Downloaded from hlayiso.com
SENIORSERTIFIKAAT-EKSAMEN
AFRIKAANS HUISTAAL V1
2015
PUNTE: 70
TYD: 2 uur
Hierdie vraestel bestaan uit 12 bladsye.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Skip to contentAll 2015 papers 





View all





Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2015 Question Paper
Grade 12 Afrikaans HL Paper 1 question paper from the NSC June Exam 2015, 12 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Afrikaans Hl · Grade 12 · NSC June Exam · 2015 · Afrikaans. Question paper, 12 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Afrikaans HL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Afrikaans
- Document type
- Question paper
- Year
- 2015
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 12
- File size
- 714.1 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 12
This exam
NSC June Exam 2015
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 2 DBE/2015
SSE
INSTRUKSIES EN INLIGTING
1. Hierdie vraestel bestaan uit DRIE afdelings:
AFDELING A: Leesbegrip (30)
AFDELING B: Opsomming (10)
AFDELING C: Taalstrukture en -konvensies (30)
2. Beantwoord AL die vrae.
3. Begin ELKE afdeling op ’n NUWE bladsy.
4. Trek ’n streep ná elke afdeling.
5. Nommer elke antwoord korrek volgens die nommeringstelsel wat in hierdie
vraestel gebruik is.
6. Laat ’n reël oop na elke antwoord.
7. Skenk veral baie aandag aan spelling en sinskonstruksie.
8. Skryf netjies en leesbaar.
9. Voorgestelde tydsindeling:
AFDELING A: 50 minute
AFDELING B: 30 minute
AFDELING C: 40 minute
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 3 DBE/2015
SSE
AFDELING A: LEESBEGRIP
VRAAG 1
Lees en kyk na die tekste hieronder en beantwoord die vrae wat daarna volg.
TEKS 1: ARTIKEL
DIÉ SAKE RAAK JOU SAK
Hou dop: jy gaan anders sake doen
1 Baie gebeure wat verlede jaar die hoofopskrifte in alle nasionale koerante
gehaal het, gaan vanjaar steeds in die nuus wees. Die Sakebeeld-redaksie
voorspel wat in 2015 die grootste invloed op die media – en jou sak – behoort
te hê.
2 Eerstens is beurtkrag die huidige vlieg in die apteker se salf. Beurtkrag het in
die aanloop tot Kersfees talle nywerhede, winkelsentrums, restaurante en
ander ondernemings groot finansiële skade berokken. Medupi sou die
antwoord wees.
3 Teen die middel van 2015 word Medupi se eerste eenheid ten volle met die
kragnetwerk geïntegreer. Of dié 794 MW se opwekkingsvermoë die probleme
by ander kragstasies sal verlig, bly ’n ope vraag.
4 Alwyn Smit, direkteur van Beleggings van Sanlam Private Welvaart, sê toe die
beurtkragkrisis in 2008 die land lamgelê het, was die oorsaak die verskaffing
en gehalte van steenkool. “Dié keer hou dit verband met swak tegniese
onderhoud en infrastruktuur – inderdaad ’n perd van ’n ander kleur! Daar is nie
nou weer korttermynoplossings nie.”
5 Volgens Johan Willemse, landbou-ekonoom van die Universiteit van die
Vrystaat, kan ons verwag dat probleme met kragverskaffing in die huidige jaar
gaan vererger: “Trouens, swakker infrastruktuur is vanjaar ’n gegewe.
Ondernemings belê gevolglik enorme bedrae in kragopwekkers wat die koste
van sake doen noodgedwonge verhoog.”
6 ’n Tweede saak wat vanjaar aandag sal kry, is die ekonomie. In sy vuurdoop
as minister van finansies het Nhlanhla Nene in die begrotingsraamwerk in
Oktober aangekondig dat Suid-Afrika se ekonomiese groei baie traag is: “Ons
is by ’n keerpunt, want dit plaas die staat se inkomste uit belasting onder druk.”
Hy het, voorts, maatreëls aangekondig om die regering se uitgawes te
verminder en gesinspeel op hoër persoonlike belasting.
7 Die Internasionale Monetêre Fonds het intussen aangedui dat die uitwerking
van hoër belasting dieselfde is as hoër rentekoerse – nóg ’n dreigende
moontlikheid – en dit kan ekonomiese groei onderdruk. Dit lyk na ’n bose
kringloop vir die staat, en verhoogde belasting blyk, ongelukkig, onafwendbaar
te wees.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 4 DBE/2015
SSE
8 Volgens Willemse behoort daar, ná die uitmergelende viermaandelange
staking in die mynsektor gedurende die afgelope jaar, hopelik, ’n groter
realisme by onderhandelingstafels in die mynboubedryf te wees. Hy waarsku
egter dat huidige onderstrominge onder etlike vakbondfaksies tot verdere
krisisse kan lei. Hy is versigtig optimisties dat nuwe stakings nie weer sulke
ekstreme afmetings sal aanneem nie.
9 Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) val vanaf Desember onder die toesig en
beheer van die waarnemende hoof, Nico Bezuidenhout, tans uitvoerende
hoof van die doeltreffende staatsbeheerde laekostelugdiens, Mango, omdat
die vorige SAL-hoof sy pos ontruim het. Bezuidenhout het in Desember ’n
indrukwekkende aksieplan van 90 dae aangekondig waarin die lugdiens weer
op koers geplaas moet word. Ons sal aan die begin van Maart weet of dit
moontlik is om binne drie maande ’n duik te maak in die probleme van dié
(tegnies bankrot) lugdiens.
10 Cees Bruggemans, ekonoom van Bruggemans & Associates, sê Amerika is
nou, na die resessie, redelik goed op dreef en daarom verwag hy ’n
rentekoersverhoging daar. Hierdie sterker Amerikaanse ekonomiese groei én
die gepaardgaande rentekoersverhoging sal ontluikende markte en hulle
geldeenhede (met inbegrip van Suid-Afrika) beslis duur te staan kom. ’n
Verdere verswakking van die rand teenoor die dollar behoort darem, volgens
hom, nie te wanordelik plaas te vind nie.
11 In 2014 het die olieprys skerp gedaal, wat ’n verlaging in brandstofpryse (wat
Jan Alleman laat glimlag) tot gevolg gehad het. ’n Laer olieprys beteken laer
inflasie en ’n skraler kans vir rentekoersverhogings.
12 Een vraagstuk wat dalk nie positiewe resultate sal kan oplewer nie, is die
Suid-Afrikaanse Poskantoor se swak diens. Pos het in 2014 dakhoogte in
stede opgestapel nadat tydelike werkers die stelsel lamgelê het ter wille van
’n 8%-verhoging en vaste aanstellings. Boonop het die Poskantoor die
regering om meer as R2,3 miljoen se hulp gevra. Kan daar nog enigiets
gedoen word om dié instelling se diens te verbeter? “Solank as wat daar nie
kundige bestuurders aangestel word nie, sal dienslewering nie verbeter nie,”
aldus Willemse. Verwag dus dat 2015 verbruikers sal noop om toenemend na
digitale vorme van kommunikasie te gryp.
13 Ander sake wat die voorblaaie van koerante gehaal het, maar beslis nie
opgelos is nie, sluit in:
• Die paleisrewolusie by PPC Sement; die jaarvergadering op 26 Januarie
behoort baie interessante gevolge te hê.
• Woolworths wat deur betogende pro-Palestynse drukgroepe geboikot is;
die saak gaan na verwagting vanjaar met ’n interdik teen die drukgroep
opgevolg word.
• Die ineenstorting van African Bank in Augustus wat, waarskynlik, sal lei
tot ondersoeke na oorsake van die dilemma, en sondebokke sal
uitgewys moet word.
14 Enigiemand wat gedink het die afgelope jaar se nuus is verby, sal in die nuwe
jaar aan eie lyf voel dat die verlede hom telkens herhaal.
[Aangepas uit Sakebeeld, 6 Januarie 2015]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 5 DBE/2015
