Downloaded from hlayiso.com
SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS
ISINDEBELE ILIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA (FAL)
IPHEPHA LESIBILI (P2)
2018
IMITLOMELO: 70
ISIKHATHI: Ama-iri ama-2
Iphepheli linamakhasi ama-21.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Skip to contentAll 2018 papers 





View all





isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2018 Question Paper
Grade 12 isiNdebele FAL Paper 2 question paper from the NSC June Exam 2018, 21 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Isindebele Fal · Grade 12 · NSC June Exam · 2018 · isindebele. Question paper, 21 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiNdebele FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isindebele
- Document type
- Question paper
- Year
- 2018
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 21
- File size
- 453.9 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 21
This exam
NSC June Exam 2018
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)18 marks
- Question 1.2Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)17 marks
- Question 2.1Ubukghwari / Literature (Set Works)17 marks
- Question 2.2Ubukghwari / Literature (Set Works)18 marks
- Question 3.1Ubukghwari / Literature (Set Works)18 marks
- Question 3.2Ubukghwari / Literature (Set Works)17 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 2 DBE/2018
SCE
YELELA
1. Umfundi kufanele afunde ikhaseli ngokukhulu ukuyelela ngaphambi kobana
aphendule imibuzo.
2. Ungalingi ufunde iphepha lemibuzo loke. Qala ikhasi lokumunyethweko
elisekhasini elilandelako bese utshwaya iinomboro zemibuzo ebuzweko
ngeencwadi ozifundileko kilomnyaka. Ngemuva kwalapho, funda imibuzo
le bese ukhetha leyo ofisa ukuyiphendula.
3. Iphepheli LINEENGABA EZINE:
ISIGABA A: Inovela (35)
ISIGABA B: Umdlalo (35)
ISIGABA C: Iindaba ezifitjhani (35)
ISIGABA D: Iinkondlo (35)
4. Khetha IINGABA EZIMBILI uphendule ngazo.
ISIGABA A: INOVELA
Phendula imibuzo yenovela oyifundileko.
ISIGABA B: UMDLALO
Phendula imibuzo yomdlalo owufundileko.
ISIGABA C: IINDABA EZIFITJHANI
Phendula imibuzo EMIBILI yencwadi EYODWA.
ISIGABA D: IINKONDLO
Phendula imibuzo ngeenkondlo ZOMBILI.
5. Sebenzisa irhelo lokuhlola ukuqinisekisa bona yoke imibuzo uyiphendulile.
6. Landela imiyalo onikelwe yona ekuthomeni kwaleso naleso sigaba
ngokuyelela okukhulu.
7. Tlola iinomboro zeempendulo njengombana zinjalo ephepheni lemibuzo.
8. Thoma isigaba ESINYE NESINYE ekhasini ELITJHA.
9. Isikhathi esiphakanyisweko sokuphendula isigaba ngasinye:
ISIGABA A: Pheze imizuzu ema-60
ISIGABA B: Pheze imizuzu ema-60
ISIGABA C: Pheze imizuzu ema-60
ISIGABA D: Pheze imizuzu ema-60
10. Tlola ngesandla esihle nesibonakalako.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 3 DBE/2018
SCE
IKHASI LETHEYIBULA LOKUMUNYETHWEKO:
Abafundi bayeleliswa bona baphendule yoke imibuzo.
ISIGABA A: INOVELA
Phendula YOKE imibuzo.
INOMBORO YOMBUZO IMITLOMELO INOMBORO YEKHASI
1.1 UBonakele 18 5
1.2 UBonakele 17 7
ISIGABA B: UMDLALO
Phendula YOKE imibuzo.
2.1 Umngani 17 9
2.2 Umngani 18 11
ISIGABA C: IINDABA EZIFITJHANI
Phendula YOKE imibuzo.
3.1 'Ilifu elinzima' 18 13
3.2 'Ummonyani awunammango' 17 14
4.1 'Ngangizakubuza bani?' 17 16
4.2 'Asibhebhuleni iinthende' 18 17
ISIGABA D: IINKONDLO
Phendula YOKE imibuzo.
5. 'Umona' 17 19
6. 'Iindawula' 18 20
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 4 DBE/2018
SCE
IRHELO LOKUQINISEKISA
Tlola itshwayo (√) erhelweni lokuqinisekisa elilandelako ukuhlola bona uphendule
YOKE imibuzo elindelekileko.
ISIGABA IINOMBORO INANI LEMIBUZO ITSHWAYO
ZEMIBUZO EZOKUPHENDULWA (√)
ISIGABA A:
UMBUZO 1.1 1.1.1–1.1.10 2
UMBUZO 1.2 1.2.1–1.2.10
ISIGABA B:
UMBUZO 2.1 2.1.1–2.1.10 2
UMBUZO 2.2 2.2.1–2.2.11
ISIGABA C:
UMBUZO 3.1 3.1.1–3.1.11 2
UMBUZO 3.2 3.2.1–3.2.10
UMBUZO 4.1 4.1.1–4.1.10
UMBUZO 4.2 4.2.1–4.2.10
ISIGABA D:
UMBUZO 5 5.1–5.9 2
UMBUZO 6 6.1–6.11
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 5 DBE/2018
SCE
ISIGABA A: INOVELA
Phendula YOKE imibuzo.
UMBUZO 1: UBONAKELE – M Sikosana
1.1 Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI A
'Kungcono ngilale lapha phezu komuthi. Ngizakuvuka kusasa ngesikhathi
sokuya kweenkomo emmangweni, ngiyokufuna umsebenzi.' Ukhuluma nje
ujame sikhundla sinye. Wakhwela phezu komuthi waziyama kuhle khona
angazukuwa ebusuku. Walala ngendlala.
