Agricultural Sciences Grade 11 P1 2020 Memo (Afr)

NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 NOVEMBER 2020 LANDBOUWETENSKAPPE V1 NASIENRIGLYN (EKSEMPLAAR) PUNTE: 150 Hierdie nasienriglyn bestaan uit 9 bladsye.

2 LANDBOUWETENSKAPPE V1 (EC/NOVEMBER 2020) AFDELING A VRAAG 1: 1.1 1.1.1 C  1.1.2 D  1.1.3 C  1.1.4 A  1.1.5 C  1.1.6 D  1.1.7 A  1.1.8 B  1.1.9 D  1.1.10 B  (10 x 2) (20) 1.2 1.2.1 Slegs B  1.2.2 Slegs A  1.2.3 Geeneen  1.2.4 Slegs B  1.2.5 Beide A en B  (5 x 2) (10) 1.3 1.3.1 Halogeen  1.3.2 Lewis-strukuur  1.3.3 Leem  1.3.4 Stikstof  1.3.5 Kolloïed  (5 x 2) (10) 1.4 1.4.1 Katioon  1.4.2 Higroskopies  1.4.3 Suur  1.4.4 Mycorrhiza  1.4.5 Illuviasie  (5 x 1) (5) TOTAAL AFDELING A: 45 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) LANDBOUWETENSKAPPE V1 3 AFDELING B VRAAG 2: BASIESE LANDBOUCHEMIE 2.1 Verbindings 2.1.1 Klassifikasie van verbindings A – Organies  B – Anorganies  (2) 2.1.2 Rede A – Teenwoordigheid van koolstofatoom  B – Afwesigheid van koolstofatoom  (2) 2.1.3 Naam van verbinding met dieselfde molekulêre formule, maar verskillende struktuur Isomere  (1) 2.1.4 Chemiese formule van ʼn verbinding voorgestel deur struktuur A  C4H10  OF  CH3 (CH2)2 CH3  (2) 2.1.5 Identifikasie van die letter (a) C  (b) B  (2) 2.2 Materie/elemente/verbindings/mengsels 2.2.1 Identifikasie van stowwe A – Verbinding  B – Homogene mengsel  C – Heterogene mengsel  (3) 2.2.2 Verskil tussen element en verbinding Element is ʼn stof wat nie chemies verder afgebreek kan word nie  Verbinding is ʼn stof gevorm wanneer twee of meer elemente chemies bind  (2) 2.2.3 Onderskei tussen homogene en heterogene mengsels Homogene – mengsel waarin die opgeloste stowwe nie fisies geskei kan word nie  Heterogene – mengsel waar die komponente fisies van mekaar geskei kan word  (2) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

