NASIONALE
SENIOR SERTIFIKAAT
GRAAD 12
MEGANIESE TEGNOLOGIE: SWEIS- EN METAALWERK
NOVEMBER 2025
NASIENRIGLYNE
PUNTE: 200
Hierdie nasienriglyne bestaan uit 21 bladsye.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Skip to contentAll 2025 papers %20MG%20Afr_hlayiso.com_--545abfde-8923-4811-aed9-fe51d7f86ad6/v1-c65226d96ad893d29681/card.webp)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--62bbe2de-9d39-485e-a55f-c51567c03422/v1-0119bf0586794c136cbf/card.webp)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--c4d9ece6-0cba-42c1-a1e6-01ad8f18a69c/v1-b1845feced183341d89a/card.webp)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--3f9a8d78-97b6-4d96-a459-e2cd2e0f4240/v1-c00ea6cda731e5622584/card.webp)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--1c2f46e0-7366-454c-93bb-25a7a72400b1/v1-fca65ad7f3a3e8360113/card.webp)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--5d6b5e2a-2e34-47b1-b41f-207fe9bd9f6f/v1-5c863b6c8a25dbcf0e47/card.webp)
View all
%20Eng--5d2e2bd0-b02f-4218-849f-e7933bc6c4d1/v1-2dba8a1dc6758c98b205/card.webp)
%20Afr--1e7205e4-aef1-4cc4-afdf-aac93562ae67/v1-094abcfa5c3eff1cb995/card.webp)
%20Eng--10859467-be3e-41fb-aee0-b797c385437d/v1-986e8982bfb6b966a34d/card.webp)


Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2025 Memo (Afr)
Grade 12 Mechanical Technology memorandum from the NSC November Exam 2025 (Afrikaans), 21 pages. Read online or download the free PDF.
Mechanical Technology · Grade 12 · NSC November Exam · 2025. Memorandum, 21 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Mechanical Technology
- Grade
- Grade 12
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2025
- Exam period
- NSC November Exam
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 21
- File size
- 739.2 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 21
This exam
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 2 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
Instruksies aan nasiener: Meganiese Tegnologie – Sweis- en Metaalwerk
1. Algemene nasieninstruksies:
1.1 Tydens die nasien van meervoudigekeuse-vrae kan slegs EEN
moontlike antwoord aanvaar word. Indien die kandidaat twee of
meer antwoorde aangedui het, sal SLEGS die eerste antwoord
erken en volgens die nasienriglyne nagesien word.
1.2 Waar die aantal antwoorde van die kandidaat die vereiste getal in
die vraag oorskry, sal slegs die eerste vereiste aantal antwoorde
aanvaar word. Bv. as die vraag sê: 'Noem DRIE ...' en die
kandidaat het vier verskillende antwoorde gegee, SLEGS die
eerste drie sal aanvaar en erken word en die res van die
antwoorde sal verkeerd gemerk word.
1.3 Wanneer die vraag noem dat daar van die kandidaat vereis word
om (a) stap vir stap te beskryf en (b) te verduidelik:
(a) Indien daar van 'n kandidaat vereis word om stap vir stap te
beskryf, bv. 'n proses in 4 stappe, sal slegs die eerste 4
antwoorde oorweeg word.
(b) Maar, byvoorbeeld, as daar van die kandidaat verlang word
om 'n proses te verduidelik, dan moet ons dit in ag neem dat
die kandidaat 'n lang beskrywing kan skryf, nie noodwendig
goed georganiseerd nie. In hierdie geval moet die nasiener
die hele stelling oordeel om te bepaal of die kandidaat die
verlangde uitkoms bevredigend verduidelik het en punte op
meriete toeken.
1.4 As vraagnommering van subvrae nie korrek is volgens die
volgorde van vraestel nie, kan die antwoorde aanvaar word as 'n
volgordepatroon geïdentifiseer kan word.
1.5 Aandag moet gegee word aan puntetoekenning by vrae waar
twee (2) punte aan een antwoord toegeken word, bv.