Amakhaza nawo gade angakazibeki phasi kodwana uBonakele 5
bekungamtshwenyi khulu lokho ngombana khabe angasi ngilomhlobo
wabesanyana abathembako. Abagelagela neenbandama njengamaqhegu
nabogogo kodwana yena nakwenzekileko wafumana ukudla kokubambisa
ithumbu namanzi wokuthambisa umphimbo, lokho kwanele kuye. Ngokuhlala
kwakhe kwaMbuyiseli, umzimba wakhe khabe sewuthoma ukuhlumahluma 10
godu. Bewuthi nawumqalako ubone bonyana uzakukhula abe yindoda
enamandla neqinileko.
UBonakele wavuka ekuseni wangena indlela athi ufuna umsebenzi. Bekusithi
lokha nakabandamela ngemzini wabamhlophe, afikelwe kukwesaba bese
uyajika angakangeni abawe umsebenzi. Kuthe lokha nakasagelagela kenye 15
inarha yebhuru, kwavela umnikazi wenarha leyo. UBonakele wezwa nje
ngepera seyijama ngemuva kwakhe. Uthe nakathi uqala bonyana ikhwelwe
ngubani, wazithela phezu kwendoda ede, wabona sekumhlophe phambi
kwakhe. Kwaphola ngitjho nalaya asezwanini. Waziqinisa ingasuthi akukho
okwenzekileko. 20
'Mina bambile wena. Yini wena funa lapha? Wena sigebengu hi! Mina yazi
wena funa tjontja lapha!' Kwatjho umnikazi wenarha, watjho ukugoma
uBonakele ngamazinyo aphila. Kanti uyamthusa nje, ufuna ukubona bonyana
umumuntu onjani uBonakele lo.
[Ikhasi: 15]
1.1.1 Tlola amagama wabesana ababangela bona uBonakele azithole
asebujameni akibo etheksthini engehla. (2)
1.1.2 Ngephuzu ELILODWA rhunyeza iqhinga elasetjenziswa besanaba
ukuqotjhisa uBonakele kwabo. (2)
1.1.3 Umzimba kaBonakele nakahlala kwaMbuyiseli besele
unamatjhuguluko. Veza okungafaniko emzimbeni kaBonakele
lokha nakahlala eSiyabuswa nalokha sele akwaMbuyiseli. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 6 DBE/2018
SCE
1.1.4 Veza isizathu esenza bona uBonakele athukwe lokha
nakasagelagela enarheni yebhuru. (1)
1.1.5 Ucabanga bona bewuyini umnqopho womtloli wokwenza bona
uBonakele angahlali anzinze eplasini lebhuru nanyana agade
aphatheke kuhle kodwana athuthukele ngeDaveyton.
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
1.1.6 Phendula isitatimende esingenzasi NGOLIQINISO nofana
AKUSILO IQINISO bese usekela isiqunto osithathako ngephuzu
ELILODWA.
UNaMndebele wathi ngokufika eJwanasbege wakhohlwa
ngomyenakhe kanye nendodanakhe. (2)
1.1.7 Khetha ipendulo enembako kezingenzasi.
Indawo uBonakele angakhange ahlale kiyo kuse.
A Siyabuswa
B Benoni
C Jwanasbege
D Daveyton (2)
1.1.8 Ingabe isenzo sakaNaSilombo sokuguqa phasi ngamadolo
nakabona uBonakele asele anababelethi bakhe sisitjelani
ngobujamo agade sele akibo. Ipendulwakho ayibe liphuzu
ELILODWA. (1)
1.1.9 Coca ngokuphumelela komtloli ukusethulela isingeniso
senovela le. (2)
1.1.10 Nabegade unguNaMndebele ngikuphi ogade ungakwenza
ukuzivikela ekutlhorisweni ngaphandle kokuzipha inarha?
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 7 DBE/2018
SCE
1.2 Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI B
'Bonakele namhlanje uyindoda emadoneni, kodwana okunengi
sizakukhuluma ngemva kokobana sewulihlulile isokana ozokubambana
nalweli ngenyanga esizayithoma le. Ngiyathemba nawe sewuyazizwa
neengazini bonyana uzalihlula. Akusinjalo ndoda?' Kwabuza uKiller.
'Ngifisa ngathi ngabe sibethana khona kusasa lokhu okusako! Kade 5
ngililindile ithuba elifana naleli. Namhlanjesi nami ngiyazizwa namtjhana
ngilele bonyana ngiyindoda emadodeni. Abadala baqinisile nabathi ubudoda
abukhulelwa. Namhlanje ngimi lo osele kutlolwa ngaye emaphepheni nosele
aziwa kiyo yoke inarha njengekutani esakhulako.' Kwatjho uBonakele
ngokukhombisa ukuthaba okukhulu. 'Lokho sikuzwa ngawe bonyana 10
uyikutana esakhulako ngombana thina esikwaziko kukobanyana ngenyanga
ezako mhlana amalanga alitjhumi nahlanu uzabe uyikutani yephasi.'
Sikhuluma nje baphi aboGeorge, abo-DD Bush nabo Falakhona Mpisi
ngingabala ngithini nje mina, akusinguwe owabavusa phasi ethulini?'
'Ngiyakuzwa uyakhuluma Killer kodwana nawuphatha indaba yeminyaka 15
egadungileko, ungivusela ubuhlungu behliziyo. Nangicabanga
ngomtlhagwami egade ngikiwo kuze kube namhlanje, ngifikelwa mcabango
wokukhumbula abazali bami. Iye khona ngiyakuthabela ukuba yikutani
yephasi kodwana ngaphandle kwabazali bami koke lokho kuyafana
nokusebenzela e ….' UKiller wabona bonyana uBonakele selakude khulu. 20
Njeke warhaba wamkhuza bona angacabange khulu ngese kwadlula
nangababelethi bakhe ngombana lokho kungamqeda amandla ngitjho
nekundleni wokulwela.