4 LANDBOUWETENSKAPPE V1 (EC/NOVEMBER 2020) 2.3 Vetsure 2.3.1 Identifikasie van die vetsuur A – Onversadigde vetsuur  B – Versadigde vetsuur  (2) 2.3.2 Aanduiding van die letter wat die vetsuur voorstel (a) Oorsprong van plante – A (b) Vastestof by kamertemperatuur – B  (c) Het ‘n hoë smeltpunt – B  (d) Vloeistof by kamertemperatuur – A  (4) 2.3.3 TWEE redes waarom vette belangrik is in lewende organismes  Voorsien ʼn bron van gestoorde energie   Bron van insulasie en temperatuurbeheer   Belangrike deel van membraanstruktuur   Speel ʼn rol met die vloei van energie in en uit ʼn sel   Help met impulsgeleiding  (Enige 2) (2) 2.4 pH-waardes 2.4.1 Dui die pH van die stowwe aan Bakpoeier – Basies/Alkalies  Lemoensap – Suur  Melk – Neutraal  Batterysuur – Sterk suur  (4) 2.4.2 Dui die stof met ʼn hoë konsenstrasie van (a) Hidroksiedione – Bakpoeier  (b) Waterstofione – Batterysuur  (2) 2.5 Monosakkariede 2.5.1 Name van die strukture A – Fruktose  B – Glukose  (2) 2.5.2 Aanduiding van die verbinding gevorm uit fruktose en glukose Sukrose  (1) 2.5.3 TWEE elemente wat die basiese samestelling van koolhidrate is  Koolstof   Waterstof   Suurstof  (Enige 2) (2) [35] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) LANDBOUWETENSKAPPE V1 5 VRAAG 3: GRONDKUNDE 3.1 Grondtekstuur 3.1.1 Aanduiding van die monster (a) Monster B  (b) Monster A  (c) Monster B  (d) Monster A  (4) 3.1.2 Kommentaar oor die porieruimte van grondmonster B deur na die massadigtheid te verwys Grondmonster B het ʼn hoë massadigtheid/3,2 g/cm3 en daarom minder porieruimtes  (2) 3.2 Grondstruktuur 3.2.1 Identifikasie van die strukture A – Plaat  B – Prisma/kolom/prismaties  C – Korrelrig/sferies  (3) 3.2.2 Aanduiding van die letter wat die struktuur voorstel (a) A  (b) C  (2) 3.2.3 TWEE wanpraktyke wat tot die afbreking van die struktuur lei  Vloedbesproeiing   Bewerking van grond wanneer dit te nat of droog is   Ploeg en ander bewerkingsmetodes   Oorbeweiding / brand / verwydering van plantmateriaal   Beweging van diere en toerusting oor nat grond   Besproeiing wat tot opbouing van sout lei  (Enige 2) (2) 3.3 Grondvog 3.3.1 Noem van term A – Versadigingspunt  B – Veldwaterkapasiteit  (2) 3.3.2 Rede A – Grond is totaal gevul met water  B – Hoeveelheid water wat grond na dreinering hou  (2) 3.3.3 Plantrespons in grond gegroei van Houer C en D (a) B – Plante sal optimaal groei  (b) C – Plante sal verwelk en doodgaan  (2) 3.3.4 Onderskei tussen tydelike en permanente verwelkingspunt Tydelike verwelking – Die punt waar plante verwelk voorkom gedurende die warmste dele van die dag en weer herstel  Permanente verwelking – Plante herstel nie van verwelking nie  (2) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

6 LANDBOUWETENSKAPPE V1 (EC/NOVEMBER 2020) 3.4 Grondkleur 3.4.1 Onderskei tussen homogene en nie-homogene grondkleur Homogene – Enkele dominante kleur in grond  Nie-homogene – Mengsel van grondkleure  (2) 3.4.2 TWEE faktore wat grondkleur bepaal  Teenwoordigheid van water   Gley-toestande   Organiese materiaal   Teenwoordigheid van oksiede   Teenwoordigheid van karbonate  (Enige 2) (2) 3.5 Grondgas 3.5.1 Aanduiding van die gastekort in eksperiment 1 Suurstof  (1) 3.5.2 Rol wat gas kon speel indien daar nie ʼn tekort was nie Sou saadontkieming beïnvloed  (1) 3.5.3 Gas volop in grond as gevolg van aktiwiteit soos in eksperiment 2 Koolstofdioksied  (1) 3.5.4 Rede vir die hoë hoeveelheid koolstofdioksied Vrygestel deur respirasie  van plantwortels en grond mikro- organismes  (2) 3.6 Grondtemperatuur 3.6.1 Aanduiding van die letter (a) A  (b) C  (c) A  (3) 3.6.2 TWEE metodes om grondtemperatuur te manipuleer  Besproeiing   Deklaagbewerking   Deursigtige plastiekbedekking   Skaduwee  (Enige 2) (2) [35] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) LANDBOUWETENSKAPPE V1 7 VRAAG 4: GRONDKUNDE 4.1 Grondhorisonne 4.1.1 Skets die grondprofiel A B  C R (2) 4.1.2 Aanduiding van die horison (a) E  (b) G  (2) 4.1.3 TWEE diagnostiese horisonne van horison A  Humies   Verties   Melanies   Orties  (Enige 2) (2) 4.2 Grondklassifikasie 4.2.1 DRIE redes vir die klassifikasie van grond  Optimale benutting van die land se natuurlike hulpbronne   Wetenskaplike beplanning van die plaas   Bepaal die gewasproduksiepotensiaal van die grond   Verbeterde grondkundekommunikasie   Ontwikkeling van nuwe streke   Waardasie van grond  (Enige 3) (3) 4.2.2 Stelsel gebruik in Suid-Afrika om grond te klassifiseer Binomiese stelsel  (1) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

