Accounting Grade 12 P2 Gauteng Mock 2025 Memo (Afrikaans)

VOORBEREIDENDE EKSAMEN 2025 NASIENRIGLYNE REKENINGKUNDE VRAESTEL 2(10712) 13 bladsye NASIENBEGINSELS: 1. Tensy anders getoon in die nasienriglyne, sal strafpunte vir vreemde items slegs van toepassing wees indien 'n kandidaat nie punte op 'n ander plek in die vraag vir daardie item verloor het nie (geen vreemde- item-strafpunte vir misplaaste items nie). Geen dubbelpenalisering toegepas nie. 2. Strafpunte vir plasing of swak aanbieding (bv. besonderhede) is slegs van toepassing indien die kandidaat punte vir die bedrae vir daardie item verdien het. 3. Ken volpunte toe vir 'n korrekte antwoord. Indien die antwoord foutief is, merk die bewerkings wat getoon is. 4. Indien 'n vooraansuiweringsyfer as 'n finale syfer getoon word, ken die bewerkingspunt toe vir daardie syfer (nie die metodepunt vir die antwoord nie). Let wel: As syfers aangedui word in die nasienriglyne vir komponente of bewerkings, dra hierdie syfers nie die metodepunt van die finale antwoord ook nie. 5. Tensy anders getoon, moet die positiewe of negatiewe effek van enige syfer in ag geneem word om die punt toe te ken. Indien geen + of – teken of hakie voorsien is nie, aanvaar dat die syfer positief is. 6. Waar dit getoon word, ken deelpunte toe om die kwaliteit van antwoorde van kandidate te differensieer. 7. Waar strafpunte toegeken word, kan die punte vir daardie afdeling van die vraag nie as 'n negatiewe syfer getoon word nie. 8. Bewerking beteken 'kontroleer bewerking'. 'Een deel korrek' beteken bewerking en een deel korrek. LW: Kontroleer bewerking moet +, -, x, ÷ wees, of soos per nasienriglyne. 9. Let wel: Kontroleer bewerking moet +, -, x, ÷ wees of soos in nasienriglyne aangedui. 10. Een deel korrek beteken "bewerking en een deel korrek". Waar metodepunte toegeken word vir een deel korrek, moet die redelikheid van die antwoord deur die nasiener gekontroleer word en ten minste een deel moet korrek wees alvorens die punt toegeken word. Indien 'n syfer 'n metodepunt verdien het, moet dit as “een deel korrek” aanvaar word. 11. Bewerkings: Moet nie punte vir bewerkings toeken waar die teller & noemer omgeruil is nie. Dit is ook van toepassing op verhoudings. 12. Met die toekenning van metodepunte, moet seker gemaak word dat kandidate nie volpunte kry vir enige item wat in geheel of gedeeltelik foutief is nie. Dui aan met 'n . 13. Wees daarop bedag dat sommige kandidate geldige alternatiewe buite hierdie nasienriglyne kan gee. Let ook daarop dat een kommentaar meer as een korrekte aspek kan toon. 14. Kodes: f = vreemde item; p = plasing/aanbieding; s = oorbodige item.

10712/25 VRAAG 1 1.1.1 BANKVERSOENING KONTANTONTVANGSTEJOERNAAL KONTANTBETALINGSJOERNAAL Bedrag Bedrag R102 675 R86 150 1 890  6 000  3 160  2 800  6 400  320  830  365  114 125 96 465 10 -1 (maks -1) vreemde item (slegs indien punte elders in vraag vir dieselfde bedrag verdien word) -1 (maks -1) oorbodige item; verseker dat kandidaat nie volpunte verdien indien ‘n foutiewe bedrag(e) insluit nie. 1.1.2 Bankrekeningsaldo in die Algemene Grootboek op 31 Mei 2025 BEWERKINGS ANTWOORD sien KOJ sien KBJ – 15 550  + 114 125  – 96 465  OF 114 125 15 550 17 660 twee punte 96 465 2 110  Een deel korrek c/d 2 110 Geen punte indien tekens omgeruil is nie 4 1.1.3 Kies slegs EEN templaat hieronder om hierdie vraag te antwoord. TWEE KOLOM METODE BANKVERSOENINGSTAAT OP 31 MEI 2025 EEN EEN KOLOM KOLOM DEBIET KREDIET METODE METODE Saldo volgens bankstaat 18 830  Dt en kt totale moet 18 830 (18 830) dieselfde wees Kan ʼn kt wees Krediteer uitstaande deposito (31 250) 31 250 31 250  Moet nie 6 000/15 000 aanvaar nie Debiteer uitstaande Sien KBJ 320 (320) 320  EFO’s 9 650 (9 650) 9 650  5 440 (5 440) 5 440  Krediteer bedrag (5 100) 5 100 5 100  foutiewelik gedebiteer Saldo volgens 2 110  Kontroleer of bankrekening (2 110) 2 110 sien1.1.1 gunstig of Moenie 15 550 aanvaar nie Kan ʼn kt wees ongunstig is 36 350 36 350 7 -1 vir swak aanbieding/foutiewe besonderhede As kandidaat beide een-kolom en twee-kolom metode gebruik, merk weergawe wat kandidaat bevoordeel. Vir die 2-kolom metode moet kandidate syfers in die korrekte kolom plaas om punte te verdien. Vir die 1-kolom metode moet kandidate die korrekte teken gebruik, nl. positief of negatief. 2

10712/25 1.1.4 Khaya het opgemerk dat 'n langdienende kassier onlangs kontanttekorte ervaar het. Stel TWEE moontlike redes voor vir hierdie tekorte en verskaf oplossings aan Khaya om elkeen te hanteer. Rede   Oplossing   Gebaseer op rede • Kontant nie korrek getel nie • Deurlopende opleiding van kassiere aangaande kontanthanteringsprosedures. • Gereelde kontantrekonsiliasie / Rekonsilieer kontant teenoor kasregisterrol. • Toesighouer monitor nie • Beklemtoon gereelde toesig deur kassiere nie senior bestuurders. • Moontlikheid van diefstal / • Installeer GKTV kamera’s wat oorrol van kontant areas van kassiere dek. • Gereelde onverwagse kontrole van kontant. • Gebrek aan konsentrasie • Hersien werksure en voorsien gereelde rustye. • Afleidings/veelvuldige take by • Verseker dat daar gefokus word kasregisters tydens transaksies/Versoek personeel om nie-werksverwante afleidings te verminder. 4 1.1.5 Verskaf TWEE redes waarom Khaya alle EFO-betalings van sy besigheid magtig. Enige TWEE aanvaarbare punte   • Om ongemagtigde betalings te voorkom/Verminder die risiko van bedrog of verdagte transaksies. • Hy moet die korrektheid van die transaksie kontroleer/Dit help om dop te hou waarheen kontant gaan. • Kontroleer transaksies om foute te voorkom/Hy kontroleer dat bedrag in die korrekte rekening inbetaal word. • Verseker dat uitbetalings nie beskikbare fondse oorskry nie. • Monitor en keur besigheidsuitgawes goed. • Kontroleer dat die besigheid se fondse toepaslik aangewend word. • Hy verseker dat besteding binne die begroting en finansiële beplanning bly. 2 3

10712/25 1.2 KREDITEUREVERSOENING 1.2.1 Gebruik die tabel wat voorsien is en toon alle regstellings wat ten opsigte van die Krediteurekontrolerekeninge en Krediteurelys gemaak moet word. Toon veranderinge met ʼn '+' vir ʼn toename, ʼn '–' vir ʼn afname of '0' vir geen verandering nie. KREDITEUREKONTROLE- KREDITEURELYS REKENING SALDO/TOTAAL 64 800 79 300 B – 1 000  C – 900  D + 5 600  E + 4 400  een punt een punt F (–2 300 – 2 300)  – 4 600 Korrekte 9 73 800 * 73 800 * saldo/totaal *een deel korrek, moet beginsaldo/totaal insluit Aanvaar hakies as ‘–‘ teken; indien geen teken beskou as positief. -1 vir vreemde item per reël, indien punt wel op reël verdien is (dus maks kan -5 wees) Aanvaar volledige korrekte antwoorde op verkeerde reëls. 1.2.2 PP Verspeiders is tevrede met die manier waarop Soweto Handelaars hul rekening bestuur, daarom is hulle bereid om hul kredietlimiet te verhoog. Verduidelik TWEE aksies wat Soweto Handelaars behoort te neem om ʼn goeie verhouding met hul krediteur te handhaaf. TWEE geldige verduidelikings   • Betaal rekeninge binne die kredietvoorwaardes van die krediteur. • Toon lojaliteit en toewyding deur gereelde bestellings te plaas. • Duidelike kommunikasie wat hul sakeverhouding versterk. 4 • Verseker die verskaffer van hul kredietwaardigheid deur gereeld finansiële data te voorsien. TOTALE PUNTE 40 4

