Skip to content

Tshivenda FAL Grade 12 Paper 2 November 2022 Memo

MemorandumTshivenda FALGrade 12202211 pages

Grade 12 Tshivenda FAL Paper 2 memorandum from the November 2022, 11 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE GIREIDI YA 12 TSHIVEN¶A LUAMBO LWA U ENGEDZA LWA U THOMA (FAL) BAMMBIRI ·A VHUVHILI (P2) LARA 2022 TSUMBAN¶ILA YA U MAKA MARAGA: 70 Tsumbanµila iyi i na masia¾ari a 11. Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 2 DBE/Lara 2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA A: NGANEA MBUDZISO 1: U TSHILA NDI U VHONA – RN Ma¶adzhe 1.1.1 Mashudu.√ (1) 1.1.2 U khou humbulesa nga ha Maria ane kutshilele kwawe kwo no shanduka khae. √ (1) 1.1.3 Maria o dalela Mpho ofisini yawe tshipikwa hu u sumbedza u mu funa, luambo lwa Maria lu a khwa¾hisedza izwi.√√ (2) 1.1.4 Ndi mathomo√ ngauri ndi he ndivho khulwane ya bugu ya thoma u bveledzwa kana u sumbedzwa hone√. (2) 1.1.5 Vha fana ngauri vho¾he vha khakhelwa vha ¾oµa u lifhedza. √√ (2) 1.1.6 D/vhafunani.√ (1) 1.1.7 Ndi Mpho√ ngauri mafhungo o¾he buguni a kwamesa ene√. (2) 1.1.8 Ndi ya uri a sale na Maria musi Mashudu o vhulahwa.√√ (2) 1.1.9 Ee, ¼i a tendisea ngauri kha vhutshilo ha µuvha na µuvha vha hone vhathu vha no fhuriwa kana u rengiwa vha µidzhenisa kha mabulayo o tou ralo.√√ (2) 1.1.10 Hai, Mpho u ya mushumoni o kambiwa, u sa ¾hogomela vhalwadze zwavhuµi, u ita zwa lufuno e mushumoni.√√ KANA Ee, vhuμifari ha Mpho naho ho khakhea, n½e ndi guda uri ndi tea u lulamisa nga u ita zwivhuya ngauri Mpho ndi ene o khakhaho fhedzi a si madokotela o¾he.√√ (2) NA Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 3 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka 1.2.1 Muµini wa Mpho.√ (1) 1.2.2 Ndi veni ya mapholisa.√ (1) 1.2.3 U shuluwa ha mabiko nga murahu ha u vhona Dzwaini na Dugudzha vhe ngomu ha veni.√√ (2) 1.2.4 O olwa sa muanewa ane ha na tsha khanani√ ngauri o vhudza Mashudu uri Mpho u khou funana na Maria ane a vha mufunwa wawe√. (2) 1.2.5 Musi Mpho a tshi farwa nge a vhamba maano a u vhulahisa Mashudu, u thathiwa hawe kha vhudokotela nga mulandu wa vhudakwa.√√ (2) 1.2.6 Yo vhangwa nga u funana ha Mpho na Maria we a vha e musidzana wa Mashudu.√√ (2) 1.2.7 Fhethuvhupo ndi Ven»a√ ḽa musalauno√. (2) 1.2.8 Ndi u ¾oµa u ¾u¾uwedza vhavhali uri naho wo funzea u »i tea u vha na vhuµifari havhu»i na u ¾honifha mushumo/Naho wo funzea u a vha na vhu¾udze¾udze.√√ (2) 1.2.9 Mpho o pwashelwa goloi na u rwiwa nga Mashudu.√√(Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho) (2) 1.2.10 Ndo vha ndi tshi µo ¾oµa thuso kha vhahulwane hu u itela u wana tsivhudzo/Ndo vha ndi tshi µo lugisa mafhungo na Phophi uri lufuno lu ye phan»a./Ndo vha ndi tshi µo mu litsha ngauri ha fulufhedzei.√√ (Phindulo nthihi fhedzi.) Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho. (2) [35] Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 4 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka MBUDZISO 2: HO DINA ONE – S Mbedzi 2.1.1 Goloi.√ (1) 2.1.2 Ndi u pfa mafhungo a sa takadzi nga ha u wa ha goloi.√√ (2) 2.1.3 O vha a sa thetshelesi na u dzhia ngeletshedzo dzavho kanzhi ho vha hu ene a no vhudza mme awe uri hu itwa mini ngeno ho vha ho tea hu mme awe vha no vhudza ene.√√ (2) 2.1.4 Ndi u navha ha mafhungo/Kubveledzele kwa mafhungo.√ (1) 2.1.5 Vha fana zwi tshi µa kha uri ndi khonani dzi fhaho ngeletshedzo dzavhuµi.√√ (2) 2.1.6 D/dzikhonani.√ (1) 2.1.7 Ndi Ngeletshedzo √ngauri mafhungo o¾he a kwama ene√. (2) 2.1.8 Ndi khu»ano ya nn»a ngauri ri khou pfa Ngeletshedzo a tshi khou sema Veronica na u fhulufhedzisa u mu vhulaha nge a mu fhura tshelede.√√ (2) 2.1.9 U khou sumbedza uri hu na vhasidzana vha sa fhulufhedzei vhane vha fhura vhanna.√√ (2) 2.1.10 Ee, ho shela mulenzhe ngauri o phusukanya lupfumo na u dzula vha tshi khou humbula nga ha Ngeletshedzo zwo vha vhangela thaidzo.√√ (2) NA 2.2.1 Ndi Hummer H2.√ (1) 2.2.2 Ngeletshedzo.√ (1) 2.2.3 O takala√ ngauri maano awe a u wedza Ngeletshedzo khakhathini a khou itea√. (2) 2.2.4 O olwa sa muanewa mupikisi√ ngauri u pikisana na dendele tshifhinga tsho¾he√. (2) 2.2.5 Nga ¿wambo wa u »idzhenisa kha maµiki¾a, Ngeletshedzo o balanganya tshelede na mabindu a wa.√√ (2) 2.2.6 Ngeletshedzo o rumiwa u lugisa goloi i na tshitumbu a vho fhedza o farwa.√√ (2) Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 5 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka 2.2.7 Nga tshifhinga tsha musalauno vharema vho no vha na mabindu, goloi ya Hummer na mabufho.√√ (2) 2.2.8 Ndi u ¾oµou sumbedza uri vha hone vhafumakadzi vha konaho u homboka vhathu zwithu zwavho.√√ (2) 2.2.9 A vhu na mbuelo√ ngauri u fhedzisela wo dzhena khomboni√. (2) 2.2.10 Ndo vha ndi tshi µo mu farisa uri ndi wane tshelede yanga murahu.√√ (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) (2) ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA A: 35 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 6 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA B: ¶IRAMA MBUDZISO 3: FINDINKODO – TT Mudau 3.1.1 A khou bvelela ofisini dza ¼ihoro ¼a Lushaka.√ (1) 3.1.2 Ndi musi mu¾anganoni hu tshi pfi vha tea u kwengweledzwa uri vha vhuye ¼ihoroni. √ (1) 3.1.3 Ndi musi vharema vho no vha phalamenndeni nga vhunzhi.√√ (2) 3.1.4 Sa muanewa wa u hangwela ane a si ¾oµe khakhathi.√√ (2) 3.1.5 B/murangaphanµa.√ (1) 3.1.6 Maṱhakhe a bugu iyi ndi musi muvhuso wo no vha zwan»ani zwa vharema vhatshena vha si tsha pfana nga tshavho.√√ (2) 3.1.7 Ndi ngauri vharema ndi vhanzhi u fhira vhatshena.√√ (2) 3.1.8 A khou bvelela nga tshifhinga tsha zwino musi vharema vho no vha phalamenndeni nahone vha na vhupfiwa.√√ (2) 3.1.9 A vhu ¾anganedzei sa rapo¼itiki a vho ngo tea u sokou ¿ala, vha tea u vha tsumbo ya muthu a no konµelela.√√ (2) 3.1.10 - Ndo vha ndi tshi µo vha eletshedza u sa bva u itela u fha¾a shango nga mihumbulo naho vhe kha ¼ihoro ¼ihanedzi.√ - Tshenzhemo yavho i a ¾oµea sa musi vho vha vha khou vhusa u bva kale.√ - U kona u pfesesa u shuma na vharema.√ (3) NA 3.2.1 De Wit.√ (1) 3.2.2 Ndi ngauri u khou zwi vhona uri u µo fhenywa kha khetho.√√ (2) 3.2.3 Ho µiswa ngauri vho¾he vho bva kha mahoro e vha vha vhe khao.√√ (2) 3.2.4 Ndi ngauri u khou ita vhukonani na vharema nga u ya lokhesheni (2) dzavho.√√ 3.2.5 A hu nga bveledzi tshithu ngauri vharema a vha nga mu vouteli.√√ (2) Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 7 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka 3.2.6 Ndi musi vharema vha tshi vho vhusa.√√ (2) 3.2.7 Zwo vha takadza ngauri vho kandeledzwa nga vhatshena lwa tshifhinga tshilapfu.√√ (2) 3.2.8 Ndi musi vhatshena vha si tsha vhusa hu tshi vho vhusa vharema. Maanµa na vhupfiwa ha vhatshena zwo fhela. (Na zwi¿we zwi pfalaho.) √√ (2) 3.2.9 Zwo tea ngauri vhathu vho vha vho no µowela kutshilele kwavhuµi vhe na maanµa. Matshilo avho o no vha a ma¾hakheni.√√/A zwo ngo tea ngauri kha vhurangaphanµa vhathu vha tea u ½ekana tshikhala nahone hu vhe na kuitele kwa zwithu nga nµila ntswa√√. (Na zwi¿we zwi pfalaho.). (2) ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 35 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 8 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA C: NGANEAPFUFHI ZWA VHUTSHILO – NA Milubi na LL Mafenya MBUDZISO 4 4.1 'VULANI MUFUNWA WANGA' – NA Milubi 4.1.1 Vho Dinani.√ (1) 4.1.2 Ndi lufuno vhukati hawe na ¸eani.√√ (2) 4.1.3 A ¾ana tshipi»a tsha u gonya ha mafhungo.√√ (2) 4.1.4 Mulu¾anyi ndi ¸eani√, u khou funana na ane a vha mufumakadzi wa Vho Dinani√. (2) 4.1.5 Ndi munna ane a funa mufumakadzi wawe, vha ya u mudalela musi e tshikoloni Yunivesithi.√√ (2) 4.1.6 Yo bveledzwa zwavhu»i ngauri mu¿wali o ri sia muyani. A rongo pfa ¸eani a tshi vula vothi.√√ (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) (2) 4.1.7 Ndi a u fhelelwa nga vhuhadzi. √√ (2) 4.1.8 A zwi ¾anganedzei, zwi a vhanga dzinndwa na mabulayo, mu¿we u a thathiwa vhuhadzi.√√ (2) 4.1.9 Ndo guda uri musi mufumakadzi o vhuelela tshikoloni kha ite zwa tshikolo a litshe u funana na vha¿we vhanna ngeno o maliwa.√√√ (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) (3) NA 4.2 'DOKOTELA WA MUKHUWA NANDI' – LL Mafenya 4.2.1 Ndi sibadela.√ (1) 4.2.2 Yo vhangwa nga musi Louw a tshi hana mufumakadzi wawe a tshi alafhiwa nga dokotela wa murema Konani.√√ (2) 4.2.3 Ndi Louw√ ngauri u kha µi vha o ima kha tshi¾alula tsha uri murema ha kwami mutshena√. (2) Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 9 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka 4.2.4 O vha a songo fushea ngauri dokotela Konani sa murema o vha e ene ane a khou shuma nga tshifhinga itsho.