Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
IGREYIDI 12
ISINDEBELE ILIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA (FAL)
IPHEPHA LESITHATHU (P3)
NOVEMBA 2021
UMHLAHLANDLELA WOKUTSHWAYA
IMITLOMELO: 100
Umhlahlandlela wokutshwaya lo unamakhasi ali-12.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Skip to contentAll 2021 papers 





View all





isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2021 Memo
Grade 12 isiNdebele FAL Paper 3 memorandum from the NSC November Exam 2021, 12 pages. Read online or download the free PDF.
Isindebele Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2021 · isindebele. Memorandum. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiNdebele FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isindebele
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2021
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 3
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 12
- File size
- 382.8 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 12
This exam
NSC November Exam 2021
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperQuestion paper (2)
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting50 marks
- Question 1.2Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting50 marks
- Question 1.3Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting50 marks
- Question 1.4Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting50 marks
- Question 1.5Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting50 marks
- Question 1.6Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting50 marks
Show all 14 questions
- Question 1.7Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting200 marks
- Question 2.1Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting30 marks
- Question 2.2Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting30 marks
- Question 2.3Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting30 marks
- Question 2.4Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting30 marks
- Question 3.1Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting20 marks
- Question 3.2Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting20 marks
- Question 3.3Ukutlola nokwethula / Writing and Presenting20 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 2 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA A: AMATHEKSTHI WOKUZITLAMELA (AMA-ESEYI)
UMBUZO 1
TJHEJA:
Kiwo woke amatheksthi yelela inani lamagama aphakanyisweko. I-eseyi
ephathelene nesithombe ayinikelwe isihloko esiyifaneleko.
Indlela otlolako arhumutjhe ngayo isihloko ifanele yamukelwe nanyana
ihluka kunaleyo elindelwe ngotshwayako ikani nayikhambisana nesihloko.
1.1 Isehlakalo esangenza bona ngibambelele esikolweni.
I-eseyi Ecocako.
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa le-eseyi:
Ohlolwako kulindeleke bona acoce bekahlathulule isehlakalo
esamvelelako nesamenza bona abone ukuqakatheka kwesikolo.
Ohlolwako kulindeleke bona atlole indaba ibe sesikhathini esidlulileko
beyikholwakale nanyana kungeyokuzitlamela.
Kufanele ohlolwako asebenzise amagama ahlathululako khudlwana
nakatlola indabakhe. [50]
1.2 Ipumelelo yami kezefundo ngomnyaka wee-2020.
I-eseyi Ecocako.
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa le-eseyi:
Ohlolwako kulindeleke bona acoce bekahlathulule indlela asebenze ngayo
eemfundweni zakhe phakathi komnyaka kuze kufike isikhathi sokutlolwa
kweenhlahlubo kanye neetjhijilo ahlangabezene nazo.
Ohlolwako kulindeleke bona atlole indaba ibe sesikhathini esidlulileko
beyikholwakale nanyana kungeyokuzitlamela.
Kufanele ohlolwako asebenzise amagama ahlathululako khudlwana
nakatlola indabakhe. [50]
1.3 Umonakalo obangelwa kucinywa kwegezi.
I-eseyi Ehlathululako.
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa le-eseyi:
Ohlolwako kulindeleke bona ahlathulule umonakalo obakhona
eensetjenzisweni zegezi kanye nokulahlekelwa yinzuzo
kwabosomarhwebo.
Ohlolwako kulindeleke bona atlole indaba ibe sesikhathini sanje
beyikholwakale nanyana kungeyokuzitlamela.
Kufanele ohlolwako asebenzise amagama ahlathululako khudlwana
nakatlola indabakhe. [50]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 3 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
1.4 Ngathola bona ipilwami angeze isafana nekuthomeni.
I-eseyi Evezako/Eveza Imizwa Yomtloli.
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa le-eseyi:
Ohlolwako akaveze imizwakhe nokuthatheka kwehliziyo ngesihloko
anikelwe sona. Akaveze indlela egade ayikhamba nengazange imlethele
ipumelelo nokobana sekazimisele ukukhamba yiphi indlela gadesi.
