Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
LIBANGA 12
SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA (HL)
LIPHEPHA LEKUCALA (P1)
LWETI 2022
EMAMAKI: 70
SIKHATSI: Ema-awa la-2
Leliphepha linemakhasi la-13.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2022 papers 





View all





siSwati HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2022 Question Paper
Grade 12 siSwati HL Paper 1 question paper from the NSC November Exam 2022, 13 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Siswati Hl · Grade 12 · NSC November Exam · 2022 · siswati. Question paper, 13 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati HL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Question paper
- Year
- 2022
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 13
- File size
- 877.2 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 13
This exam
NSC November Exam 2022
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 2 DBE/Lweti 2022
NSC
TICONDZISO KULABAHLOLWAKO
1. Leliphepha lehlukaniswe TIGABA LETINTSATFU:
SIGABA A: Sivisiso (30)
SIGABA B: Sifinyeto (10)
SIGABA C: Takhi netimiso tekusetjentiswa kwelulwimi (30)
2. Fundza TONKHE ticondziso ngekunakisisa.
3. Phendvula YONKHE imibuto ngeSiswati.
4. Cala LESO NALESO SIGABA ekhasini LELISHA.
5. Dvweba umugca emva kwaleso naleso sigaba.
6. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto letisephepheni lemibuto
njengobe tinjalo.
7. Shiya umugca emkhatsini wetimphendvulo takho.
8. Caphelisisa sipelingi/lupelomagama nendlela lewakha ngayo imisho.
9. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi:
SIGABA A: Lokungenani emaminithi la-50
SIGABA B: Lokungenani emaminithi la-30
SIGABA C: Lokungenani emaminithi la-40
10. Bhala ngebunono nangesandla lesifundzekako.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 3 DBE/Lweti 2022
NSC
SIGABA A: SIVISISO
UMBUTO 1
1.1 Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI A
IMPHILO YASETIKHUNGWENI TEMFUNDVO LEPHAKEME
1 Ayikho intfo lehlaba umchwele njengekuba kamatekuletjeni. Phela
bonkhe bafundzi batibona ngemehlo engcondvo sebasekhatsi emabaleni
etikhungo temfundvo lephakeme. Umnyaka bavele bawubone uhamba
kancane kuhle kwelunwabu. Utsi Ndvunankhulu weLitiko Letemfundvo
Lesisekelo asengakayikhiphi imiphumela, labanye basuke sebahlele 5
bacedza kutsi batawuya enyuvesi nobe ekolishi ngobe ticelo basuke
batifake ngesikhatsi, bamele siciniseko sekutsi emazinga ekuphumelela
kwabo ayabavumela kutsi bente ticu, i-Diploma nobe sitifiketi. Bakhona-
ke labakhetsa kuphumula umnyaka munye bahleli ekhaya.
2 Kunyenti-ke labahlangana nako bafundzi uma sebasetikhungweni 10
temfundvo lephakeme njengekufundza ungalandzelelwa ngumtali nobe
umfundzisi. Ubuye uhlangane nebangani labasha, kutibandzakanya
emidlalweni letinhlobonhlobo nekukhetsa tindlela tekutijabulisa. Lokunye
kwako kuyabaphumelelisa lokunye kubafaka eweni. Sendlalelomuva,
similo semfundzi neluhlobo lwebangani labakhetsako ngiko lokuholela 15
ekutseni umfundzi akhone nobe angakhoni kumelana nemphilo
yasenyuvesi nobe ekolishi.
3 Umfundzi lokhuliseke kahle abuye akhone kutsatsa tincumo letikahle,
uvame kutsi aphumelele acedze tifundvo takhe. Loyo mfundzi uyakhona
kuhlela kahle sikhatsi abeketelele tonkhe timo lahlangabetana nato 20
ngenjongo yekuphumelela ekugcineni. Labo labanganasisekelo lesicinile
bakhetsa kabi baphume balengisa tandla, akukhatsalekile kutsi
bebaphumelele ngemalengiso kuto tonkhe tifundvo takumatekuletjeni.