8 LANDBOUWETENSKAPPE V1 (EC/NOVEMBER 2020) 4.3 Grond pH 4.3.1 Lyngrafiek Effek van grond pH op die beskikbaarheid van Molibdeen Beskikbaarheid van Molibdeen (g) 16 14 12 10 8 6 4 2 0 2 4 6 8 10 12 Grond pH Kriteria/rubriek/nasienriglyne  Korrekte opskrif   X-as: Korrek gekalibreer en benoem (Grond pH)   Y-as: Korrek gekalibreer en benoem (Beskikbaarheid van Molibdeen)   Lyngrafiek   Akkuraatheid   Korrekte eenheid (g)  (6) 4.3.2 Afleiding van die invloed van suurheid en alkaliniteit op die beskikbaarheid van molibdeen In suur grond / lae pH is molibdeen nie beskikbaar nie  In alkaliese grond / hoë pH is meer molibdeen beskikbaar  (2) 4.3.3 Maatreëls om probleme op te los: (a) Laer beskikbaarheid van molibdeen in grond met ʼn pH tussen 2 en 4 Toediening van basiese bemesting soos kalk/CaCO3  (1) (b) Giftige hoeveelhede molibdeen in grond met pH van 14 Aanwending van gips/CaSO4  (1) 4.4 Grondkolloïede 4.4.1 Afleiding van die proses A – Katioon-adsorpsie  B – Katioon-uitruiling  (2) 4.4.2 Rede vir katioonuitruiling Kalium-katioon van die grondoplossing verruil met die waterstof geadsorbeer in die kolloïed  (1) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) LANDBOUWETENSKAPPE V1 9 4.4.3 Aanduiding dat die waterstof-katioon ʼn effek op plante het Waterstof in die grondoplossing  (1) 4.4.4 TWEE tipes kolloïede Organiese kolloïed  Anorganiese kolloïed  (2) 4.4.5 Onderskei tussen natrium en sout grond met betrekking tot die dominante soute Natrium-grond – Natriumkarbonaat  Soutgrond – Chloriede en sulfate van natrium, kalsium en magnesium  (2) 4.5 Grondorganismes 4.5.1 Klassifikasie van die wurms in groepe van grondorganismes Makro-organismes  (1) 4.5.2 TWEE toestande vir die oorlewing van wurms  Organiese voedingstowwe   Minerale voedingstowwe(stikstof/fosfor/natrium)   Grondvog naby aan veldwaterkapasiteit   Grondlug vir respirasie  Optimum temperatuur (temperature tussen 25 °C en 30 °C   Optimum grond-pH  (Enige 2) (2) 4.5.3 Verduideliking van hoe wurms die boere sal help  Breek plante en diere-oorblyfsels af om voedingstowwe vry te stel   Verbeter grondstruktuur vir verhoogde waterhoukapasiteit   Wurmmis is ryk aan organiese materiaal  wat grondvrugbaarheid verbeter   Handhaaf CO2-konsentrasie wat tydens fotosintese gebruik word  (Enige 1) (2) 4.6 Voedingstofsiklus Voedingstofsiklus wat voedingstofinhoud in plante verhoog (a) Proteïen-inhoud – Stikstofsiklus  (1) (b) Koolhidraatsiklus – Koolstofsiklus  (1) [35] TOTAAL AFDELING B: 105 GROOTTOTAAL: 150 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief