Skip to content

isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2016 Memo

MemorandumisiNdebele FALGrade 1220167 pages

Grade 12 isiNdebele FAL Paper 2 memorandum from the NSC November Exam 2016, 7 pages. Read online or download the free PDF.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC November Exam 2016

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com GRAAD 12 NATIONAL SENIOR CERTIFICATE IGREYIDI 12 ISINDEBELE ILIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA (FAL) IPHEPHA LESIBILI (P2) NOVEMBA 2016 IMEMORANDAMU IMITLOMELO: 70 Imemorandamu le inamakhasi ali-7. Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 2 DBE/Novemba 2016 NSC – Imemorandamu UMHLAHLANDLELA WOKUTSHWAYA UMBUZO 1 ISIGABA A: INOVELA Umhlahlandlela wokutshwaya 1. Nangabe iimpendulo azikanonjorwa ngokufaneleko, tshwaya ukuya ngememorandamu. 2. Nangabe ukupeleda kutjhugulula ihlathululo yependulo, ayingatlonyeliswa kodwana nangabe ayiyitjhugululi ihlathululo ayitlonyeliswe. 3. Nangabe abahlolwako abakasebenzisi abodzubhula lapho kufanele khona, bangajeziswa. 4. Iimpendulo ezidinga imibono yabafundi, imitlomelo ayinganikelwa ipendulo yaka-IYE/AWA nanyana NGIYAVUMA/ANGIVUMI. Kumele kutjhejwe unobangela nokusekelwa kwependulo kwaphela. 5. Akunamitlomelo ekumele yabelwe ULIQINISO/AKUSILO IQINISO nanyana IQINISO/UMBONO. Kumele kutjhejwe unobangela nokusekelwa kwependulo kwaphela. UMBUZO 1: UBONAKELE – M Sikosana 1.1 1.1.1 NguBafunani. (1) 1.1.2 - Wambiza wamthuma bona ayokuthenga umgadango azokwenzela uBafunani ukudla. - Wamtjela bona angamnyenyisi. (2) 1.1.3 Umehluko kukobana uMahlangu bekatlhorisa uNaMndebele bewagcina aziphe inarha kodwana athanda uNaSilombo ngombana wagcina amthethe nanyana yena sele atlhagiswa nguNaSilombo azange amqothe. (2) 1.1.4 Kwakungesikhathi somBuso wakwaNdebele ngombana amaNdebele nawo ayenepalamende. (2) 1.1.5 - UBonakele wayehlonipha nakahlala kwaMbuyiseli. - UBonakele bekalusa iinkomo zakwaMbuyiseli nakabuya esikolweni nangepelaveke. (2) 1.1.6 UThokozani wathatha isiqunto sokobana uyokufunda ngamandla abe lilitho epilweni kodwana uBafunani wakhetha ukuhlala ekhaya wangasabuyela esikolweni bewagcina azibulele. (2) 1.1.7 Belingatjhingi ilanga angakacabangi ngomndenakhe, ihliziywakhe beyihlala ibuhlungu atjho nokobana uBonakele lapha akhona uyatlhaga yena uhlala kamnandi/Bekafikelwa mabhudango abuhlungu, abhudange uMahlangu amtjela bona uBonakele wabulala uBafunani nonina, njeke usejele angekhe asaphuma. (2) Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com IsiNdebele lLimi Lokuthoma Lokwengeza (FAL)/P2 3 DBE/Novemba 2016 NSC – Imemorandamu 1.1.8 - Ngiyazwelana naye ngombana wayemthanda ekuthomeni angazi bona uzamjikela amdelele abe ahlunguphaze noBonakele kangaka ngombana naye weza noBafunani. - Angizwelani naye ngombana uzenzile ngokuhlunguphaza umkakhe womtjhado onguNaMndebele bewagcina aziphe inarha. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) [17] 1.2 1.2.1 Belivela e-Amerika. (1) 1.2.2 Wayokubetha unogada emarageni wathatha iinkhiya wayokweba amahabhula wawathengisa esiteyitjhini wakghona ukuraga nepilo. (2) 1.2.3 Wayengahlali kamnandi ngombana kwakuthengiswa utjwala ngepelaveke bekungalalwa nesokana lakhona uDabula belimdelela lingena ekamurwinakhe lingakakokodi belimthuke. (2) 1.2.4 Lalitlolwe ngesiNdebele. (1) 1.2.5 Kwaba nomthelela omuhle ngombana uKiller wezwa ngabantu bona uBonakele uhlule aboNduku noSponono esiteyitjhini, nokwenza bona amkatelele bonyana azozibandulela umdlalo wezeendubulo nabo bewagcina athumbe ipi waba yikutani kezeendubulo. (1) 1.2.6 C/Sgwadi. (1) 1.2.7 Usitjela bona uFoos noJubi bamaNdiya anobuntu/aneenhliziyo ezilungileko/Kubaqatjhi abazitlhogomelako iinsebenzi zabo. (2) 1.2.8 UMahlangu wabotjhwa mapholisa ngombana angakaphathi umazisi nakayokufuna uBonakele eBenoni. (2) 1.2.9 UBafunani wararana nonina babanga indaba yokobana uqotjhe uMahlangu, njeke sebatlhaga nomntwanakhe uyagula begodu imali yokumusa emtholapilo abanayo. (2) 1.2.10 Isitlhori senovela le kulokha uBonakele alwa noDuke Hudson emdlalweni wezeendubulo bewamhlula epini leyo ngetjhudu wabe wahlangana nababelethi bakhe. (2) 1.2.11 Isiphetho-phekghu esivezwe enovelini le kulokha uBonakele ahlangana nababelethi bakhe bewabuyela nabo ekhabo sele angasatlhagi wafika waqotjha uNaSilombo owayemhlunguphaza nakasese mncani. (2) 1.2.12 Ngingaya emapholiseni wangekhethu ngibahlathululele ngobudisi enginabo/Ngingaya kebezehlalakuhle ngibabawe bona bathathe umntwana kaBafunani bamuse eentandanini. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) [18] IMITLOMELO YESIGABA A: 35 Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com IsiNdebele lLimi Lokuthoma Lokwengeza (FAL)/P2 4 DBE/Novemba 2016 NSC – Imemorandamu ISIGABA B: IINDABA EZIFITJHANI UMBUZO 2: UZANGENZANI – DM Jiyane nabanye IKHONDLO LIYATJHAGALA 2.1 KuseSwazini. (1) 2.2 EPhiladelphia, ulinesi. (2) 2.3 - Baneveni iDrifter nesibayibayi seBensi. - Banesithabathaba samavikili. - Banefemu eyenza iintina. (Zimbili iimpendulo kezingehla). (2) 2.4 - Bakhamba ntambama ngeLesihlanu bayokuzithabisa eCarousel babuya ngoMgqibelo ekuseni. (1) - Balala koMphikeleli kufikela nge-iri Lesithathu bazilungiselela ukuya ku-6 to 6 music festival KwaMhlanga. (1) 2.5 Unqophe bona ababelethi nabangekho ekhaya abentwana bayazibusa benze nanyana yini ethandwa ngibo. (2) 2.6 - Kwaba namatlawana abethanako abanga uMphikeleli. - Kwaba namasokana aqala uMphikeleli kumbi athi ubathathela iintombi. - Esinye isidakwana sapheze sambulala ngethotjwa. - Kwagcina kungasesemnandi aboMphikeleli nabaKwaMhlanga (2) efestivalini, bebakateleleka bona bakhambe. (Zimbili iimpendulo kezingehla). 2.7 Unobangela wengozi waba kukobana uMphikeleli wayesele arhamule khulu angasaboni kuhle nakatjhayelako/UMphikeleli besele ayigijimisa khulu ikoloyi /UMphikeleli wabetha izandla wajayiva atjhayela bese ikoloyi yaphuma elawulweni. (2) 2.8 Indatjana le inommoya ovangileko. Kunommoya wokuthaba newokudana. AboMphikeleli bebathabile lokha nabaya eCarousel nefestivalini KwaMhlanga kodwana ithabelo lagcina ngesizi lokha nakuzakutholakala bona babandakanyeke engozini yekoloyi, batjhayisene nekoloyi yababelethi bakhe bebahlongakala bobabili, kwathi ngakeyabo ikoloyi kwahlongakala intombakhe uPopi nabanye abangani bakhe ababili, kwathi yena waqunteka imilenze yomibili. (2) 2.9 - Siphetho esilindelekileko ngombana ngendlela ebekasele utjwala ngayo uMphikeleli, nangendlela ebekagijimisa ikoloyi ngayo bekubonakala bona uzokubanga ingozi. - Siphetho-phekghu ngombana besingakalindeli bona ababelethi bakaMphikeleli bangabandakanyeka engozini, batjhayiswe mntwanabo bebahlongakale. (2) [17] Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com IsiNdebele lLimi Lokuthoma Lokwengeza (FAL)/P2 5 DBE/Novemba 2016 NSC – Imemorandamu UMBUZO 3: UZANGENZANI – DM Jiyane nabanye IVALAMLUNGWANA 3.1 Wayephethwe yihloko. (1) 3.2 Waphambukela esitolo ngombana bekayokufuna iputjhana yokulapha ihloko. (1) 3.3 USgantsontso/USkhumbasikagubudu. (Yinye ipendulo kezingehla). (1) 3.4 AboGotjiwe bazwana ngokusa uyise kuMsiphunesihluthu osisangoma nongurhodoba wenyanga. (1) 3.5 Bebacabanga bona uMatjhiyana akakafi kodwana uthetjuliwe wayokwenziwa ikokonyana. (2) 3.6 Sisivezela bona umumuntu onganahlonipho/odelelako. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) 3.7 Isizathu kukobana bebalandela imithetho ebayinikelwe nguSasalenungu. (2) 3.8 Inyanga yabanikela iinhlahla yathi bazibekele iliba khona kuzokufa boke ababulele uMatjhiyana, ilijwa labuyela ngekhaya laqeda umndeni woke. (2) 3.9 D/UZimu wabavikela. (2) 3.10 KUYAKHOLWEKA ngombana ikhona imindeni emiphakathini esiphila kiyo ethi ngemva kokuhlongakala kwelunga lomndeni bese isebenze isidumbeso kubonakale ilijwa libuyela ngemndenini lowo libarhayile baphele boke nya. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) 3.11 - NGIYAZWELANA nabo ngombana abanye babo njengabentwana bafela into abangayaziko ekusiqunto esathathwa babelethi babo. - ANGIZWELANI nabo, kuyazeka bona kuyingozi kangangani ukubeka ilijwa, ngombana langamfumana umloyi libuyela ngekhaya. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) [18] IMITLOMELO YESIGABA B: 35 Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com IsiNdebele lLimi Lokuthoma Lokwengeza (FAL)/P2 6 DBE/Novemba 2016 NSC – Imemorandamu ISIGABA C: IINKONDLO UMBUZO 4: NGIYATHOKOZA – JN Mthimunye 4.1 ILigwa. (1) 4.2 - Ngajama thwi etatawini elitalala Ngapheny' imikhwani yesiphila, Ngaghamela kuhle zam' izembatho. (1) - Ivumelwano-thoma. (1) 4.3 Imbongi beyibona utjani obuhlaza talala obusetatawini nemikhwani yesiphila. (2) 4.4 Imbongi yanghamela kuhle izembatho zayo. (1) 4.5 Mqondophikisana. (2) 4.6 Imbongi isihlathululela bona yaphiwa izipho nayendako nokulisiko lamaNdebele/Imbongi isihlathululela bona nayendako yakhutjwa njengomlobokazi nokulisiko lamaNdebele. (2) 4.7 Amaboda la ngewendlu ekulu imbongi egade ihlala kiyo ingakabuyeli ekhakwayo. (2) 4.8 Imbongi ithi inonosokana owayipha umyeni. (1) 4.9 Imbongi iphumelele ukusebenzisa iinlingisi ezilandelako: Thwi!, Talala! no-saka! ukugandelela ihlathululo yekondlo le yokobana yajama etatawini elihlaza ngokudluleleko yangasikinyeka begodu yanikelwa iinritjhi emini ekulu. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) 4.10 Ekondlweni le imbongi izwakalisa ummoya wokuthaba. Ithatjiswa siqunto esihle esithetheko sokobana itjhiye indlu yayo ekulu ebegade ihlala ngakiyo ibuyele ekhakwayo iyokutlhogomela unosokanayo/Ekondlweni le imbongi izwakalisa ummoya wokudana. Imbongi idaniswa yindlela eyaziphatha ngayo yokobana ikhambe iyokuhlala endlinayo ingakakotizi ekhakwayo/Imbongi izwakala idliwa sisazelo sokobana yayokuhlala emzinayo ingakakotizi ekhakwayo. (2) [17] Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2 7 DBE/Novemba 2016 NSC – Imemorandamu UMBUZO 5: IINDAWULA – MS Ntuli 5.1 Zenziwe ngamathambo weenkomo. (1) 5.2 Isithiyeleli/Isezura. (1) 5.3 - Ugogo. - Ukghari. - Unosokana. (Zimbili iimpendulo kezingehla). (2) 5.4 - Ngesikhumba kwenziwa umkghadi. - Ngeempondo kwenziwa inghwani. - Ngeengazi kwenziwa ububende - Ngenyama kwenziwa isitjhebo. (Zimbili iimpendulo kezingehla). (2) 5.5 Mqondo wokobana iindawula ziveza iindaba ezibuhlungu/ezilwisanako/ ezithusako/eziqakathekileko kilabo ezikhuluma nabo. (2) 5.6 Zikhuluma zithule. (2) 5.7 Kilabo abazithembako ziba siboniboni ziveze ipilwabo bona ijame njani, kwabazizondako ziba sisitha. (2) 5.8 Khamba nazo nawungayi kude. (2) 5.9 Isenzo samakholwa esikhulunyiswa emideni le sokobana akhukhuthe ngobusuku aye eenyangeni kuthi emini athandaze uZimu asivezela bona akusiwo amakholwa weqiniso ngombana awazazi bona ithemba lawo alibeke kuphi. (2) 5.10 Ikondlo le ikhuluma ngeendawula bona ziyakghona ukuveza iindaba zabantu, zirarulula imiraro kilabo abazithandako, ziletha ukulwa emndenini, ziyalamula kanti kabanye ziletha ipilo. (Enye nenye ipendulo enembako izokwamukelwa). (2) [18] IMITLOMELO YESIGABA C: 35 INANI LOKE: 70 Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe

Study this subject

More from Grade 12 isiNdebele FAL

View all