Afrikaans HL P3 Nov 2018 Memo FINAL hlayiso.com

Downloaded from hlayiso.com GRAAD 12 NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 12 AFRIKAANS HUISTAAL V3 NOVEMBER 2018 NASIENRIGLYNE PUNTE: 100 Hierdie nasienriglyne bestaan uit 12 bladsye. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 2 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne ALGEMENE ASSESSERINGSRIGLYNE AFDELING A: OPSTEL AFDELING A word volgens die rubriek uit 50 geassesseer. Die kandidaat mag slegs oor EEN onderwerp of prikkel skryf. Hy/Sy mag enige tipe opstel, toepaslik volgens hoe hy/sy die onderwerp interpreteer, skryf. Slegs die finale poging word nagesien. Indien dit onduidelik is wat die finale poging is, word die eerste opstel nagesien. NASIENRIGLYNE Dui aan die einde van die opstel die kodes soos volg aan: Voorbeeld: Inhoud: I = Kh = 22 Taal, styl en redigering: T = Kl = 10 Struktuur: S =K = 4 Skryf dan die totaal van die opstel aan die regterkant (onder die opstel). 36 Dra die punt uit 50 oor na die BEGIN van die opstel (behoort by die beplanningsgedeelte te wees). DIE FORMAAT VAN DIE OPSTEL • Inleiding: Dit is gewoonlik een paragraaf waarin die onderwerp bekendgestel word. Dit behoort treffend, relevant, saaklik en kort te wees. • Liggaam: Dit is verskeie paragrawe waarvan die eerste sinne gewoonlik die hoofgedagte bevat. Die daaropvolgende sinne is ter ondersteuning van die hoofgedagtes en is menings van die skrywer. Die laaste sinne bevat gewoonlik die samevatting van die hoofgedagte. • Slot: Dit is die laaste paragraaf wat die opsomming van die skrywer se mening of sy/haar standpunt insluit. In die geval van 'n verhalende, beskrywende en bespiegelende opstel vat die slot die skryfstuk saam, terwyl 'n argumenterende en beredeneerde opstel se slot die skrywer se finale standpunt/mening weerspieël. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 3 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne VRAAG 1 Riglyne Assesseer die opstel, sonder vooroordeel, vanuit die kandidaat se oogpunt en volgens sy/haar interpretasie. Hierdie moontlikhede (onderstaande nasienriglyne) mag nie as bindend beskou word nie. Die kandidaat bied dus enige soort opstel aan, byvoorbeeld: 1.1 Die huis met die rooi dak se geheim(-e) Die kandidaat kan 'n verhalende opstel aanbied wat handel oor iemand/die mense wat in die huis met die rooi dak woon se geheim(-e). Indien die onderwerp beskrywend aangebied word, kan die kandidaat die invloed wat die geheim(-e) op die huismense het, beskryf. [50] 1.2 Onregverdigheid lei tot groot hartseer. Die kandidaat kan hierdie onderwerp as 'n beskrywende opstel aanbied deur situasies/gebeure te beskryf waar onregverdigheid tot groot hartseer gelei het. In 'n bespiegelende opstel kan die kandidaat mymer oor die hartseer van talle onregver- dighede in ons samelewing. 'n Verhalende opstel kan handel oor gebeure/hande- linge van mense wat onregverdig opgetree het en daardeur ander mense benadeel het. As beredeneerde of argumenterende opstel kan die kandidaat redeneer oor die redes en gevolge van onregverdighede in ons samelewing. [50] 1.3 Die storm se krag ... Die onderwerp kan as verhalende opstel handel oor 'n rampspoedige dag toe 'n storm angs of verwoesting saai. Die kandidaat kan 'n beskrywende opstel aanbied waarin die figuurlike storm wat in die skool/gemeenskap/huisgesin woed, beskryf word. In 'n bespiegelende opstel kan die kandidaat besin oor die kragtige invloed wat letterlike of figuurlike storms van die lewe op die mens het. Die kragtige invloed van probleme/storms in ons samelewing kan beredeneer/geargumenteer word. Die kandidaat kan "storm" in alle gevalle letterlik of figuurlik, of gekombineerd, inter- preteer. Die "storm" kan in alle gevalle ook positiewe gevolge hê. [50] 1.4 Dis 'n land van kleur en klank. Hierdie onderwerp kan lei tot al die soorte opstelle. As 'n verhalende opstel kan die kandidaat skryf oor 'n reis deur Suid-Afrika/na 'n ander land en die kultuurervaring wat hy/sy daar beleef. In 'n beskrywende opstel kan die kandidaat 'n reisbeskrywing gee van lande/plekke wat hy/sy besoek/nagevors het. By 'n argumenterende/ beredeneerde aanbieding kan die kandidaat die leser oortuig van die waarde van reis. In 'n bespiegelende opstel kan die kandidaat mymer oor die positiewe geleenthede wat 'n land (bv. Suid-Afrika) bied. [50] 1.5 die suidoostewind blaai die dae al haastiger om ... Die kandidaat bied 'n beskrywende opstel aan waarin hy/sy beskryf hoe dit herfs word. Die kandidaat kan ook 'n figuurlike herfs/die ouderdom beskryf. In 'n verha- lende opstel kan die kandidaat vertel hoe hy/sy die draai van die seisoene beleef terwyl hy/sy op die koms van die herfs/op die stilte van die herfs wag. Die kandidaat kan bespiegel dat seisoene 'n mens opnuut bewus maak van die kosbaarheid van tyd./die ouderdom wat 'n mens bekruip./of ouderdom noodwendig sleg is./watter seisoen die beste is. [50] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 4 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne 1.6.1 Span/Groep mense wat hande vashou tussen kranse Interpretasies kan lei tot beskrywende, verhalende of selfs bespiegelende opstelle, bv. 'n beskrywing van die besluit van die groep om mekaar oor die kloof te help./die waagmoed wat dit verg om mekaar in hierdie mate te vertrou. Die kandidaat kan fokus op verskillende soorte mense wat in die stadsituasie met mekaar moet saamwerk. 'n Verhaal kan handel oor 'n groep wat van 'n situasie ontsnap en van die een krans na die ander krans en veiligheid beweeg; 'n kandidaat kan ook verwys na sg. klowe wat ons (stedelike) bestaan tot gevolg het. Hierdie onderwerp kan die waarde van spanwerk/uitdagings/struikelblokke bespiegel. In 'n argumenterende/beredeneerde opstel kan die kandidaat redeneer oor die uitda- gings om jou vrese te oorkom of selfs die uitdaging wat spanwerk bied indien almal nie hulle deel bydra nie. Ander moontlikhede sluit in die waarde wat spanwerk bv. in Suid-Afrika het om brûe te bou. [50] 1.6.2 Appel met A+ Die kandidaat kan 'n verhalende opstel aanbied wat handel oor 'n skrander leerder wat besef dat goeie gewoontes tot sukses lei./hoe gesonde eetgewoontes sy/haar lewe raak./negatief ongesonde eetgewoontes is. In 'n beskrywende opstel kan die kandidaat vereistes vir akademiese sukses beskryf. Indien die opstel bespiegelend aangebied word, kan die kandidaat bespiegel oor moontlike toekomsgeleenthede wat harde werk op skool tot gevolg sal hê. Die belangrikheid van prestasie/ gesondheid/dieet kan in 'n beredeneerde/argumenterende opstel beredeneer word. Die kandidaat kan ook fokus op 'n "Apple"-rekenaarkursus. [50] 1.6.3 Kop met voorwerpe wat uit die kop vloei Die onderwerp leen hom tot 'n beskrywende opstel waarin die kandidaat die positiewe/negatiewe invloed van menslike aktiwiteite/kuns/tegnologie/musiek beskryf. Die kandidaat bied 'n verhalende opstel aan waarin hy/sy die verhaal/storie rondom 'n bepaalde herinnering vertel. Indien die opstel bespiegelend aangebied word, kan die kandidaat bespiegel oor positiewe/negatiewe ervarings wat beleef is en/of die invloed van sekere gebeurtenisse/uitvindings op 'n persoon/die mens se lewe. Die kandidaat kan mymer oor die mens se prestasies./die waarde van menslike prestasies. Die kandidaat kan in 'n beredeneerde/argumenterende opstel die mens se intellektuele vermoë beredeneer. 'n Kandidaat kan ook die onderwerp interpreteer as breinspoeling, die toekoms deur robotte se oë, sterre in die oë a.g.v gedagtes/idees/onderwerpe/talente/ontwikkeling in sy/haar brein. Die prikkel kan ook met maskers, waaragter mense wegkruip a.g.v. hulle gedagtes, in verband gebring word. [50] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 5 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne SOORTE OPSTELLE: VERHALENDE OPSTEL Dit is 'n interessante vertelling van 'n storie/gebeurtenis(-se) (gewoonlik uit die verlede). Dit kan vanuit enige perspektief geskryf word. Hou die volgende in gedagte: • Dit handel oor iets wat gebeur het en vertel word ('n storie of gebeurtenis). • 'n Sterk oortuigende storielyn ontwikkel logies en die verhaal oortuig. • Dit is opreg en met entoesiasme geskryf. • Die inhoud is boeiend en interessant, dit oortuig en ontwikkel logies, daarom is die inhoud samehangend. • Die verhaal word uit eie ervaring geskryf, maar kan fiktief wees. • Karakterisering oortuig en die agtergrond/atmosfeer is geslaagd. • 'n Treffende inleiding wat die leser boei, word aangebied. • 'n Verrassende slot rond die inhoud af. • Sinstruktuur, spelling, leestekens, taalgebruik en paragrafering moet aandag geniet. • Dit gebruik gewoonlik die verlede tyd. BESKRYWENDE OPSTEL Die skrywer beskryf iets/iemand soos hy/sy dit ervaar (dis moeilik om iets te beskryf wat nie eerstehands ervaar is nie) en stel die leser in staat om die onderwerp wat beskryf word, net so lewendig soos hy/sy te beleef. Hou die volgende in gedagte: • Waarnemings met al vyf sintuie en 'n goeie woordeskat word vereis. • Insig, begrip, 'n eie belewing en sinvolheid geniet aandag (dit is meer as net die opnoem van waarnemings). • Tekste kan varieer van meer realisties tot 'n verdieping in die aanbieding. • Eie gevoelens oor dit wat beskryf word, kan gegee word. • Plekke en gebeure word presies en akkuraat beskryf. • Karakters moet lewensgetrou wees: innerlik en uiterlik. • Beeldspraak, idiome en spreekwoorde word oorspronklik aangewend. • Sinstruktuur, spelling, leestekens, taalgebruik en paragrafering moet aandag geniet. • Beskrywing het atmosfeer en stemming ten doel: dit word gedoen deur die konnotasie en nie die denotasie van woorde nie. • Stylfigure kan gebruik word. BEREDENEERDE OPSTEL Dis objektief en probeer om 'n gebalanseerde gesigspunt van beide kante van 'n argument te gee. Die skrywer oorweeg verskeie aspekte van die onderwerp onder bespreking en bied teenstellende menings onpartydig aan. Die skrywer mag tot 'n spesifieke gevolgtrekking aan die einde van die opstel kom, maar die argumente vir en teen die onderwerp moet goed gebalanseerd en duidelik ontleed wees in die ontwikkeling van die opstel. Hou die volgende in gedagte: • Die opstel handel oor 'n onderwerp waaroor standpunt, alreeds tydens die inleiding, ingeneem word. • BEIDE kante van die argument moet beredeneer word. • Die inhoud oortuig en ontwikkel logies en helder. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 6 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne • Dit bevat goed gemotiveerde en ondersteunende stellings. • 'n Gevolgtrekking word in die slotparagraaf, wat aansluit by die inleiding, gemaak. Die slot gee 'n sterk aanduiding van die skrywer se mening. • Die leser word deur die skrywer se standpunt oortuig. • Oorredende en emotiewe taalgebruik kom voor. • Sinstruktuur, spelling, leestekens, taalgebruik en paragrafering moet aandag geniet. • Hoewel objektief, kan die skrywer ook persoonlik raak. BESPIEGELENDE OPSTEL Die skrywer oorweeg/deurdink 'n idee/lewenswaarheid en gee sy/haar emosionele reaksies en gevoelens weer. Dit bespiegel oor 'n droom of wense/moontlikhede. Hou die volgende in gedagte: • Die probleem, situasie, saak, onderwerp word omskryf. • Die onderwerp word bepeins, oordink: verskillende opsies word teen mekaar