10712/25 VRAAG 2 2.1 MAGIC WOOD VERVAARDIGERS 2.1.1 Bereken direkte grondstofkoste. BEWERKINGS ANTWOORD [8 000 x 420] [7 050 x 505] 608 000  + 3 360 000  + 3 560 250  7 528 250  OF een deel korrek [400 x 420] [750 x 505] 608 000 + 7 467 000 – 168 000 – 378 750 6 een punt een punt een punt twee punte 2.1.2 Bereken die fabrieksbokoste vir die jaar. Foutiewe totaal 3 670 860 Fabrieksversekering 2 040  Waardevermindering op fabriekstoerusting [242 000 x 15/100] (5 700) *# (36 300  – 42 000) Fabriekshuur [200 x R350 x 9] OF [168 000/3 x 200/160 x 9] 798 000 *# (630 000  + 168 000) Korrekte totaal vir fabrieksbokoste 4 465 200 * R3 670 860 moet ingesluit wees 9 *een deel korrek # Ignoreer teken, indien teken foutief, verloor punt vir finale totaal 2.1.3 PRODUKSIEKOSTESTAAT VIR DIE JAAR GEËINDIG OP 30 APRIL 2025 Direkte grondstofkoste sien .2.1.1 7 528 250  Direkte arbeidskoste 4 558 200  Primêre koste DGK + DAK 12 086 450  Fabrieksbokoste sien 2.1.2 4 465 200  PRODUKSIEKOSTE VAN KLAARPRODUKTE 16 551 650  PK + FBK 6 5

10712/25 2.1.4 Bereken die verkoop- en verspreidingskoste BEWERKINGS ANTWOORD sien PK 2.1.3 14 380 800  – 12 086 450  2 294 350  een deel korrek OF [1 530 X 420] 9 822 600 – 7 528 250 3 een punt een m punt 2.1.5 Magic Wood het vensterrame aan ʼn gemeenskapskool geskenk. Die rame is met afvalhout vervaardig, wat andersins vermors sou word. Bereken die bedrag verlore ten opsigte van verkope, as gevolg van die vermorsing van die hout. BEWERKINGS ANTWOORD [16 570 /2,5] (6 628  – 6 420 ) x 780 162 240  208 drie punte Indien x R780 OF [16 570 – 16 050] 4 twee punte 520 x 780 een punt 2,5 2.2 KICK-IT-UP VERVAARDIGERS 2.2.1 Verduidelik waarom dit belangrik is om die verwagte gelykbreekpunt vir 'n besigheid te bereken voor die begin van 'n finansiële jaar. Enige EEN geldige verduideliking  • Om die minimum aantal eenhede te bepaal wat geproduseer moet word om verliese te voorkom. • Om die minimum inkomste te bepaal wat benodig word om alle vaste en veranderlike koste te dek. • Dit help met besluite soos prysverhogings of om onnodige uitgawes te besnoei. • Om te verhoed dat kontantvloeiprobleme ontstaan. • Dit help om strategiese besluite te neem voordat geld bestee word. 2 6