Lokunye lokubenta behluleke endleleni kutsi basuke bacala kunyatsela
etindzaweni letikhashane nasemakhaya. 25
4 Inkinga lesitsa, lebulala bafundzi, tjwala. Kutsi kungaba nguLesihlanu
ntsambama, ubone ngekugcwala kwetimoto sekuyiwa etindzaweni
tekutijabulisa. Lapho bafike batikhohlwe kutsi bobani, bangena lapho ibe
yincane indzawo. Kuvamisile kutsi babuye ngeLisontfo ntsambama
sebaletfwa timoto letibatsetse. Loko kusigaba lesihambisana 30
nenkhululeko. Bafundzi labanyenti bakubona kungumkhuba
wesimanjemanje kunatsa tjwala. Pho linyenti labo lineminyaka
lelishumi nesiphohlongo lebavumela kutsenga tjwala. Lomasontfo
Dlamini longumsebenti kulenye yemanyuvesi akuleli leNingizimu Afrika
ubeka utsi, 'Bambalwa kakhulu bafundzi labangenela lemidlalo 35
letinhlobonhlobo lekhona emanyuvesi nasemakolishi, lokungiko
lokuholela ekutimbandzakanyeni kwabo etjwaleni.' Kulabo
labangabutsintsi tjwala bavele babukeke shengatsi bayashiyeka, abati
lutfo. Ngaletimphelasontfo kuba litfuba lelihle kubo lekwenta imisebenti
yabo babuye batiyele nasemitatjenimabhuku ngenjongo yekuphumelela 40
ekugcineni.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 4 DBE/Lweti 2022
NSC
5 Ayikho intfo lebuhlungu kumtali njengekubona umntfwanakhe abuya
ekolishi alengisa tandla kantsi ukhokhe tindvodla tetimali ngobe amfisela
kutsi abe nemphilo lencono kwedlula leyakhe. Tjwala buvele
buphikisane naleto tifiso temtali. Nasebabudlile bafundzi 45
ngetimphelasontfo, bakhohlwa ngato tonkhe tinjongo tabo netifiso
tebatali. Babona live lilabo. Bavuka banelibhabhalazi, uMsombuluko
ugucuke imphelasontfo kubo. Kulalwa imini yonkhe kungayiwa
emaklasini, imisebenti labaniketwe yona ibekwe eceleni kute kudlule
nelilanga lelimiselwe kutsi lomsebenti uletfwe ngalo. Tjwala 50
ungabutsintsa kanye butsi buyela nangakusasa ugcine sewusigcila
sabo, kucitseke timali tebatali kungaphunyelelwa ekupheleni
kwemnyaka. Bafundzi labatinikele etjwaleni bavame kulengela etingotini
letinyenti.
6 Hulumende wakuleli ukhatsatekile kakhulu ngesivinini lesisetulu 55
sekwenyuka kwelizinga lekunatfwa kwetjwala, ikakhulukati kulabo
labasafundza. Wesabela timphilo tebafundzi netifo labangatitsela kuto
ngekunatsa ngalokwecile. Kungako kuhlongotwa kutsi kukhushulwe
linani leminyaka lebavumela kutsi sebangatsenga tjwala. Kuba sigcila
setjwala kudala umonakalo lomkhulu etimphilweni tebafundzi. Umfundzi 60
losekasigcila setjwala ukhohlwa konkhe kalula. Ufundza busuku bonkhe
bese kutsi nasekumele abhale ngakusasa akhohlwe tonkhe
timphendvulo ngisho nelibito lakhe. Lishabalala kanjalo likusasa labo.
Kulahleka imali yemtali kanye nahulumende ngobe labanye bafundzi
basuke baniketwe imifundzate yekuchubekisa tifundvo tabo. 65
7 Kunalokuvame kwentiwa nguleminye imindeni, kutsi nangabe
umntfwana aphumelele ngemalengiso kumatekuletjeni atsengelwe sipho
lesihle semoto. Nangabe aye ngayo enyuvesi kumbe ekolishi, kuba
sitfutsi sekulayisha bangani ngetimphelasontfo kuyiwe kuleticedzakoma.
Linani leligibela kuyo lemoto liba ngetulu kwesibalo lesilindzelekile. 70
Sivinini lehamba ngaso asibukwa nekubukwa nasebusenhloko lotjwala.