[Ikhasi:54–55]
1.2.1 Tlola amabizo wabantu ABABILI abavezwe etheksthini engehla
abahlulwa nguBonakele emdlalweni weendubulo. (2)
1.2.2 Veza isehlakalo esenza bona uKiller agcine abonile bona
uBonakele kufanele ambandule abe mdlali wezeendubulo. (1)
1.2.3 Ngokurhunyezweko hlathululula izinto EZIMBILI ebezenza bona
uBonakele atshwenyeke emmoyeni njengombana simthola
akhuluma noKiller esiqetjhaneni esingehla. (2)
1.2.4 Ngaphambi kobana uBonakele angenele umdlalo weendubulo
ngikuphi ebegade akwenza ukuze akghone ukuziphilisa. (1)
1.2.5 Hlathulula irarano elivezwa nguNaMndebele nakasebenza
kwaFoos. Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 8 DBE/2018
SCE
1.2.6 Madanisa indlela uNaSilombo ebekaphila ngayo ngaphambi
kobana uMahlangu akhambe ayokufuna uBonakele nalokha sele
akhambile. Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
1.2.7 Sekela isitatimende esingenzasi ngephuzu ELILODWA.
UMahlangu azange azitshwenye ngokusekela uBonakele
nakasahlala noNaSilombo. (2)
1.2.8 Ingabe ukuba khona komrhatjho nephephandaba enovelini le
kusitjelani ngesizinda sesikhathi. Ipendulwakho ayibe liphuzu
ELILODWA. (1)
1.2.9 Tshwaya ngokuphumelela komtloli ekunikeleni umlingisikutani
igama elithi Bonakele. (2)
1.2.10 Coca ngesifundo esitholakala enovelini engehla le. Sekela
ipendulwakho ngephuzu ELILODWA. (2)
IMITLOMELO YESIGABA A: 35
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 9 DBE/2018
SCE
ISIGABA B: UMDLALO
Phendula YOKE imibuzo.
UMBUZO 2: UMNGANI – ST Nkambule
2.1 Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI C
(UMbizo uthe asaledlhile kwakhe kwafika uSello baledlha bobabili.)
UMBIZO: Wakhamba wedwa nje Sello uphi uMlakana?
USELLO: UMlakana usese sesikolweni.
UMBIZO: Sengilibele bona kuphakathi neveke.
USELLO: Ulibala msinya bra-Mbizo. 5
UMBIZO: Angizenzi ngenziwa lithabo lokusebenzisana kamnandi
noMlakana.
USELLO: Nakungimi ngithokoza wena ngokungifumanela uMlakana, phela
kade ngifisa ukusebenza naye, kodwana bengingazi bona
ngingamfumana njani. 10
UMBIZO: Angeze wangifumana mina.
USELLO: Lelo liqiniso elibuyelelweko, abanjengawe bayabalwa.
UMBIZO: Uyabona gadesi kuyasetjenzwa akudlalwa.
USELLO: Unembile lapho bra-Mbizo. Nami umehluko ngiwubonile.
UMBIZO: Qala bona amakhasitama wabafundi uMlakana asitholele wona 15
bona angangani. Phela abentwana beyunivesithi bayazidla
iindakamizwa abadlali.
USELLO: Nami gadesi senginomdlandla wokusebenza.
UMBIZO: Into eseleko gadesi yinye tere, begodu ngibona kwangasuthi
akakho noyedwa olangazelela ukuyenza. 20
USELLO: (Ngokurareka) Ngengiyiphi leyo?
UMBIZO: Kumele nigudluze uRaizor noStanza. Kungenzeka lapha bakhona
basakhela amano wokusibophelela nefene emthini. URaizor
nangimgcinako wathi nguStanza ongasafuni ukuza lapha,
kodwana naye akasaveli. Ngalokho kumele batjhide bobabili 25
endleleni yethu ngombana bazosiphilisa kabuhlungu.
Nakuyimalami angisanandaba nayo, ngombana sizakusebenza
enye, kwaphela bona ngibafuna bahlongakele.
USELLO: Umsebenzi lowo sizowenza ngokurhaba. Ngiphethe uMlakana
ngiphethe ipetsula. 30
UMBIZO: Ezizwakalako ngeentunja zomuhlwa zithi uStanza uyokubikela
amapholisa ngalokhu esikwenzako.
USELLO: Kusukela namhlanje ubeke indlebe ulalele ihlelo labasitjhiyileko
ephasini emrhatjhweni uzawezwa amabizo wabo hlangana
namanye. 35
[Ikhasi 71–72]
2.1.1 Tlola amabizo AMABILI weenlelesi zikaMbizo ebekufanele
zitjhidiswe endleleni. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 10 DBE/2018
SCE
2.1.2 Ngisiphi isenzo ebesenziwa ziinlelesezi ebesingathabisi uMbizo
bekwafika lapha acabanga khona bona zibulawe? (1)
2.1.3 Ngephuzu ELILODWA rhunyeza indlela uMlakana atholakala
ngayo ukuze abe ngomunye weenlelesi zakaMbizo. (2)
2.1.4 Veza okufanako phakathi kukaMlakana noMbizo ngokweemilo
zabo. (1)
2.1.5 Hlathulula umnqopho womtloli wokwenza bona umdlali onguSello
abe mngani kaMlakana begodu abe silelesi esithengisa
iindakamizwa. (2)
2.1.6 Phendula isitatimende esingenzasi ngoLIQINISO nofana AKUSILO
IQINISO bese usekela isiqunto osithathako ngephuzu ELILODWA.
