Skip to content

isiXhosa HL Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2025 QP

Question paperisiXhosa HLGrade 12202514 pages

Grade 12 isiXhosa HL Paper 1 question paper from the Eastern Cape Mock Exam 2025, 14 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

Eastern Cape Mock Exam 2025

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE IBANGA 12 SEPTEMBA 2025 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 AMANQAKU: 70 IXESHA: iiyure 2 Olu viwo lunamaphepha ali-14.
2 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) IMIYALELO NENGCACISO 1. Eli phepha lemibuzo LINAMACANDELO AMATHATHU: ICANDELO A: Uvavanyo lokuqonda (30) ICANDELO B: Isishwankathelo (10) ICANDELO C: Izakhi nemigaqo yokusetyenziswa kolwimi (30) 2. Funda YONKE imiyalelo ngocoselelo. 3. Phendula YONKE imibuzo. 4. Qala ICANDELO NGALINYE kwiphepha ELITSHA. 5. Krwela umgca ekupheleni KWECANDELO NGALINYE. 6. Nombola iimpendulo ngokuchanekileyo ngokwendlela ezinonjolwe ngayo kwiphepha lemibuzo. 7. Shiya umgca emva kwempendulo NGANYE. 8. Qwalasela ngokukodwa upelo nolwakhiwo lwezivakalisi. 9. Iingcebiso malunga nolwabiwo lwexesha: ICANDELO A: Imizuzu engama-50 ICANDELO B: Imizuzu engama-30 ICANDELO C: Imizuzu engama-40 10. Bhala ngokucacileyo nangokucocekileyo. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2025) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 3 ICANDELO A: UVAVANYO LOKUQONDA UMBUZO 1: UKUFUNDELA INTSINGISELO NOKUQONDA Funda IZICATSHULWA A no B ezingezantsi uze uphendule imibuzo esekwe kuzo. ISICATSHULWA A AMANDLA EZEMIDLALO 1 Imidlalo idla ngokubonwa njengentshukumo yokuzonwabisa okanye imiboniso apho abalandeli bavuyela amaqela abo abawathandayo. Yindlela eluqilima yokuhlanganisa abantu, ukudiliza imiqobo exabe endleleni yempumelelo yabo, nokudala amathuba okuba wonke umntu athabathe inxaxheba kungajongwanga mvelaphi yakhe. Imidlalo ibonelela abantu 5 abatsha ngamathuba amangalisayo okukhula komntu kunye nentlalo-ntle yakhe. Kulapho kuphuhla khona izakhono zobunkokheli zokuphatha iqela. Kuphuhle izakhono zokuqeqesha iqela, kuphuhle ukuzithemba, nalapho umntu athi afunde ukuthabatha uxanduva. 2 Ukuphumelela kwezemidlalo nokuba uphumelele itumente okanye 10 uphucula nje ukusebenza kwakho, kufaka imvakalelo yokuphumelela enokuthi ingene kwezinye iinkalo zobomi, ukuze umntu oselula afunde ukusebenzisana kunye nokunyamezelana. Ukubandakanya abathathi- nxaxheba abavela kwiimvelaphi ezahlukeneyo kungakhathaliseki meko yantlalo-ntle, inkcubeko, okanye inkolo, ibalulekile ekukhuthazeni 15 ubumbano loluntu ngemidlalo. Ngokwakha uluntu malunga namanyathelo ezemidlalo abandakanya abantwana, abantu abatsha, abazali, kunye nabamelwane, sidala indawo ebandakanyayo apho wonke umntu anokunxibelelana kwaye aphumelele. 3 Imidlalo ibalulekile ekwaphuleni imiqobo yesini kunye nokukhuthaza 20 ukulingana ngokubonisa nabasetyhini ngamathuba okuthatha inxaxheba, ukukhuphisana, kunye nokukhokela. Njengoko abasetyhini begqwesa kwezemidlalo, bakhuthaza oontanga babo kwaye benze iqonga lonxibelelwano ngokulingana ngokwesini. Elona nyathelo libalaseleyo kulo mzamo yiProjekthi yeAdidas Breaking Barriers, eneenjongo zokudiliza imida 25 yabasetyhini kulo lonke elaseYurophu, ukulwela ilungelo lokulingana nokhuseleko kwezemidlalo. 