Ihlangothi elikhulu le-eseyi akube ngelihlathulula imizwa nalokho
okusengqondwenakhe ngesihlokwesi.
Okuqakatheke khulu ngesihlokwesi kukobana ohlolwako kufanele
atjhegeze abuyele emva esehlakalweni esakhe samenzakalela, abeke
imibonwakhe ngokwenzakalako, okungaba ngokumbi nofana iimphoso
bese athathe iinqunto ngokobana ubona kufanele kwenziweni
ukutjhugulula ubujamo balokho esikhathini esizako. [50]
1.5 Ubuhle nobumbi obenzeka ngesikhathi sehlobo.
I-eseyi Emahlangothimabili/Emadanisako.
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa le-eseyi:
Ohlolwako kulindeleke bona aveze tjhatjhalazi amaphuzu amahle
namambi alethwa sikhathi sehlobo.
Okuqakathekileko nge-eseyi le kukobana ohlolwako kulindeleke bona
azwakale begodu angathathi ihlangothi, anikele amaphuzu amahle
namambi ngokulinganako ngesihlokwesi. [50]
1.6 Abantu abatjha beSewula Afrika banamathuba asabaleleko wokuzakhela
ingomuso elikhanyako.
I-eseyi Ephikisako/Ehlangothilinye
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa le-eseyi:
Ohlolwako kulindeleke bona athome ngokobana akhethe ihlangothi
azokutlola ngalo, aveze amathuba abantu abatjha abanawo ekuzakheleni
ingomuso elikhanyako nofana aphikisane nokungasetjenziswa kuhle
kwawo.
Kuqakathekile bona ohlolwako anikele amaphuzu asekela imibonwakhe
nakavumelana nofana aphikisana nesitatimendesi kufikela ekupheleni
kwendabakhe. [50]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 4 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
1.7 Ukutshwaya/Ukurhumutjha iinthombe.
Ohlolwako kumele:
- Anikele i-eseyakhe isihloko esiyifaneleko.
- Ahlathulule i-eseyakhe ngananyana ngiyiphi indlela kodwana
ikhambelane nesithombe.
- Akhethe nanyana ngiwuphi umhlobo we-eseyi okhambelana nesithombe.
- Ahlanganise ukuhlathululwa kwendaba nesithombe.
- Atlole ngesikhathi esifaneleko.
1.7.1 Ohlolwako angakhetha nanyana ngiwuphi umhlobo we-eseyi afuna
ukutlola ngawo. Kungaba yi-eseyi ecocako, ehlathululako, eveza
imizwa, emahlangothimabili nofana ehlangothilinye. Kuqakathekile
bona ohlolwako aqinisekise bonyana indabakhe nesithombe
ziyakhambelana. Ohlolwako angacoca ngemibono ebhamba
nofana aveze imibono efihlakeleko ngesithombe asikhethileko.
Kilesisithombe kubonakala unogada alele emsebenzini. [50]
1.7.2 Ohlolwako angakhetha nanyana ngiwuphi umhlobo we-eseyi afuna
ukutlola ngawo. Kungaba yi-eseyi ecocako, ehlathululako, eveza
imizwa, emahlangothimabili nofana ehlangothilinye. Kuqakathekile
bona ohlolwako aqinisekise bonyana indabakhe nesithombe
ziyakhambelana. Ohlolwako angacoca ngemibono ebhamba
nofana aveze imibono efihlakeleko ngesithombe asikhethileko.
Kilesisithombe kubonakala abentwana besikolo batlhorisa
omunye umfundi. [50]
IMITLOMELO YESIGABA A: 50
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 5 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA B: AMATHEKSTHI AMADE WOKUTHINTANA
UMBUZO 2
2.1 INCWADI YOBUNGANI
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa incwadi yobungani:
Iba nesiphande sinye, sitlolwe ngesandleni sokudla. Isiphande sotlolako
siba nelanga elitlolwe ngesiNdebele isib: Janabari/Tjhirhweni ingasi
ngesiNgisi. Tjheja: Isiphande, isilotjhiso nesiphetho azingabalwa
nakubalwa inani lamagama.