UMlakana bekumntwana ozimiselako nongabuyeli emva lokha
nakazitjela ukuthi ufuna ukwenza into ethileko. (2)
2.1.7 Umukghwa kaSello wokuthengisela abafundi iindakamizwa
usitjelani ngaye? Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (1)
2.1.8 Ingabe amagama kaMbizo athi; 'Kungenzeka lapha bakhona
bafuna ukusibophelela nefene emthini' amumethe wuphi
umqondo? (2)
2.1.9 Ngokubona kwakho izehlakalo ezenzeka emdlalweni lo
ngezamambala nofana ngezokuzithomela nje? Ipendulwakho ayibe
liphuzu ELILODWA uqalise ebujameni babafundi banamhlanje. (2)
2.1.10 Coca ngokuphumelela komtloli ukusethulela irarano langaphakathi
lomlingisi onguMlakana esiphethweni somdlalo lo. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 11 DBE/2018
SCE
2.2 Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI D
(Kusekuseni ngerhayisini kwaMfundisi kunoNaMathibela banoMfundisi.)
UNAMATHIBELA: (Angakathabi.) Baba uyabona bonyana ifundo ingisilinga
ngani?
UMFUNDISI: (Arareke.) Ekuseni kangaka sekonakelephi namfazi?
UNAMATHIBELA: UBusi akasafuni ukwenza litho ekhayapha. Nawuthi 5
uyambuza ukutjela bona esikolweni bathe azokuphumula,
kungasi ukuzokusebenza.
UMFUNDISI: Iincwadi ziyadinisa namfazi, ngalokho kumele baphumule
abafundi, baphumuze nemikhumbulo.
UNAMATHIBELA: Ukwazelaphi lokho ngombana wena akhange wafunda? 10
UMFUNDISI: Nabadala bayatjho bona wafunda khulu uvangana
umkhumbulo, kumele unande uphumula.
UNAMATHIBELA: Kungani wena awuvangani, kodwana uhlala ufunda
umtlolo welizwi lakaZimu?
UMFUNDISI: Iindaba zakaZimu zimnandi mkami, azifani nefundo 15
efundwa bantwabethu. IBhayibheli liyatjho bonyana
kweZulwini akufani nekwephasinapha.
UNAMATHIBELA: (Akhuluma akhamba.) Ngisusela mina ngeenolwani zakho.
UMFUNDISI: Alo uyaphi ngombana sisakhuluma?
UNAMATHIBELA: Ngisayokuvusa uBusi. Akusisesibhedlela nofana ehotela, 20
lapha angalala khona bekube semini.
UMFUNDISI: Namfazi lisa umntwana aphumule.
UNAMATHIBELA: (Akokode be avule ibadi angene kungakathiwa ngena
ngelawini lakaBusi.) Wena Busi watutumala, awuboni bona
sekusemini ngaphandlapha? 25
UBUSI: (Angunguze.) Ngi … ngi … awa.
UNAMATHIBELA: (Amngene ngemlonyeni.) Nawusalele ngalesikhathi
uyokuhlwengisa nini indlu bewupheke nini?
UBUSI: (Angunguze.) Ngi … ngizokuvuka mma.
UNAMATHIBELA: (Ambule iingubo.) Vuka khona-nje. (Athulathule.) Busi 30
ngasuthi uyagula-nje?
UBUSI: (Angunguze.) A … a … awa.
UNAMATHIBELA: Busi uyatjhisa?
UBUSI: (Alile.)
UNAMATHIBELA: (Asilingeke.) Ngakhe ngatjho bona angeze waphasa 35
eemfundweni zakho. Ngathana wangilalela, ngabe
uyasebenza. Bewungeze waba nesikhathi sokugijima
nabesanyana.
UBUSI: (Akhuluma alila.) Ngilibalela mma.
UNAMATHIBELA: (Amnembe ngepama.) Ngathini kuwe Busi? 40
UBUSI: (Alile khulu.)
UNAMATHIBELA: Butha amaratjhanakho khona-nje, ubuyele kulomsanyana
okwenze wabasidisi.
[Ikhasi 89–90]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 12 DBE/2018
SCE
2.2.1 Hlathulula iqhinga elenziwa bangani bakaMlakana ukuphumelelisa
ibhudango lakhe lokuya eyunivesithi. (1)
2.2.2 Kwakuyini uNaMathibela ayefuna bona uBusi akwenze ngemva
kokuphasa ibanga letjhumi? (1)
2.2.3 Veza lokho uNaMathibela abekanghonghoyila ngakho ngoBusi
soloko abuya esikolweni. (1)
2.2.4 Ngokurhunyezweko tlola ngesehlakalo esenzeka kwaMathibela
koBusi emva kobana abikele unina bona usidisi.
Ipendulwakho ayibe maphuzu AMABILI. (2)
2.2.5 Hlathulula izenzo ezimbi uBusi asola bona zenziwa nguMlakana.
Ipendulwakho ayibe maphuzu AMABILI. (2)
2.2.6 Khetha ipendulo enembako kezilandelako:
Ummongondaba womdlalo lo ungawurhunyeza ngomutjho othi:
A Umngani wamambala.
B Umngani ngumasizabulale.
C Ubuhle bokuba nomngani.
D Ipilo ayiragi kuhle nawunganaye umngani. (1)
2.2.7 Sekela isitatimende esilandelako ngephuzu ELILODWA.
Ithando uMlakana analo ngoBusi akusilo lamambala. (2)
2.2.8 Ucabanga bona umdlalo lo uveza siphi isikhathi sesizinda. Sekela
isiqunto osithathako ngamaphuzu AMABILI. (2)
2.2.9 Ucabanga bona ngiyiphi ikolelo evela emdlalweni lo khulukhulu
nawuqalise epilweni yabadlali abaqakathekileko. Sekela isiqunto
osithathako ngephuzu ELILODWA. (2)
2.2.10 Tshwaya ngelihlo elibukhali ngokuhlukunyezwa kwamalungelo
wabantu uqalise khulukhulu epilweni kaBusi. Ipendulwakho ayibe
maphuzu AMABILI. (2)
2.2.11 Ingabe UYAZWELANA nofana AWUZWELANI noBusi khulukhulu
nawuqalise ebujameni asele akibo emaphethelweni wencwadi le.
