Skip to content

Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 November 2018 Memo

MemorandumTshivenda FALGrade 12201810 pages

Grade 12 Tshivenda FAL Paper 2 memorandum from the November 2018, 10 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE GIREIDI YA 12 TSHIVEN¶A LUAMBO LWA U ENGEDZA LWA U THOMA (FAL) BAMMBIRI ·A VHUVHILI (P2) LARA 2018 TSUMBAN¶ILA YA U MAKA MARAGA: 70 Tsumban»ila iyi ya u maka i na masia¾ari a 10. Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 2 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA A: NGANEA MBUDZISO 1: U TSHILA NDI U VHONA – RN Maµadzhe 1.1 Ndi tshikoloni tsha Mawele. (1) 1.2 A bvukulula zwauri nndwa ya Mpho na Mashudu yo thoma vha tshe tshikoloni. (2) 1.3 Ndi musi Mpho wa dokotela a tshi µidzhenisa kha mafhungo a vhuhwarahwara vhutshilo ha fhedza vhu songo tsha bvela phanµa. (2) 1.4 Ndi Maria, musi a tshi funana na Mpho ngeno e musidzana wa Mashudu na u ¾oµou thutha muµi wa Mpho. (2) 1.5 Mpho o fhedza o renga Dzwaini na Dugudzha uri vha vhulahe Mashudu hu u itela u ngalangadza mulanga vhukati hawe na Mashudu. (2) 1.6 Mpho o fhedza o fhelelwa nga mushumo na thundu dza nµuni dza dzhiwa musi a si tsha swikelela mbadelo. (2) 1.7 Mpho na Maria vho fhedza vho funana nga murahu ha mu¾angano wavho. (2) 1.8 Ndi wa u ri muthu kha fulufhedzee kha mufunwa wawe. (2) 1.9 Ndi a pfa vhu¾ungu musi Mpho a tshi fhelelwa nga mushumo nga mulandu wa zwiito zwo bvaho. (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) (2) [17] NA MBUDZISO 2: U TSHILA NDI U VHONA – RN Maµadzhe 2.1 Ndi ramilayo. (1) 2.2 Ndi ya u vhulawa ha Mashudu. (1) 2.3 Munwali o kona u bveledza thasululo ya nganea iyi ngauri Mpho nga murahu ha khothe o thulwa nga goloi a mbo µi lovha. (2) 2.4 O olwa sa mufumakadzi ane a konµelela na u hangwela. (2) 2.5 Ndi u sa wanala mulandu ha Mpho musi wa tsengo ya u vhulawa ha Mashudu ngeno khavho ha vha dakalo ¼ihulu. (2) 2.6 Yo vhangwa nge Mpho a vho funana na Maria we a vha e musidzana wa Mashudu. (2) 2.7 Dzwaini na Dugudzha vho µidzhenisa kha u vhulaha Mashudu nga mulandu wa u funesa tshelede. (2) Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 3 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka 2.8 Mpho o wanala a si na mulandu nga mulayo ngeno ro vha ro lavhelela uri u µo wanwa mulandu nge a vha ene o rumaho Dzwaini na Dugudzha uri vha vhulahe Mashudu. (2) 2.9 Zwi thusa kha uri muthu a songo µidzhenisa kha zwiito zwo bvaho ngeno o funzea zwavhuµi nahone zwi a shonisa. (2) 2.10 Ndo vha ndi tshi µo mu eletshedza uri kha ¾honifhe mushumo a µibvise kha u ya mushumoni o kambiwa / na uri a ¾hogomele vhalwadze na ene mune a µi¾hogomele zwi dovhe zwi sumbedze uri o funzea. (2) [18] MBUDZISO 3: HO DINA ONE – Sharon Mbedzi 3.1 Ndi Osbon / Musuku. (1) 3.2 Ndi Ngeletshedzo. (1) 3.3 U bveledza mafhungo ngauri ndi he ra pfa nga ha vhuµifari vhu si havhuµi ha Ngeletshedzo. (2) 3.4 U sema na u thatha Vho Maboho na Vho Nyamukamaμi nga murahu ha mbulungo ya mme awe/U sa tevhela ndaela dza mme awe na u vha itela swili. (2) 3.5 Ndi ngoho ngauri Ngeletshedzo ha ngo hulisa mme awe mabindu o mbo μi wa. (2) 3.6 Ndi wa u sumbedza uri muthu a sa thetshelesi ngeletshedzo na u sa dzhena tshikolo ha koni u langa mabindu. (2) 3.7 Tsho dinaho ndi maμiki¾a e ita uri mabindu a khotsi a Ngeletshedzo a (2) we. 3.8 Yo vhangwa nga u sa tevhedza zwine mme awe vha amba u sumbedza u vha na lunyadzo. (2) 3.9 Ndi zwone u sa pfa hu ¾unya mavhudzi vhunga Ngeletshedzo o ¾angana na zwithu zwi si zwavhuμi nga u sa tevhedza ngeletshedzo dze a ½ewa nga vhabebi vhawe. (2) 3.10 Ndi a mu pfela vhu¾ungu ngauri magumoni a bugu Ngeletshedzo o fhedza o wela khomboni. (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho) (2) [18] NA Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 4 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka MBUDZISO 4 : HO DINA ONE – Sharon Mbedzi 4.1 Muμini wa Ngeletshedzo/Tshikhudini. (1) 4.2 Ndi Ngeletshedzo. (1) 4.3 Yo vhangwa nga tshelede ye Ngeletshedzo a fhuriwa nga Veronica na tshigwada tshawe. (2) 4.4 U vhona uri muya u khou rwela ngafhi?/U ¾oμa nμila ya u ita uri Ngeletshedzo a si tsha vhila tshelede yawe. (2) 4.5 A ¾ana Veronica sa muthu a sa fhulufhedzei na u zwifha u a zwifha. (2) 4.6 Ndi ya u sumbedza uri mafhungo a ladzwe zwavhuµi hu si na muthu o huvhadzwaho/vhulawaho. (2) 4.7 O mu fhura tshelede i si na vhukono nga u mu rengisela goloi i na mabammbiri a si a vhukuma. (2) 4.8 Zwi na ¾hu¾huwedzo khulwane ngauri zwo ita uri Ngeletshedzo a ye tshikhuwani he a fhedza nga u farwa nga mulandu wa tshikwekwe tshe a lukelwa. (2) 4.9 Hai, ho ngo thanya nge a hana mushumo we a ½eiwa nga Osbon na Musuku musi a si tshe na tshawe/O hana u iswa tshikoloni nga khonani dzawe ngeno a songo phasa gireidi ya 12/ O renga goloi ya mutengo wa n¾ha kha vhathu ngeno o tea u i renga giratshini. (3) [17] ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 35 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 5 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA B: ¶IRAMA MBUDZISO 5: FINDINKODO – TT Mudau 5.1 Tsha u gonya ha mafhungo/U bveledza mafhungo. (1) 5.2 Mukalaha u khou gungulela u wana nnµu na mundende. (2) 5.3 A zwi fani. Mu¾hannga u kha tshifhinga tsha musalauno tsha polotiki ngeno mukalaha vha kha µi humbula zwa tshifhinga tsha musalau¼a. (2) 5.4 Musi a tshi amba nga u bata nzietshikume. (2) 5.5 Ndi ngoho ngauri vha hone vhathu vho tewaho nga u fha¾elwa nnµu na u wana mundende hone na ½amusi a vha athu u wana tshithu. (2) 5.6 B/A nga vha o sokou humbulela. (1) 5.7 I a bvelela vhutshiloni ngauri hu na hune ra wana vhaswa vha tshi khou galatsha vhathu vhane vha tea u wela kha ¼ihoro. (2) 5.8 Ndi wa uri vharema na vhone vho tewa nga u vhusa hu si u (2) kandeledzwa. 5.9 Zwi a tshimbilelana ngauri zwo no khou itea kha vharangaphanµa vha mahoro buguni yashu a si zwe vha vha vho zwi lavhelela. (2) 5.10 Ndo vha ndi tshi µo ya ha masipala u humbela u fha¾elwa nnµu na u lugiselwa zwa mundende / Ndo vha ndi tshi µo ¾oµa thuso kha vhalambedzi u tandulula thaidzo ine nda vha nayo. (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) (2) [18] NA MBUDZISO 6: FINDINKODO – TT Mudau 6.1 Ndi Khayelitsha, holoni ya lushaka. (1) 6.2 Vha khou ¾oµa mishumo na u engedzelwa miholo. (2) 6.3 ¸amusi vhathu vha khou gwalabela mishumo na miholo mi¾uku. (2) 6.4 Ndi wa luambo lwa Afrikaans ngauri musi a tshi khou ¾oµou amba mvelelo ri pfa vha¿we vha tshi mu thatha nga luambo lwa Afrikaans. (2) Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 6 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka 6.5 C/Thasululo. (1) 6.6 Ndi a u sa µivha uri ho kunda ¼ihoro ¼ifhio. (2) 6.7 Ndi musi vha sa ¾oµi mukhomishina a tshi vhala mvelelo nga u vha mu thithisa. (2) 6.8 Ee, zwi a bvelela, ri wana hu na vhathu vhanzhi vha songo fha¾elwaho dzinnµu na vhaaluwa vha sa holi mundende ngeno vho tewa nga u (2) hola. 6.9 Ndo vha ndi tshi µo bvisa mvelelo kha thelevishini, kha radio na kha gurannµa hu itela u swikisa mulaedza kha lushaka. (3) (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) [17] ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 35 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 7 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA C: NGANEAPFUFHI ZWA VHUTSHILO – NA Milubi na LL Mafenya MBUDZISO 7: 'NDI A PU¹EDZA HA ITEA ¶EMBE' – NA Milubi 7.1 Muµini wa Janet. (1) 7.2 O vha a tshi khou vhidzelwa zwa vhudzekani / zwa lufuno. (2) 7.3 Maduka o vha a tshi shuma ngadeni ngeno Nomathemba a tshi shuma (2) khishini. 7.4 Janet o vha a tshi khou emula Maduka a fhedza nga u mu vhidzela (2) nµuni. 7.5 Ndi ya u sumbedza kutshilele ku si kwavhuµi kwa vha¿we vhatholi ro sedza zwiito zwa Janet kha mushumi wawe Maduka. (2) 7.6 ·i khwa¾hisedza uri Maduka sa mushumi u ¾honifha mutholi wawe lune u tata na u ¼a nae fhethu huthihi. (2) 7.7 A/Nomathemba. (1) 7.8 Ndi musi Nomathemba a tshi vhidzela Janet mapholisa a ri u khou pfuka mulayo. (2) 7.9 Ee, zwi a tendisea, vha hone vhatholi vhane vha emula vhashumi vhavho nahone zwi khou itea kha vhutshilo ha µuvha ¼i¿we na ¼i¿we. (2) 7.10 Ee, yo tea ngauri zwe Janet a vha a tshi khou ita ho vha hu u pfuka mulayo wa uri murema ha funani na mukhuwa nga tshifhinga tshenetsho / Hai, ngauri o vha tshi khou dzhenisa Maduka khakhathini ngeno a si na mulandu. (2) [18] NA Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 8 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka MBUDZISO 8: “LWONE A LWO NGO VHA ITA ZWI¹UKU” – LL Mafenya 8.1 Ndi nge vha via Vho Tshavhungwa. (1) 8.2 Ndi ngauri ho vha hu na vhushaka ha vhudzekani vhukati ha Vho Tshavhungwa na Vho Khimbisa sa zwe vho maine vha amba. (2) 8.3 Ndi ngauri Vho Tshiovhe a vho ngo tsha fulelelwa nnµu yavho nga Vho Khimbisa sa zwe vha fulufhedziswa musi hu tshi viiwa Vho (2) Tshavhungwa. 