(Enige 1 x 2).
1.6 EEN regmerkie moet vir elke punt toegeken word en geen globale
nasien word toegelaat nie.
1.7 Onbeantwoorde en verkeerde antwoorde moet met 'n kruisie (X)
aangedui word.
1.8 Alle leë bladsye in die ANTWOORDEBOEK moet deurgehaal
word om aan te dui dat die nasiener die bladsye gesien het.
1.9 Gee aandag aan vrae waar die kandidaat nie die antwoord voltooi
het nie, maar die antwoord op daaropvolgende/verdere bladsye
in die antwoordeboek beantwoord het. Gaan voort om hierdie
antwoorde na te sien en ken punte toe, waar van toepassing.
Indien 'n vraag twee keer beantwoord is, sien die eerste antwoord
na.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 3 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
1.10 Met die nasien van berekeninge, moet aandag gegee word aan
die posisie van die regmerkie(s).
1.11 Indien 'n kandidaat 'n stap oorgeslaan het waar 'n regmerkie in
die nasienriglyn toegeken word, maar die finale antwoord korrek
is, moet die totale getal regmerkies deur die nasiener aangedui
word om te toon dat volpunte vir korrekte antwoorde toegeken
word sodat eksamenassistente dan die punte wat toegeken is,
kan verifieer.
1.12 As die eenheid wat benodig word vir berekeninge in die vraag
gespesifiseer word, kan die finale antwoord as korrek beskou
word sonder om die eenheid eksplisiet aan te dui, mits die
numeriese waarde ooreenstem met die eenheid wat in die vraag
gespesifiseer of gebruik word.
1.13 As 'n verkeerde eenheid tydens berekeninge in die kandidaat se
antwoord gemeld word, sal die antwoord verkeerd wees, selfs al
is die waarde korrek.
1.14 Tydens nasien van berekeninge, gee aandag verskillende
metodes wat kandidate gebruik om die korrekte antwoord te
verkry. Antwoorde waar kandidate afgerond het in subvrae en dit
die finale antwoord affekteer, moet oorweeg word.
1.15 Gee aandag aan spesiale nasieninstruksies vir die nasiener wat
vir spesifieke vrae voorgeskryf is, soos in die nasienriglyne
gemeld.
1.16 Die nasiener moet 'n rooi streep trek om die einde van elke vraag
aan te dui.
1.17 Punte vir subvrae moet in die buitenste kantlyne van die
ANTWOORDEBOEK aangedui word en NIE in die binneste
kantlyne NIE.
1.18 Wanneer subvraagpunte in die buitenste kantlyne toegeken word
moet dit in lyn wees met die subvraag en nie omkring NIE.
1.19 Totale punte van 'n antwoord moet aangedui word op die rooi lyn
wat deur die nasiener getrek is en omkring word om punte vir
spesifieke vrae aan te dui.
1.20 Nasiener moet punte na die voorblad oordra en sorg dat dit korrek
oorgedra is.
1.21 Nasieners moet hulle met die vraag en antwoord vereenselwig
voordat antwoorde van kandidate geëvalueer word.
1.22 Interpreteer altyd die antwoorde van die kandidate binne die
konteks van die vraag.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 4 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
1.23 Merk wat die kandidaat geskryf het en moenie aannames maak
of die bedoelde antwoorde voorspel nie.
1.24 Aanvaar verkeerde spelling in antwoorde behalwe waar die
spelling die betekenis van die antwoord verander.
1.25 Potloodwerk word normaalweg as rofwerk beskou en moet nie
oorweeg/nagesien word nie.
1.26 In die reël word punte nie toegeken vir formules wat in die
formuleblad gevind word nie. Slegs indien 'n formule korrek
gemanipuleer is, kan 'n punt toegeken word. Punte sal ook
toegeken word vir korrekte formules deur kandidate gegee as dit
nie in die formuleblad is nie. Punte word toegeken vir korrekte
vervanging.