Sekela isiqunto osithathako ngephuzu ELILODWA. (2)
IMITLOMELO YESIGABA B: 35
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 13 DBE/2018
SCE
ISIGABA C : IINDABA EZIFITJHANI
Phendula YOKE imibuzo.
UMBUZO 3: UZANGENZANI – DM Jiyane nabanye
3.1 'ILIFU ELINZIMA'
Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI E
Ngaleso sikhathi uMpotlogwana uyarhula amehlo angaqedi alalise nomqasa.
Kuthi kusese njalo adabule. Bathi bayalila abazali bakhe, akhalime kanye
uNziphozimasasa kuthi du. Ngaphandle umoya uvunguza ngamandla.
Kuyabonakala bonyana unomrhaso ubhokile. Kuphephuka izindlu, kuruthuka
nemithi. Izulu liwuphosa kanye umbani kudlhabhaze amathumbu wendoda. 5
Liphazima kanye kuthi yemba umgodi uzifihle. Lithi nalidumako kuthi baleka
uphaphe njengepowu.
Liphelile ithemba kubazali bakaMpotlogwana. UNziphozimasasa abone
bonyana akakho umasiza ayaluke ngenye indlela. Liphazima liduma nje
uphuma uyangena endlini enesiguli nebekhabo. Athathe amalahle abovu be 10
awabeke edendewaneni elibovu be nalo. Ngendlinapha akusabonwana kuthe
tsikitsiki intuthu. Kuhlwe emini. Angithi nangaphandle kugubuzese amafu izulu
alidumi lidabula iinketani. Kunelifu elinzima tshu eligedeka ingayimbokotho.
UNziphozimasasa akhuphe isilikihlakazi esinzima tshu asithele phezu
kwamalahle asedendewaneni. UMpotlogwana agutjuzeswe sakukubesa 15
othiselwe, ubanjwe ngapha nangapha. Intuthu ingene emlonyeni
nangeempumulweni.
Lidume kabuhlungu izulu ngaphandle line ngesiwezulu. Kuvuthe umlilo
entabeni. Ngendlini uMpotlogwana athimule. Imrhitjhe intuthu aphaphame,
akhohlele kanye kuphume umtopotopo wenyoka ngomlomo. Unyokozele uthi 20
uyabaleka awukghaphele emlilweni uNziphozimasasa. Irhabuke ife. Ahlanze
kabuhlungu uMpotlogwana, kuphume amahlwili nenzengenzenge
engahlatheki. Lithule izulu. Ngaphandle mamanzi wodwa kiyo yoke indawo.
Nantiya ilifu elinzima eSewula. Izulu nalo selindindizela kude.
[Ikhasi 25–26]
3.1.1 Tlola ibizo lenyanga eyapholisa uMpotlogwana. (1)
3.1.2 Tlola isizathu esenza bona abazali bakaMpotlogwana bafune
ukulila. (1)
3.1.3 Rhunyeza indlela uMpotlogwana alatjhwa ngayo ukufikela lapha
aphaphama khona. Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA (2)
3.1.4 Ngiwaphi amagama akhulunywa nguNziphozimasasa ngaphambi
kokuthoma ukwelapha isigulani? (1)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 14 DBE/2018
SCE
3.1.5 Veza umehluko okhona phakathi kwamagama akhulunywa
mphorofidi nala akhulunywa nguNziphozimasasa mayelana
nokugula kwakaMpotlogwana. (2)
3.1.6 Ucabanga bona isiqunto esathathwa nguNaMarhubane sokuthi
akhese kuyokulingwa nakuNziphozimasasa simveza angumma (1)
onjani?
3.1.7 Hlathulula ummongondaba wendajtana le ngephuzu ELILODWA. (2)
3.1.8 Phendula isitatimende esingenzasi ngoLIQINISO nofana AKUSILO
IQINISO bese usekela isiqunto osithathako ngephuzu ELILODWA.
BakwaThugwana bathi ukubonisana ngamagama akhulunywe
mphorofidi, isangoma nenyanga yeendawula baphelelwa lithemba. (2)
3.1.9 Ucabanga bona ilifu elinzima liveza liphi itshwayo ngokwendatjana
le? Sekela ipendulwakho ngephuzu ELILODWA. (2)
3.1.10 Tshwaya ngelihlo elibukhali ngekolelo yabantu bakwaThugwana. (2)
3.1.11 Coca ngokuphumelela komtloli ukusethulela isitlhori sendatjana le. (2)
3.2 'UMMONYANI AWUNAMMANGO'
Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI F
'Lalela-ke godu ntangazami. Ungathi angikakutjeli-ke. Yona leveke
esizoyithoma, ukhambele nganeno. Umkhozi nakafikileko nizokwazi
ukumditjhisa. Angifuni abulawe sizungu, akhambe asibabaza ubutjhapha
nobuhlaza. Namanye amadoda abangani bami sengibahlebele.'
'Uyabona lokho ngikutjhiswa kucabanga nokubona bona ngikhozisene 5
nabantu. Abantu abasazi umthetho, ihlonipho namasiko. Hayi lento yala
emadorobheni. Lapha sithokoza ukuphuma kwelanga nokuvusa ihloko.
Kuyaliwa, kuyatlhalanwa, kuyabotjhisanwa, kuyadelelanwa, kuyagetjengwana
kwenziwa zoke zakwamatlwaba. Manje ngibawa nizongiphahla ngeLesihlanu
ntambama.' 10
'Litjhudu lelo Ntuli. Nawe uyabona bona akusendiwa la emadorobheni
namhlanje. Nawubuza isokana bona lithatha nini, likubuza bona lithathe
ubani? Ukube akusibentazana kukufa. Siluphala nabentwabethu
neenzukulwani zethu ngendlini. Kodwana utjwala bona kumukwana bona
busahliswa elorini, bungakangeni nangevikilini,' kubalabala uMalinga. 15
'Ngathana uZimu angangizwa nalaba ababili abancani abentazinyana,
uDuduzile noBathabile bangenza ubuhlakaniphi bacalacale le emakhaya
nasele bathoma ukukhula. Bahlukane nesigoga.'
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 15 DBE/2018
SCE
'Thandaza mntweKosi,' kuphendula umkaNtuli atlhuwiswa mamezwi
awakhulumako. Lithi nalithoma ukuwuka ilanga abawe isiphande uMalinga. 20
Amkhuphe uNtuli. Amjikele laphayana nakwakhe. Athi nakabuyako ahlale la
bekahlezi khona. Umkakhe nangu usahlezi.
'Nawe NaMaredi uje uthoma, utjela abomakhelani bakho babafazi bona
iveke le azako sizabe sinabantu la ekhaya. Angifuni mina kusasa bathi ntlefe
ntlefe uNtuli uyasifihlela. 25
[Ikhasi 65–66]
3.2.1 Tlola ibizo lendawo lapho kuhlala khona bakwaNtuli. (1)
3.2.2 Tlola bona iintlankana ezimbili ngasinye kilezi ezintathu uNtuli
ayezikhombisa umkhozakhe zazitlolweni? (2)
3.2.3 Veza unobangela owenza bona uNtuli abuye phambi kwesikhathi
emsebenzini. (1)
3.2.4 Ngokurhunyezweko hlathulula lokho okwakwenziwa babantu
bendawo lapha kuhlala khona uNtuli lokha bekhabo mntazana
nabayokubika bona inja idle amaqanda? (2)
3.2.5 Ngisiphi isehlakalo ongasithatha njengesisusa serarano
endatjaneni le? Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (1)
3.2.6 Ingabe isenzo sakaNtuli sokukhombisa umnganakhe iintlankana
eentathwezi aphuma nazo ngekamerweni lakhe sisitjelani (2)
ngobuntu bakhe?
3.2.7 Ucabanga bona izokuba njani ipatho yabantu bakwaMahlangu
kucynthia njengombana azabe ahlala khona nje. (2)
3.2.8 Phendula isitatimende esingenzasi NGOLIQINISO nofana
AKUSILO IQINISO bese usekela isiqunto osithathako.
Abantu bakwaMahlangu bababantu abaneqiniso ngombana
bakwazi ukuya kwaNtuli bayokuvuma umlandu wendodana yabo (2)
bangakabikelwa ngawo.
3.2.9 Umtloli ngokutlola indatjana kusuke kukhona anqophe ukusifundisa
khona. Coca ngesifundo esitholakala endatjaneni le? (2)
3.2.10 Ingabe UYAZWELANA nofana AWUZWELANI noNtuli nawuqale
indlela izinto ezaphetheka ngayo endatjaneni le? (2)
[35]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 16 DBE/2018
SCE
UMBUZO 4: PHOSA AMEHLO – NJ Msiza nabanye
4.1 'NGANGIZAKUBUZA BANI?'
Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI G
UNonjengabo uvuke wabilisela uMasangana amanzi wokuhlamba,
nasikhuluma ngoMasangana sitjho uSithole, nakaqeda ukumthelela wadobha
iqwatjhi lomthanyelo waphumela ngaphandle wayokuthanyela. Ubathe ulindile
bonyana uSobentwana uzakhe aphume ayokuthewukela kodwana akaveli.
Ugcina sele azomhlola bonyana ubanjwe yini angaphumi ngombana 5
neenkhwelo ziyaphela nakungabetha i-iri lekhomba. Asangena emnyango
uyabuza. 'SoNjengabo kanti kubhala kuphi? Kazi kusemini. Kghani unento
yokukhamba na?' Angakaliginyi abe sele amphendulile. Kazi akathathi kude
ukufuthumala, ngesikhathi esincani ugcwala ipotjwana uMasangana.
'Tjhephana uzwene nobani NoNjengabo bonyana ngizokukhamba 10
ngesamarimarima bese yena akghone ukuzokuditjha kwamapha?
Usithathaphi isibindi sokungiqotjha emzini wami?' Ngokudana aphendule
uNaMrhayise bonyana yena bekazibuzela nje, abawe isandla phezu
kwesinye. Uyahlonipha umkakhe utjengisa bona wakhulela emzini
onomthetho kwaHlatjwayo. 15
UMasangana abuze umkakhe bonyana aboNjengabo naboSphiwana bavuka
nini, abayi esikolweni na? Kungakadluli isikhathi eside uMasangana wadobha
umtjhini wakhe wokusika amathayela watjhinga endleleni. USithole wakhe
eSphago eduze nendlela etjhinga ngeKghaphamadi. Uphuma ekuseni nje
urhabele emsebenzini ngeDennilton e-OR Tambo. Basale bavuka abentwana 20
bazilungisele ukuya esikolweni. Ngetjhudu akhambe msinya uMasangana.
Uthe nakafika endleleni yemsilekhondlo wathola bonyana indlela iyalungiswa.
Kwamthatha isikhatjhana ukobona afike lapho atjhinga khona. UMasangana
nakadlula eenthabathabeni zeentolo zeDennilton, kungene umrhala.
[Ikhasi 43–44]
4.1.1 Tlola izinto EZIMBILI ezivezwe etheksthini ezikhombisa bona
uNoNjengabo ukhuthele. (2)
4.1.2 Hlathulula ngokuzeleko bona uhlalaphi umndeni wakwaMasangana. (1)
4.1.3 Rhunyeza ngamaphuzu AMABILI isehlakalo sokulimala (2)
kwakaNjengabo.