4 Utat’ uNelson Mandela wenza intetho ngonyaka wama-2000 malunga namandla ezemidlalo okumanyanisa isizwe, wathi “Imidlalo inamandla okutshintsha ihlabathi, okukhuthaza, nokumanya abantu, ithetha nolutsha 30 ngolwimi abaluqondayo.” Imidlalo ibonelela ngeqonga elikhulu lokwenza abahlobo kwiindawo zempilo. Emva kokuhlala egumbini lokufunda imini yonke, umdlalo uvumela abantwana babaleke, bafumane umoya omtsha ofuneka kakhulu kwimiphunga yabo. Imidlalo ikwenza ukuba uthobele abo basemagunyeni. Ufunda indlela yokusebenza nabanye abantu. Ufunda 35 indlela yokuhlanganisana njengabasombululi beengxaki. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
4 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) 5 Imidlalo inokuba nefuthe elihle kubomi bemihla ngemihla kunye nempilo yomntu. Kunciphisa umngcipheko wesifo seswekile kunye noxinzelelo lwengqondo. Kukho ubungqina obubambekayo obubonisa ukuba, abantwana abadlala imidlalo emva kwemini ukuphuma kwesikolo, ibagcina 40 kude kwezinye izinto ezifana neziyobisi, amaqela emigulukudu nolwaphulo-mthetho. Uphononongo lwenziwe nguCathrine Ward, uNjingalwazi kwiSebe lezeNgqondo e-UCT, ebizwa ngokuba yiMithombo yoBundlobongela yoLutsha kunye nezisombululo eMzantsi Afrika (2013). Uphononongo lukaCatherine lubonise ukuba, ukungakwazi ukufikelela 45 kwiindidi ezidingekayo zemidlalo emva kokuphuma kwesikolo, kukhokelela kulwaphulo-mthetho olungalawulekiyo. Olu phononongo lwenziwe eKapa, kwisixeko esithwaxwa ludushe lwemigulukudu. Imisebenzi yasemva kokufundisa egadiweyo kufuneka ibe yinto ephambili phakathi koluntu, nokubonelela abantwana ngeendawo ezikhuselekileyo. 50 6 Asinakufunda nto na kwiqela lesizwe lombhoxo loMzantsi Afrika leSpringboks nelaphumelela indebe yehlabathi ngowama-2019 phantsi kwesandla somqeqeshi u-Rassie Erasmus, ngokubetha i-England ngamanqaku angama-32 ku12. Inkokheli yeli qela uSiyamthanda Kolisi yaphakamisela phezulu indebe ebizwa “Webb Ellis”. Phambi kokuba 55 amaBhokobhoko aqalise nokhuphiswano, uSiya wanikezela ngesikipha esibhalwe namba-6 kuPrezidanti woMzantsi Afrika uCyril Ramaphosa, ngeliqhuba neempembelelo zikatat’ uNelson Mandela nowayenxibe isikipha esinonamba-6 kwindebe yehlabathi yombhoxo ngomnyaka we- 1995 besaqeqeshwa nguPeter de Villiers ngoko. Yasombuluka inamba 60 kusukela ngoko, kuba iqela “leziTsiba-bhokwe” liphumelele uchungechunge lwemidlalo eyandulela eyokugqibela yendebe yehlabathi. Ngowama-2023 “iziTsiba-bhokhwe”, zadlala ne-Ireland kunye neScotland. Amabhokobhoko aphumelela ngongciphu kwi- Ireland. 