Skip to content

Tshivenda HL Grade 12 Paper 1 Feb March 2017 Question Paper

Question paperTshivenda HLGrade 12201713 pages

Grade 12 Tshivenda HL Paper 1 question paper from the Feb March 2017, 13 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE GIREIDI YA 12 TSHIVEN¶A LUAMBO LWA HAYANI (HL) BAMMBIRI ·A U THOMA (P1) LUHUHI/¹HAFAMUHWE 2017 MARAGA: 70 TSHIFHINGA: Awara 2 Bammbiri i¼i ¼i na masia¾ari a 13. Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 2 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC NDAELA NA MAFHUNGOTHANGELI 1. Bammbiri i¼i ¼i na KHETHEKANYO THARU: KHETHEKANYO YA A: Tholokanyonµivho (30) KHETHEKANYO YA B: Manweledzo/Samari (10) KHETHEKANYO YA C: Zwivhumbeo na milayo ya kushumisele kwa luambo (30) 2. Vhalani ndaela DZO¹HE nga vhuronwane. 3. Fhindulani mbudziso DZO¹HE. 4. Thomani KHETHEKANYO IºWE na IºWE kha sia¾ari ·ISWA. 5. Hune KHETHEKANYO IºWE na IºWE ya fhelela hone ni talele. 6. Nomborani phindulo dza½u zwi tshi anana na kunomborelwe kwo shumiswaho kha i¼i bammbiri ¼a mbudziso. 7. Ni tshi fhedza u fhindula mbudziso IºWE na IºWE ni pfuke mutaladzi. 8. Ni dzhiele nzhele mupele¾o na kufha¾elwe kwa mafhungo. 9. Tshifhinga tsho anganyiwaho: KHETHEKANYO YA A: Minetse ya 50 KHETHEKANYO YA B: Minetse ya 25 KHETHEKANYO YA C: Minetse ya 45 10. ºwalani nga vhudele, nahone zwi no vhalea. Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 3 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC KHETHEKANYO YA A: THOLOKANYON¶IVHO MBUDZISO YA 1: U VHALA U ITELA ¹HALUTSHEDZO NA U PFESESA Vhalani TSHIBVELEDZWA TSHA A NA TSHA B uri ni µo kona u fhindula mbudziso dzo »isendekaho khazwo. TSHIBVELEDZWA TSHA A VHU¶IFHINDULELI HA LUSHAKA 1 Khe¼i shango ¼a Magoni, shango ¼a mavu a manona ane a tenda kha zwo¾he zwine muthu a nga tama u bveledza. ·one ¼i takadza ngauri ¼i fhasi ha khosi ya mufumakadzi we tshikolo a sa tou »umbunya. Ndi ngoho, pfunzo vho tou nweledza ngauri vha sumbedza vhe khosi ine ya vha na vhu»ifhinduleli afha shangoni ¼avho. 5 2 Avha vhamusanda a vho ngo tenda zwa muimawoga shaka ndi nnyi, vho langana na vhadzulapo vha shango ¼avho ha vhumbwa Khoro ya Lushaka. Khoro ya hone yo vhumbwa hu si na khethululo ya vhathu, hu vhaholefhali – hu vho dzhenaho zwikolo – hu vhoramabindu – u vhala ndi u pfa nungo. Mashudu mavhuya musi khoro ya hone i mushumoni wayo 10 a hu na a sedzaho mu¿we nga i¾o ¼a u ko»a thanga. Muga tshine vha rangisa phan»a ndi mveledziso ya shango. 3 Nga hone vhu¾ali ha avha vhamusanda a hu na mu»i une vha sa u »ivhe afha shangoni ¼avho. Mi»i yo¾he nga vhuphara yo ¿waliswa kha bugu ya lushaka. Hezwi zwi vha thusa kha u kona u »ivha na u langa vhalanda 15 vhavho. Afha shangoni i¼i a hu na muthu ane a tendelwa u dzula ma»uvha manzhi hu songo sumiwa uho vhueni musanda. ¹hun»u musi dzi tshi pfulutshela shangoni i¼i, dzi vha dzo thoma dza sedzuluswa vhubvo na vhuvha hadzo. 