√√ (2) 4.2.5 C/Louw.√ (1) 4.2.6 Zwi ri µisela muhumbulo wa uri Louw u kha µi vha kha muhumbulo wa u tsikeledza vharema na u vha nyadza.√√ (2) 4.2.7 Ndi ya uri vhatshena kha vha tende u lafhiwa nga vharema tshi¾alula tshi na masiandaitwa a si a vhu»i.√√ (2) 4.2.8 A thi tendelani nazwo, o vha o fanela o lwa na nyimele ye a vha a tshi khou ¾angana nayo.√√ (Na dzi¿we phindulo dzi pfalaho.) (2) 4.2.9 A zwo ngo vha na mbuelo dzavhuµi ngauri zwo ita uri sisi¾a Mawela a sinyuwe, mulwadze o fhedza o lovha, dokotela Konani o fhedza o litsha mushumo.√√√ (3) ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA C: 35 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 10 DBE/Lara2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka KHETHEKANYO YA D: VHURENDI SHOTHODZO – TN Pholi NA TK Mkansi MBUDZISO 5 5.1 LUVHONDO LU ¶O WA – TK Mkansi 5.1.1 Lwo imela thaidzo√, u vhaisala√ kana ma¾hupho√. (Zwivhili fhedzi.) (2) 5.1.2 ·ifanyisi√, zwi amba u tshuwa√. (2) 5.1.3 Mitshelo.√√ (2) 5.1.4 abcb.√√ (2) 5.1.5 Murendi u khou khwa¾hisedza uri ri songo neta naho hune ra khou ya hu tshi nga ndi kule, ri µo fhedza ro swika.√√ (2) 5.1.6 A/awedza muvhali.√ (1) 5.1.7 Murendi ho ngo takala√ ngauri u khou amba nga thaidzo dzine vhathu vha ¾angana nadzo vhutshiloni na ene dzi a mu kwama√. (2) 5.1.8 I na zwivhuya ngauri u khou ¾u¾uwedza vhathu uri vha songo netiswa nga thaidzo dzine vha vha nadzo vhunga dzi tshi µo fhela.√√ (2) 5.1.9 Zwi a itea, vhutshiloni vhathu vha a ¾angana na thaidzo dza fhedza dzo tandululea.√√ (2) NA Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P2 11 DBE/ Lara 2022 NSC – Tsumbanµila ya u maka 5.2 NDO ¹UVHA MULOVHA – TK Mkansi 5.2.1 Ndi tsengisa mi¾odzi.√ (1) 5.2.2 U tshipiwa ha vhakegulu na vhana vha¾uku.√ (1) 5.2.3 ·i amba tshifhinga tsha kale sa musi vhuµifari ho shanduka.√√ (2) 5.2.4 Zwi bvisela khagala u losha kana u ¾honifha.√√ (2) 5.2.5 Uri µisela vhuµifari vhu si havhuµi ha u funesa vhatukana.√√ (2) 5.2.6 Mukhaha hu vhutevhutevhu.√√ (2) 5.2.7 Ndi wa u ongolowa√, murendi u khou vhaisala nga zwine zwa khou bvelela musalauno sa u tambudzwa ha vhana, vhakegulu na mabulayo√. (Zwivhili fhedzi.) (2) 5.2.8 O ¼i shumisa a tshi khou ¾oµou bvisela khagala uri vhathu a vha tsha pfelana vhu¾ungu/a vha tsha funana/a vha tsha thusana.√√ (2) 5.2.9 Muhumbulo ndi wa u sumbedza uri musalauno a hu tshe na u ¾honifhana, vhakegulu na vhana vha a tshipiwa, vhathu a vha tsha funa u kovhelana zwithu.√√ (2) 5.2.10 Ha musalau¼a vhu khwi½e. Musalau¼a vhathu vho vha vha tshi ¾honifhana na u thusana, musalauno vha a tambudzana na u nyalana, a vha na lufuno, a hu na u fhulufhelana.√√ (2) ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA D: 35 MARAGAGU¹E: 70 Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa

Study this subject

More from Grade 12 Tshivenda FAL

View all