7 Kukhuphiswano lwamaqela asibhozo ashiyekileyo, Amabhokobhoko 65 agagana nelizwe laseFrance. Uqulukubhode owawulapho kwakusiphuka ingca xa la makhwenkwe evana amandla kwiscrum. Zaphumelela iSpringboks ngongciphu wama-29 ku-28 wamanqaku. Kumaqela amane ashiyekileyo kolu khuphiswano, uMzantsi Afrika waqubisana nelizwe lamaNgesi i-England nalapho waphumelela ngomzuzu wokugqibela 70 ngepenalty waphela umdlalo nge-16 ku-15. Kumagqibela kankqoyi ale ndebe, iSpringboks zadlala nelizwe laseNew Zealand nelaziwa ngokuba zii “All Blacks”. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2025) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 5 8 Qhude!! manikiniki!! zindala zombini!. Imizuzu engama-80 yabagcina abalandeli beli qela bechophe ngampundwana-nye ezitulweni. 75 Kwisiqingatha sokuqala salo mdlalo, i-All Blacks yayisele idlala ngamadoda ali-14 kuphela, emva kokukhutshwa kwenkokheli yabo u-Sam Cane. Nangona kunjalo, kwabanzima kumakhwenkwe amakhulu oMzantsi Afrika, udonga oluluqilima lweAll Blacks lwenza kwangabonakali ukuba abaphelelanga kuba waphela umdlalo ngamanqaku ali-12 ku-11 we- New 80 Zealand. Ngomnyaka wama 2023 Amabhokobhoko abonisa ubumbano, ubunye nakuba beliqela elinabadlali abanamasiko nezithethe ezahlukeneyo. [Imithombo ithatyathwe ku:https://wearerestless.org/2024 yaguqulelwa esiXhoseni yaze yahlelwa] ISICATSHULWA B: OKUBONWAYO [Umfanekiso uthatyathwe ku: homepage.com] IMIBUZO: ISICATSHULWA A Jonga kumhlathi woku-1. 1.1 Xela indlela ibeNYE edla ngokubonwa ngayo imidlalo ngokubhalwe kwisivakalisi sokuqala. (1) 1.2 Khankanya izakhono zibeziBINI eziphuhliswa yimidlalo ngokwalo mhlathi. (2) 1.3 Xela imfundiso efunyanwa ngumntu othanda imidlalo ngokwalo mhlathi. (2) Jonga kumhlathi wesi-2. 1.4 Sibethelela ngcinga ni isimamva u-‘ana’ esiphawulwe ngqindilili kulo mhlathi? (2) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
6 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) 1.5 Bhala isithetha-ntonye segama elikrwelelwe umgca ngaphantsi. (1) Jonga kumhlathi wesi-3. 1.6 YINYANI/BUBUXOKI uluvo oluthi abasetyhini bayoyisakala kwezemidlalo, kwaye batyhafisa oontanga babo, kuba kakade bayalingana ngokwesini ngokwalo mhlathi? Xhasa impendulo yakho. (2) 1.7 Khetha impendulo echanekileyo kwezi: IProjekthi eyayilwela amalungelo abasetyhini okulingana nokhuseleko kwezemidlalo yeyakwa: A Ireland of Europe B Springbok Bomb squad C Adidas Breaking Barriers D All Blacks of New Zealand (1) Jonga kumhlathi wesi-4. 1.8 Khankanya zibeMBINI izinto ezibonakalisa amandla ezemidlalo ekumanyaniseni isizwe ngokwentetho katat’uMandela. (2) 1.9 Chaza inzuzo efunyanwa ngabantwana ngokugcinwa kwabo kwezemidlalo emva kwexesha lesikolo ngokomhlathi wesi-4 nowesi-5. (2) Jonga kumhlathi wesi-5. 1.10 YINYANI/LULUVO ukuba abantwana abadlala imidlalo emva kwesikolo, ibagcina kude kwezinye izinto ezifana neziyobisi, amaqela emigulukudu, nolwaphulo-mthetho ngokwalo mhlathi? Xhasa impendulo yakho. (2) 1.11 Nika umyalezo kaNjingalwazi Cartherine Ward ofumaneka kwiziphumo zophando lwakhe kulo mhlathi. (2) Jonga kumihlathi wesi-7 no wesi-8. 1.12 Xela umahluko osoloko ukho kumanqaku eSpringboks kwimidlalo yaso namanye amaqela ngokwale mihlathi. (1) Jonga kumhlathi wesi-8. 1.13 Ngqina ngokufumana kulo mhlathi ukuba kwakungelula ukuphumelela kweSpringboks kumdlalo wazo neAll Blacks. (2) Jonga isicatshulwa sonke. 1.14 Chaza imfundiso oyifumene kwesi sicatshulwa ngezemidlalo. (2) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2025) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 7 IMIBUZO: ISICATSHULWA B 1.15 Tolika iimvakalelo zaba bantu basemfanekisweni. Xhasa impendulo yakho ngokusemfanekisweni. (2) 1.16 Xela umhlathi kwisicatshulwa A ohambelana nokuphakanyiswa kwendebe okusemfanekisweni kwisicatshulwa B. Xhasa impendulo yakho. (2) 1.17 Ucinga ukuba ezi zicatshulwa zibini ziphumelele ukukhuthaza ulutsha lukhathalele ezemidlalo? Xhasa impendulo yakho. (2) AMANQAKU ECANDELO A: 30 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
8 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) ICANDELO B: ISISHWANKATHELO UMBUZO 2: UKUSHWANKATHELA NGAMAZWI AKHO ISICATSHULWA C Sithetha ngezinto anokuzenza umntu, ukuphepha ukuba nomsindo xa kukho uxambuliswano. Shwankathela ngenjongo yokucebisa ngomakwenziwe ngumntu ukuphepha ukuba nomsindo xa kuxanjuliswana. QAPHELA: 1. Bhala UMHLATHI ongenaziphene usebenzisa amazwi akho kangangoko unako. 2. Isishwankathelo sakho masiquke iingongoma EZISIXHENXE ungedluli kumagama angama-70. 3. AKULINDELEKANGA ukuba ubhale isihloko xa ushwankathela. 4. Bhala phantsi inani lamagama owasebenzisileyo wakugqiba. IINGCEBISO NGEENDLELA ZOKUPHEPHA UKUBA NOMSINDO XA KUKHO UXAMBULISWANO 1 Ungquzulwano ngezimvo xa kuxanjuliswana luyenzeka, kwaye luqhelekile kubudlelwane babantu. Luyenzeka emisebenzini, nasemakhaya. Luba ngumngeni kuninzi lwethu lufuna izakhono zobulumko ukuphepha amadangatye anobushushu obunganyamezelekiyo omsindo. Nazi ezinye iingcebiso zokuphepha ukuba nomsindo xa kuxanjuliswana. 2 Ukusebenzisa isakhono sokuphulaphulela ukuqonda xa omnye umntu esabelana ngeembono siyimfuneko kubathabathi nxaxheba kwiingxoxo zoxambuliswano. Kwiingxoxo akukho nto ibasela umsindo ngathi yile yokuthi usathetha suka umntu akungene emlonyeni usawondlala umcimbi. Loo nto yenza abanye bashiye phakathi kwiingxoxo. 3 Kulungile ukubuza imibuzo kwiingxoxo, nangona kunjalo, silinde isithethi sigqibe ukuthetha, ukubonisa intlonelo nembeko utsho namwe uyiqonde nengxam yengxoxo. Ukubuza umbuzo kutsho kwandise ulwazi lwakho kwinto ubungayazi. Ngokwenza njalo ukhusela ubuwena. Iyakuphela ingxoxo uyintshatsheli ekuthabatheni inxaxheba kwiingxoxo. 4 Zeka kade umsindo ngexesha leengxoxo, khon’ukuze kucace phakathi kobhoxayo noncedisana nokuhambela phambili kwengxoxo. Ubusazi na ukuba xa ungakwazi ukulawula umsindo wakho, ungaziva sele ubatyabeke ngezithuko ezibi abo uxambulisana nabo? Isidima sisetyenzelwa iminyaka, kodwa sithabatha nje umzuzu ukuphulukana nomnikazi waso. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2025) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 9 5 Kuphephe ukuphila kwixesha eladlulayo ngokugcina izixhiba zeengxoxo nangokulanda imiba esele idlulile, kuba awusayi kulonwabela inamhlanje ophila kulo. Ukuqhubeka namagqugula abucala namalungu osapho akukho nyulu, kuba oko kukubonda umqa wochuku kudale noxambuliswano xa kuthe kwakho ingxoxo. 6 Kuyanceda ukungathethi kakhulu kuxambuliswano kodwa wamkele izimvo zabanye abantu, kanti ke nokuba awuzamkeli uthule. Ingxaki yempikiswano kwiingxoxo, kukufuna ukuva le nto ikholisa wena. Iqala apho kanye ke imbambano. Omnye uye afune ukuba kuthethe kugqibele yena. 7 Kubalulekile ukuziqaphela iimpawu zemigaqo yendlela ehanjwa ziingxoxo, ukuze ungaziboni ulixhoba loxambuliswano. Hlala kuzo ukuze ukwazi ukuthatha izigqibo eziqiqisiweyo nezingathathi cala. 8 Kububulumko ukucela uxolo uphazamile, ungaphazamanga, nokuba umdala okanye umncinane xa nithe nangaboni ngaso-nye kwiingxoxo. Elo ke libizwa ngokuba, linqanaba lokusonjululwa kwengxaki. Ndiyazi ukuba siyakrakra eso senzo kodwa iyeza elikrakrayo liyaphilisa. [Sicatshulwe kwi- Link;https://www.colorado.edu/today/2019/04/10/how-stop-conflict-itstarts, saze sahlelwa] AMANQAKU ECANDELO B: 10 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
10 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) ICANDELO C: IZAKHI NEMIGAQO YOKUSETYENZISWA KOLWIMI UMBUZO 3: UKUHLALUTYA INTENGISO Funda le ntengiso ingezantsi (ISICATSHULWA D) uze uphendule imibuzo esekwe kuyo. ISICATSHULWA D [Umfanekiso uthatyathwe ku: https://www.healthline.com, yaze yahlelwa] 3.1 Xela igama lemveliso ethengiswa kwesi sibhengezo-ntengiso. (1) 3.2 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zilandelayo. Xa kuthethwa ngemibimbi kwisibhengezo kuthethwa: A Ngesifo sentliziyo ngenxa yokungatyi iiAlmonds. B Ngesifo sokuminxana kweempulo nemiphunga. C Ngesikhumba esihle esikwenza ukhangeleke umncinane. D Ngesikhumba esishwabanayo ebusweni nasentanyeni. (1) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2025) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 11 3.3 Chonga igama elinye kwisibhengezo eliyenza ibengathi kulula ukubanayo le mveliso. (1) 3.4 Bhala isigama umthengisi athuma ngaso abathengi ukuba bathathe inyathelo lokufumana le mveliso. (2) 3.5 Sithini islogan sesi sibhengezo ntengiso? (1) 3.6 Khankanya umsebenzi omNYE kule ikwesi sibhengezo okhuthaza umfundi ukuba afune ukuyisebenzisa le mveliso. Xhasa impendulo yakho. (2) 3.7 Ngqina ukuba iyasebenza ngenene na le mveliso xa uthelekisa isiqu sentombazana nokubhalwe kwinombolo-3. (2) [10] Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
12 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) UMBUZO 4: UKUCAZULULA IKHATHUNI Funda le khathuni ingezantsi uze uphendule imibuzo esekwe kuyo. ISICATSHULWA E [Icatshulwe kwi-intanethi www.zitscartoons.com, yaguqulelwa esiXhoseni yaze yahlelwa] 4.1 Xela igama lesandi esenziwa ngutata kwiSAKHELO soku-1 nokuba senziwa ngumntu okweyiphi imo. (2) 4.2 Nika umahluko kwizijekulo zezandla zikatata nonyana kwiSAKHELO sesi-3. (2) 4.3 Kuzisa ntsingiselo ni ukusetyenziswa kwegama ‘bhuxu-bhuxu’ ngutata nonyana kwiSAKHELO sesi-3. (2) 4.4 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zilandelayo: Xa ujonge le khathuni iqhubeka phi? A Esikolweni B Ekhaya C Ecaweni D Emlanjeni (1) 4.5 Ngqina ngokubona kwiSAKHELO sesi-4 ukuba utata unxunguphele kwaye akavakalelwa kamnandi. (1) 4.6 Xhasa uluvo lokuba uphumelele umzobi ukudlulisa umyalezo wokuba ukwahluka kwamaxesha okuzalwa kunendima okuyidlalayo kwiindlela zokwenza izinto. (2) [10] Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2025) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 13 UMBUZO 5: UKUSETYENZISWA KOLWIMI NGOKUCHANEKILEYO Funda ISICATSHULWA F, uze uphendule imibuzo esekwe kuso. ISICATSHULWA F UBUXOKI 1 Omnye umfana phaya kuthi uvela eRhawutini, ekubeni ebetshiphe iminyaka emininzi. Wafika engenayo nepeni, enxibe ibhulukhwe yekaki nehempe kuphela, kungekho nebhatyi leyo. Ngenxa yeentloni nokoyika abantu waphuma esitishini ekuseni, efuna ukuba kuthi kusisa abe ekowabo. Zakhala iinkukhu ehamba. Uthi wathi xa ezimamela iinkukhu, zanga zibhekisa kuye zithi, “uyakuba yiloo nto ngumbethe”. 2 Wathi kusasa selefikile ekhaya, kwema inkunzi yenkukhu emnyango yakhonya isithi “Ubuyil’ umfana-a-ana!” yaphendula enye ebuhlanti yathi, “Akanayo nepe- e-eni!” Kwakho mqhagana ufunda ukukhonya ebaleni wathi, “Unxib’ibhulukhwe ekaki”. Loo mfana sampha igama lokuba nguMaxoxwa ziinkukhu. Bunjalo ke ubuxoki. 3 Kwaba njalo ke nakwibali likanomyayi. Kwesuka gagwazana lithile lomfazana lagqiba ilali lihamba lixelela abantu ukuba naku unomyayi ethetha esithi, “Bafazi inimba mayibe nye ngabantwana bam!”. Baphuma bebaleka abantu ezindlini besiya kuva esi simanga sonomyayi othethayo. Bathe bakufika bemamele wanga unomyayi uyathetha ngenene kuba sebexelelwe loo nto. Yeka ke, ukuyidumisa beyenza eyabo, bexelela nabanye ababengekho, nababengekho baxelela ababo suka into yagqiba ilizwe, yaduma wanga ubethethe ngenene unomyayi. [Sicatshulwe kwincwadi ethi ‘IMITHA YELANGA’ ebhalwe ngu- W.K. Tamsanqa, iphepha 17, saze sahlelwa] 5.1 Khetha kwizibiyeli isigaba sentetho segama elibhalwe ngqindilili kwisivakalisi sokuqala. (Sisiphawuli esino-nye olinani/Sisiphawuli esino-nye ongelonani) (1) 5.2 Ngokwakwisicatshulwa cacisa ukuba yiyiphi le “peni” kuthethwa ngayo kwisivakalisi sesibini? (1) 5.3 Chonga igama elixela ixesha kwesi sivakalisi silandelayo. Ngenxa yeentloni nokoyika abantu waphuma esitishini ekuseni efuna ukuba kuthi kusisa abe ekowabo. (1) 5.4 Xela ukuba sikoluphi uhlobo isenzi esibhalwe ngqindilili kwesi sivakalisi singezantsi? Zakhala iinkukhu ehamba. (1) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
14 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P1 (EC/SEPTEMBA 2025) 5.5 Xela umsebenzi wesimamva u ‘ana’ esibhalwe ngqindilili kumhlathi wesibini. (2) 5.6 Sebenzisa igama ‘unomyayi’ elikrwelelwe umngca ngaphantsi kumhlathi wesi-3 kwesinye isivakalisi esinentsingiselo eyahlukileyo kule ikulo mhlathi. (2) 5.7 Bhala isivakalisi esilandelayo sibekwingxelo-ntetho. Unomyayi wathetha esithi “bafazi inimba mayibenye ngabantwana bam!” (2) [10] AMANQAKU ECANDELO C: 30 AMANQAKU EWONKE: 70 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha

Study this subject

More from Grade 12 isiXhosa HL

View all