Skip to content

Economics Grade 10 P1 Gauteng November 2017 QP (Afr)

Question paperEconomicsGrade 10201714 pages

Grade 10 Economics Paper 1 question paper from the Gauteng November 2017 (Afrikaans), 14 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com GAUTENGSE DEPARTEMENT VAN ONDERWYS PROVINSIALE EKSAMEN NOVEMBER 2017 GRAAD 10 EKONOMIE VRAESTEL 1 TYD: 2 ure PUNTE: 150 14 bladsye b.o.
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 2 Vraestel 1 GRAAD 10 GAUTENGSE DEPARTEMENT VAN ONDERWYS PROVINSIALE EKSAMEN EKONOMIE Vraestel 1 TYD: 2 uur PUNTE: 150 INSTRUKSIES EN INLIGTING 1. Beantwoord VIER vrae soos volg in die ANTWOORDBOEK. AFDELING A: VERPLIGTEND AFDELING B: Beantwoord enige TWEE van die DRIE vrae. AFDELING C: Beantwoord enige EEN van die TWEE vrae. 2. Nommer die antwoorde korrek volgens die nommeringstelsel wat in hierdie vraestel gebruik word. 3. Beantwoord slegs die vereiste aantal vrae. Addisionele antwoorde sal NIE nagesien word NIE. 4. Skryf die vraagnommer bo-aan elke antwoord neer. 5. Lees die vraag aandagtig deur. 6. Begin elke vraag op ʼn nuwe bladsy. 7. Laat 2 – 3 reëls tussen onderafdelings van vrae oop. 8. Beantwoord die vrae in volsinne en maak seker dat die formaat, inhoud en konteks van jou antwoorde aan die kognitiewe vereistes van die vrae voldoen. 9. Gebruik slegs blou ink. 10. Nie-programmeerbare sakrekenaars mag gebruik word. 11. Skryf netjies en leesbaar. b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 3 Vraestel 1 GRAAD 10 AFDELING A (VERPLIGTEND) VRAAG 1 30 PUNTE – 20 MINUTE 1.1 MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE Verskeie opsies word as moontlike antwoorde op die volgende vrae gegee. Skryf slegs die korrekte letter (A – D) langs die vraagnommer (1.1.1 – 1.1.8) in die ANTWOORDBOEK neer, byvoorbeeld 1.1.9 C. 1.1.1 Ekonomie is ʼn sosiale wetenskap wat ʼn studie maak van hoe mense hulle onbeperkte behoeftes en begeertes bevredig met … A. beperkte middele. B. onbeperkte hulpbronne. C. beperkte bevrediging. D. onbeperkte bevrediging. 1.1.2 Die basiese ekonomiese probleem wat deur alle nasies in die gesig gestaar word, is … A. gratis goedere. B. menseregte. C. skaarsheid. D. vrye verkiesings. 1.1.3 Die belangrikste ekonomiese deelnemers in die ekonomiese kringloop- model is… A. belastings. B. werkers. C. werkgewers. D. huishoudings. 1.1.4 ʼn Ekonomiese aanwyser wat ʼn aanduiding gee van hoe die ekonomie in die toekoms kan presteer, is … A. sloerende aanwyser. B. leidende aanwyser. C. samevallende aanwyser. D. saamgestelde aanwyser. b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 4 Vraestel 1 GRAAD 10 1.1.5 In vroeë gemeenskappe het huishoudings goedere en dienste vir hulle eie behoud geproduseer het, dit word … genoem. A. geleentheidskoste B. alternatiewe C. keuses D. selfversorgendheid 1.1.6 Dit is die eerste groep mense wat in die Suidelike en Westelike dele van Afrika gewoon het. A Khoisan B Afrikastamme C Europeërs D Arabiere 1.1.7 Vandag het elke land sy eie geld wat bekend staan as … A inheemse geld. B gemeenskapsgeld. C geldeenheid. D Rand. 1.1.8 Die vergoeding van arbeid is … A lone B rente C profyt D huur (8x2) (16) b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 5 Vraestel 1 GRAAD 10 1.2 PASITEMS Kies ʼn beskrywing uit KOLOM B wat by ʼn begrip in KOLOM A pas. Skryf slegs die letter (A – I) langs die vraagnommer (1.2.1 – 1.2.8) in die ANTWOORDBOEK neer. KOLOM A KOLOM B 1.2.1 Ekonomie A. Grondstowwe of natuurlike hulpbronne word ontgin, gekweek en geoes. 