Itsi nayigicika imoto kuvalwe emehlo. Etikhatsini letinyenti kubikwa kutsi
sibalo lesikhulu setingoti temigwaco kuleli ngulesisuke sidalwe ngulabo
labashayela babudlile. Labanye bafundzi labatsengelwa timoto
nabaya etikhungweni temfundvo lephakeme abakavami kuphotfula 75
tifundvo tabo basenato timoto.
8 Bafundzi labasafundza matekuletjeni kumele bacaciselwe kahle kutsi
tikhungo temfundvo lephakeme tifana nato tonkhe tindzawo. Tilikhaya
labo lelinye lekutfutfukisa emakhono, likhaya lelidzinga kutsi umfundzi
agcine akwati nekutimela ekutsatseni tincumo letakhako. 80
[Ihunyushwe ku-inthanethi: www.bing.com]
1.1.1 Yini levetwe endzimeni yekucala lelawula bafundzi kutsi bagcine
sebenta ticu, i-Diploma nobe sitifiketi? (1)
1.1.2 Caphuna umusho losendzimeni yekucala lokhombisa kutsi
bafundzi bamatekuletjeni balangatelela kuba setikhungweni
temfundvo lephakeme. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 5 DBE/Lweti 2022
NSC
1.1.3 Khetsa YINYE imphendvulo lehambisana nalenkhulumo
lelandzelako:
'Kucala kunyatsela endzaweni.'
A Kubeka lunyawo
B Kuba nelunyawo
C Kwenya lunyawo
D Kushaya lunyawo (1)
1.1.4 Ngumuphi umkhuba lomubi lowentiwa bafundzi losendzimeni
yesine lobangela kutsi bagcine bakhohliwe ngemaphupho abo
labawayele etikhungweni temfundvo lephakeme? (1)
1.1.5 Chaza kutsi labo lababukeka shengatsi bayashiyeka ngobe
bangabutsintsi tjwala, bavamise kubajabulisa njani batali babo. (2)
1.1.6 Kubaphatamisa njani bafundzisi basetikhungweni temfundvo
lephakeme loko lokwenteka endzimeni yesihlanu? Bhala KUBILI. (2)
1.1.7 Ngutiphi tingoti LETIMBILI labangalengela kuto bafundzi
ngalokuhamba ebusuku? (2)
1.1.8 Kubuya kwemntfwanakhe ekolishi alengisa tandla kungaba
namuphi umtselela lomubi kuloyo mtali lokhokhe tindvodla tetimali?
Bhala KUBILI. (2)
1.1.9 Ngumuphi umetamo lovetwe endzimeni yesitfupha lohlongotwa
nguHulumende kuvimbela bafundzi kutsi bangatibandzakanyi
netjwala? (2)
1.1.10 Uma unganikwa litfuba lekuba nguSonhlalakahle, ngutiphi teluleko
LETIMBILI longatinika labo lesebatigcila tetjwala? (2)
1.1.11 Ulahlekelwa njani hulumende ngaletingoti letibangwa kushayela
kwebafundzi ngesivinini lesikhulu? Nika KUBILI. (2)
1.1.12 Ngumuphi umlayeto lobhekiswe kubatali lowetfulwa ngulomugca
logcanyisiwe endzimeni yesikhombisa? (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 6 DBE/Lweti 2022
NSC
1.2 Fundza lesibonwa bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI B
IFREYIMU YE-1 IFREYIMU YE-2
IFREYIMU YE-3 IFREYIMU YE-4
[Itsetfwe: http://www.kingfeatures.com]
1.2.1 Lokwenteka eFREYIMINI ye-1–3 kwehluke ngani kulokwenteka
eFREYIMINI ye-4? Bhala KUNYE. (1)
1.2.2 Ibasita njani labafundzi lendlela labafundza ngayo eFREYIMINI
ye-2? (1)
1.2.3 Bhala BUBILI buhle bekufundzela kulendzawo leseFREYIMINI ye-
3. (2)
1.2.4 Lendzawo yekufundzela leseFREYIMINI ye-3 ingatfutfukiswa
ngayiphi indlela? Bhala KUBILI. (2)
1.2.5 Kwehluke ngani loko lokwenteka endzimeni yesibili
yeTHEKSTHI A emgceni logcanyisiwe, kuloko lokwentiwa
nguthishela eFREYIMINI ye-1 kuTHEKSTHI B? (2)
1.2.6 Ngekwakho kubona, kuwutsikameta ngayiphi indlela ummango
loko lokwenteka emgceni logcanyisiwe endzimeni yesine
yetheksthi A naloko lokwenteka eFREYIMINI ye-4 kutheksthi B.