8.4 Ma¾hakheni a bugu ndi musi Vho Tshiovhe vha tshi vho ambulula zwa u viiwa ha Vho Tshavhungwa Vho Khimbisa vha fhedza vho farwa. (2) 8.5 Vha kwamea ngauri vho¾he vha tenda kha u shumisa mi¾uvha kha mabindu avho uri a tshimbile. (2) 8.6 Vhamusanda vho ri u pfa mafhungo a u viiwa ha Vho Tshavhungwa vha mbo µi vhidza mapholisa, vhaiti vhazwo vha mbo farwa. (2) 8.7 C/Vho Khimbisa (1) 8.8 Ndi ya uri naho wa ita zwithu wo dzumbama zwi fhedza zwo wanala. (2) 8.9 Ndi nga vha eletshedza uri mabindu ha tshimbili nga mi¾uvha ya vhathu, kha vha ite khungedzelodza mabindu avho na u dzhenela ngudo dza zwa vhubindudzi. (3) (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) [17] ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA C: 35 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 9 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA D: VHURENDI MBUDZISO 9: 'MUNDENDE WA VHANA' – TN Pholi 9.1 ºwaha  (1) 9.2 Ndi vhathu vho thomaho mundende wa vhana. (1) 9.3 U khou amba mundende wa vhana./Tshelede ya mundende wa vhana ngauri murendi u vhona vhanzhi vhe khomboni nga mulandu wa mundende wa vhana. (2) 9.4 Mundende wa vhana kanzhi u shumiswa kha zwithu zwi songo teaho kana zwi si zwa ndeme ngeno wa vhaaluwa kanzhi u tshi shumiswa kha zwithu zwa ndeme.  (2) 9.5 I ombedzela uri vha khou vha na vhana vha sa fhedzi ¿waha vha tshi itela u wana tshelede ya mundende nnzhi. (2) 9.6 Vho lovha. (2) 9.7 Vese dzo¾he dzi sumbedza uri tshelede ya mundende wa vhana i a thusa ya μi dovha ya tshinya. (2) 9.8 Ndi wa uri vhagudiswa vhane vha hola mundende wa vhana vha dzhiela pfunzo fhasi. (2) 9.9 Murendi o dinalea/sinyuwa ngauri u khou renda nga zwithu zwi si zwavhuμi zwi no vhangwa nga tshelede ya mundende wa vhana. (2) 9.10 Ee, ngauri u a thusa vhukuma kha u alusa vhana nahone hu na mi¾a ine ya tshila ngawo.  Hai, ngauri vha¿we vhana tshelede ya mundende i khou tambiswa nga vhabebi kha zwithu zwi si zwa ndeme.  (Na zwi¿we zwi pfalaho.) (2) [18] NA Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 10 DBE/Lara 2018 NSC – Tsumbanµila ya u maka MBUDZISO 10: 'NO MMBONA' – TN Pholi 10.1 Rothodzwani/Rotholelwani. (1) 10.2 Robben Island (1) 10.3 Nga ha Vho Mandela.  (1) 10.4 Tevhelani zwe nda ni gudisa zwone. (2) 10.5 Ni songo tevhedza zwe nda khakha. (2) 10.6 U khou khwa¾hisedza/ombedzela zwine a khou amba. (2) 10.7 Vese 16 i khou amba shango ¼a Afrika Tshipembe na dzhango ¼a Afrika ngeno vese 17 i tshi khou amba nga vhathu vha Afrika Tshipembe na vha dzhango ¼a Afrika. (2) 10.8 Mutevhetsindo ndi wa u ¾avhanya ngauri murendi u khou renda nga zwivhuya zwo μiswaho nga Vho Mandela.  (2) 10.9 Ndo guda uri Vho Mandela hu na zwivhuya zwe vha itela shango ¼a Afrika Tshipembe na dzhango ¼a Afrika. (2) 10.10 Ndi ya uri kha vha itele vhadzulapo vhane vha khou vha ranga phanµa zwivhuya vha dovhe vha vha thetshelese musi vhe na zwililo.  (Na zwi¿we zwi pfalaho.) (2) [17] ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA D: 35 MARAGAGU¹E: 70 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa

Study this subject

More from Grade 12 Tshivenda FAL

View all