SSE
1.1 Herlees die titel, subopskrif en paragraaf 1.
1.1.1 Waarna verwys die opskrif met DIÉ SAKE? (1)
1.1.2 Waarom word anders (subopskrif) en Sakebeeld (paragraaf 1)
onderskeidelik gekursiveer? (2)
1.2 Vind jy dit gepas dat die joernalis paragraaf 3 met die onderstreepte woorde
afsluit? Motiveer jou antwoord. (1)
1.3 Bewys met feite uit paragraaf 4 dat die onderstreepte idioom korrek
gebruik is. (3)
1.4 Herlees paragraaf 6. Hoeveel begrotingsraamwerke het Nhlanhla Nene as
minister van finansies reeds, volgens dié paragraaf, aangebied? Haal ’n
woord aan om jou antwoord te staaf. (2)
1.5 Herlees die onderstreepte sin in paragraaf 7.
Voer bewyse aan wat daarop dui dat die joernalis hier tot die korrekte
gevolgtrekking kom. (3)
1.6 Wat is Johan Willemse (paragraaf 8) se standpunt oor stakings in die
mynbedryf in 2015? (1)
1.7 Is daar hoop vir die SAL? Motiveer jou antwoord. (1)
1.8 Stem jy saam dat positiewe ekonomiese groei in Amerika vir Suid-Afrika net
voordele inhou? Motiveer jou antwoord. (1)
1.9 Herlees paragraaf 12. Tot watter gevolgtrekking kom die skrywer oor die
Suid-Afrikaanse Poskantoor? (2)
1.10 Gee ’n rede vir die gebruik van kolpunte in paragraaf 13. (1)
1.11 Dink jy die joernalis maak hom/haar in paragraaf 13, by die tweede
aandagkol, aan diskriminasie skuldig? Motiveer jou antwoord. (1)
1.12 Dink jy die waarskuwing in die subopskrif word genoegsaam deur die teks
ondersteun? Motiveer jou antwoord. (4)
EN
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 6 DBE/2015
SSE
TEKS 2: VISUELE TEKS
[Uit Volksblad, 6 Maart 2013]
1.13 Verklaar die verskil in lettergrootte op die inligtingsbord. Dui ook aan wat met
“hoes of koes” geїmpliseer word. (2)
1.14 Hoe weerspreek die voorstelling van die vrou die tema van Teks 2? (2)
1.15 Bewys met behulp van dié spotprent se inhoud dat die slotparagraaf van
Teks 1 die waarheid is. (3)
TOTAAL AFDELING A: 30
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 7 DBE/2015
SSE
AFDELING B: OPSOMMING
VRAAG 2
• Lees die teks hieronder en maak ’n opsomming van SEWE belangrike aspekte wat
’n man in ag moet neem wanneer hy ’n meisie om haar hand vra.
• Jou opsomming moet in jou eie woorde (in volsinne) in paragraafvorm aangebied
word en mag nie meer as 90 woorde beslaan nie.
• Dit is nie nodig om vir die opsomming ’n titel te gee nie.
• Dui die getal woorde aan wat jy vir die opsomming gebruik het.
STEL DIE GRÓÓT VRAAG OP VALENTYNSDAG
Valentynsdag – Dié dag word algemeen as die dag van die liefde beskou. Dit is baie
maal die dag waarop Skugter Sarels hulle liefde (hetsy romanties of dramaties) aan
Skaam Sannies verklaar. Baie ander mans gebruik dié dag om vaste verhoudings te
bevestig. Wêreldwyd is dit ook ’n baie gewilde dag waarop huweliksaansoeke gedoen
word.
Deesdae is dit verblydend dat al hoe meer mans hul huweliksaansoeke deurdink en
moeite doen daarmee.
Vir diegene wat gereed is om die groot sprong op Valentynsdag te neem, het ons ’n lysie
saamgestel van moets en moenies om in gedagte te hou.
Neem die gevoelens van die mens aan wie jy die huweliksaansoek wil rig, in ag. ’n
Emosionele tranetrekkery sal beslis nie die gewenste uitwerking op ’n rabbedoe hê nie.
Probeer die onderwerp vóór jou huweliksaansoek aanroer sodat jy seker is oor haar
gevoelens vir jou. Wat jy die minste wil hê, is dat sy dit op Valentynsdag van die hand
wys.
Dit klink dalk outyds, maar neem haar ouers ook in ag. Hulle sal jou respekteer en die
band tussen julle sal verstewig indien jy hulle van jou voorgenome planne vertel.
Indien jy beplan om die vraag in ’n restaurant te stel, reël vooraf vir ’n tafel wat aan julle
bietjie privaatheid sal gee.
Behalwe as jy presies weet waarvan sy hou, moenie namens haar ’n ring kies nie. Die
meeste vroue sal daarvan hou om hul eie een te kies. Onthou, sy is die een wat dit gaan
dra – hopelik baie lank.
Neem die voorkeure van jou geliefde in ag wanneer jy haar om haar hand vra. Dit help
nie jy beplan iets buitengewoons soos ’n helikopterrit as sy nie van vlieg hou nie.
Moenie die huweliksaansoek doen wanneer sy op haar slegste lyk nie. Die meeste
vroue sal moeite wil doen om op hulle allerbeste te lyk en te vóél wanneer die groot
vraag gestel word.
’n Huweliksaansoek is ’n baie spesiale oomblik tussen twee mense en een wat hulle die
res van hul lewens sal onthou.
[Aangepas uit Leefstyl, 12 Februarie 2014]
TOTAAL AFDELING B: 10
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 8 DBE/2015
SSE
AFDELING C: TAALSTRUKTURE EN -KONVENSIES
VRAAG 3: ADVERTENSIE
Lees die teks hieronder en beantwoord die vrae wat volg.
1 Meer drama as jou
2
3 Van ’n kontemporêre meesterstuk,
4 soos "Romeo en Juliet" onder regie
5 van Marthinus Basson tot ’n ou
6 gunsteling soos ”Faan se trein”, is
7 een ding seker oor vanjaar se
8 Aardklop. Dit bied jou meer
9 drama
10 as wat jou skoonma van kan droom.
11 Bring jou nader aan die kunste!
12 27 September tot 1 Oktober, Potchefstroom
13 www.aardklop.co.za
14 Bespreek by Computicket
[Aangepas uit Kakkerlak, Winter 2005]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 9 DBE/2015
SSE
3.1 Bestudeer reël 1 en 2.
3.1.1 Gee die meervoud van die woord drama in reël 1. (1)
3.1.2 Watter bydrae lewer die skryfwyse van die woord skoonma (reël 2)
in hierdie advertensie? (1)
3.1.3 Dink jy die visuele voorstelling ondersteun die teks? Motiveer jou
antwoord. (1)
3.2 Opvallende vooroordeel kom in reël 1 en 2 voor. Waarin is die vooroordeel
geleë en waarom is dit hier gepas? (2)
3.3 Gee ’n antoniem vir die onderstreepte woord in reël 3. (1)
3.4 Lees reël 3 en 4.
3.4.1 Vervang die emotiewe woord met ’n neutrale woord wat die
oortuigingskrag van die advertensie verminder. (1)
3.4.2 Hoekom is die emotiewe woord as ’n advertensietegniek ’n beter
keuse vir dié advertensie? (1)
3.5 Skryf reël 8 se woorde oor en vervang die leesteken met ’n aandagstreep. (1)
3.6 Gee die korrekte vorm van die voornaamwoord in die sin in reël 8–10. (1)
[10]
EN
VRAAG 4: STROKIESPRENT
Lees die teks hieronder en beantwoord die vrae wat volg.
Raampie 1 Raampie 2 Raampie 3
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 10 DBE/2015
SSE
Raampie 4 Raampie 5 Raampie 6
Raampie 7 Raampie 8 Raampie 9
Raampie 10 Raampie 11 Raampie 12
[Aangepas uit Huisgenoot, 24 Junie 1997]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 11 DBE/2015
SSE
4.1 Verbeter die spelfout wat in raampie 1 voorkom. (1)
4.2 Vervang die woorde tussen hakies in raampie 1 met ’n gepaste intensiewe
vorm. Skryf net die antwoord neer. (1)
4.3 Gebruik die soortnaam in raampie 2 konnotatief in ’n sin. (1)
4.4 Wat is die geïmpliseerde betekenis van die eerste sin in raampie 4? (1)
4.5 Lei die korrekte vorm van die woord tussen hakies in raampie 6 af en skryf dit
neer. (1)
4.6 Skryf die voorwerp van die onderstreepte sin in raampie 7 neer. (1)
4.7 Skryf die korrekte vorm van die homofoon tussen hakies in raampie 8 neer. (1)
4.8 Verduidelik wat die onderstreepte idioom in raampie 9 beteken. (1)
4.9 Verander Wildehond se direkte woorde in raampie 11 na die indirekte rede. (1)
4.10 Watter klankverskynsel kom voor wanneer die woord presentjie (raampie 11)
as persentjie uitgespreek word? (1)
[10]
EN
VRAAG 5: ARTIKEL
Lees die teks hieronder en beantwoord die daaropvolgende vrae.
LEESLUS IN ’N TYD VAN E-BOEKE
1 Afrikaanse uitgewers is dit eens dat e-boekverkope in Suid-Afrika in die
(vlg./vgl.) paar jaar nog meer gaan styg. Die vooruitsig lyk, inderdaad, positief
– maar nié ten koste van die gedrukte, tradisionele boeke van papier nie!
Maggie Marx het ondersoek ingestel.
2 Nèlleke de Jager, NB-uitgewers se digitale uitgewer, is tevrede met hul
e-boekverkope sedert NB verlede jaar ook via digitale platforms begin
versprei het. “Ons verkope het van ’n lae grondslag af gegroei, maar oor die
afgelope jaar is daar elke maand meer boeke in e-formaat beskikbaar gestel
en die verkope het (elke maand) ’n sterker groei getoon.”
3 Frederik de Jager, uitgewershoof by Penguin Suid-Afrika, stem saam: “Wat
ons gevind het, was hoë volumes aan die begin – toe te skryf aan die
aanvanklike vrystelling van feitlik ons hele aktiewe titellys. Dis gevolg deur ’n
stadige verlangsaming.”
4 Dat dit goeie nuus vir sommige van Afrikaans se gunstelingskrywers is, wat
byna deur die bank eerder ’n gedrukte boek verkies, laat geen twyfel nie.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V1 12 DBE/2015
SSE
5 “Vir my lees ’n boek steeds makliker as ’n skerm,” sê Deon Meyer, wie se
nuutste boek pas verskyn het. “E-boeke word dus redelik gereeld deur my
gelees, veral as ek reis; die enigste nadeel van boeke is mos die gewig en
massa.”
[Aangepas uit Rapport, 1 Februarie 2014]
5.1 Gee die rede vir die gebruik van die skryfteken by e-boeke (opskrif). (1)
5.2 In paragraaf 1 kom ’n voorbeeld van pleonasme/woordoortolligheid voor.
Skryf die frase neer. (1)
5.3 Kies in paragraaf 1 die afkorting wat in die sin pas en gebruik die ander
afkorting in ’n verduidelikende sin. (2)
5.4 Vervang die onderstreepte woorde in paragraaf 2 met EEN woord wat in die
sin pas. (1)
5.5 Brei die onderstreepte sin in paragraaf 3 uit deur die byvoeglike bepaling as
’n byvoeglike bysin te skryf. Skryf die sin volledig oor. (1)
5.6 Skryf die onderwerpsin wat in paragraaf 4 gebruik is, neer. (1)
5.7 Skryf Deon Meyer se onderstreepte woorde in paragraaf 5 in die bedrywende
vorm. (1)
5.8 Verskaf ’n rede waarom die verbindingswoord wat Deon Meyer in die
onderstreepte deel gebruik, korrek is. (1)
5.9 Vorm na analogie van “huisgenoot” ’n ander woord van die gekursiveerde
woord in paragraaf 5. (1)
[10]
TOTAAL AFDELING C: 30
GROOTTOTAAL: 70
Kopiereg voorbehou
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2019 Question Paper

Question paper
Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2018 Question Paper

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2015 Memo

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 3 NSC June 2015 Memo

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2015 Memo

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2018 Memo
More from Grade 12 Afrikaans HL

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 Eastern Cape Mock 2025 Memo

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 1 Eastern Cape Prelim 2024 Memo

Memorandum
Afrikaans HL Grade 12 Paper 3 Eastern Cape Prelim 2024 Memo

Question paper
Afrikaans HL Grade 12 P3 Eastern Cape Prelim 2024 QP

Question paper
Afrikaans HL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper

Question paper