Bhala KUBILI. (2)
SAMBA SESIGABA A: 30
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 7 DBE/Lweti 2022
NSC
SIGABA B: SIFINYETO
UMBUTO 2
Fundza letheksthi bese uyayifinyeta ngewakho emagama la-80. Sifinyeto sakho asibe
ngendlela yetindzima (emapharagrafu), sivete tindlela letisikhombisa umtali
langatisebentisa kulawula umntfwana kutsi angabi sigcila samabonakudze.
CAPHELA
1. Akukadzingeki kutsi ubhale sihloko.
2. Khombisa linani lemagama lowasebentisile ekugcineni kwesifinyeto sakho.
(Linani lemagama alibe setibiyelweni.)
ITHEKSTHI C
UMNTFWANA ANGAPHILA NGAPHANDLE KWAMABONAKUDZE
Kugucuka kwetikhatsi kuntjintje indzima lekumele idlalwe batali ebantfwaneni babo.
Labanye batali sebayekelele konkhe etandleni tabomabonakudze kutsi kube ngibo
labacitsisa bantfwana situnge. Mabonakudze uba netinhlelo temidlalo yabokhewane
letijatjulelwa nangulabadzala imbala. Letinhlelo tidlalelwa kufundzisa kodvwa tigcina
setigcilata bantfwana, ubatfole sebehluleka nekuhlala bangatibukeli. Utfola umntfwana
angasadlali nalabanye. Kulesinye sikhatsi kulalwe entsatsakusa kuloku kubukelwana
nato, kuvukwe emini lilanga selihlaba enhloko. Bovilavoco bagcine sebabalekela
nekwenta imisebenti yasekhaya, emehlo atse njo kulomabonakudze. Kuba
ngumsebenti waloyo naloyo mtali kubona kutsi lesimo usilawula kanjani kungakonakali
kakhulu.
Iminyaka yekucala lemibili yemntfwana ngiyo lebucayi kakhulu ekukhuleni
kwengcondvo yakhe. Kuvunyelwa kwakhe kubukela mabonakudze kuyayilimata
ingcondvo. Uma ngabe kwentekile wambukela, umtali kumele abeke imigomo
nemibandzela yekunciphisa sikhatsi sekumbukela, lokungenani kube ngemaminithi
langemashumi lamatsatfu ngelilanga. Phela minyenti imisebenti leminye lekumele
yentiwe.
Kumabonakudze kunetinhlelo letinyenti letifaka neludlame ekhatsi. Uma umntfwana
abukelana nato angatfolakala angasalali kahle ebusuku. Labanye baye bacabange
kutsi kuyintfo lenhle loko bese bacabanga kulingisa kantsi kuyababulala. Umtali
akanakisise tintfo letibukelwa ngumntfwana kumabonakudze. Bahleli bamabonakudze
bahlukanisa tinhlelo ngekufaka iminyaka lechaza kutsi bobani labafanele kubukela leto
tinhlelo. Kungumsebenti wemtali kutsi akhetsele umntfwana tinchubo letihambisana
neminyaka yalomntfwana.
Ingcondvo lekhaliphile ihambisana nemtimba lophilile. Batali abakhutsate bantfwababo
kudlala imidlalo kunekuhlalela mabonakudze. Kungaba kudlala ibhola, kujayiva,
kupenda nobe kutfunga. Kudlala kutawenta imitimba yabo ihlale iphile saka,
ingahlaselwa tifo.
Emakamelo yindzawo yekuphumula emva kwelusuku loludze kusetjentwa kumbe
kudlalwa. Uma ngabe kufakwe mabonakudze ekamelweni umntfwana uchubeka
abukele lomabonakudze kunekutsi aphumule. Ngako-ke umtali lokhatsalela
umntfwanakhe angafaki mabonakudze emakamelweni ekulala.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 8 DBE/Lweti 2022
NSC
Uma umntfwana asesemncane, akafundziswe kutsi kumele atfole imvumo kumtali
wakhe yekuvula mabonakudze. Phela Siswati sitsi lugotjwa lusemanti. Umtali naye
angahlaleli kugcolotelana namabonakudze kusukela ekuseni lize liyewutibeka kunina
analomntfwana.