4.1.4 Uyini umsebenzi kaMasangana? (1)
4.1.5 Ucabanga bona siyini isisusa serarano endatjaneni engehla le?
Ipendulwakho ayibe maphuzu AMABILI. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 17 DBE/2018
SCE
4.1.6 Nawuqalisisa izenzo zakaMasangana zimveza amlingisi onjani?
Ipendulwakho ayibe maphuzu AMABILI. (2)
4.1.7 Khetha ipendulo enembako kezilandelako.
Isitatimende esithi; 'UMasangana bekaphenduke ifilimu' ahlathulula
bona:
A UMasangana bekalapha bebafoda khona ifilimu.
B Abosokhemera bebafoda uMasangana.
C UMasangana bekalwa abantu babukela yena.
D UMasangana bekadlala efilimini. (1)
4.1.8 Isenzo sabonogada sokubetha uMasangana, bamqothele
ngaphandle kwesibhedlela saba namuphi umphumela epilwenakhe.
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
4.1.9 Nawuqalisisa indatjana le ngelihlo elihlabako, ucabanga bona
ngisiphi isehlakalo esisitlhori kiyo. (2)
4.1.10 Ingabe UYAZWELANA nofana AWUZWELANI noMasangana
nasele bamkhuphele ngaphandle kwesibhedlela adatjukelwe
zizambatho. (2)
4.2 'ASIBHEBHULENI IINTHENDE'
Fundisisa itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI H
Isonto lithathwa njengendawo ecwengileko. Yindawo lapho abantu bazizwa
batjhaphulukile begodu baphephile khona. Ukuthemba abantu abasesontweni
akusiyinto erarako. Isonto leMkhorosi ligcwele liyaphuphuma ngabantu.
Basebenzisa amatlasi wesikolo samabanga aphasi iKhewuvuke. Umfundisi
uPizana uthe nakangenako wafumana sele woke umuntu ahlezi kuhle. Kuthe 5
bonyana isondo lingene kwabonakala bona woke umuntu uyakuthabela
ukuba sebandleni. Umfundisi ufike ekuthomeni komnyaka. Ngomunye
wabafundisi esondweni labo eMkhorosi. Usese mutjha kodwana utjhumayela
ibe yincani indawo. Abantu bayamthanda, abanye besondweni lakhe
bayamlandela nakabizwe emasondweni amanye angasi kwelakhe. Ngemva 10
kwesondo umfundisi uzokuya kwaMaphupha.
Umma wakwaMaphupha wahlongakalelwa myenakhe ngomnyaka ophelileko.
Wamutjhiyela amabhizinisi, iimodere nomuzi osithabathaba. Umraro
kukobanyana akazi kuhle ngezinto eziphathelene namabhizinisi namkha
ukusebenzisa i-inthanethi. Bekangumma ozihlalela ekhaya, umyenakhe 15
bekunguye oqalene nemisebenzi efana nale. Usele nabesanyana ababili.
Kungebanga lelo umfundisi avamile ukuya kwaMaphupha. Usiza
umkaMaphupha ngezamabhizinisi begodu usiza nangokutjhiriya abasanyana
laba, bebathanda uyise khulu begodu abakabi ukuzwisisa bona kubayini
bangasamboni. Ngemva kwama-iri ambalwa isondo liphumile, umfundisi 20
wanqopha kwaMaphupha. Wafika ngamadina, bamphakulelela naye.
Nabaqeda ukudla waragela phambili umfundisi ngokutjengisa
umkaMaphupha ukusebenzisa i-inthanethi ukuthumela imali, ukubhadela
njalonjalo.
[Ikhasi 85–86]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 18 DBE/2018
SCE
4.2.1 Tlola igama lesikolo lapho kusondela khona ibandla leMkhorosi. (1)
4.2.2 Rhunyeza unobangela owenza bona amanye wamalunga webandla
alandele uMfundisi uPizana lokha nakabizwe kwamanye amabandla.
Ipendulwakho ayibe maphuzu AMABILI. (2)
4.2.3 Veza iinzathu EZIMBILI ezenza bona umfundisi lo avume
ukuvakatjhela kwaMaphupha. (2)
4.2.4 Tlola izinto EZIMBILI ezenziwa Mfundisi uPizana ebandleni
leMkhorosi nakumma wakwaMaphupha nezingamukelekiko emntwini
owazi uZimu. (2)
4.2.5 Sekela isitatimende esingenzasi ngephuzu ELILODWA.
UmkaMaphupha ungumma osasalele emuva ngepilo nothemba woke
umuntu. (2)
4.2.6 Ucabanga bona ngikuphi ebekungenziwa ngumkaMaphupha
ukuvikela imali yakwakhe ngaphandle kokubawa isizo loMfundisi
uPizana. Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (1)
4.2.7 Isenzo somkaMaphupha sokubawa uMfundisi uPizana bona amsize
ngeendaba zemali yakwakhe, simveza amlingisi onjani? Sekela
ipendulwakho ngephuzu ELILODWA. (2)
4.2.8 Ingabe siyini isiyeleliso somtloli ngokusitlolela indatjana engehla le?
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
4.2.9 Tshwaya ngelihlo elibukhali ngesenzo sakaPizana sokuzenza
umfundisi abe angasuye. Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
4.2.10 Coca uveze amazizwakho mayelana nommoya wendatjana le.
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
[35]
IMITLOMELO YESIGABA C: 35
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 19 DBE/2018
SCE
ISIGABA D: IINKONDLO
Phendula YOKE imibuzo.
UMBUZO 5
Fundisisa ikondlo engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
UMONA – MS Ntuli
1 Nguhliziyokul' umafela-ngendeni,
2 Sihlub' abanye' iimpiko
3 Angazenzeli yena.
4 Ngumarhudul' amehlw' abomvu;
5 Wamalangab' atjhisa kutjhisa,
6 Abe makhaza kumakhaza.
7 Ngunyawo liphapha phezulu,
8 Nguhloko sithaya phasi.
9 Nguhliziyo silal' emini, sivuk' ebusuku;
10 Sirhulurhulu sirhuluphel' umnyama,
11 Uphetjhulwa moya,
12 Urhurhulwa mamanzi;
13 Upheka kuphakululwa, uphakulula kuphekwa.
14 Akwenzako kwaziwa nguye, umona.
5.1 Ngiziphi izinto EZIMBILI zemvelo imbongi efanise izenzo zomona nazo. (2)
5.2 Tlola umhlobo wevumelwano osetjenziswe yimbongi emideni elandelako
yekondlo le bewuyithalele?
Ngunyawo liphapha phezulu,
Nguhloko sithaya phasi. (2)
5.3 Tlola ubukondlo obusetjenziswe yimbongi emideni elandelako yekondlo le?
5.3.1 Nguhliziyo silal' emini, sivuk' ebusuku; (1)
5.3.2 Akwenzako kwaziwa nguye, umona. (1)
5.4 Ucabanga bona kubayini imbongi ingathekisa umona nesirhulurhulu. (2)
5.5 Ingabe uyini umnqopho wembongi ngokusebenzisa ibuyelelo magama
emudeni we-13 wekondlo le? (2)
5.6 Ingabe imbongi inqophe ukusihlathululela ini ngemida elandelako yekondlo le?
5.6.1 Sihlub' abany' iimpiko. (1)
5.6.2 Ngumarhudul' amehlw' abomvu. (1)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 20 DBE/2018
SCE
5.7 Khetha ipendulo enembako kilezi ezingenzasi:
Ngisiphi isithombengqondo imbongi esisebenzisele ukuhlathulula ikondlo le?
A Isifaniso.
B Ihlonipho.
C Isenzasamuntu.
D rhwala. (1)
5.8 Tshwaya ngelihlo elibukhali ngobungozi bokuba mumuntu onomona? (2)
5.9 Coca ngommoya ozwakaliswa yimbongi ekondlweni engehla le? (2)
UMBUZO 6
Fundisisa ikondlo engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
IINDAWULA – MS Ntuli
1 Mathambo weenkomo ezafako
2 Zafela abaphilako.
3 Ziyavutha, zivutha zingakathungelelwa,
4 Amakholwa azibhoda ebusuku,
5 Emini azikhombe isibhakabhaka.
6 Zinamehlo zinganawo,
7 Zihlola ipilo yabaphilako,
8 Zikhuluma zithule,
9 Ziveza umbulali,
10 Zivimba umloyi.
11 Ziinganono zikasomswani,
12 Azirhatjhe ziveze ifihlo,
13 Zembula ziveze beenhliziyo
14 Ezigobene sanyoka;
15 Awa, ziyarhubhulula.
16 Awa, ziyarhubhulula,
17 Zenze ugogo umloyi,
18 Zenze ukghari umloyi,
19 Zenze unosokana umloyi,
20 Ngizo, zona ziyarhubhulula.
21 Mathambo weenkom' ezafako,
22 Ngesikhumba senza umkghadi,
23 Ngeempondo senza inghwani,
24 Ngeengazi senza ububende,
25 Ngenyama senza isitjhebo.
26 Ziinsasa zenungu
27 Zihlaba ezimzondako,
28 Zilamula zilwisa,
29 Ziraranisa zirarulule umraro;
30 Ngizo zona ziyakhulunyelwa.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 21 DBE/2018
SCE
31 Mathambo akhulunyelwa ngabawaziko,
32 Ingubo zigeja ngekamasizabulale
33 Ziyakhanyisa kusuke umnyama,
34 Abanye ipilo
35 Siyibona ngazo.
36 Siboniboni kabazithembako,
37 Sisitha kabazibinako:
38 UZimu akahlukaniselwana,
39 Zona ziyasehlelwana,
40 Khamba nazo nawungayi kude.
6.1 Tlola igama elijanyelwe libinzana lamagama athi; 'Emini azikhombe
isibhakabhaka' asetjenziswe endimeni yoku-1 yekondlo le. (1)
6.2 Tlola igama elinye elisetjenziswe ekondlweni le elitjho okufanako naleli elithi
iindawula? (1)
6.3 Ngokutjho kwembongi endimeni yesi-2 yekondlo le ithi buyini ubuhle
beendawula? Tlola OBUBILI. (2)
6.4 Rhunyeza ngomuda OWODWA umqondo omunyethwe mumuda we-13
newe-14 wekondlo engehla le. (2)
6.5 Dzubhula umuda onehlathululo engenzasi osetjenziswe yimbongi
ekondlweni le.
Umuntu osebenzisa iindawula ufanele abe nekghono lokuzihlathulula. (1)
6.6 Hlathulula umqondo onqotjhwe yimbongi endimeni yesi-4 yekondlo le. (1)
6.7 Ucabanga bona kuyokwenzekani emuntwini othemba iindawula nangabe
umnikazi wazo uyahlongakala? (2)
6.8 Veza bewuhlathulule umhlobo wesithombengqondo omunyethwe mumuda
wama-26. (2)
6.9 Ucabanga bona ngibuphi ubujamo obukatelele imbongi bona itlole
ikondlo le? (2)
6.10 Ngowakho umbono ingabe KUYAMUKELEKA nofana AKWAMUKELEKI
ukutholakala kweenyanga ezisebenzisa iindawula eembedlela? (2)
6.11 Coca ngokuphumelela komtloli ukukhetha amagama aveza ummongondaba
wekondlo le? (2)
IMITLOMELO YESIGABA D: 35
INANI LOKE: 70
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2018 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2018 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P2 NSC November 2018 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2017 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2016 Question Paper
More from Grade 12 isiNdebele FAL

Annual teaching plan
Gr 12 IsiNdebele FAL ATP 2023 24

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2024 Memo

Memorandum