opgeweeg. • Dis persoonlik van aard. • Daar is 'n definitiewe struktuur, maar 'n gevolgtrekking is nie nodig nie. • Dit hoef nie 'n gebalanseerde bespreking te bied nie – dit kan humoristies of ernstig geskryf word. • Sinstruktuur, spelling, leestekens, taalgebruik en paragrafering moet aandag geniet. ARGUMENTERENDE OPSTEL Die skrywer het 'n spesifieke mening en argumenteer daaroor om sy/haar standpunt te motiveer. Hou die volgende in gedagte: • Dit is subjektief en definitiewe menings moet gestel word. • 'n Eie mening word op 'n baie oorspronklike en treffende manier gegee. • 'n Reeks argumente om perspektief te motiveer, word gegee. • Verdediging of aanval van 'n saak word enduit volgehou. • 'n Verskeidenheid stylfigure en oorredingstegnieke kan gebruik word. • Sterk gevoelstaal wat emosioneel is, maar nie kru taal nie, kan gebruik word. • Daar moet 'n duidelike en oortuigende slot wees. • Sinstruktuur, spelling, leestekens, taalgebruik en paragrafering moet aandag geniet. TOTAAL AFDELING A: 50 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 7 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne AFDELING B: TRANSAKSIONELE TEKSTE AFDELING B word volgens die rubriek uit 25 geassesseer. Slegs TWEE tekste word nagesien. Indien dit onduidelik is wat die finale poging is, word die eerste teks nagesien. RIGLYNE Dui aan die einde van die skryfstuk die kodes soos volg aan: Voorbeeld: Inhoud, beplanning en formaat: I = K = 10 Taal, styl en redigering: T=G= 6 Skryf dan die totaal van die skryfstuk aan die regterkant (onder die teks). 16 Dra die punt uit 25 oor na die BEGIN van die skryfstuk (behoort by die beplanningsgedeelte te wees). 2.1 INFORMELE BRIEF: VRIENDSKAPLIKE BRIEF Die kandidaat skryf 'n informele brief aan 'n vriend/vriendin om fantastiese nuus wat ontvang is en ook die redes waarom dit nog nie bekend gemaak kan word nie, te vertel. Hou die volgende in gedagte: • Informele taal, register en styl behoort gebruik te word. • Beskrywende, maar eenvoudige taal behoort voor te kom. • Die briefinhoud behoort logies en volgens bogenoemde doel uiteengesit te word. • Briewe behoort 'n inleiding, liggaam/inhoud en slot te hê. • Die skrywer se adres en datum waarop die brief geskryf word, moet in die korrekte formaat/in korrekte spelling (AWS p. 55 reël 9.14) gegee word. • Na die skrywer se adres behoort die informele aanhef te volg. • Die brief behoort informeel afgesluit te word. • Die formaat van die brief is belangrik. • Die kandidaat moet die "fantastiese" nuus omskryf en sê waarom die nuus nog nie bekend gemaak kan word nie. [25] 2.2 FORMELE BRIEF: VERSOEK Die brief lê die planne voor en versoek die munisipale bestuurder om goedkeuring te verleen aan die matriekgroep wat die dorpstrate wil verfraai. Hou die volgende in gedagte: • Die formaat is formeel: daar moet dus twee adresse wees. Die res van die brief se formaat moet korrek wees soos wat dit vir formele briewe geld. • Die inhoud is baie belangrik, so ook die styl, struktuur en doel. • Styl: Dit behoort saaklik, formeel, maar hoflik te wees. • Eenvoudige, direkte taal is nodig. • Struktuur: Die brief moet bestaan uit paragrawe waarin gefokus word op die planne en goedkeuring om die dorpstrate te verfraai. • Die formele register moet gebruik word, soos bv. "u" in plaas van "jy"/"jou". • Die afsluiting is formeel en bevat die skrywer se voorletters, van en titel, waar nodig, bv. Die uwe P. van Zyl P. van Zyl [25] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 8 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne 2.3 TYDSKRIFARTIKEL Lesers van die familietydskrif word ingelig dat selfone óf 'n noodsaaklike hulpmiddel in die klaskamer, óf 'n euwel, óf irrelevant is. Hou die volgende in gedagte: • Inligting oor selfone as noodsaaklike hulpmiddel/euwel/onvanpaste hulpmiddel in klasse moet beklemtoon word. • Daar is 'n ooreenkoms tussen 'n feitelike opstel en 'n artikel. • Bedrywende vorm kom ook in die artikel voor. • Die styl moet maklik verstaanbaar en interessant wees. Die teikengroep moet in gedagte gehou word: in hierdie geval 'n familietydskrif. • Die artikel kan in kolomme (in paragraafvorm) aangebied word. • Aanhalings kan gebruik word. • Die tema of onderwerp moet interessant aangebied word. • Die titel/opskrif is kort/kragtig en treffend en moet by die onderwerp pas. • 'n Subtitel kan ook gegee word. • Die inleidingsparagraaf moet die inhoud ontsluit. Dit moet ook kort en kragtig wees en die leser dadelik in die prentjie bring. • Die meeste/belangrikste feite kan in die eerste paragraaf gegee word. Die wie/wat/waar/wanneer/waarom/hoe is opsioneel./kan gebruik word soos van toepassing. (Selfstudiegids p. 30) • Die wat, waar en wanneer word in die volgende paragrawe uitgebrei, soos van toepassing. • Meer inligting – die hoe en hoekom – word nou gegee. • Die res van die inligting word daarna in dalende orde van belangrikheid gegee. • Die slotparagraaf bevat die gevolgtrekking waartoe gekom word. [25] 2.4 CV EN DEKBRIEF Die dekbrief moet fokus op Mercedes Brandt se kwaliteite wat haar 'n geskikte kandidaat vir die spesifieke pos maak. Hou die volgende in gedagte: • Die formaat is formeel: daar moet dus twee adresse wees. Die res van die brief se formaat moet korrek wees soos wat dit vir formele briewe geld. • Die inhoud is baie belangrik, so ook die styl, struktuur en doel. • Styl: Dit behoort saaklik, formeel, maar hoflik te wees. • Eenvoudige, direkte taal is nodig. • Struktuur: Die brief moet bestaan uit paragrawe waarin gefokus word op die vakature as winkelassistent. • Die formele register moet gebruik word, soos bv. "u" in plaas van "jy"/"jou". • Die brief moet vaardighede, kwaliteite, eienskappe wat die skrywer die geskikte kandidaat vir die pos maak, uitlig. • Die afsluiting is formeel en bevat die skrywer se voorletters, van en titel, waar nodig, bv. Die uwe M. Brandt (Mej./Me.) M. Brandt [25] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Afrikaans Huistaal/V3 9 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne 2.5 INFORMELE VERSLAG Die kandidaat skryf 'n informele verslag oor die sukses van die pretdag wat die skool gehou het. Hou die volgende in gedagte • Gee presiese terugvoering oor die gebeure. • Beplan, versamel en organiseer inligting; skryf oor feite. • Gebruik semiformele taal, register en styl. • Gebruik teenwoordige tyd, selfstandige naamwoorde, die derde persoon, feitelike beskrywings, tegniese woorde en frases. • Dit moet geskik wees om aan die reëlingskomitee, (wat die sukses van die pretdag wil evalueer), voorgelê te word. 2.6 ONDERHOUD Die onderhoud moet met 'n bekende sport-/musiekster wat jul skool besoek, gevoer word. Die klem moet val op die grootste struikelblok wat dié ster in sy/haar lewe oorkom het. Hou die volgende in gedagte: • Die onderhoud mag as 'n artikel of dialoog aangebied word. • Vraag en antwoord moet duidelik onderskei kan word. • Elke spreekbeurt word op 'n nuwe reël begin. (Dialoogformaat) • Die verskil tussen gesproke en geskrewe Afrikaans is belangrik – daarom moet die redigering versigtig gedoen word. • 'n Inleidende sin/paragraaf/scenario behoort waarde tot die skryfstuk toe te voeg. • In hierdie geval voer die onderhoudvoerder die onderhoud met die sport-/ musiekster met die oog op 'n bydrae vir die skoolkoerant. • In die slotparagraaf/laaste spreekbeurt behoort die onderhoud saamgevat te word. [25] TOTAAL AFDELING B: 50 GROOTTOTAAL: 100 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Huistaal/V3 Downloaded from hlayiso.com 10 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne LET WEL: • Gebruik altyd die rubriek by die nasien van die opstel (Vraestel 3, AFDELING A). • Punte van 0–50 is in VYF hoofvlakomskrywings verdeel. • Die kriteria vir Inhoud, Taal en Styl is verder in elk van die vyf vlakomskrywings in 'n hoë- en laevlaksubkategorie verdeel, met die toepaslike verspreiding van punte en die omskrywings. • Struktuur word nie deur die verdeling in 'n hoë en lae vlak beïnvloed nie. ASSESSERINGSRUBRIEK VIR OPSTEL – HUISTAAL [50 PUNTE] Kriteria Uitsonderlik Knap Gemiddeld Elementêr Onvoldoende INHOUD & 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6 BEPLANNING -Respons is -Respons baie goed; -Respons bevredigend -Wisselvallige -Respons heeltemal uitsonderlik/treffend getuig van vaardigheid -Idees redelik samehang in respons irrelevant (Respons en idees) en bo verwagting -Idees heeltemal samehangend en -Idees onduidelik, nie -Idees deurmekaar en Organisering van idees -Idees is intelligent, relevant, interessant oortuigend oorspronklik nie nie op onderwerp vir beplanning; volwasse en en lewer bewys van -Redelike organisasie -Min bewys van gefokus nie Hoë vlak Bewustheid van doel, stem leser tot volwassenheid en redelik organisasie en -Vaag en herhalend gehoor en konteks nadenke -Organisasie baie samehangend, samehang -Geen organisasie nie -Uitsonderlike goed en insluitend inleiding, en is onsamehangend 30 PUNTE organisasie en samehangend, liggaam en samehang, insluitend insluitend inleiding, samevatting/slot inleiding, liggaam en liggaam en samevatting/slot samevatting/slot 25–27 19–21 13–15 7–9 0–3 -Respons uitmuntend, -Respons goed; getuig -Respons -Respons is grootliks -Geen poging maar uitsonderlik van vaardigheid bevredigend, maar irrelevant. aangewend om in treffende eienskappe -Idees relevant, verval soms in -Idees begin los staan ooreenstemming met van 'n opstel ontbreek interessant onduidelikheid en kan verwarrend onderwerp te wees nie -Idees intelligent en -Organisasie goed en -Idees redelik wees -Heeltemal irrelevant Lae vlak volwasse samehangend, samehangend en -Skaars 'n bewys van en ontoepaslik -Knap organisasie en insluitend inleiding, oortuigend organisasie en -Deurmekaar en geen samehang, insluitend liggaam en -'n Mate van samehang fokus nie inleiding, liggaam en samevatting/slot organisasie en samevatting/slot samehang, insluitend inleiding, liggaam en samevatting/slot Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Huistaal/V3 Downloaded from hlayiso.com 11 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne ASSESSERINGSRUBRIEK VIR OPSTEL – HUISTAAL [50 PUNTE] (vervolg) Kriteria Uitsonderlik Knap Gemiddeld Elementêr Onvoldoende TAAL, STYL & 14–15 11–12 8–9 5–6 0–3 REDIGERING -Toon, register, styl en -Toon, styl, register en -Toon, register, styl en -Toon, register, styl en -Taal onverstaanbaar woordeskat hoogs woordeskat baie woordeskat gepas vir woordeskat nie gepas -Toon, register, styl en Toon, register, styl en gepas vir doel, gehoor gepas vir doel, gehoor doel, gehoor en vir doel, gehoor en woordeskat minder woordeskat is geskik en konteks en konteks konteks konteks nie gepas vir doel, gehoor vir doel/effek en -Taalgebruik getuig -Taalgebruik effektief -Gepaste taalgebruik -Taalgebruik baie en konteks Hoë vlak konteks; van vertroue, en 'n deurlopende om betekenis oor te basies -Woordeskat so Woordkeuse; indrukwekkend gepaste toon word dra -Toon en woordkeuse beperk dat dit Taalgebruik en -Toon retories treffend gebruik -Toon is gepas skaars toepaslik onmoontlik is om sin konvensies, en effektief -Grammatika en -Retoriese middele -Baie beperkte te maak punktuasie, -Grammatika en spelling grootliks gebruik om betekenis woordeskat grammatika, spelling spelling feitlik foutvry foutvry te versterk -Knap gedaan -Baie goed gedoen 15 PUNTE 13 10 7 4 -Taalgebruik -Taalgebruik toepaslik -Voldoende -Taalgebruik uitstekend en toon is en oor die algemeen taalgebruik, maar onvoldoende retories effektief effektief teenstrydighede word -Weinig indien enige Lae vlak -Grammatika en -Toon gepas en opgemerk sinsverskeidenheid spelling feitlik foutvry effektief -Toon oor die -Woordeskat baie -Baie goed tot knap -Enkele foute in algemeen gepas en beperk gedaan grammatika en beperkte gebruik van spelling retoriese middele -Goed gedoen STRUKTUUR 5 4 3 2 0–1 -Uitstekende -Logiese ontwikkeling -Relevante detail -Sommige punte -Noodsaaklike punte Kenmerke van teks; ontwikkeling van van details ontwikkel geldig ontbreek Paragraafontwikkeling onderwerp -Samehangend -Sinne en paragrawe -Sinne en paragrawe -Sinne en paragrawe en sinskonstruksie -Uitsonderlike detail -Sinne en paragrawe goed gekonstrueer foutief foutief -Sinne en paragrawe logies en toon variasie -Opstel maak nog sin -Opstel maak nog -Opstel maak nie sin 5 PUNTE uitsonderlik effens sin nie gekonstrueer Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Huistaal/V3 Downloaded from hlayiso.com 12 DBE/November 2018 NSS – Nasienriglyne ASSESSERINGSRUBRIEK VIR TRANSAKSIONELE TEKSTE – HUISTAAL [25 PUNTE] Kriteria Uitsonderlik Knap Gemiddeld Elementêr Onvoldoende INHOUD, 13–15 10–12 7–9 4–6 0–3 BEPLANNING & -Respons -Respons baie goed -Respons voldoende -Basiese respons -Respons toon geen FORMAAT uitsonderlik, bo en demonstreer goeie en toon voldoende toon geringe kennis kennis van kenmerke verwagting kennis van kenmerke kennis van kenmerke van kenmerke van die van die soort teks nie Respons en idees; -Idees intelligent en van die soort teks van die soort teks soort teks -Betekenis onduidelik Organisering van idees vir volwasse -Behou fokus – geen -Nie heeltemal -Aanduiding van met groot afwyking beplanning; -Grondige kennis van afwyking nie gefokus nie – enkele fokus, maar met -Geen samehang in Doel, gehoor, kenmerke van die -Samehang in inhoud afwykings afwykings idees en inhoud nie kenmerke/konvensies soort teks en idees; baie goed -Redelike samehang -Inhoud en idees nie -Baie min detail en konteks -Skryfwerk behou uitgebrei met detail in inhoud en idees altyd samehangend ondersteun die fokus wat die onderwerp -Sommige detail nie onderwerp 15 PUNTE -Samehang in inhoud ondersteun ondersteun die -Min detail -Nodige reëls van en idees -Gepaste formaat met onderwerp ondersteun die formaat nie toegepas -Idees behoorlik onbeduidende foute -Formaat oorwegend onderwerp nie uitgebrei met detail gepas, maar met -Nodige reëls van wat die onderwerp enkele foute formaat vaagweg ondersteun toegepas -Gepaste en akkurate -Kritiese foute begaan formaat TAAL, STYL & 9–10 7–8 5–6 3–4 0–2 REDIGERING -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl en woordeskat hoogs en woordeskat baie en woordeskat is en woordeskat en woordeskat stem Toon, register, styl, geskik vir doel, geskik vir doel, geskik vir doel, minder geskik vir nie ooreen met doel, doel/effek, gehoor en gehoor en konteks gehoor en konteks gehoor en konteks doel, gehoor en gehoor en konteks konteks; -Grammatika -Grammatika oor die -Enkele konteks nie Taalgebruik en konvensies; akkuraat en goed algemeen korrek en grammatikafoute -Grammatika -Besaai met foute en Woordkeuse; gekonstrueer goed gekonstrueer -Voldoende onakkuraat met etlike verward Punktuasie en spelling -Feitlik foutloos -Baie goeie woordeskat foute -Woordeskat nie woordeskat -Foute belemmer nie -Basiese woordeskat geskik vir doel nie 10 PUNTE -Oorwegend foutloos betekenis nie -Betekenis belemmer -Betekenis ernstig belemmer Kopiereg voorbehou