1.27 Verkeerde waardes van vorige berekeninge wat op die regte plek
in die formule vervang is, moet punte kry.
1.28 Merkers moet aandag gee aan berekeninge waar 'n verkeerde
antwoord van 'n vorige stap korrek in die volgende berekening
vervang is. In sulke gevalle moet hulle "sub" langs die regmerkie
op die antwoordblad skryf om aan te dui dat die punt slegs vir
korrekte vervanging toegeken is..
1.29 Indien die formule wat op die formulebladsy verskyn tydens die
berekeninge van 'n kandidaat nie korrek aangedui is nie, maar die
berekeninge en stappe korrek gedoen is, kan volpunte toegeken
word.
1.30 Indien die formule van die formuleblad tydens 'n kandidaat se
berekeninge verkeerd oorgedra is, moet geen punte toegeken
word vir die waardes wat in daardie berekening vervang is nie,
aangesien dit die oplossing wiskundig verkeerd maak.
2. Spesifieke nasieninstruksies:
2.1 Nasieners moet antwoorde volgens skaal op 'n transparant vir
nasiendoeleindes teken: VRAAG 7.2.4 en 7.3.2.
2.2 Vraag 7.2.4
Hierdie vraag moet gemerk word met behulp van 'n masker of
transparant wat die merker volgens skaal teken. Volpunte moet
toegeken word wanneer die kandidaat se antwoord ooreenstem
met die vereiste pas of vorm.
Daarbenewens moet 'n deel van die punte toegeken word
wanneer die kandidaat se antwoord gedeeltelik korrek is volgens
die vorm van die masker of transparant, soos uiteengesit in die
merkriglyne.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 5 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 1: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE (GENERIES)
1.1 D✓ (1)
1.2 D✓ (1)
1.3 A✓ (1)
1.4 C✓ (1)
1.5 A✓ (1)
1.6 B✓ (1)
[6]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 6 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 2: VEILIGHEID (GENERIES)
2.1 Ondersoekprosedures:
• Asemhalingsonreëlmatighede. ✓
• Abnormale posisie van die ledemate wat op breuke kan aandui. ✓
• Enige sigbare tekens van bloeding. ✓
• Vlak van bewussyn. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
2.2 Boogsweiswerkveiligheid:
• Die operateur moet voldoende opgelei wees. ✓
• Die werksplek moet effektief afgeskort wees. ✓
• Die operateur moet beskermde toerusting gebruik. ✓
• Verseker dat alle toerusting in veilige werkende kondisie is. ✓
• Handhaaf behoorlike huishouding om brandgevare en elektriese skokke
te vermy . ✓
(Enige 2 x 1) (2)
2.3 Draagbare hoekslyper (PBT ‘PPE’ uitgesluit):
• Veiligheidskerm moet in plek wees. ✓
• Beskermende skutte/skerms moet in plek wees rondom die area waar
die slypwerk plaasvind. ✓
• Gebruik die regte skyf. ✓
• Maak seker dat daar nie krake op die skyf is nie. ✓
• Maak seker dat die sluitbare skakelaar in die af-posisie is. ✓
• Gaan elektriese kabels na vir enige defekte. ✓
• Maak seker die omliggende area is droog. ✓
• Maak seker dat die slypmasjien in 'n goeie en veilige werkende toestand
is. ✓
• Maak seker dat die skyf stewig vas is. ✓
• Klem die werkstuk stewig vas. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
2.4 Hantering van gassilinders:
• Moet nooit silinders bo-op mekaar pak nie. ✓
• Silinders moet nie in direkte sonlig gestoor word nie. ✓
