat die enjin
stop/stol.
Die stelsel demp alle enjin-vibrasies. (Enige 3 x 1) (3)
9.3 Koppelomsitter:
9.3.1 Koppelomsitter (1)
9.3.2 Onderdele:
A – Eenrigting-koppelaar
B – Turbine
C – Pomp
D – Turbine-as
E – Ratkasomhulsel (5)
9.3.3 Koppelomsitterfunksie:
Dra die wringkrag van die enjin na die transmissie oor.
Vermenigvuldig die wringkrag van die enjin.
Voorsien ʼn direkte aandrywing van enjin na transmissie.
Dit demp alle motorvibrasies.
Dit dien as vliegwiel. ( Enige 3 x1) (3)
9.3.4 Funksie van onderdele:
Dit plaas die vloeistof in beweging teen hoё druk na die
turbine, waardeur die turbine met groot wringkrag draai. (2)
9.4 Wringkrag-vermenigvuldiging:
Soos die spoed verhoog, loop die wringkrag-vermenigvuldiging
geleidelik af. (2)
[18]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
14 MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR (EC/SEPTEMBER 2020)
VRAAG 10: STELSELS EN BEHEER (ASSE, STUURGEOMETRIE EN
ELEKTRONIKA) (SPESIFIEK)
10.1 Eienskappe van ʼn goeie stuurmeganisme:
Lig en maklik om te beheer
Vry van vibrasies en padskokke
Selfsentrerend
In staat om effektief onder die invloed van die vering- en remstelsel te
werk
Dit moet so direk wees as moontlik om die bestuurder se aandag te
verminder (Enige 4 x 1) (4)
10.2
Binnesporing
Stuurwiel
Wiel
Binnesporing
Toe-in
VOOR
(4)
10.3 Sporing:
10.3.1 Naspoorhoek:
Dit gee selfsentrerende aksie aan die stuurwiel wat die wiele in ʼn
reguit posisie hou. (2)
10.3.2 Ackermann-beginsel:
Om te verhoed dat bande sywaarts gly terwyl die pad rondom ʼn
draai gevolg word. (2)
10.3.3 Krinkspilhelling:
Om die voorwiel weer reguit vorentoe te bring nadat ʼn draai
sonder enige moeite van die bestuurder voltooi is. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020) MEGANIESE TEGNOLOGIE: MOTOR 15
10.4 Wielvlug:
10.4.1 Positiewe wielvlug (1)
10.4.2 A – Band
B – Vertikale lyn
C – Senterlyn
D – Positiewe wielvlughoek
E – Onderste beheerarms (6)
F – Padoppervlak
10.4.3 Positiewe wielvlughoek is die uitwaartse kanteling van ʼn voorwiel weg
van die voertuig as dit van vooraf gesien word. (2)
10.5 Faktore wat in ag geneem moet word voordat sporingsverstellings
onderneem word:
Rymassa moet teen vervaardigingspesifikasies gekontroleer word
Ongelyke slytasie op bande
Banddruk
Uitloop van wiele of skewe wiele
Krinkspil en busse
Vering koeёlgewrigte vir slytasie
Veringbusse vir oormatige vry beweging
Spoorstangkop
Verslapte vere
Oneffektiewe skokbrekers
U-bout vere
Onderstelraam vir moontlike krake
Die wiel moet gebalanseer wees
Wielsporing-spesifikasies
Dryfas konstante snelheidgewrigte (Enige 5 x 1) (5)
10.6 Doel van wielbalansering:
Om te verhoed dat die wielmontering skuur en bons, wat kan veroorsaak dat
die stuurmeganisme en veringonderdele slyt. (2)
10.7 Wielbalansering:
Statiese balans
Dinamiese balans (2)
[32]
TOTAAL: 200
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
Mechanical Technology Grade 12 Eastern Cape Mock 2020 QP
%20MEMO%20SEPT%202018_Afrikaans_hlayiso.com_--7f4dc60c-5288-4a1e-b8b0-d1750f26c19f/v1-8c4fd157b15dbe2fd703/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 Automotive 2018 Memo (Afr)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--62bbe2de-9d39-485e-a55f-c51567c03422/v1-0119bf0586794c136cbf/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Eng)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--c4d9ece6-0cba-42c1-a1e6-01ad8f18a69c/v1-b1845feced183341d89a/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Afr)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--3f9a8d78-97b6-4d96-a459-e2cd2e0f4240/v1-c00ea6cda731e5622584/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Afr)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--1c2f46e0-7366-454c-93bb-25a7a72400b1/v1-fca65ad7f3a3e8360113/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Eng)
More from Grade 12 Mechanical Technology

Annual teaching plan
Gr 12 Weld Met ATP 2023 24
%20Eng--5d2e2bd0-b02f-4218-849f-e7933bc6c4d1/v1-2dba8a1dc6758c98b205/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 November 2024 NSC QP (Eng)
%20Afr--1e7205e4-aef1-4cc4-afdf-aac93562ae67/v1-094abcfa5c3eff1cb995/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 November 2024 NSC QP (Afr)
%20Afr_hlayiso.com_--7d638feb-7218-4b3c-9f4c-ce95803d6e4f/v1-e8a08d94a30d7d50ccd0/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 NSC June 2023 QP (Afr)
%20Eng_hlayiso.com_--1523a16f-2012-4f13-a922-86cbb5900666/v1-5068227f3cbbba17b78f/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 NSC June 2023 QP (Eng)
%20Afr_hlayiso.com_--8d31d25d-e192-4aa9-b448-efab233391a1/v1-28cf2259fca9bcde2f63/card.webp)
Question paper