4 Muvhundu uyu wo vha na mbonelaphan»a wa fha¾ela vhana vhawo 20 zwikolo uri vha sa tambule nga u ya u ¾un»a pfunzo kha ma¿we mashango. Lushaka lwo langana u vhea nda¾iso kha avho vhana vhane vha swimana na pfunzo, nga u fhidza havho u ya tshikoloni hu si na tshiitisi tshi no pfarara. Kha tshomedzo dza zwikolo ngoho vho zwi kona ngauri zwi ¾anganedza na vhana vhane vha vha na vhukon»i ho 25 fhambanaho. Arali u tshi nga swika zwikoloni zwa hone, u a vhona vhuthu ngauri u »o wana vhagudi vha tshi ¾hogomela na avho vha vhaholefhali. Vhadededzi vha izwi zwikolo zwa u khetha ½amana nga matombo ngoho zwi tou vha kule navho ngauri khavho ¿wana wa mu¿we ndi ¿wana wau. 30 Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 4 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC 5 Vha¿we vha vhadzulapo vha uyu muvhundu vho funzeaho, vha si na vhutshivha, vho ¾o»a mvelaphan»a i tshi »a shangoni ¼avho. Vha langana u vha na mi¾angano, ye ya ita uri vha humbele ndambedzo ya u fha¾a ¼aiburari, lufhera lwa khomphyutha na fhethu ha inthanethe. Zwifha¾o izwi zwo leludzela vhana na vhabebi kha u guda na u ita khumbelo dza u 35 dzhena dziyunivesithi, magudedzini na dza mishumo. 6 U itela u thivhela vhushai, khoro yo ¾u¾uwedza lushaka kha u »isikela mishumo yo fhambanaho. Vho-Rama»i ndi mu¿we wa vhathu vho rangaho phan»a thandela ya u foroma zwidina afha muvhunduni wa Magoni. Hu songo fhela na tshifhinga, dzi¿we thandela dzo mbo »i tevhela. Izwi ri zwi 40 vhona musi hu tshi tutuwa thandela ya vhufuwi ha khuhu, vhulimi na ya u baga marotho. Hedzi thandela dzo thusa vhadzulapo kha uri vha sa dzule nga ½ala, zwa ita uri hu si vhe na a shayaho zwi¼iwa mu»ini wawe. 7 Muvhunduni uyu u lwa vhugevhenga na vhuvhava, khoro yo vhona zwo tea u vhumba Foramu ya Tshipholisa tsha Vhadzulapo. Foramu iyi i na 45 mbonalo i re khagala zwifhinga zwo¾he. Honeha, a itaho mulandu ufhio na ufhio u sengiswa nga iyi Foramu a ½ewa nda¾iso. Arali a isa phan»a na zwiito izwo zwivhi, u iswa mapholisani a mulayo. Zwivhuya zwa iyi foramu ndi uri yo vha i sa tendi mafhungo a u dzhia mulayo ya u vhea zwan»ani zwayo ngauri izwo ho vha u kandekanya pfanelo dza mufariwa – ha na 50 mulandu u swikela zwi tshi wanuluswa nga u ralo. 8 Khoro yo vhona zwo tea uri vhadzulapo vha tea u »imvumvusa na u ita nyonyoloso nga n»ila dzo fhambanaho. Ndi ngazwo afha muvhunduni uyu u tshi nga ri mitambo wa lifha. Heyi mitambo yo vha thuso kha u bvisa vhaswa kha maitele a vhuhwarahwara, u »idzhenisa kha zwikambi na 55 zwidzidzivhadzi zwo yaho nga u fhambana. Musi hu zwifhinga zwa mitambo, u wana vhamusanda na khoro yavho vha tshi dalela mban»e idzo hu u itela u ¾u¾uwedza vhaswa na vhatakeleli vha mitambo. 9 Vhadzulapo vha uyu muvhundu vha tenda kha ¼a uri zwan»a zwi a ¾anzwana. Ndi ngazwo ri tshi vhona vho langana u vha na Dzangano ¼a 60 Mbulungano. Kha i¼i dzangano a hu na tsaleli, mu»i mu¿we na mu¿we u vha mura»o. A shayaho vhamusanda vha a mu phalala a wela kha mulanga na vha¿we. Arali hu na tshiwo, u wana vhathu vha hone vho tou kusuwa vha tshi isa ½ala na mi¾odzi afho mu»ini. 10 Ndi ngoho, munwe muthihi a u ¾usi mathuthu. Muvhundu wa Magoni wo 65 zwi kona nga u hwala vhu»ifhinduleli ha u bveledza shango ¼awo wo rangwa phan»a nga khosi ya mufumakadzi wa vhu¾ali. [Vhubvo: Thimu ya vha¾oli] Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 5 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC TSHIBVELEDZWA TSHA B [Vhubvo: http: www.google.co.za] MBUDZISO: TSHIBVELEDZWA TSHA A 1.1 Vhalani phara ya 1. Ndi ngani shango ¼a Magoni ¼o vha na mvelaphan»a? (2) 1.2 Vhalani mitaladzi ya 6–10: 'Avha vhamusanda ... u vhala ndi u pfa nungo.' Ndi mini tshine tsha sumbedza uri vhamusanda vha shango ¼a Magoni vho vha vhe khosi ya vhu¾ali? (2) 1.3 Vhalani phara ya 3. Ndi ngani shango ¼a Magoni ¼o ita uri hu vhe na u ¿waliswa ha vhadzulapo? (2) 1.4 Phara ya 4 i bvukulula hani lufuno lwa vhadzulapo kha vhumatshelo ha vhana vhavho? (2) 1.5 Kha mitaladzi ya 28–29, hu na ¼iambele, '... ½amana nga matombo.' ·i bvisela hani khagala khwa¾hisedzo ya Ndayotewa zwi tshi kwama pfunzo fhano Afrika Tshipembe? (2) Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 6 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC 1.6 Vhalani phara ya 5. Ndi ifhio nyeletshedzo ine mu¿wali a ¾o»a u i »isa kha vhavhali? (2) 1.7 Vhalani phara ya 7 nga vhusedzi. Sumbedzani aironi yo faredzwaho nga mafhungo a phara iyi. (2) 1.8 Ndi ufhio muhumbulo muhulwane une mu¿wali a ¾o»a u u isa kha vhavhali nga aya mafhungo? (2) 1.9 Vhalani phara ya 8. ¹alutshedzani vhupfiwa ha½u no »isendeka nga zwe muvhundu wa Magoni wa itela vhadzulapo. (2) 1.10 Ni vhona kha phara ya 10 mu¿wali o ½ekedza magumo a teaho mafhungo aya? Tikedzani phindulo ya½u. (2) MBUDZISO: TSHIBVELEDZWA TSHA B 1.11 Ndi mini tshine tsha buletshedza mushumo une wa khou ¾aniwa kha itshi tshifanyiso? (1) 1.12 ¹alutshedzani mulaedza u no khou bviselwa khagala nga itshi tshifanyiso. (1) 1.13 No ¾alela tshifanyiso itshi, ni vhona hu na zwi¿we zwi siho ngonani malugana na uyu mushumo? Tikedzani phindulo ya½u. (2) 1.14 No ¾alela itshi tshifanyiso, ni vhona muoli o kona u anana na mbofho ya uri pfunzo ndi pfanelo ya nnyi na nnyi? Tikedzani phindulo ya½u. (3) MBUDZISO: TSHIBVELEDZWA TSHA A NA TSHA B 1.15 U ya nga kuvhonele kwa½u, ni vhona hu na vhu¾umani vhu pfadzaho vhune ha vha hone vhukati ha mafhungo a phara ya 4 ya TSHIBVELEDZWA TSHA A na TSHA B? Tikedzani phindulo ya½u. (3) ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA A: 30 Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 7 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC KHETHEKANYO YA B: MANWELEDZO MBUDZISO YA 2: U NWELEDZA NGA MAIPFI A¸U Vhalani TSHIBVELEDZWA TSHA C nga vhuronwane. Tshone tsho faredza mafhungo a sumbedzaho ndeme ya u shumisa thabulethe zwikoloni. THANYELANI: Ni lavhelelwa u ita zwi tevhelaho: 1. Nweledzani zwivhuya zwi »iswaho nga thabulethe dzine Muhasho wa Pfunzo wa fha zwikolo. 2. ºwalani phara yo lunzhedzanaho tshidele, ni shumise maipfi a½u. 3. Manweledzo a½u a faredze mbuno dza SUMBE nga maipfi a sa fhiri 90. 4. A ni lavhelelwi u dzhenisa ¾hoho ya manweledzo. 5. Sumbedzani tshivhalo tsha maipfi mafheloni a manweledzo a½u. TSHIBVELEDZWA TSHA C THABULETHE – KHO¸O YA MVELAPHAN¶A. Muhasho wa Pfunzo u khou lingedza nga n»ila dzo¾he u thusa kha u leludzela vhagudi na vhagudisi kha pfunzo nga u fha zwikolo thabulethe. Muvhuso u tshi fha zwikolo thabulethe u khou itela uri vhadededzi vha songo ¾wa vha tshi khou shumisa bugupfarwa na »abaluvhondo. Zwenezwo zwi leludzela vhagudisi uri vha si hwale bugu nnzhi musi vha tshi ya hayani na musi vha tshi »a tshikoloni. Vhana vha tshikolo na vhone muvhuso u vha wo vha leludzela mihwalo ya u hwala bugu »uvha ¼i¿we na ¼i¿we dzi tshi khou vha lemela. Thabulethe i a kona u hwala thero dzo¾he dzine mugudi a khou funzwa dzone afho tshikoloni. Vhabebi na vhone vho zwi takalela ngauri vhana vhavho a vha tsha »idina nga u ya fhethu hu re na inthanethe i no badelwa u ita ¾hoµisiso. Thabulethe dzi ita uri vhana vha dovhe vha vhe na n»ivho ya u shumisa zwileludzi zwa lubuvhi lwa muyani. Vhagudi vha a kona u ita khumbelo dza mishumo na dza u ¾anganedzwa magudedzini a pfunzo dza n¾ha nga dzone thabulethe. Nangoho muvhuso u khou lingedza nga n»ila dzo¾he uri vhana vha kone u bveledza miloro yavho ya pfunzo. Thabulethe i thusa vhagudisi u ½ea vhagudi mishumo i no nga nµowenµowe, tshu¿wahaya na thesite musi vhe mahayani avho. Musi vhagudi vho zwi wana vha a kona u shuma mushumo we vha ½ewa vha dovha hafhu vha u rumela murahu kha mugudisi, hu u itela uri a kone u u ¾ola. Musi mugudisi o u ¾ola u a vha rumela mbuelo na zwenezwo. Zwo ralovho na kha vhagudi musi vha na thaidzo vha kha ngudo dzavho; vha kona u shumisa yone u tandulula thaidzo nga u dzi rumela kha vhagudingavho na vhagudisi. Thandululo ya iyo thaidzo i kona u thusa vhagudi vho¾he. Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 8 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC Vhagudi vha a dovha hafhu vha shumisa thabulethe kha u ¿wala notsi dza zwine vha khou funzwa musi vhe ki¼asini dzavho dzo fhambanaho. Izwi zwi thusa uri mugudi mu¿we na mu¿we a kone u thetshelesa o µiimisela musi mugudisi a tshi khou funza u itela uri a sa salele murahu. Lushaka kha lu livhuwe muvhuso washu nga mvelaphan»a nngafha. [Vhubvo: Thimu ya Vha¾oli] ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 10 Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 9 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC KHETHEKANYO YA C: ZWIVHUMBEO NA MILAYO YA KUSHUMISELE KWA LUAMBO MBUDZISO YA 3: U SENGULUSA KHUNGEDZELO ¹alelani TSHIBVELEDZWA TSHA D uri ni µo kona u fhindula mbudziso dzo µisendekaho khatsho. TSHIBVELEDZWA TSHA D MUTAKALO MUTAKALO WEE! [Vhubvo: www.google.co.za] Vha a ¾o»a mutakalo wavhu»i? Vha songo »i dzima mutakalo nandi! Kha vha swike fhethu ha nyonyoloso. Vhulwadze vhu »o tou vha sumba. Muvhili wavho u »o dzula wo tou nzhala! Ri na tshomedzo dzo¾he dza nyonyoloso. A ri »ivhi tshi¾alula. Mitengo yashu i tou vha buku¾a! Luafhulelo lu kha vhaaluwa vha u bva kha mi¿waha ya 65 u ya phan»a. Ri wanala hanefha Mandala tsini na bada. Vha nga ri kwama kha: 015 972 6498 mutakalo@gmail.com Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 10 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC MBUDZISO: TSHIBVELEDZWA TSHA D 3.1 U ya nga khungedzelo iyi, ndi ifhio ndivho ine mukungedzeli a ¾o»a u i bveledza? (2) 3.2 Sumbedzani ndeme ya u shumisa ipfi 'nzhala' kha mutaladzi wa 5: 'Muvhili wavho ... nzhala!' (2) 3.3 Kha khungedzelo iyi, hu na ipfi ¼i songo pele¾waho nga ngona. ·i ¿waleni nga ngona ni dovhe ni ¼i shumise fhungoni ¼i pfalaho. (2) 3.4 Vhalani mutaladzi wa 4: 'Vhulwadze vhu »o tou vha sumba.' Mukungedzeli o shumisa figara ifhio ya muambo? Nangani phindulo yoneyone kha mutevhe u tevhelaho. ºwalani fhedzi ¼e»ere ¼a phindulo ye na nanga: A ·ifanyisi B ·ivhuvhisi C ·iedzamuthu D ·imethafore (1) 3.5 Nga kuvhonele kwa½u, ni vhona khungedzelo iyi i tshi ¾u¾uwedza ndivho ya mukungedzeli? Tikedzani phindulo ya½u. (3) [10] Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 11 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC MBUDZISO YA 4: U PFESESA ZWIºWE ZWIBVELEDZWA ZWA VHUDAVHIDZANI ¹alelani TSHIBVELEDZWA TSHA E uri ni µo kona u fhindula mbudziso dzo µisendekaho khatsho. TSHIBVELEDZWA TSHA E: KHATHUNI NDAA! KHEE VHA TSHI NDO I HANGWA, YOWEE! NDI NGA VHONA IMISA N¸E NDI KHOU RO LOVHA. ·AISENTSE YAVHO? FHEDZI? HUMBELA U FHIRA. FUREME YA 1 FUREME YA 2 FUREME YA 3 FUREME YA 4 KHA VHA LITSHE MISWASWO, NDI KHA RI ¹ANGANE ZWO LUGA. PFARELO, KHA RI MUSHUMONI HAFHA. KHEFINI AFHO TOU AMBA. RI ¶O PHAN¶A. VHA PUTISA. FUREME YA 5 FUREME YA 6 FUREME YA 7 FUREME YA 8 [Vhubvo: New Madam and Eve Collection] MBUDZISO: TSHIBVELEDZWA TSHA E 4.1 Ndi tshini tshine muoli wa iyi khathuni a khou ¾ana kha FUREME dza 1–6? (2) 4.2 ¹alelani FUREME YA 3. Sumbedzani uri i bvukulula hani vhu»ifari ha mureili wa mo»oro uyu. (2) 4.3 Nangani phindulo yoneyone kha n½a dzo ½ekedzwaho. ºwalani fhedzi ¼e»ere ¼a phindulo ye na nanga. Sedzani FUREME YA 6: 'Ri »o vha putisa.' Fhungo i¼i ¼i bvukulula/¾ana ... A mishumo mivhuya ya vhalangavhuendi. B u thusana ha vhathu musi mu¿we o 'tshaya'. C vhukwila ha tshan»anguvhoni vhune ha wanala magondoni. D u fha mu¿we muthu tshelede uri a pute. (1) Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 12 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC 4.4 Vhalani fhungo kha FUREME YA 1: 'Yowee, ro lovha.' ·i ¾ana hani vhuµipfi ha muambi kha iyi khathuni? (2) 4.5 Musi no sedza khathuni yo¾he nga u angaredza, ni vhona zwi na masiandaitwa-»e malugana na fulo ¼a 'Swikani Ni Tshi Tshila' magondoni ashu? Khwa¾hisedzani phindulo ya½u. (3) [10] MBUDZISO YA 5: KUSHUMISELE KWA LUAMBO NGA N¶ILA YONE Vhalani TSHIBVELEDZWA TSHA F uri ni µo kona u fhindula mbudziso dzo µisendekaho khatsho. TSHIBVELEDZWA TSHA F ºWANAºWANA NANDI! 1 Khaladzi awe ane a mu takalela nga maanµa o pfa o takala nge a phasa nga ½aledzi kha gireidi ya 12. Ndi henefha he uyu wa khaladzi a µa na fhungo ¼a uri ndi khwi½e vha tshi mu isa yunivesithi. Hayo mafhungo a tshi swika kha mme awe Vho-Denga vha tou lidza na mufhululu. Ndi hone Vho-Denga vha tshi ri vha µo mu thusa nga tshelede ya bugu. 5 Hezwi zwo ita uri mu¾a u µiwane wo no vha tshithu tshithihi. 2 Mafhungo o ri u swika kha makhadzi, na vhone vha ri ¿wana a si wa muthihi; na vhone vha nga mu thusa nga tshelede ya vhudzulo arali vhathu vha vha fha tshikhala. Muzwala wawe zwo ri u swika nµevheni dzawe a ri u µo µa a mu dzhia a ya a mu rengela zwine a funa na u mu isa 10 kha hodela ine a µo tou nanga. Hezwi o vha a tshi khou itela uri Mulondo a ¾u¾uwedzee kha u isa pfunzo dzawe phanµa a sa neti na luthihi. 3 Makhulu wawe vhone vha ri a nga vha mase¾ha na musuku vhunga ndi si nazwo, muµuhulu wavho vha »o tou mu bikela tshidzimba. Hone Mulondo tsho vha tshi tshone tshithu tshine a tshi funesa. ¶uvha ¼e tsha 15 µiswa nga¼o, mu¿we na mu¿we afho muµini o lalela tshone. Maemu we a vha a songo vha tshipiµa tsha ayo mafhungo, a tshi a pfa a ri Mulondo vhathu vha khou mu lema ngauri ene ha ngo itelwa. A fhedza nga u sokou ri: 'Nazwinoi ...' [Vhubvo: Thimu ya vha¾oli] Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho
Downloaded from hlayiso.com Tshivenµa Luambo Lwa Hayani (HL)/P1 13 DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2017 NSC MBUDZISO: TSHIBVELEDZWA TSHA F 5.1 Vhalani mitaladzi ya 2–3: 'Ndi henefha he ... isa yunivesithi.' Topolani ¼isumbi ni dovhe ni ¼i shumise fhungoni ¼e na tou »isikela. (2) 5.2 Kha mitaladzi ya 9–11, 'Muzwala wawe ... tou nanga', hu na ¼iiti¼isikwa. ·i topoleni ni sumbedze mushumo wa¼o afho he ¼a shumiswa. (2) 5.3 Isani fhungo ḽi tevhelalo kha luambo lwo livhaho. Ndi hone Vho-Denga vha tshi ri vha ḓo mu thusa nga tshelede ya bugu. (1) 5.4 Kha phara ya 3, hu na fhungo: '¶uvha ¼e ... lalela tshone.' ¸eani ¾halutshedzo i bveledzwaho nga ipfi 'lalela' afho he ¼a shumiswa hone fhungoni. (2) 5.5 U siedzwa ha maipfi kha mutaladzi wa 18, 'Nazwinoi ...', ni vhona zwi na ndeme-»e afho fhungoni? Zwi bviseleni khagala. (3) [10] ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA C: 30 MARAGAGU¹E: 70 Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa

Study this subject

More from Grade 12 Tshivenda HL

View all