• Kettingsilinders in regop posisie vas. ✓
• Klepskerms moet op silinders wees. ✓
• Moenie op silinders slaan of werk nie. ✓
• Moenie toelaat dat silinders val nie. ✓
• Moenie toelaat dat olie of ghries in kontak kom met suurstofpasstukke
nie. ✓
• Moenie met die struktuur (geen modifikasie) van die gassilinders inmeng
nie. ✓
• Stoor vol en leë silinders apart. ✓
• Stoor asetileen- en suurstofsilinders apart. ✓
• Hou silinders weg van vlambare stowwe. ✓
• Moenie silinders sleep/rol nie. ✓
• Silinders se kleppe moet behoorlik toegemaak wees. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 7 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
2.5 Nadeel van produkuitleg:
• Gebrek aan buigsaamheid. ✓
• Optimale gebruik van toerusting is nie moontlik nie. ✓
(Enige 1 x 1) (1)
2.6 Werknemerverantwoordelikhede:
• Sorg dra vir die gesondheid en veiligheid van homself en ander. ✓
• Om met werkgewer saam te werk om enige pligte en
verantwoordelikhede na te kom. ✓
• Om enige wettige opdrag aan hom/haar rakende die gesondheids- en
veiligheidsreëls te gehoorsaam. ✓
• Rapporteer enige onveilige kondisies. ✓
• Rapporteer enige ongesonde kondisies. ✓
• Rapporteer enige insident dadelik. ✓
• Rapporteer indien moontlik, enige besering dadelik. ✓
(Enige 1 x 1) (1)
[10]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 8 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 3: MATERIALE (GENERIES)
3.1 Buigtoets:
3.1.1 Buig maklik ✓ (1)
3.1.2 • Moeilik om te buig ✓
• Dit sal maklik afbreek/breek ✓
• Geneig om maklik ‘n kraak/breukvorming te toon ✓
(Enige 1 x 1) (1)
3.2 Hittebehandeling:
Om die eienskappe ✓ van metale te verander. (1)
3.3 Blusmediums:
• Water ✓
• Pekelwater (sout en water) ✓
• Olie ✓
• Gesmelte metaalsoute ✓
• Stikstof ✓
• Lug ✓
• Sand ✓
• Gesmelte lood ✓
• As ✓
(Enige 3 x 1) (3)
3.4 Klanktoets:
• Tik met 'n hamer ✓
• Laat op die vloer val ✓ (2)
3.5 Doel van dopverharding:
Om 'n harde dop ✓ oor 'n taai kern ✓ te vorm. (2)
3.6 Dopverharding metodes:
• Karburering ✓
• Nitridering ✓
• Sianidisering ✓
(Enige 2 x 1) (2)
3.7 Normalisering:
Dit is om interne spanning ✓ wat deur masjinering/smeewerk/sweiswerk ✓
veroorsaak is, te verlig. (2)
[14]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 9 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 4: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE (SPESIFIEK)
4.1 A✓ (1)
4.2 B✓ (1)
4.3 C✓ (1)
4.4 B✓ (1)
4.5 D✓ (1)
4.6 B✓ (1)
4.7 A✓ (1)
4.8 C✓ (1)
4.9 D✓ (1)
4.10 C✓ (1)
4.11 A✓ (1)
4.12 B✓ (1)
4.13 A✓ (1)
4.14 C✓ (1)
[14]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 10 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 5: TERMINOLOGIE (MAATVORMS) (SPESIFIEK)
5.1 Geelkoperringberekeninge:
5.1.1 Gemiddelde Ø = Binne Ø + Plaatdikte
= 950 + 30 ✓
= 980 mm ✓ (2)
5.1.2 Gemiddelde omtrek = Gemiddelde Ø
= 980 ✓
= 3078,76 ✓
= 3079 mm✓ (3)
5.2 Smeltsweislassimbool:
5. 2.1 V-stuik op die pylkant:
Simbool posisie ✓
✓ (2)
✓
5.2.2 Geronde V op die ander kant:
✓
✓
Simbool posisie ✓
(2)
5.3 Templaatmaker-meetgereedskap:
• Staalmaatband ✓
• Skrynwerkerswinkelhaak ✓
• Gradeboog ✓
• Noniuspasser ✓
• Mikrometer ✓
• Staalliniaal ✓