Kubalulekile kutsi batali bakhulise bantfwana babo ngelisiko labakhuliswe ngalo kute
imihambo nemagugu kungalahleki.
[Itsetfwe: Liphephabhuku i-Bona, Indlovana 2016]
SAMBA SESIGABA B: 10
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 9 DBE/Lweti 2022
NSC
SIGABA C: TAKHI NETIMISO TEKUSETJENTISWA KWELULWIMI
UMBUTO 3: SIKHANGISI
Fundza lesikhangisi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI D
BUHLE BAKHO BUSETANDLENI
TABOCHWEPHESHE!
Isaluni yakaTitsandze.
1. Imitsi yetfu yelula tinwele letimfisha tifike
etinyaweni.
2. Bomatsandzakubukwa labalungiswe ngitsi
bashayela etulu.
3. Tifikele matfupha ungene ngekhatsi,
awunawutisola!
4. Timonyo tebuso tenta buso balabasikati bube
busheleleti.
Tipesheli tekuphela kwenyanga:
082 555 6677 Inhloko igezwa ngesephulelo sa-50%.
Ayikhokhelwa!
14 Ekuphumuleni Mall
[Itsetfwe: www.heirraising.com]
3.1 Nguliphi lisu lelisetjentiswe ngulokhangisako kuletipesheli tekuphela
kwenyanga kudvonsa batsengi?
Khetsa YINYE imphendvulo kuletilandzelako:
Inkhulumo ...
A leyimfundzisolite.
B letsintsa imiva.
C letsatsa luhlangotsi.
D lehhungako. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 10 DBE/Lweti 2022
NSC
3.2 Leligama lesaluni, 'Titsandze,' lihambisana njani nendzawo lebasebentela
kuyo? (1)
3.3 BakaTitsandze benta njani kute emakhasimende abo angahlali sikhatsi
lesidze uma ubuka lesitfombe salomuntfu lolungiswa buso? (1)
3.4 Wena ucabanga kutsi yini leyenta lokhangisako atsi batsengi batingenele
matfupha ngekhatsi abanawutisola? (1)
3.5 Dvwebela emagama lenta kutsi lenkhulumo lekunombolo 1 ibe yinkhulumo
lehhungako. (2)
3.6 Phindza ubhale lomusho lolandzelako bese ucala ngekutsi:
Kusasa … (2)
Bomatsandzakubukwa labalungiswe ngitsi bashayela etulu.
3.7 Kunalabatsi lenkhulumo lekunombolo yesine itsatsa luhlangotsi.
Uyavumelana yini naloko? Sekela imphendvulo yakho. (2)
[10]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 11 DBE/Lweti 2022
NSC
UMBUTO 4: IKHATHUNI
Fundza lekhathuni bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHESKTHI E
IFREYIMU YE-1
Sengiyahamba, NaboSigodvongo,
kukami lapha,
nitawusala
ngatishaya
nitibona. taphelela mine.
Awuyi!
Hawu make,
ungakusho njani
loko ngobe uyati
kutsi bafana
abapheki?
IFREYIMU YE-2
Safa
yindlala-ke
Yebabe,
lamuhla.
kuseNingizimu Kantsi
Afrika lapha! sesiyimphumalanga
nenshonalanga yini
yemake
webantfwabami?
Lusuku lwabomake, emadvodza awacace kutsi atinhloko temakhaya, adlale
indzima yawo.