1.2.2 Primêre sektor B. Die bedrag geld wat aangebied of gevra word vir iets wat gekoop of verkoop word. 1.2.3 Spaargeld C. ʼn Faktor wat ekonomiese ontwikkeling van Suid-Afrika gedurende die vroeë stadiums van ontwikkeling bemoeilik het. 1.2.4 Resessie D. Die beweging van mense oor grense om hulself op ʼn ander plek te vestig. 1.2.5 Prys E. Enige iets wat as betaalmiddel vir goedere en dienste aanvaar word of as ʼn vorm van welvaart opberging. 1.2.6 Swak binnelandse F. Om hulpbronne te gebruik vir die produksie vervoer van goedere en dienste. 1.2.7 Geld G. ʼn Tydperk waar daar ʼn afname in ekonomiese aktiwiteite en voorspoed is. 1.2.8 Migrasie H. Is die verskil tussen inkomste en besteding. I. Dit het te doen met ons kwaliteit lewe, armoede en rykdom. (8x1) (8) b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 6 Vraestel 1 GRAAD 10 1.3 TERMINOLOGIE Gee EEN term vir die volgende beskrywings. Skryf slegs die woord langs die vraagnommer (1.3.1 – 1.3.6) in die ANTWOORDBOEK neer. 1.3.1 Dit is ʼn vertakking in die ekonomie wat die somtotaal van die ekonomie as geheel bestudeer bv. die indiensnemingskoers 1.3.2 Dit is al die mense wat saam leef en wat as ʼn familie gemeenskaplike ekonomiese besluite maak 1.3.3 ʼn Metode van handel wanneer een produk of diens (kommoditeit) vir ʼn ander produk of diens (kommoditeit), met dieselfde waarde, verruil word 1.3.4 ʼn Fase of sektor waar grondstowwe wat vanaf die primêre nywerhede verkry word, omskep word in produkte geskik vir verbruikers 1.3.5 Dit is finansiële instellings wat as skakel dien tussen mense wat deposito’s maak en mense wat lenings aangaan 1.3.6 Persone wat gewillig en geskik is om te werk maar nie ʼn werk kan kry nie (6x1) (6) TOTAAL AFDELING A: 30 b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 7 Vraestel 1 GRAAD 10 AFDELING B Beantwoord enige TWEE van die drie vrae in hierdie afdeling in jou ANTWOORDBOEK. VRAAG 2: MAKRO-EKONOMIE 40 PUNTE – 30 MINUTE 2.1 Beantwoord die volgende vrae. 2.1.1 Noem enige TWEE produksiefaktore vir ʼn besigheid. (2x1) (2) 2.1.2 Waarom gebruik ekonome modelle in die studie van Ekonomie? (1x2) (2) 2.2 Bestudeer die onderstaande diagram en beantwoord die vrae wat volg. Inkomste (Y) Hulpbronne Huishoudings Ondernemings Uitset (U) Uitgawes (E) 2.2.1 Noem EEN hoofdeelnemer in die ekonomiese kringloop. (1) 2.2.2 Is dit ʼn oop of geslote ekonomie wat in die bostaande diagram uitgebeeld word? (1) 2.2.3 Verduidelik kortliks die term markte in die ekonomiese kringloop. (2) 2.2.4 Waarom is dit belangrik dat die regering en ander Suid-Afrikaners plaaslike produkte koop? (2) 2.2.5 Onderskei kortliks tussen BBP en BNI. (4) b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 8 Vraestel 1 GRAAD 10 2.3 Bestudeer die onderstaande inligting en beantwoord die vrae wat volg: SCENARIO Totale produksie R25 000, Besparings R4 000, Uitvoere R1 300, Inkomstebelasting R5 000, Regeringsuitgawes R9 000, Belegging R2 400 en Invoere R3 700 2.3.1 Stel vas hoeveel uitgegee is op buitelandse goedere. (2x1) (2) 2.3.2 Gee die vergelyking wat gebruik word om die BBP te bereken in ʼn oop ekonomie, deur gebruik te maak van die uitgawemetode. (2) 2.3.3 Verduidelik die situasie waar die ekonomie in ewewig is. (2) 2.3.4 Bereken die totale lekkasies in die bostaande scenario. Toon ALLE berekenings. (4) 2.4 Onderskei tussen ekonomiese goedere en vry goedere. (2x4) (8) 2.5 Wat is die verband tussen positiewe stellings en normatiewe stellings? (8) [40] b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 9 Vraestel 1 