• Kombinasiewinkelhaak✓
• Passers ✓ (in samewerking met staalliniaal)
• Stelwinkelhaak ✓
• Laser ✓
• Ingenieurswinkelhaak ✓
(Enige 3 x 1) (3)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 11 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
5.4 Tipes template:
• Webtemplate ✓
• Flenstemplate ✓
• Strooktemplate ✓ (3)
5.5 Byskrifte van sweissimbole:
A. Pyl ✓
B. Rondomsweis ✓
C. Ter plaatse sweis ✓
D. Vierkantige stuiksweis/groefsweis aan beide kante ✓
E. Stert ✓
F. Steek van sweislas ✓
G. Lengte van sweislas ✓
H. Wortelgaping ✓ (8)
[23]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 12 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 6: GEREEDSKAP EN TOERUSTING (SPESIFIEK)
6.1. Onderdele van hoekslyper:
A. Skyf ✓
B. Elektriese koord ✓
C. Handvatsel ✓
D. Veiligheidskerm ✓ (4)
6.2 Verskil tussen kragsaag en vertikale bandsaag:
Kragsaag word gebruik om growwe snitte van groot seksies van metaal te
sny ✓ en die vertikale bandsaag word gebruik om reguit snitte/kurwes te
sny. ✓ (2)
6.3 Opstelling van boogsweiswerk:
6.3.1 Onderdele van opstelling van boogsweiswerk :
A. Negatiewe kabel/Aardkabel ✓
B. Aardklamp ✓
C. Elektrode ✓
D. Elektrodehouer ✓
E. Positiewe kabel/Elektrodekabel ✓ (5)
6.3.2 Funksie van die elektrodehouer:
• Om die elektrode te ondersteun/vas te hou. ✓
• Waarborg 'n goeie elektriese kontak vir stroomvloei. ✓
• Dit waarborg ook voldoende elektriese isolasie vir die
sweisoperateur. ✓
(Enige 1 x 1) (1)
6.4 Werksbeginsel van 'n handguillotine:
• Hierdie guillotine word deur 'n voet-/handpedaal/-hefboom bedryf wat 'n
drukplaat aktiveer. ✓
• Die lem sny die materiaal. ✓
• Die gesnyde materiaal word aan die agterkant van die masjien
uitgeskop. ✓ (3)
6.5 Gebruike van 'n persmasjien:
• Installeer onderdele. ✓
• Verwyder onderdele. ✓
• Druk/vorm profiele. ✓ (3)
[18]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 13 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 7: KRAGTE (SPESIFIEK)
7.1 Spanning en vervorming:
7.1.1 Spanning:
Krag
Spanning =
Area
85 10 3 N ✓
=
0,0962m 2 ✓
= 883575,88 Pa ✓ (2)
✓ ✓
7.1.2 Vervorming:
✓
ΔL
Vervorming =
oL
0,05
= ✓
2000 ✓
= 2,5 10 −5✓
(Indien enige eenheid✓ aangedui is, dan word GEEN punt vir
finale antwoord toegeken ✓ nie) (2)
7.2 Balke:
7.2.1 Skakel EVL om na puntlas:
EVL = 10 x 3 ✓
= 30 N ✓✓
✓ (2)
7.2.2 Bereken RL: ✓
Neem moment✓ om regse reaksie (RR)
✓ ✓ ✓
RL 10 = (40 2 ) + (30 6,5 ) + (20 8 )
✓ ✓ ✓
= 80 + 195 + 160
435✓ ✓ ✓
=
10
RL = 43,5 N ✓ (4)
✓
Bereken RR:
Neem moment om
✓ linkse reaksie (RL)
✓ ✓ ✓
RR 10 = (20 2 ) + (30 3,5 ) + (40 8 )
✓ ✓ ✓
= 40 + 105 + 320
465✓ ✓ ✓
=
10
RR = 46,5 N ✓ (4)
✓
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
✓
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 14 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
7.2.3 Buigmomente by A, B en C:
BM A = (43,5 2) - (20 0)
= 87 Nm ✓
BMB = (43,5 ✓
5) - (20 3) - (30 1,5) ✓
= 112, 5 Nm ✓ ✓
✓
BMC = (43,5 8) -✓(20 6) - (30 4,5) ✓
✓
= 93 Nm ✓ ✓ (5)
✓ ✓
7.2.4 Buigmomentdiagram: ✓
✓
112, 5 Nm ✓
✓
✓ ✓
✓ 93 Nm ✓
✓
✓ ✓
87 ✓
Nm ✓ ✓
✓
✓ ✓
✓
0 Nm
✓ 0 Nm
✓ ✓ ✓
LET WEL:
Herteken die buigmoment-diagram
volgens die gegewe skaal vir
nasiendoeleindes.
1 punt vir 'n geboë lyn tussen A en B.
(5)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 15 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
7.3
7.3.1 Ruimtediagram:
20 N
LET WEL: 1 punt vir
teken van tekening en
1 punt vir pyle korrek op
elke deel aangedui.
B
✓
✓
40 N
F
✓ ✓
Tekening: ✓ C
✓
✓ A
✓ ✓
✓
E ✓
✓
✓
✓ ✓
D ✓
10 N ✓ 50 N
(6)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 16 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
7.3.2 Vektordiagram:
a
✓
✓
e d
✓
f
✓
b
✓
c
LET WEL: Teken
volgens skaal op
transparant vir
nasiendoeleindes
(5)
7.3.3 Dele:
DELE GROOTTE AARD
AE 20 N (19-21) ✓ Stut ✓
BF 20 N (19-21) ✓ Bind ✓
✓
CF 35 N (34-36) ✓
✓ Stut ✓
DE 17 N (16-18) ✓
✓ Bind ✓
✓
EF 40 N (39-41) ✓
✓ Stut ✓
✓
✓
✓ ✓
✓
LET WEL: laat ± 2 mm ✓ ✓
toe vir variasie. ✓ ✓ (10)
[45]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 17 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 8: HEGTINGMETODES (INSPEKSIE VAN SWEISLASSE) (SPESIFIEK)
8.1 Voorkoming van slakinsluiting:
• Gebruik korrekte elektrode. ✓
• Verwyder slak van vorige lopie voordat volgende lopie gedoen word. ✓
• Gebruik voldoende skermgasvloei. ✓
• Maak seker die oppervlakte is skoon. ✓
• Korrigeer die booglengte. ✓
• Verhoog die weefaksie. ✓
• Korrigeer die sweisspoed. ✓
• Korrigeer die sweisstroom. ✓
• Moenie gekontamineerde elektrodes gebruik nie. ✓
(Enige 3 x 1) (3)
8.2 Sweiskrake:
• Middellynkrake/langskrake ✓
• Kraterkrake ✓
• Dwarskrake/-barste ✓
• HIS-krake ✓
(Enige 3 x 1) (3)
8.3 Oorsake van insnyding:
• Stroom te hoog. ✓
• Verkeerde elektrodehoek. ✓
• Booglengte te lank. ✓
• Sweisspoed te vinnig. ✓
• Te lae boogspanning. ✓
• Verkeerde elektrodemanipulasie. ✓
• Verkeerde elektrode. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
8.4 Masjineerbaarheidstoets vir sweislasse:
• Die vorm en kleur van die snysels. ✓
• Die vorm en kleur van die vonke. ✓
• Die gemak van masjinering. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
8.5 Kerfbreektoets op 'n sweislas:
• Slakinsluiting ✓
• Porositeit ✓
• Gebrek aan smelting ✓
• Geoksideerde/Gebrande metaal ✓
• Onvolledige penetrasie ✓
(Enige 2 x 1) (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 18 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
8.6 Blaasholtes in porositeit:
• Teenwoordigheid van besmetting/onsuiwerhede op die werksoppervlak. ✓
• Teenwoordigheid van besmetting/onsuiwerhede op elektrodevloei-
middel. ✓
• Sweis in winderige toestande. ✓
• Gebrek aan skermgas. ✓
(Enige 3 x 1) (3)
8.7 Nadele van kleurstofpenetrasie-toetsing:
• Mag probleme onder die oppervlak mis. ✓
• Kan nie op poreuse materiale werk nie. ✓ (2)
8.8 Prosedure om X-straaltoets uit te voer:
• Die X-straal- of gammastraalbron word aan die voorkant van die
voorwerp wat getoets word, geplaas. ✓
• Die toetspersoon moet agter 'n loodskerm en so ver weg as moontlik van
skadelike blootstelling staan. ✓
• Die bron word vir 'n oomblik geaktiveer en die X-strale dring dan die
toetsstuk binne. ✓
• Soos hulle die areas van laer digtheid deur beweeg, belig die strale die
film as ligter op die negatief ✓ wat 'n sweisdefek aandui. ✓
• Fotografiese films verskaf 'n permanente rekord van die skaduwee wat
versigtig bestudeer kan word. ✓ (6)
[23]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 19 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 9: HEGTINGMETODES (SPANNING EN VERVORMING) (SPESIFIEK)
9.1 Visuele inspeksie:
• Vorm van die profiel ✓
• Eenvormigheid van die oppervlak ✓
• Oorvleueling ✓
• Insnyding ✓
• Penetrasiekraal ✓
• Wortelgroef ✓
• Spatsels ✓
• Oorvulling ✓
• Krake (Kraterskeure) ✓
• Slak/slakinsluiting ✓
(Enige 4 x 1) (4)
9.2 Faktore wat die afkoeltempo na sweiswerk affekteer:
• Die grootte van die werkstuk. ✓
• Sweisdikte. ✓
• Termogeleidingseienskappe van die moedermetaal. ✓
• Tipe blusmedium. ✓
• Koolstofinhoud/Tipe materiaal. ✓
(Enige 3 x 1) (3)
9.3 Koudbewerking en warm bewerking:
• Koudbewerking is wanneer vervorming ✓ van staal onder die
herkristalliseringstemperatuur ✓ plaasvind.
• Warmbewerking is wanneer vervorming ✓ van staal bo die
herkristalliseringstemperatuur ✓ plaasvind. (4)
9.4 Rugsteune:
Dit verminder vervorming. ✓ (1)
9.5 Metaal versag:
Uitgloeiing ✓ (1)
9.6 Elastiese vervorming:
Dit gebeur wanneer die las na sy oorspronklike posisie herstel, eers as die
spanning verwyder is. ✓ (2)
9.7 Krimping in sweiswerk:
• Stolkrimping ✓
• Dwarskrimping ✓
• Oorlangse krimping ✓
• Diktekrimping ✓
• Termiese krimping ✓
• Transformasiekrimping ✓
(Enige 3 x 1) (3)
[18]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 20 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 10: INSTANDHOUDING (SPESIFIEK)
10.1 Uitsluit van groot masjiene:
• Om te verseker dat die isolasieskakelaars afgeskakel is. ✓
• Om te verseker dat skakelaars uitgesluit en gemerk is om sodoende ander
in te lig dat instandhoudingswerk uitgevoer word. ✓
• Om seker te maak dat niemand die masjien kan aanskakel terwyl
instandhouding uitgevoer word nie. ✓
• Om beserings te voorkom. ✓
• Om skade aan toerusting te voorkom. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
10.2 Merkplate:
Dit het veelvuldige gate sodat meer as een tegnikus die masjien
terselfdertyd ✓ kan uitsluit. ✓ (2)
10.3 Gebrek aan staanboormasjien onderhoud:
• Voortydige staking van masjienonderdele as gevolg van onklaarraking. ✓
• Verminder die leeftyd van onderdele as gevolg van slytasie. ✓
• Veroorsaak onveilige toestande. ✓
• Onakkurate afwerking. ✓
• Verlies aan produksie. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
10.4 Riglyne vir bankslypmasjien:
• Kyk vir krake op die slypwiele. ✓
• Voer bywerking uit. ✓