Itlolelwa umuntu owazekako, kungaba mnganakho, umnakwenu,
umzawakho; njll.
Isilotjhiso asiphakamise ibizo lomuntu omtlolelako. Isib; Jabulile, Mma,
Baba; njll.
Esingenisweni akuvele umnqopho wokutlola incwadi leyo ngobufitjhani.
Isingeniso singaba mumutjho munye kufika kemithathu ubunengi.
Akucocwa iindaba ezinengi.
Ohlolwako akahlathulule khudlwana emzimbeni amaphuzu akhambisana
nomnqopho awuveze esingenisweni.
Iba nesilayeliso. Isib. Ubalotjhise boke ekhaya/Ngilotjhisela kibo boke
abangaziko ngapho; njll.
Iba nesiphetho. Isib. Ngimi umnganakho/Ngimi umntwanakho/Ngimi
umzawakho/Ngimi, bese kuthi ngaphasi kwesiphetho utlole igama lakho.
Lokhu kwenzelwa ukobana loyo otlolelweko azi kuhle bonyana utlolelwe
ngubani. Isibongo akufuneki ukobana usitlole ngombana niyazana
ninomuntu omtlolelako.
Ohlolwako angaveza okhunye kokulandelako:
- Iimfundo ezitlhogekako.
- Imiphumela yazo.
- Amayunivesithi athwasisela ibizelwelo. [30]
2.2 UMLANDO KAMUFI
Nakutlolwa umlando kamufi, kuthonywa ngesihloko esibonakalako
esinamagama kamufi apheleleko. Isib. Umlando kaBaphelile Sophy Masilela,
njll. Ekugcineni kungaphethwa ngomutjho omfitjhani wokumlayelisa,
njengokuthi: Lala Ngokuthula, Mgwezani Wakokosi, Lala uphumule,
Mgwezani, nofana ikosi ayikuphe umphumulela wasafuthi, nanyana ngimaphi
amagama anehlonipho kungaba ziinanazelo zakhe ziyamukeleka.
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa umlando kamufi:
Uba nesihloko esinamagama kamufi apheleleko.
Amagamakhe apheleleko.
Ilanga abelethwa ngalo.
Igama lendawo abelethelwa kiyo. Tjheja: Akungatlolwa igama
lesibhedlela.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 6 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
Ubelethwa bobani.
Imithombo yefundo asele adlule kiyo.
Akuzuzako eemfundweni zakhe.
Iindawo asebenze kizo.
Iinkhundla azifumanako.
Ilanga akhambe ngalo ephasini.
Tjheja: Akungatlolwa unobangela wokuhlongakala kwakamufi kodwana
kungavezwa khunye kwalokhu: webiwe ngunokufa lokha nakakhambe
ngengozi, uhlongakele ngemva kokugula isikhathi esifitjhani nofana eside
nakagulileko.
Umndenakhe awutjhiyileko ephasini njengomyenakhe nofana ukosikazi,
abentwana, ababelethi, iinzukulu zakhe nabanye ahlobana nabo
ngokweengazi.
Tjheja: Akungatlolwa amabizo weenini ezitjhiyweko.
Isiphetho akube mumutjho omfitjhani wokumlayelisa nofana iinanazelo
zakhe. [30]
2.3 I- AJENDA NAMAMINITHI WOMHLANGANO
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa i-ajenda namaminithi
womhlangano:
Ohlolwako akaveze okulandelako:
I-ajenda yomhlangano ohleleke ngendlela elandelako:
Indawo: Hlalaniphasi Hall
Isikhathi: 11h00.
Ilanga: 24 kuTjhirhweni 2020
1. Ukuvula.
2. Amezwi wokwamukela.
3. Abakhona nabancancabezileko.
4. Iinkulumo zelanga.
4.1 Igama lerhwebo.
4.2 Indawo la kungakhiwa khona irhwebelo.
4.3 Imali ezokufakwa erhwebeni.
4.4 Iinkhathi zokusebenza.
4.5 Indlela ekuzokusetjenzwa ngayo.
5. Ukuvala. [30]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 7 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
2.4 IKULUMO EHLELEKILEKO
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaya ikulumo ehlelekileko:
• Ihloso yekulumo.