GRAAD 10 VRAAG 3: EKONOMIESE STREWES 40 PUNTE - 30 MINUTE 3.1 Beantwoord die volgende vrae. 3.1.1 Noem enige TWEE bankinstellings in Suid-Afrika. (2x1) (2) 3.1.2 Hoe kan ʼn toename in inkomste lei tot die uitbreiding van nywerhede? (1x2) (2) 3.2 Bestudeer die onderstaande uittreksel en beantwoord die vrae wat volg: Gevolge van Apartheidswette op Industrialisasie. In Suid-Afrika het die apartheidsbeleid baie Suid-Afrikaners gedwing om in tuislande te woon. Mense was nie toegelaat om na die stede en dorpe te migreer nie totdat die paswette in die 1980’s herroep is. As gevolg daarvan was die verstedelikingskoers in die land vir amper 40 jaar stabiel. Nadat die apartheidsera in 1994 tot ʼn einde gekom het, het baie mense vinnig na die stede en dorpe toe getrek met die hoop om ʼn werk te kry. Dit het groot druk op die infrastruktuur van bykans elke Suid-Afrikaanse stedelike sentrum geplaas. [Bron: www.econrsa.org] 3.2.1 Verduidelik kortliks die term stedelike migrasie / verstedeliking. (1) 3.2.2 Wat kan ʼn rede wees vir hierdie migrasie? (1) 3.2.3 Verduidelik kortliks hoe die apartheidsbeleid die verstedelikingskoers in Suid-Afrika beïnvloed het. (2) 3.2.4 Hoekom is die snelgroeiende verstedeliking ʼn probleem, veral vir die regering? (2) 3.2.5 Verduidelik die verhouding tussen verstedeliking en industrialisasie. (2x2) (4) b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 10 Vraestel 1 GRAAD 10 3.3 Bestudeer die onderstaande tabel en beantwoord die vrae wat volg. Onderwysvlakke % Werkloosheid Geen skoolonderrig 7,16 Onvoltooide primêre skoolonderrig 20,87 Onvoltooide sekondêre skoolonderrig 51,40 Matriek 19,76 Kwalifikasie na matriek 0,81 [Bron: Statistiek Suid-Afrika, Kwartaallikse arbeidsmag oorsig] 3.3.1 Volgens die tabel, watter onderwysvlak het die hoogste persentasie werkloosheid? (1) 3.3.2 Verduidelik kortliks die term arbeid. (1) 3.3.3 Hoe kan ʼn land bevoordeel word deur ʼn groeiende bevolking? (2) 3.3.4 Verduidelik die verband tussen ʼn gebrek aan onderwys en werkloosheid. (2) 3.3.5 Volgens jou mening, watter oplossings kan daar vir werkloosheid wees? (2x2) (4) 3.4 Hoe kan industrialisasie tot die ontwikkeling van vervoer en kommunikasie netwerke lei? (4x2) (8) 3.5 Bespreek die Demografiese siklus met behulp van ʼn diagram. (8) [40] b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 11 Vraestel 1 GRAAD 10 VRAAG 4: MAKRO-EKONOMIE EN EKONOMIESE STREWES 40 PUNTE - 30 MINUTE 4.1 Beantwoord die volgende vrae. 4.1.1 Noem enige TWEE vrae wat ekonome poog om te beantwoord. (2x1) (2) 4.1.2 Hoekom vorder die regering belasting van besighede en huishoudings in? (1x2) (2) 4.2 Lees die onderstaande uittreksel en beantwoord die vrae wat volg. Begroting 2017 – Steeds by kruispaaie Daar was geen verrassings in die 2017 Begroting, in vergelyking met vorige begrotingsverwagtinge, gewees nie. Die boodskap van Arthur Kamp van Sanlam Beleggings, is dat die begroting ʼn geloofwaardige pad vir die stabilisering van die regering se skuldverhouding oor die mediumtermyn skets. Belangriker is dat daar verwag word dat owerheidsinkomste, nie-rente uitgawes op die hoofbegroting teen 2018/2019 gaan oorskry. Die tesourie voorspel dat die begrotingstekort vanaf -3,4% van die BBP in 2016/17 tot -2,6% van die BBP in 2019/20 gekonsolideer sal word, terwyl bruto leningsskuld wat deur beleggers befonds word, ʼn hoogtepunt van 52,9% van die BBP in 2018/19 sal bereik. [Bron: www.Fin24.com] 4.2.1 Volgens die leesstuk, watter maatstaf word deur ekonome gebruik om groei vooruitskattings te maak? (1) 4.2.2 Wat voorspel die tesourie gaan die gekonsolideerde begrotingstekort vir 2019/20 wees? (1) 4.2.3 Onder watter Ekonomiese vertakking sal die begroting geklassifiseer word? (2) 4.2.4 Haal EEN positiewe en EEN normatiewe stelling in die uittreksel aan. (2) 4.2.5 Onderskei tussen ʼn bevelstelsel en ʼn tradisionele ekonomie as ekonomiese stelsels (2x2) (4) b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 12 Vraestel 1 GRAAD 10 4.3 Bestudeer die onderstaande prentjie en beantwoord die vrae wat volg: Konstruksie Mynbou S.A. Kimberley [Aangepas uit Internet Cartoons] 4.3.1 Watter boodskap word in die bostaande prentjie uitgebeeld? (1) 4.3.2 Waar in Suid-Afrika is diamante ontdek? (1) 4.3.3 Watter faktore het die ontwikkeling van mynbou-aktiwiteite in Suid-Afrika bemoeilik? (2) 4.3.4 Verduidelik kortliks die verband tussen koopkrag van die bevolking en ekonomiese groei. (2) 4.3.5 Verduidelik die gevolge van die mynbou industrie in die ontwikkeling van Suid-Afrika. (2x2) (4) 4.4 Onderskei tussen lekkasies en inspuitings in die ekonomiese kringloop. (2x4) (8) 4.5 Hoe beïnvloed MIV/VIGS die arbeidsmag in Suid-Afrika? (8) [40] TOTAAL AFDELING B: 80 b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 13 Vraestel 1 GRAAD 10 AFDELING C OPSTELVRAE Beantwoord enige EEN van die twee vrae in hierdie afdeling in die ANTWOORDBOEK. Jou antwoord sal soos volg geassesseer word: STRUKTUUR VAN DIE OPSTEL PUNTE TOEKENNING Inleiding Die inleiding is ʼn laeorde antwoord.  ʼn Goeie beginpunt is om die hoofkonsep wat verband hou met die vraag te bepaal. Maks. 2  Moenie enige deel van die vraag in die inleiding insluit nie.  Moenie enige deel van die inleiding in die inhoud herhaal nie.  Vermy dit om in die inleiding te sê wat jy gaan bespreek. Inhoud Hoofdeel: Bespreek volledig / In-diepte bespreking / Ondersoek / Bespreek krities / Analiseer / Vergelyk / Evalueer / Onderskei / Maks. 26 Verduidelik Addisionele deel: Gee jou eie mening / Bespreek krities / Evalueer/ Evalueer krities / Teken ʼn grafiek en verduidelik / Gebruik die gegewe grafiek Maks. 10 en verduidelik / Voltooi die gegewe grafiek / Bereken / Lei af / Vergelyk / Verduidelik / Onderskei / Interpreteer / Debatteer kortliks / Hoe? / Stel voor Gevolgtrekking Enige hoëorde gevolgtrekking behoort die volgende te bevat:  ʼn Kort opsomming van wat bespreek is, sonder om enige genoemde feite te herhaal. Maks. 2  Enige opinie of waardeskatting omtrent die bespreekte feite.  Addisionele ondersteunende inligting om die bespreking / analise te versterk.  ʼn Weersprekende standpunt met motivering, indien vereis.  Aanbevelings. TOTAAL 40 b.o
Downloaded from hlayiso.com EKONOMIE 14 Vraestel 1 GRAAD 10 VRAAG 5: MAKRO-EKONOMIE 40 PUNTE – 40 MINUTE Ekonome het gevind dat daar min of meer ʼn ononderbroke patroon is waarin die ekonomie groei.  Gee ʼn volledige bespreking van die fases van sakesiklusse. (26)  Beklemtoon die invloed wat sakesiklusse op die ekonomie het. (10) [40] VRAAG 6: EKONOMIESE STREWES 40 PUNTE – 40 MINUTE Aan die begin van 2010 het vier hoofbankgroepe die Suid-Afrikaanse bankwese gedomineer. Hulle was ABSA, Eerste Nasionale Bank, (ENB) Nedcor, en Standard Bank.  Bespreek volledig wat die rol en funksies van Handelsbanke in die ontwikkeling van die ekonomie in Suid-Afrika was. (26)  Gee ʼn kritiese evaluering van die belangrikheid van die Suid-Afrikaanse Reserwebank (SARB) in ons land. (10) [40] TOTAAL AFDELING C: 40 TOTAAL: 150 EINDE

Study this subject

More from Grade 10 Economics

View all