• Verstel die gereedskaprus tot maksimum 3 mm. ✓
• Kontroleer vir los moere en boute. ✓
• Maak die masjien skoon. ✓
• Smeer laers. ✓
• Gaan elektriese konneksies na. ✓
• Kontroleer of skerms veilig geïnstalleer is en nie beskadig is nie. ✓
• Kontroleer gereedskapsrus vir skade. ✓
(Enige 2 x 1) (2)
[8]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Meganiese Tegnologie: Sweis- en Metaalwerk 21 DBE/November 2025
NSS – Nasienriglyne
VRAAG 11: ONTWIKKELING (SPESIFIEK)
11.1 Tipe geutbak:
Reghoekig na reghoekig ✓ van middelpunt af. ✓ (2)
11.2 11.2.1 Ware lengte A-4:
✓ ✓ ✓
A − 4 = 350 2 + 450 2 + 600 2
✓ ✓ ✓
= 122500 + 202500 + 360000
✓
= 685000 ✓
✓ ✓
= 827,65 mm ✓ (5)
✓
11.2.2 Ware lengte C-2:✓ ✓
✓ ✓ ✓
✓
C − 2 = 150 2 + 450 2 + 600 2
✓ ✓ ✓
= 22500 + 202500 + 360000
✓
= 585000 ✓
✓ ✓
= 764,85 mm
✓✓ (5)
11.2.3 ✓✓
Ware lengte D-3:
✓ ✓ ✓
✓
D − 3 = 750 + 150 2 + 600 2
2
✓ ✓ ✓
= 562500 + 22500 + 360000
✓
= 945000 ✓ ✓
= 972,11 mm ✓ (5)
✓
11.2.4 Ware lengte X-Y:✓✓
✓
X - Y = 350 2 + 600 2 ✓
= 122500 + 360000
✓
= 482500
✓
= 694,62 mm ✓ (2)
11.2.5 X-Z op basis: ✓
X - Z = 350 + 200 ✓
= 550 mm ✓ (2)
✓
[21]
✓
✓
TOTAAL: 200
✓
Kopiereg voorbehou
Study this subject
Recommended for this subject
%20MG%20Afr_hlayiso.com_--545abfde-8923-4811-aed9-fe51d7f86ad6/v1-c65226d96ad893d29681/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2021 Memo (Afr)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--62bbe2de-9d39-485e-a55f-c51567c03422/v1-0119bf0586794c136cbf/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Eng)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--c4d9ece6-0cba-42c1-a1e6-01ad8f18a69c/v1-b1845feced183341d89a/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Afr)
%20Memo%20Afr_hlayiso.com_--3f9a8d78-97b6-4d96-a459-e2cd2e0f4240/v1-c00ea6cda731e5622584/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Afr)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--1c2f46e0-7366-454c-93bb-25a7a72400b1/v1-fca65ad7f3a3e8360113/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2020 Memo (Eng)
%20Memo%20Eng_hlayiso.com_--5d6b5e2a-2e34-47b1-b41f-207fe9bd9f6f/v1-5c863b6c8a25dbcf0e47/card.webp)
Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 NSC November 2019 Memo (Eng)
More from Grade 12 Mechanical Technology

Annual teaching plan
Gr 12 Weld Met ATP 2023 24
%20Eng--5d2e2bd0-b02f-4218-849f-e7933bc6c4d1/v1-2dba8a1dc6758c98b205/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 November 2024 NSC QP (Eng)
%20Afr--1e7205e4-aef1-4cc4-afdf-aac93562ae67/v1-094abcfa5c3eff1cb995/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 November 2024 NSC QP (Afr)
%20Eng--10859467-be3e-41fb-aee0-b797c385437d/v1-986e8982bfb6b966a34d/card.webp)
Question paper
Mechanical Technology Grade 12 NSC June 2024 QP (Eng)

Memorandum
Mechanical Technology Grade 12 Eastern Cape Mock 2023 Memo

Memorandum