[Itsetfwe: www.heirraising.com]
4.1 Kunemusho lonabomahambisana kulekhathuni lengenhla, wubhale phasi
bese uyabadvwebela. (2)
4.2 Khokha umusho lotsatfwa njengemaciniso kube utsintsa imiva yalabanye
eFREYIMINI ye-1 uwubhale phasi bese uyasekela kutsi kungani kutsiwe
ungulolo luhlobo lwenkhulumo. (2)
4.3 Nawubuka IFREYIMU ye-2, ngutiphi tindlela LETIMBILI letisetjentisiwe kuveta
kutsi lomfana lophetse libhuku akakhulumi? (2)
4.4 Emagama ladvwetjelwe kulekhathuni amnika buphi bumatima lobabe losele
nalabantfwana? Bhala KUBILI. (2)
4.5 Ngekubona kwakho, nguwuphi umlayeto lowedluliswa ngulobhale lekhathuni
ngenkhulumo yalomake eFREYIMINI ye-2? (2)
[10]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 12 DBE/Lweti 2022
NSC
UMBUTO 5
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
ITHEKSTHI F
BUPHUYA ABUYIVIMBI IMPHUMELELO
Kweswela kuyamfundzisa umuntfu indlela yekuphila, kantsi lomunye kumenta
atibukele phasi agcine atsatse tincumo latatisola ngato. Lonkhanyiso yintfombatane
lehlakaniphile lebeyineminyaka lelishumi nesihlanu. Ekhaya kubo bebaphuyile. Likati
belilala etiko. Uyise bekungumfuyi wetimbuti, unina atfunga tidvwaba bese
uyatitsengisa. Unina bekasebenta busuku nemini atsengisana naletidvwaba. Batali 5
bakhe bebamfundzisa kutsi uma bamnika imali yekudla esikolweni atilondvolotele
lenye. Bekanikwa emashumi lamabili emarandi ngeliviki.
Kutse ngalesikhatsi aphotfula matekuletjeni, bese anemali lenyenti. Leyo ntfombatane
uma iyiteka indzaba yayo itsi beyingaceli lutfo uma kumele ivakashele tindzawo
letitsite, beyivele itsatse kuyo lemadlana, lesalako ibuye iyikhiyele kulelibhange layo 10
lasekhaya. Lenye indlela lebeyimngenisela imali Lonkhanyiso, kusebentisa umshini
wekujuba tjani uma tivaliwe tikolo ngenyanga yeNgongoni ngobe bekasuke angenti
lutfo lwasesikolweni. Ungumhlengikati esibhedlela sangakubo njengobe sikhuluma.
Lendlela yakhe yekonga imali ngiyo leyamvulela ematfuba ekuyowufundzela
lomsebenti. 'Ngisachubeka nekutibekela imali yami.' Bantfu bambita 15
ngamlumbimnyama.
Bafundzi labanyenti balahlekelwa likusasa labo ngenca yekweswela lwati lwekonga
imali. Uma bangafundza kuyibeka ebhange, bomashonisa bangadlalela ekudzeni
nabo.
[Ihunyushwe isuselwa ku-inthanethi]
5.1 Khokha umusho lonelibitongco lelikuletheksthi endzimeni yekucala uwubhale
phasi. (1)
5.2 Phindza ubhale lomusho lolandzelako esikhundleni seligama lelidvwetjelwe
ufake mcondvophika walo.
Ekhaya kubo bebaphuyile. (1)
5.3 Bhala libintana laleligama lelicindzetelwe endzimeni yekucala. (1)
5.4 Emagama ladvwetjelwe kulomusho lolandzelako acuketse siphi sinongo
senkhulumo?
Unina bekasebenta busuku nemini atsengisana naletidvwaba takhe.
Khetsa imphendvulo kuletilandzelako:
A Simuntfutiso
B Sicatsaniso
C Siphukuto
D Sihabiso (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwasekhaya (HL)/P1 13 DBE/Lweti 2022
NSC
5.5 Sebentisa sabito sekukhomba lesicindzetelwe endzimeni yesibili emshweni
lotakhele wona sisebente njengesabito. (2)
5.6 Bhala lomusho lolandzelako ucale ngekutsi:
Lonkhanyiso watsi … (2)
'Ngisachubeka nekutibekela imali yami.'
5.7 Endzimeni yekugcina kuneligama lelisha leSiswati, takhele ngalo umusho. (2)
[10]
SAMBA SESIGABA C: 30
SAMBA SAKO KONKHE: 70
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
siSwati HL Grade 12 Paper 2 NSC November 2022 Question Paper

Question paper
siSwati HL Grade 12 Paper 3 NSC November 2022 Question Paper

Question paper
siSwati HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
siSwati HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
siSwati HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2020 Question Paper

Question paper
siSwati HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2019 Question Paper
More from Grade 12 siSwati HL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati HL ATP 2023 24

Memorandum
siSwati HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati HL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati HL Grade 12 Paper 3 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati HL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum