Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
GIREIDI 12
TSHIVEN¶A LUAMBO LWA U ENGEDZA LWA U THOMA (FAL)
BAMMBIRI ·A VHUVHILI (P2)
·ARA 2011
MARAGA: 70
TSHIFHINGA: awara 2
Bammbiri i¼i ¼i na masia¾ari a 18.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Skip to contentAll 2011 papers 





View all





Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 November 2011 Question Paper
Grade 12 Tshivenda FAL Paper 2 question paper from the November 2011, 18 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Tshivenda Fal · Grade 12 · November · 2011 · tshivenda. Question paper, 18 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Tshivenda FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Tshivenda
- Document type
- Question paper
- Year
- 2011
- Exam period
- November
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 18
- File size
- 121.8 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 18
This exam
November 2011
- Paper 1Question paper
- Paper 2Question paper
- Paper 3Question paper
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 2 DBE/·ara 2011
NSC
PFESESANI
Vhalani sia¾ari he¼i nga vhuronwane ni sa athu u fhindula mbudziso:
1. Ni songo lingedza u vhala bammbiri ¼o¾he. ¹olani thebulu ya zwi re ngomu
kha sia¾ari ¼i tevhelaho ni swaye nomboro dzo μisendekaho kha bugu dze
na guda ¿waha uno. Nga murahu, vhalani mbudziso idzi uri ni kone u
nanga dzine na tama u fhindula.
2. Bammbiri he¼i ¼o vhumbwa nga khethekanyo N¸A:
KHETHEKANYO YA A: Nganea (35)
KHETHEKANYO YA B: ¶irama (35)
KHETHEKANYO YA C: Nganeapfufhi (35)
KHETHEKANYO YA D: Vhurendi (35)
3. Fhindulani MBUDZISO MBILI fhedzi, dzi tshi bva kha khethekanyo
MBILI dze na nanga kha idzo khethekanyo n½a.
KHETHEKANYO YA A: NGANEA
Fhindulani mbudziso NTHIHI kha nganea ye na guda.
KHETHEKANYO YA B: ¶IRAMA
Fhindulani mbudziso NTHIHI kha »irama ye na guda.
KHETHEKANYO YA C: NGANEAPFUFHI
Fhindulani mbudziso NTHIHI.
KHETHEKANYO YA D: VHURENDI
Fhindulani mbudziso MBILI.
Shumisani mutevhe wa u sedzulusa uri u ni thuse.
4. Tevhedzani ndaela dzo ¿walwaho mathomoni a khethekanyo i¿we na inwe
nga vhuronwane.
5. Nomborani phindulo dza½u nga nμila ye mbudziso dza nomborwa ngayo
kha bammbiri ¼a mbudziso.
6. Thomani khethekanyo i¿we na i¿we kha sia¾ari ·ISWA.
7. ºwalani nga vhudele nahone zwi no vhalea.
8. Ndangatshifhinga yo anganyiwaho: Shumisani minetse i re henefha kha 60
kha khethekanyo i¿we na i¿we.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 3 DBE/·ara 2011
NSC
ZWI RE NGOMU
NOMBORO YA MBUDZISO MBUDZISO MARAGA
KHETHEKANYO YA A: NGANEA
Fhindulani mbudziso NTHIHI IºWE NA IºWE.
1. U tshila ndi u vhona Mbudziso ndapfu 35
2. U tshila ndi u vhona Mbudziso pfufhi 35
KHETHEKANYO YA B: ¶IRAMA
Fhindulani mbudziso NTHIHI IºWE NA IºWE.
3. Findinkodo Mbudziso ndapfu 35
4. Findinkodo Mbudziso pfufhi 35
KHETHEKANYO YA C: NGANEAPFUFHI
Fhindulani mbudziso NTHIHI IºWE NA IºWE.
5. Ndi a pu¾edza ha itea μembe Mbudziso ndapfu 35
6. Ri nga kunda Mbudziso pfufhi 35
KHETHEKANYO YA D: VHURENDI
Fhindulani mbudziso MBILI DZIºWE NA DZIºWE.
7. Vha songo ¿ala Mbudziso pfufhi 17½
8. Ro ¾angana Mbudziso pfufhi 17½
9. Ho ½engiwa: 17 Lambamai 1988 Mbudziso pfufhi 17½
10. A ¾oμaho munamba ndi nnyi Mbudziso pfufhi 17½
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 4 DBE/·ara 2011
NSC
MUTEVHE WA U SEDZULUSA
KHETHEKANYO NOMBORO YA TSHIVHALO TSHA
MBUDZISO MBUDZISO DZO √
FHINDULWAHO
A: Nganea
(Mbudziso 1–2 1
ndapfu KANA
pfufhi)
B: ¶irama
(Mbudziso 3–4 1
ndapfu KANA
pfufhi)
C: Nganeapfufhi
(Mbudziso 5–6 1
ndapfu KANA
pfufhi)
D: Vhurendi 7–10 2
PFESESANI: Ivhani na vhu¾anzi uri no fhindula kha khethekanyo MBILI fhedzi.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 5 DBE/·ara 2011
NSC
KHETHEKANYO YA A: NGANEA
U TSHILA NDI U VHONA – RN Ma»adzhe
Fhindulani mbudziso NTHIHI kha idzo dzi re afho fhasi.
MBUDZISO 1 (Mbudziso ndapfu)
Vhulapfu ha phindulo ya mbudziso ndapfu kha vhu vhe maipfi a u bva kha 250 u ya
kha 300.
¹alutshedzani uri mu¿wali o kona u gumafhi u bvisela khagala puloto ya nganea iyi. [35]
MBUDZISO 2 (Mbudziso pfufhi)
Vhalani mafhungo a re afho fhasi uri ni kone u fhindula mbudziso dzi a tevhelaho:
Nga ngomu vhuongeloni uvhu, kha dzi¿we dza dziofisi, hu wanala dokotela Mpho.
Mpho u khou endela u ¾ola mabammbiri awe ane a amba nga ha malwadze o
fhambanaho. Zwauri u dokotela a zwi vhuyi zwa hanga. U vhonala o ambara
ludzhasi lutshena lune madokotela manzhi ¼ifhasini a anzela u lu ambara. Tshi¿we
tshifhinga u nga wana Mpho o litsha u vhala mabammbiri aya, wa wana o sedza
n¾ha, zwi dubaho mulomoni hu si na zwi¿we arali vhu si vhutsi. Vhunga muthada
yo dzula kha tshidulo tshi tendaho u mona, u nga wana tshi¿we tshifhinga a tshi ri u
dzunguluwa a dovha. Hu hone vhutshilo kha vha¿we ¼i ¼a maladze. Zwezwi a kha
tshiimo itshi, ndi hune a anzela u vha a tshi khou humbula: ''Ngoho vhutshilo vhu
khou nμifhela. Ndi fhano a hu na tshine nda lila. Nnμu yo nakaho ndo fha¾a ngeno
musadzi wa ¾hase ndo mala. Ndi tshi tshimbila, zwi½oni zwi tou ita na u lidza
miludzi ngeno vhathu vha tshi wa nga magona. Hone, tshine tsha khou ita zwauri
½amusi ndi pfe ndi sa μiphini, ndi uri musadzi wanga ndi vho mu vhona sa khaladzi.
Ndi vho mu vhona sa khaladzi nga n¾hani ha Maria. Muongi uyu a no pfi Maria o
μinakela vha hashu. Ngavhe ndo vha ndi sa athu u vhinga, ndo vha ndi tshi μo
μiposa khae, naho e na mu¾hannga wawe. Ndi zwa vhukuma, ¾havhanyedza i ¼a
mbudzi, tsalela i ¼a kholomo. Ndi fanela u vhamba maano a u wana hoyu Maria,
huufha na ene a tshi nga u ya ntakalela!''
Zwezwi Mpho a tshi khou humbula nga u rali, hu pfala milenzhe ya muthu a
tshimbilaho, o ambaraho zwienda. Muungo u itwaho nga izwi zwienda, u pfala u
tshi »a wa ¾hukuwa henefha mu½angoni wa ofisi ya Mpho. Mpho a mbo »i
»idzudzunya nga u ¾avhanya.
2.1 Topolani fhungo ¼ine ¼a sumbedza uri Mpho u a huliswa nga vhathu. (2)
2.2 ¸eani zwithu ZWIVHILI zwine Mpho a khou μiphina ngazwo vhutshiloni
hawe. (2)
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 6 DBE/·ara 2011
NSC
2.3 Bulani dzina ¼a muongi ane a khou tswa mbilu ya Mpho. (1)
2.4 Bulani dzina ¼a mu¾hannga wa Maria. (1)
2.5 Bulani dzina ¼a fhethu hune Mpho a shuma hone. (1)
2.6 Bulani hune Mpho na Maria vha fana na u fhambana hone. (4)
2.7 Nweledzani muhumbulo muvhi une wa khou dalela Mpho. (2)
2.8 Ndi tshini tshine tsha vho ita uri Mpho a vhone musadzi wawe sa khaladzi. (1)
2.9 Ndi zwifhio zwine Maria a ita zwi bviselaho mvumbo yawe khagala? Bulani
ZWIVHILI. (2)
2.10 Nangani ZWI¸A zwine na vhona zwi zwone kha mutevhe u tevhelaho:
2.10.1 Phophi o vha e mudedekadzi.
2.10.2 Phophi ndi musadzi a fulufhedzeaho.
2.10.3 Phophi o vha a tshi funa Mpho nga mbilu yawe yo¾he.
2.10.4 Phophi o vha a tshi zwifha.
2.10.5 Mpho o vha a si na goloi.
2.10.6 Mashudu o vha e mabalane muvhusoni. (4)
2.11 Bulani masiandaitwa a lufuno lwa Mpho na Maria siani ¼a mi¾a. Bulani
ZWI¸A. (4)
2.12 Mbudziso dzi tevhelaho dzi fhinduleni nga u ri Ndi zwone kana A si zwone,
ni dovhe ni tikedze:
2.12.1 Nda¾iso ndi khonani ya Mashudu. (2)
2.12.2 Mashudu o vhulahwa nga Vho-Ravhutsi. (2)
2.13 Inwi ni vhona izwi zwe Maria a ita zwa u ambisa Mpho zwi tshi tendisea
naa? Tikedzani. (2)
2.14 Vhu»ifari ha Mpho mushumoni na hayani ni vhona vhu tshi ¾anganedzea?
Tikedzani. (3)
2.15 Ni a pfela vhu¾ungu Mashudu kha zwe a lovhisa zwone naa? Tikedzani. (2)
[35]
¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA A: 35
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 7 DBE/·ara 2011
NSC
KHETHEKANYO YA B: ¶IRAMA
FINDINKODO – TT Mudau
Fhindulani mbudziso NTHIHI kha idzo dzi re afho fhasi.
MBUDZISO 3 (Mbudziso ndapfu)
Vhulapfu ha phindulo ya mbudziso ndapfu kha vhu vhe maipfi a u bva kha 250 u ya
kha 300.
¹alutshedzani uri mu¿wali o kona u gumafhi u bvisela khagala puloto ya μirama iyi. [35]
MBUDZISO 4 (Mbudziso pfufhi)
Vhalani mafhungo a re afho fhasi uri ni kone u fhindula mbudziso dzi a tevhelaho:
Coetzee: (E e¾he) U¼a muloro wo fhela. Makomonisi o dzhia shango. (U mbo hoha
fola ¼awe zwone zwone.) De Wit asuyu na ma¾a¾a awe. U nga sa muthu a
songo fhen»aho saikholodzhi ya murema. Kha mi¿waha ya mahumi ma½a
yo fhiraho, ¼ihoro ¼ino ¼o kundwa nga u takula tshiimo tsha murema.
N¾hani ha zwenezwo, a re murema a tsikeledzwa o tsikeledzwa. Zwino
murema o »ivhofholola, a re mutondovhedzi u ri kha murema, ''I»ai ndi u
ise zwisimani zwa ma»i a »ifhaho.'' Tsilu ndi ¼ine ¼a nga tenda hezwo.
(Hu pfala u omba-omba)
Ndi nnyi zwino vhusiku honovhu? Matshelo ndi fanela u vhonana na
De Wit. Ndi vhona u nga …
(Hu pfala ipfi)
(U mbo isa n»evhe) Nga ngomu!
(Hu dzhena DeWit)
De Wit: A tho ngo »ela manzhi.
Coetzee: Amba zwe wa »ela zwone. (U a mu furalela)
De Wit: Khezwi u tshi sedza thungo?
Coetzee: Wo rengisa lushaka lwa mavhuru. Wo khakha zwinzhisa. Muafurikanere
o ri vhea hafha¼a e na n»ivho.
De Wit: Coetzee, u khou kalaha.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 8 DBE/·ara 2011
NSC
Coetzee: Arali n½e ndi tshi kalaha, iwe mathina u vha u tshi khou yafhi? Kani n½e
ndi tshi kalaha iwe u vha mutukana?
De Wit: Mphe kofi ndi nwe.
Coetzee: A hu na kofi ine mudzia u rengisa lushaka a »o i nwa. Ngoho, kofi yanga a
u nga i wani. Ipfa hafha, ita zwine wa ita, n½e ndi khou bva tsho¾he kha
po¼otiki. Ndi ¾o»a u awela.
De Wit: Mulandu?
Coetzee: A thi vhoni ¼ihoro ¼a lushaka ¼i tshi »o dovha ¼a vha muvhuso. Zwine wa
zwi humbula ndi mu¼oro une wa sa »o bvelela. Vharema a si zwi»ahela.
De Wit: Dzina ¼a ¼ihoro ¼a lushaka ¼i »o dovha ¼a ¿walwa nga huswa buguni dza
»ivhazwakale.
Coetzee: Mu¼oro wavhu»i. Isani phan»a. N½e ndi yo »i¼ela phentsheni dzanga
burasini yanga hangei.
4.1 Bulani madzina mararu a vharangaphanμa vha ¼ihoro ¼a lushaka. (3)
4.2 ¹alutshedzani fhethu na tshifhinga tshine aya mafhungo a khou bvelela
ngatsho. (2)
4.3 Bulani mushumo une Coetzee a shuma wone. (1)
4.4 ¸eani dzina ¼a ¼ihoro ¼ine ¼a khou vhusa khathihi na murangaphanμa wa¼o. (2)
4.5 ¸eani mi¿waha ye ¼ihoro ¼a lushaka ¼a vhusa yone na zwe ¼a kundelwa u
zwi bveledza. (2)
4.6 ºwalani lushaka lune lwa pfi lwo rengiswa na we a lu rengisa. (2)
4.7 Vhambedzani zwine zwa fana vhukati ha De Wit na Coetzee. (2)
4.8 ¹alutshedzani zwe zwa ita uri Coetzee a ambe aya mafhungo. (2)
4.9 Sumbedzani masiandaitwa e a bveledzwa nga mulandu wa aya mafhungo. (2)
4.10 ¹alutshedzani muhumbulo muhulwane we wa ita uri Coetzee a ambe aya
mafhungo. (2)
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 9 DBE/·ara 2011
NSC
4.11 Mbudziso dzi tevhelaho dzi fhinduleni nga u ri Ndi zwone kana A si zwone,
ni dovhe ni tikedze phindulo ya½u:
4.11.1 Mavhuru vho ½ea murema mbofholowo. (2)
4.11.2 De Wit ndi ene o dalelaho Coetzee hayani hawe. (2)
4.11.3 Skosana o vha e murangaphanμa wa ¼ihoro ¼a lushaka. (2)
4.12 Kha mutevhe u tevhelaho inwi ¿walani mafhungo MAVHILI a songo
khakheaho:
4.12.1 De Wit u khou lwela u bva kha muvhuso wa mbuelano.
4.12.2 Skosana na Coetzee vho vha vha tshi thusana kha u lwa na
muvhuso wa mbuelano.
4.12.3 Coetzee u »o ya u »i¼ela phentsheni dzawe bulasini.
4.12.4 Muvhuso wa mbuelano wo katela Madimokirati na Makomonisi. (2)
4.13 Ni a tendelana naa na muhumbulo wa Coetzee mafhungoni aya? Tikedzani. (3)
4.14 Vhuμipfi ha½u ndi vhufhio kha aya mafhungo? (2)
4.15 Ni a pfela vhu¾ungu De Wit kha zwine ha pfi u khou zwi ita naa?
Tikedzani. (2)
[35]
¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 35
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 10 DBE/·ara 2011
NSC
KHETHEKANYO YA C: NGANEAPFUFHI
ZWA VHUTSHILO – NA Milubi na LL Mafenya
Fhindulani mbudziso NTHIHI kha idzo dzi re afho fhasi.
MBUDZISO 5 (Mbudziso ndapfu)
Vhulapfu ha phindulo ya mbudziso ndapfu kha vhu vhe maipfi a u bva kha 250 u ya
kha 300.
NDI A PU¹EDZA HA ITEA ¶EMBE
¹alutshedzani uri mu¿wali o kona u gumafhi u bvisela khagala puloto ya
nganeapfufhi iyi. [35]
MBUDZISO 6 (Mbudziso pfufhi)
RI NGA KUNDA
Vhalani mafhungo a re afho fhasi uri ni kone u fhindula mbudziso dzi a tevhelaho:
Khevha Vho-Tshikhu»o nga »uvha ¼i tevhelaho afha mu»ini wa Vho-Kwin»a. Vho
»ela ene Azwifarwi hafhu. Mashudu vha wana a tshi »i vha hone hafha hayani. U
khou »i sokou ¿wala-¿wala idzo bugu dzawe. ''Hai khotsimunene ndo vha ndo no
tshuwa uri a thi nga mu wani lini. Ndo ita mashudu nga maan»a. Ndi ri kani zwi¼a
zwe nda mu vhona vhege yo fhiraho a tshi ri o pfeledza tshikoropo zwo mbo »i ita.''
Vho-Tshiku»o vha khou ralo vha tshi kha»ana na ene Azwifarwi.
''Vhone, n½e ndo ¾ovhowa,'' o ralo Azwifarwi a tshi khou vha ½etshedza tshidulo.
Ndi vho sokou vuwa ndi tshi ¿wala-¿wala dzibugu nga hone u borea. Hezwi¼a zwa
tshikoropo a zwo ngo vhuya zwa ita. Mathina hezwi¼a ndi tshi khou ya ho vha ho no
»i dzhena muthu. Hone vha vuwa hani muhulwane wanga?''
''Ri½e a ri ambi murathu. Ri sokou vhona zwenezwo zwa vhana vha no sokou mona-
mona vha sa wani mishumo. Habe inwi zwino ndi ¿waha wa vhungana no sokou
dzula ni sa shumi?''
''Ndi ¿waha wa vhuraru. Ndo mona na shango he¼i ¼o¾he nazwino a hu na
muvhundu une ndi si u »ivhe. Vha »ivhe u khou mona nga ifhio tshelede? Muvhuso
ngoho a u fulufhedzei. Zwino vha khou ¼a ri½e vhe ra vha khetha vho ri hangwa.''
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 11 DBE/·ara 2011
NSC
Vho ri u pfa a tshi ralo Vho-Tshikhu»o vha pfa vho tou takala. Zwi tou nga fhungo
¼avho ¼i »o swikisea zwavhu»i. Vhukuma vho tendelana nae uri muvhuso a hu na
zwine wa khou ita. Zwihulu ngauri wo hangwa vhathu vhe vha u dzhenisa.
''Ni a »ivha Azwifarwi, havha vhanna vho vha vho tea he¼i vun»u ¼ashu vha tshi
khou ¼i londesa. Ni »ivhe vho winela kule nga maan»a, 97%. Zwino hezwo zwithu
vho no tou zwi hangwa. N½e fhedzi ndi vhona unga na ri½e ro zwi khakha.''
6.1 Bulani tshifani tsha Azwifarwi. (1)
6.2 Bulani dzina ¼a mushumo we Azwifarwi a vha o gudela wone. (1)
6.3 ºwalani mutevhe wa madzina MARARU a madzangano o bulwaho kha
nganeapfufhi iyi. (3)
6.4 Bulani dzina ¼a mu¿waleli wa Azwifarwi. (1)
6.5 Bulani tshifani tsha Vho-Tshikhuμo. (1)
6.6 Vhambedzani Vho-Tshikhuμo na Joshua, ni sumbedze hune vha fana hone. (4)
6.7 Ndi ngani ho vha na vhathu vhanzhi vhe vha μi¿walisa kha dzangano ¼a
Vho-Tshikhuμo? (1)
6.8 Nweledzani muhumbulo muhulwane we wa ita uri Vho-Tshikhuμo vha
thome dzangano. (2)
6.9 Zwo ¾u¾uwedzaho Azwifarwi u μi¿walisa kha dzangano ¼a po¼otiki ndi
zwifhio? (2)
6.10 Ndi zwifhio zwe Azwifarwi a ita musi a tshi ¾anganedza Vho-Tshikhuμo
muμini wawe zwi sumbedzaho uri u a funa vhaeni? Bulani ZWIVHILI. (2)
6.11 Ndi zwifhio zwi sumbedzaho uri Vho-Tshikhuμo vho pfesesiwa kha uyu
mu¾angano wa zwa po¼otiki? (2)
6.12 Mbudziso dzi tevhelaho dzi fhinduleni nga u ri Ndi zwone kana A si zwone,
ni dovhe ni tikedze phindulo ya½u:
6.12.1 Vho-Tshikhuμo vho wana Azwifarwi o ya tshikoroponi. (2)
6.12.2 Azwifarwi o vha o no fhedza mi¿waha mi¾anu a tshi khou ¾oμa
mushumo a sa u wani. (2)
6.12.3 Mu¾angano a wo ngo vulwa nga thabelo? (2)
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 12 DBE/·ara 2011
NSC
6.13 Nga nμila ine Vho-Tshikhuμo vha khou kakarika ngayo kha u thoma i¼i
dzangano, ni vha vhona vhe muthu-μe? (2)
6.14 Nga kuvhonele kwa½u, ni vhona zwo vha zwo tea na uri Azwifarwi a vhe
mura»o wa dzangano ¼a Vho-Tshikhuμo? (2)
6.15 Arali ni Vho-Tshikhuμo, no pandelwa kha ¼ihoro ¼ivhusi, no vha ni tshi nga
ita mini? (2)
6.16 Zwe Vho-Tshikhuμo vha fulufhedzisa vhathu mu¾anganoni zwi a tendisea
naa? Tikedzani phindulo ya½u. (3)
[35]
¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA C: 35
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 13 DBE/·ara 2011
NSC
KHETHEKANYO YA D: VHURENDI
MBUDZISO 7 (Mbudziso pfufhi)
Vhalani tshirendo tshi tevhelaho uri ni »o kona u fhindula mbudziso dzo
»isendekaho khatsho:
Vha songo ¿ala – TZ Ramaliba
1 Naho »uvha ¼i tshi otsha ½ama
2 Ma»umbu a tshi tita lwa u tita
3 Mibvumbi ya shanduka zhalapanaiwa;
4 Ndi zwa vhutshilo vha songo neta.
5 Vhutshilo ndi tsimu vhu mela tshe½e
6 Muthu ndi muthu u farwa nga mphigela
7 ·a kovhela ¼i kha ¾hoho zwa nga zwi¿we-vho;
8 Naho zwo vhifha lwa u vhifha, vha songo ¿ala.
9 Naho zwa kombama lwa u kombama;
10 Wa shengedzwa nga vhashaya khathutshelo
11 Naho vha ¾uwa nga fumi mu¾ani;
12 Zwo¾he ndi zwa vhutshilo vha songo neta.
13 Vhathu ndi vha dzinndwa;
14 Vha¿we ndi vha u ¾alana;
15 Vha¿we vha a tswela;
16 Zwo¾he ndi zwa vhutshilo vha songo neta.
17 U kundwa ndi ha vhathu;
18 U shengela hu »a vhathuni;
19 Naho dakalo ¼i songo balelwa iwe
20 Zwo¾he ndi zwa vhutshilo kon»elela.
21 U kon»elela hu »isa dakalo;
22 U kon»elela hu »isa zwivhuya
23 U bva biko hu »isa lupfumo;
24 A hu netiwi vha songo neta.
25 Naho vhavhi vha vha vutshela
26 Naho »umbu ¼a vha khakhedza;
27 Naho mitumba i tshi vha wela
28 Kha vha dzikise mbilu yavho vha songo neta.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 14 DBE/·ara 2011
NSC
7.1 Bulani zwithu ZWIVHILI zwine zwa »iswa nga u kon»elela. (2)
7.2 Kha ndima ya vhu½a, ¿walani mutevhe wa zwithu zwine zwi si tee u netisa
muthu naho zwi tshi khou bvelela vhutshiloni. Bulani ZWIRARU. (3)
7.3 Topolani mutaladzi u sumbaho uri zwi a itea vhathu vha lovha nga vhunzhi
mu¾ani. (1)
7.4 ¸eani pfanapheledzo ya tshi¾anza tsha 5. (1)
7.5 ¹alutshedzani muhumbulo muhulwane wa tshirendo itshi. (2)
7.6 Vhu»ipfi ha murendi ndi vhufhio? (1½)
7.7 Fhindulani mbudziso dzi tevhelaho nga u ri Ndi zwone kana A si zwone ni
dovhe ni tikedze:
7.7.1 Vhathu a vho ngo tea u shengela. (2)
7.7.2 Vhulwadze vhu fara muthu mu¿we na mu¿we ane a khou tshila
shangoni. (2)
7.8 ¸eani ¾halutshedzo ya mutaladzi wa 23. (1)
7.9 Kha mutaladzi wa 5 murendi o shumisa ¼imetafore. Sumbedzani uri u
¾o»ou ri vhudza mini nga figara hei ya muambo. (2)
[17½]
MBUDZISO 8 (Mbudziso pfufhi)
Vhalani tshirendo tshi tevhelaho uri ni μo kona u fhindula mbudziso dzo
»isendekaho khatsho:
Ro ¾angana – AC Bvumbi
1 N½e na inwi
2 Ro ¾angana ndi songo humbula
3 Mbilu dzashu dza ¾angana
4 Dza vha mbilu nthihi
5 Ra humbula mazha
6 Dzo vhoxwa nga lufuno
7 Ra ho¾ola ro¾he.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 15 DBE/·ara 2011
NSC
8 Lwendoni ri tshimbila ro hakana
9 Ri tshi posa maga khathihi
10 Ri tshi swika murunzini ra awela ro¾he
11 Ri tshi takuwa ra takuwa ro¾he
12 Hu si na lu¿we lunako lu nkambaho.
13 Nda farwa nga n»ala ni a ntikela khali
14 Nda farwa nga »ora ni nkela ma»i
15 Nda farwa nga duda ni a nkota
16 Nda dzhenwa nga mbiti ni a nkhuthadza
17 Wanga muya wo fhola.
18 Ri ¼a ndilo nthihi
19 Ri kuvhatedzana nguvho nthihi
20 Ri amba nga ipfi ¼ithihi
21 Ra thathedza vhavilinganyi
22 Vhokhu¾he vha re zwifhe¾i.
8.1 ¸eani mutevhe wa zwithu ZWI¸A zwine zwa itelwa mufunwa zwi
wanalaho kha tshi¾anza tsha 3. Shumisani maipfi a½u. (4)
8.2 Kha ndima ya u thoma hu na zwithu ZWIVHILI zwine avha vhafunani vha
ita khathihi. Zwi buleni nga maipfi a½u. (2)
8.3 ¸eani pfanapheledzo ya tshi¾anza tsha 4. (1)
8.4 ¹alutshedzani muhumbulo muhulwane wa tshirendo itshi. (2)
8.5 Vhu»ipfi ha murendi ndi vhufhio tshirendoni itshi. (1½)
8.6 Fhindulani mbudziso dzi tevhelaho nga u ri Ndi zwone kana A si zwone, ni
dovhe ni tikedze:
8.6.1 Vhafunani avha vho vha vha tshi tenda u vilinganywa nga (2)
vhokhu¾he.
8.6.2 Vhafunani avha vho vha tshi ¼a vho¾he. (2)
8.7 ¸eani ¾halutshedzo ya mutaladzi wa 20. (2)
8.8 Kha ndima ya u thoma topolani mutaladzi u sumbedzaho uri vhafunani
avha vho funana vha songo zwi humbula. (1)
[17½]
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 16 DBE/·ara 2011
NSC
MBUDZISO 9 (Mbudziso pfufhi)
Vhalani tshirendo tshi tevhelaho uri ni μo kona u fhindula mbudziso dzo
μisendekaho khatsho:
Ho ½engiwa: 17 Lamabamai 1988 – WMR Sigwavhulimu
1 Madida mbilu, madida mbilu
2 Muri wa murunzi wo sikuwa
3 Ven»a ¼o ala¿wa nga gole ¼itswu
4 ¶uvha ¼o kovhela hu masiari.
5 Ri vhidzelela nnyi wee,
6 Ri pfiwa nga nnyi wee
7 Kha vhu¾ungu vhungafha
8 Ho tsikaho shango ¼a Ven»a.
9 Inwi zwi½oni ni fhufhafhufhaho
10 Inwi miri na dzithavha
11 Na inwi milambo ni elelaho
12 No vhona mini, no pfa mini.
13 Ni a zwi »ivha naa zwo waho
14 A no ngo zwi pfa naa zwa u xa ha mativha
15 Yawee, ro ¾angulwa
16 Khosi muphuresidennde Vho PR Mphephu vho dzama.
17 Iwe »uvha u ½engeledzaho u tshi bva vhubva»uvha.
18 Wo vha u hone muhali washu a tshi bva
19 Nazwino u hone wo mu vhona a tshi kovhela
20 A suvhela maswiswini a vhuhwi.
21 Zwa Mudzimu a zwi fhedzwi nga muthu
22 Ndi thai i si na mubuli
23 Lufu ndi ¼amidza ¼a ndozwo
24 ·i godimisa vhahali na magoswi.
25 Ri na afhio maano?
26 Vhu¾ali hashu ndi vhufhio?
27 Dzinzambo dzashu dzi ngafhi?
28 Ri fhufhe nzarara ri pfuke mulavhu
29 Kha ri rudze mbilu ri zwi ¾anganedze
30 Muhali vho ya vhuaweloni ha mirafho
31 Zwe vha shuma vho shuma
32 Ndi ¼one ifa ¼ashu.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 17 DBE/·ara 2011
NSC
9.1 Bulani dzina ¼a khosi yo dzamaho. (1)
9.2 Vhuimo ha khosi iyo ho vha vhu hani kha lushaka lwa Vhaven»a? Bulani
VHUVHILI. (2)
9.3 Bulani zwithu ZWIVHILI zwa mupo zwine murendi a lavhelela uri zwi
fanela u »ivha nga ha lufu ulu. (2)
9.4 Topolani mutaladzi u sumbaho uri mufu vho sia vho shumela shango ¼avho. (1)
9.5 ¸eani pfanapheledzo ya tshi¾anza tsha 2. (1)
9.6 ¹alutshedzani muhumbulo muhulwane wa tshirendo itshi. (2)
9.7 Vhu»ipfi ha murendi ndi vhufhio tshirendoni itshi. (1½)
9.8 Fhindulani mbudziso dzi tevhelaho nga u ri Ndi zwone kana A si zwone, ni
dovhe ni tikedze:
9.8.1 Lufu lu »ela magoswi fhedzi. (2)
9.8.2 Vhathu ri tea u ¾anganedza lufu. (2)
9.9 ¹alutshedzani zwine mutaladzi wa 2 wa amba zwone. (2)
9.10 Ndi zwifhio zwine murendi a khou ¾o»ou zwi bvisela khagala nga mutaladzi
wa 18. (1)
[17½]
MBUDZISO 10 (Mbudziso pfufhi)
Vhalani tshirendo tshi tevhelaho uri ni μo kona u fhindula mbudziso dzo
»isendekaho khatsho:
A ¾o»aho munamba ndi nnyi? – TT Mudau
1 A ¾o»aho munamba ndi nnyi?
2 N»uhu na tshikoli mu¼i wazwo ufhi?
3 Dzi lilaho u ruthutha mipale iyi
4 Dzi none nga manona a shango
5 ¶ikandeni kha½o khei, »ikandeni nandi
6 Ni pfe mutoli wa mbofholowo ni gana!
7 Ni vhumbuluwe kha ''king bed'' ni khosi.
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com
Tshivenμa Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 18 DBE/·ara 2011
NSC
8 I¼ani, inwani ni khane sa ½amana
9 Ni si hangwe gwala ¼a mbofholowo,
10 Ni si livhale mi¾odzi ya mulovha.
11 ¶ikandeni ni kha mi¾odzi ya tshililo
12 Ni lilele u pwashekanywa ha mbondo
13 Dza tshi¾alula, tshan»anguvhoni na tshikhuna.
10.1 Bulani tshi¿we tsha zwi¼iwa zwine murendi a ri a zwi na mu¼i. (1)
10.2 ºwalani mutevhe wa zwithu zwo fheliswaho zwe zwa vha zwi tshi
tambudza vhathu musi vha sa athu wana mbofholowo. Bulani ZWIVHILI. (2)
10.3 Bulani zwine murendi a khou ¾u¾uwedza vhathu uri vha »iphine ngazwo. (1)
10.4 Topolani mutaladzi u re na ndovholo ya ipfi. (1)
10.5 U ya nga ha murendi, hu na zwithu zwine vhathu vha nga »iphina ngazwo
musi vho wana mbofholowo. Inwi bulani ZWIVHILI. (2)
10.6 ¹alutshedzani muhumbulo muhulwane wa tshirendo itshi. (2)
10.7 Vhu»ipfi ha murendi uyu ndi vhufhio? (1½)
10.8 Fhindulani mbudziso dzi tevhelaho nga u ri Ndi zwone kana A si zwone, ni
dovhe ni tikedze:
10.8.1 Vhathu a vho ngo tea u hangwa thambulo ya musi vha sa athu u
wana mbofholowo. (2)
10.8.2 Shango ¼ashu a ¼i na lupfumo lune vhathu vha nga »iphina
ngalwo. (2)
10.9 ¹alutshedzani zwine mutaladzi wa 10 wa amba zwone. (1)
10.10 Mutaladzi 8 wo shumisa ¼ifanyisi, sumbedzani uri murendi u ¾o»ou ri (2)
vhudza mini nga mbambedzo heyi. [17½]
¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA D: 35
MARAGAGU¹E: 70
Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 1 November 2011 Question Paper

Question paper
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 3 November 2011 Question Paper

Question paper
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 Feb March 2011 Question Paper

Question paper
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 November 2022 Question Paper

Question paper
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 November 2021 Question Paper

Question paper
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 November 2020 Question Paper
More from Grade 12 Tshivenda FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Tshivenda FAL ATP 2023 24

Memorandum
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2023 Memo

Memorandum
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2023 Memo

Memorandum
Tshivenda FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2023 Memo

Question paper