• Iinhlokwana ezilindeleke ngaphasi kwekulumo elungiselelweko:
Isihloko > Kuqakathekile ukobana sibe nokuthi ikulumo
izokwenzelwaphi, ngubani, ngaliphi ilanga begodu
sethule okumunyethwe yikulumo.
Isilotjhiso > Kumele ococako alotjhise abakhona ngokulandelana
kwabo, abakhulu nabancani, abalandelanise kuhle
ngokweenkhundla zabo emehlweni womphakathi.
Isingeniso > Kumele sidose kodwana sibe sifitjhini senze kobana
balalele.
Ummongondaba > Ikulumo ayitlolwe ngokucacileko.
Isiphetho> Angarhunyeza ikulumakhe ngokubuyelela
akukhulumileko nofana afake iselela.
Ohlolwako angaveza okhunye kokulandelako:
- Ukusebenza ngokuzikhandla.
- Ukuhlanganyela nabanye abafundi.
- Ukuzidima ubumnandi.
- Ukuhlukana nabangani abanganalo ibonelo phambili.
- Ukubuza lokha nawungazwisisiko. [30]
IMITLOMELO YESIGABA B: 30
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 8 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA C: AMATHEKSTHI AMAFITJHANI WOKUTHINTANA
UMBUZO 3
3.1 IPHOSTARA
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa iphostara:
Ohlolwako angaveza okhunye kokulandelako:
- Igama lendawo lapho kuyokunandiswa khona.
- Ilanga nesikhathi.
- Imali yokungena.
- Izinto ekufanele uze nazo.
- Imibandela.
- Isikhathi sokutjhayisa.
- Imininingwana yakho la ungatholakala khona. [20]
3.2 IDAYARI/UMALANGENI
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa Idayari/umalangeni:
Ohlolwako angaveza okhunye kokulandelako:
- Kumele oyitlolako atlole ilanga phezulu.
- Kumele itlolwe ngelimi lomuntu okhulumako.
- Kumele itlolwe ibe sesikhathini sanje.
- Kuyenzeka godu itlolwe ibe sesikhathini esidlulileko.
- Kumele kutlolwe iingaba ezifitjhani.
- Kusetjenziswa ilimi elitjhaphulukileko. [20]
3.3 IMILAYELO
Nakhu okuqakathekileko nakutshwaywa Imilayelo:
Ohlolwako angaveza okhunye kokulandelako:
- Ukudla ukudla okunganatswayi nekunganamafutha.
- Isikhathi sokudla.
- Isikhathi sokusela iinhlahla.
- Isikhathi sokusela amanzi. [20]
IMITLOMELO YESIGAB C: 20
INANI LOKE: 100
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 9 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA A: IRUBHRIKHI YOKUTSHWAYA/YOKUHLOLA I-ESEYI YELIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA [50 IMITLOMELO]
TJHEJA:
Sebenzisa irubhrikhi njalo nawutshwayai-eseyi.
Amamaksi asukela eli-0–50 ahlukaniswe ngamazinga weentlhadlhuli ezi-5.
Okumunyethweko, iqhinga lokusetjenziswa kwelimi nesitayela, lelo nalelo kghono lesitlhadlhuli lihlukaniswe ngezinga eliphezulu neliphasi.
Isakhiwo asithintwa lizinga eliphezulu namkha eliphasi.
IRUBHRIKHI YOKUHLOLA I-ESEYI YELIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA [50 IMITLOMELO]
Iqhinga Ngokudluleleko Ngokwekghono Ngokulingeneko Ngokusisekelo Ngokungakalingani
OKUMUNYETHWEKO 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6
NOKUHLELA - Ukuphendula - Ukuphendula okuhle - Ukuphendula - Ukuphendula - Ukuphendula
okudluleleko. khulu. okwanelisako. okungakajami okuphume
Izinga eliphezulu
(Ukuphendula) - Imiqondo - Kunobufakazi - Imiqondo ndawonye. endleleni khulu.
Ukuhleleka kwemiqondo ehlakaniphileko, nokukhula ekhambelanako - Imiqondo - Imiqondo
yokuhlela netjengisa ukukhula. okubonakalako nekholisako. engakanqophi. enganatlha
Ukulemuka komnqopho, - Ukuhleleka nokumnandi. - Kunokuhleleka - Ubufakazi obuncani nengazwakaliko.
abamukelilwazi nobujamo - okudluleleko - Ukuhleleka okuhle nokukhambelana bokuhleleka - Imiqondo
nokukhambelana nokukhambelana okulingeneko nokukhambelana engakahleleki
30 IMITLOMELO kwesingeniso, kwesingeniso, kwesingeniso, kwesingeniso, nengakhambelaniko.
umzimba nesiphetho. umzimba nesiphetho. umzimba nesiphetho. umzimba nesiphetho.
25–27 19–21 13–15 7–9 0–3
- Ukuphendula - Ukuphendula okuhle. - Ukuphendula - Ukuphendula - Ukuphendula
okudluleleko - Imiqondo ekarisako okwanelisako kodwana okungakhambelaniko isihloko
kodwana kutlhayela nekhambelanako. okunganatlha. nokusezingeni akukalingwa
Izinga eliphasi
amatshwayo wendaba - Kunokuhleleka nje - Imiqondo iyazwakala eliphasi. nokulingwa.
ehle. nokukhambelana beyiyakhambelana - Imiqondo - Imiqondo
- Imiqondo ekhulileko kwesingeniso, ngokulingeneko. ayikahlangani begodu engakhambelaniko
nenokuhlakanipha. umzimba nesiphetho. - Kunokuhleleka ayikanqophi. nengakafaneli.
- Kunokuhleleka nokukhambelana - Kunokuhleleka - Imiqondo
nokukhambelana kwesihloko, umzimba okungakhambelani enganatlha
okuhle kwesingeniso, nesiphetho. nesingeniso, nengazwakaliko.
umzimba nesiphetho. umzimba nesiphetho.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Please turn over
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 10 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
IRUBHRIKHI YOKUHLOLA INDABA YELIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA [50 IMITLOMELO] (iyaraga)
Iqhinga Ngokudluleleko Ngokwekghono Ngokulingeneko Ngokusisekelo Ngokungakalingani
14–15 11–12 8–9 5–6 0–3
ILIMI, ISITAYELA - Iphimbo, irejista, isitayela - Iphimbo, irejista, - Iphimbo, irejista, - Iphimbo, irejista, isitayela - Iphimbo, irejista nesitayela
NOKU-EDITHA. nelwazimagama elifaneleko isitayela isitayela nelwazimagama ezingakafaneli khulu,
nelihle ngokudluleleko, nelwazimagama nelwazimagama elingakafaneli umnqopho, umnqopho
Izinga eliphezulu
Iphimbo, irejista, isitayela elinemba umnqopho, elifanele umnqopho, elifanele umnqopho, abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo.
nelwazimagama elifanele abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi abamukelilwazi - Ukusetjenziswa kwelimi Ilwazimagama elitlhayela
umnqopho, - Ukusetjenziswa kwelimi nobujamo. nobujamo. okusezingeni eliphasi. khulu nelenza kube budisi
abamukelilwazi kusezingeni elihle - Ilimi liyanemba - Ukusetjenziswa kwelimi - Ihlelo nesipelinghi ukuzwisisa itheksthi.
nobujamo. ngokudluleleko. belisetjenziswe kuhle okwethula ihlathululo. kuneemphoso ezinengi - Ilimi elingazwakaliko.
Ukukhethwa - Ihlelo nesipelinghi - Ihlelo nesipelinghi - Ihlelo nesipelinghi khulukhulu. - Ihlelo nesipelinghi
kwamagama, esinganamphoso khulu akunamphoso khulu, kuneemphoso ezinengi - Kutlanywe ngokusezingeni kuneemphoso ezinengi
ukusetjenziswa kwelimi, (0-4. zimbalwa (10-14). (20 kuya phezulu). eliphasi khulukhulu. ngokudluleleko/
imithetjhwana, - Kutlanywe kuhle - Kutlanywe - Kutlanywe - Abukho ubufakazi bokutlama.
iimphumuzi, ihlelo ngokudluleleko. ngokusezingeni ngokusezingeni
nesipelinghi. elilingeneko. elilingeneko.
13 10 7 4
15 IMITLOMELO
- Iphimbo, irejista, isitayela - Iphimbo, irejista, isitayela - Iphimbo, irejista, isitayela -Iphimbo, irejista, isitayela
nelwazimagama nelwazimagama nelwazimagama nelwazimagama
elifaneleko nelihle elifanele umnqopho, elifanele umnqopho, elincani nelisezingeni eliphasi
Izinga eliphasi
elinemba umnqopho, abamukelilwazi abamukelilwazi elingakafaneli umnqopho,
abamukelilwazi nobujamo. nobujamo. nobujamo ngokulingeneko. abamukelilwazi nobujamo.
Ukusetjenziswa kwelimi Ilimi liyanemba - Ukusetjenziswa kwelimi -Ukusetjenziswa kwelimi
kusezingeni elihle khulu. belisetjenziswe okungathuli ihlathululo. okungakafaneli.
Ihlelo nesipelinghi ngokufaneleko. -Ihlelo nesipelinghi -Ihlelo nesipelinghi
esinganamphoso ezinengi -Ihlelo nesipelinghi kuneemphoso ezinengi kuneemphoso ezinengi
(5-9). kuneemphoso ezinengana khulu. khulukhulu.
- Kutlanywe kuhle khulu. (15-19). - Kutlanywe ngokusezingeni - Kutlanywe ngokusezingeni
-Kutlanywe kuhle. eliphasi. eliphasi ngokudluleleko.
ISAKHIWO 5 4 3 2 0–1
- Kuvezwe amatshwayo -Amatshwayo -Amatshwayo - Amaphuzu neminye - Amatshwayo nemininingwana
Amatshwayo wetheksthi. nemininingwana nemininingwana evezweko nemininingwana kuvezwe imininingwana yesakhiwo efunekako kuyatlhayela
Ukwakhiwa kweengaba eqakathekileko yesakhiwo yesakhiwo sendaba. ngokulingeneko. – sendaba kuvezwe ngokusisekelo -Ukwakhiwa kwemitjho
nemitjho nokuquntulwa sendaba. -Kunokuqongelana okuhle Kunokukhambelana -Ukwakhiwa kwemitjho neengaba kuneemphoso
kwamagama ngendlela - Kunokuqongelana okuhle kweengaba. okulingeneko kwendaba . neengaba kuneemphoso. ezinengi khulu.
ngokudluleleko kweengaba. -Imitjho neengaba -Imitjho neengaba - Indaba isazwakala kancani. - Indaba ayinamqondo.
engasiyo.
- Imitjho neengaba kwakheke ngendlela ehle. kwakheke ngokulingeneko
kwakheke ngendlela ehle -Indaba isanikela umqondo.
5 IMITLOMELO ngokudluleleko.
ISITJENGISO SOKWABIWA KWEMITLOMELO:
Km- : (Tlola umtlomelo otholwe mfundi) L- : (Tlola umtlomelo otholwe mfundi) Sk- : (Tlola umtlomelo otholwe mfundi)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Please turn over
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 11 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA B: AMATHEKSTHI WOKUTHINTANA
IRUBHRIKHI YOKUHLOLA AMATHEKSTHI AMADE WOKUTHINTANA WELIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA [30 IMITLOMELO]
Iqhinga Ngokudluleleko Ngokwekghono Ngokulingeneko Ngokusisekelo Ngokungakaneli
OKUMUNYETHWEKO, UKUHLELA 15–18 11–14 8–10 5–7 0–4
NESAKHIWO -Ukuphendula okulindelekileko -Ukuphendula okuhle -Ukuphendula okulingeneko -Ukuphendula ngokusisekelo -Ukuphendula kutjengisa
ngokudluleleko. nokutjengisa ilwazi elihle okutjengisa ilwazi kutjengisa ilwazi ukungabi khona kwelwazi
-Ukuphendula nemibono. -Imiqondo ehlakaniphileko lamatshwayo wetheksthi. lamatshwayo wetheksthi. lamatshwayo wetheksthi. lamatshwayo wetheksthi.
-Ukubuthelelwa nokuhleleka nekhulileko. -Umtlolo unqophile, -Akunakudzimelela -Kunokunqopha -Akunakukhambelana
kwemibono. -Ilwazi elingeneleleko awukaphumi esihlokweni nokukhambelana okumbadlwana kwemiqondo.
- Umnqopho, abamukelilwazi, lamatshwayo wetheksthi. begodu usekelwe kokumunyethweko nemiqondo. kodwana okunengi –Imininingwana esekela
amatshwayo/imithetjhwana kanye -Umtlolo unqophile. kuhle ngendlela etjengisa - Eminye imininingwana kuphambene nesihloko. isihloko imbalwa khulukhulu.
nobujamo -Kunokukhambelana ikghono. esekela isihloko iveziwe. -Imininingwana esekela -Akakasebenzisi amatshwayo
kokumunyethweko nomqondo. -Kunemininingwana esekela - Isakhiwo sifanele isihloko imbalwa. nemithetho yesakhiwo.
18 IMITLOMELO -Isakhiwo sihleleke kuhle isihloko. ngokulingeneko kodwana -Kunemithetho
ngokudluleleko yoke -Isakhiwo esifaneleko kunokungakhambelani. eqakathekileko yelimi
imininingwana esekela isihloko kodwana esetjenziswe ngendlela
iveziwe. esinokungakhambelaniko ekungasiyo.
-Isakhiwo esifaneleko okuncazana. -Kunobutjhapha
nesinembako. obubonakalako
emtlolwenakhe.
ILIMI, ISITAYELA NOKU-EDITHA 10–12 8–9 6–7 4–5 0–3
-Iphimbo, irejista, isitayela -Iphimbo, irejista, isitayela - Iphimbo, irejista, isitayela, -Iphimbo, irejista, isitayela -Iphimbo, irejista, isitayela
-Iphimbo, irejista nesitayela kufanele nelwazimagama kufanela nelwazimagama kufanela nelwazimagama kufanele nelwazimagama nelwazimagama
umnqopho/umphumela, umnqopho kuhle khulu, umnqopho kuhle, ngokulingeneko umnqopho, kufanele akukhambelani
abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo. kancani umnqopho, nomnqopho, abamukelilwazi
-Ukusetjenziswa kwelimi -Ihlelo lisetjenziswe -Ihlelo lisetjenziswe - Ihlelo lineemphoso abamukelilwazi nobujamo. nobujamo.
nemithetjhwana yokutlolwa kwelimi. ngokunembako begodu lihleleke ngokunembako belihleleke kodwana azilimazi ihlathululo. -Ihlelo lineemphoso -Ihlelo lineemphoso ezinengi
-Ukukhethwa kwamagama kuhle khulu. kuhle. ezenza bona ihlathululo khulukhulu ezenza bona
anembako umnqopho. -Kuneemphoso ezincani khulu. -Akunamphoso ezinengi. ingazwakali. ihlathululo ingazwakali
-Ukusetjenziswa kwamatshwayo nakancani.
wokutlola nesipelinghi.
12 IMITLOMELO
ISITJENGISO SOKWABIWA KWEMITLOMELO:
Km-/sk- : (Tlola umtlomelo otholwe mfundi)
L-: (Tlola umtlomelo otholwe mfundi)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Please turn over
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P3 12 DBE/Novemba 2021
NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA C: AMATHEKSTHI AMAFITJHANI WOKUTHINTANA
IRUBHRIKHI YOKUHLOLA AMATHEKSTHI AMAFITJHANI WOKUTHINTANA WELIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA [20 IMITLOMELO]
Iqhinga Ngokudluleleko Ngokwekghono Ngokulingeneko Ngokusisekelo Ngokungakaneli
OKUMUNYETHWEKO, UKUHLELA 10–12 8–9 6–7 4–5 0–3
NESAKHIWO -Ukuphendula okulindelekileko -Ukuphendula okuhle -Ukuphendula okulingeneko -Ukuphendula ngokusisekelo -Ukuphendula kutjengisa
ngokudluleleko. nokutjengisa ilwazi elihle okutjengisa ilwazi kutjengisa ilwazi ukungabi khona kwelwazi
-Ukuphendula nemibono. -Imiqondo ehlakaniphileko lamatshwayo wetheksthi. lamatshwayo wetheksthi. lamatshwayo wetheksthi. lamatshwayo wetheksthi.
-Ukubuthelelwa nokuhleleka nekhulileko. -Umtlolo unqophile, -Akunakudzimelela -Kunokunqopha -Akunakukhambelana
kwemibono. -Ilwazi elingeneleleko awukaphumi esihlokweni nokukhambelana okumbadlwana kwemiqondo.
- Umnqopho, abamukelilwazi, lamatshwayo wetheksthi. usekelwe kokumunyethweko nemiqondo. kodwana okunengi –Imininingwana esekela
amatshwayo/imithetjhwana kanye -Umtlolo unqophile. kuhle ngendlela etjengisa - Eminye imininingwana kuphambene nesihloko. isihloko imbalwa khulukhulu.
nobujamo -Kunokukhambelana ikghono. esekela isihloko iveziwe. -Imininingwana esekela -Akakasebenzisi amatshwayo
kokumunyethweko nomqondo. -Kunemininingwana esekela - Isakhiwo sifanele isihloko imbalwa. nemithetho yesakhiwo.
12 IMITLOMELO -Isakhiwo sihleleke kuhle isihloko. ngokulingeneko kodwana -Kunemithetho
ngokudluleleko yoke -Isakhiwo esifaneleko kunokungakhambelani. eqakathekileko yelimi
imininingwana esekela isihloko kodwana esetjenziswe ngendlela
iveziwe. esinokungakhambelaniko ekungasiyo.
-Isakhiwo esifaneleko okuncazana. -Kunobutjhapha
nesinembako. obubonakalako
emtlolwenakhe.
ILIMI, ISITAYELA NOKU-EDITHA 7-8 5–6 4 3 0–2
-Iphimbo, irejista, isitayela -Iphimbo, irejista, isitayela - Iphimbo, irejista, isitayela, -Iphimbo, irejista, isitayela -Iphimbo, irejista, isitayela
-Iphimbo, irejista nesitayela kufanele nelwazimagama kufanela nelwazimagama kufanela nelwazimagama kufanele nelwazimagama nelwazimagama
umnqopho/umphumela, umnqopho kuhle khulu, umnqopho kuhle, ngokulingeneko umnqopho, kufanele akukhambelani
abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo. abamukelilwazi nobujamo. kancani umnqopho, nomnqopho, abamukelilwazi
-Ukusetjenziswa kwelimi -Ihlelo lisetjenziswe -Ihlelo lisetjenziswe - Ihlelo lineemphoso abamukelilwazi nobujamo. nobujamo.
nemithetjhwana yokutlolwa kwelimi. ngokunembako begodu lihleleke ngokunembako belihleleke kodwana azilimazi ihlathululo. -Ihlelo lineemphoso -Ihlelo lineemphoso ezinengi
-Ukukhethwa kwamagama kuhle khulu. kuhle. ezenza bona ihlathululo khulukhulu ezenza bona
anembako umnqopho. -Kuneemphoso ezincani khulu. -Akunamphoso ezinengi. ingazwakali. ihlathululo ingazwakali
-Ukusetjenziswa kwamatshwayo nakancani.
wokutlola nesipelinghi.
8 IMITLOMELO
ISITJENGISO SOKWABIWA KWEMITLOMELO:
Km-/sk- : (Tlola umtlomelo otholwe mfundi)
L-: (Tlola umtlomelo otholwe mfundi)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2021 Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2023 Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2022 Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2019 Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2018 Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2016 Memo
More from Grade 12 isiNdebele FAL

Annual teaching plan
Gr 12 IsiNdebele FAL ATP 2023 24

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P2 November 2024 NSC Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P3 November 2024 NSC Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2024 Question Paper

Question paper