10712/25 2.2.2 Nono het nie 'n toename in wins verwag nie. Verduidelik aan haar hoe dit moontlik was. Gee TWEE redes. Haal syfers aan. Enige TWEE geldige punte  syfers (met neigings)  • Eenhede vervaardig en verkoop het toegeneem (van 40 500) tot 42 000/ met 1 500 eenhede / met 3,7%. • Gelykbreekpunt het afgeneem (van 51 545) tot 31 200 / met 20 345 eenhede / met 39,5%. VIR VIER PUNTE: • Het 10 800 eenhede meer as GBP geproduseer (huidige finansiële jaar) en 11 045 eenhede minder as GBP geproduseer (vorige finansiële jaar). 4 2.2.3 Verklaar waarom totale vaste koste toegeneem het, maar vaste koste per eenheid afgeneem het. Haal syfers aan. • Ekonomiese skaalvoordele is behaal as gevolg van verhoogde produksie (van 40 500 eenhede) tot 42 000 eenhede / met 1 500 eenhede.  OF • ‘n Styging in produksie (van 40 500 eenhede) tot 42 000 eenhede / met 1 500 eenhede het die besigheid instaat gestel om koste per eenheid te 2 verlaag deurdat vaste koste oor meer eenhede versprei word. 2.2.4 Identifiseer TWEE kostes (met syfers) wat goed beheer is. Vir elke koste, verskaf 'n aksie wat Kick-it-up Vervaardigers moontlik geneem het om hierdie kostes onder beheer te hou. KOSTE (MET SYFERS) ✓ ✓ AKSIE/OPLOSSING ✓ ✓ Direkte grondstofkoste het • Grootmaat aankope om voordeel te verlaag (van R36) tot R34 / met trek uit afslag. R2 / met 5,6% • Goed opgeleide werkers/onder goeie toesig wat minimale vermorsing tot gevolg het. • Koop by plaaslike verskaffers/ Goedkoper verskaffer sonder om kwaliteit in te boet. • Belê in outomatisering om doeltreffendheid om proses te verbeter. Verkoop- en verspreidingskoste • Verbeterde reklame/maak meer het verlaag (van R20) tot R19,30 gebruik van digitale bemarking. / met R0,70 / met 3,5% • Minder kommissie betaal. • Onderhandel met vervoer- maatskappye vir laer tariewe. 4 • Verbeterde roete beplanning. TOTALE PUNTE 40 7

10712/25 VRAAG 3 3.1.1 Bereken die waarde van die eindvoorraad op 28 Februarie 2025. Gebruik die geweegde-gemiddelde-metode. BEWERKINGS ANTWOORD [710 + 2 370 – 2 508] 572 ✓ x R3 420 R1 956 240  Indien x R3 420 3 Bereken die bruto wins op 28 Februarie 2025. BEWERKINGS ANTWOORD [2 508 x R4 550] [2 508 x R3 420] R2 834 040  11 411 400  - 8 577 360  een deel korrek 5 3.1.2 Magesh het besluit om sy prysstrategie te evalueer. Adviseer hom oor EEN aspek wat hy moet oorweeg wanneer hy sy prysstrategie hersien. Enige EEN geldige punt  • Hersien die verkoopprys om by die kosprys te pas/stygende inflasiekoers kan produksiekoste verhoog wat ‘n aanpassing in pryse sal noodsaak. • Oorweeg wat mededingers vir dieselfde tas vra. • Baseer prys op kliëntetevredenheid/oorweeg hoe die kliënte die waarde van sy tasse ag. • Evalueer die vraag na reistasse en belyn die prys met oorhoofse doelwitte. • Stygende inflasiekoers mag ‘n verhoging in pryse noodsaak om winsgewendheid te handhaaf. 2 3.1.3 Magesh is bekommerd oor ʼn afname in wins. Noem TWEE potensiële faktore wat tot ʼn afname in winste kan lei. Enige TWEE geldige punte   • Verhoogde bedryfsuitgawes. • Verandering in verbruikersvoorkeur. • Verhoogde pryse van verskaffers. • Verhoging in inflasiekoers. • Verlaagde pryse van mededingers. • Afname in eenhede verkoop/Minder reise lei tot verlaagde verkope. • Hoë koers van produkte teruggestuur. • Voorraadverliese of beskadigde voorraad kan winsgewendheid verlaag. 2 • Mededingers verlaag pryse. 8

10712/25 3.2.1 Bereken die waarde van die eindvoorraad op 28 Februarie 2025. Gebruik die spesifieke identifikasiemetode. BEWERKINGS ANTWOORD [29 + 96 + 44 – 123] ( 46  x R8 700  ) 400 200 twee punte R489 000  een deel korrek 5 [116 + 61 – 161] Beide moet saamgetel word (16  x R5 550  ) 88 800 twee punte 3.2.2 Saika-horlosies Voorsien ʼn berekening wat bevestig dat die eindvooraad van die Saika- horlosies na verwagting binne 8,9 dae verkoop sal wees. BEWERKINGS ANTWOORD sien 3.2.1 sien 3.2.1 16 een m punt x 90 een punt 8,9 dae 88 800  x 90  893 550  1 OF 161 een punt 1 3 3.2.3 Dempo-horlosies Aya is seker daarvan dat die Dempo-model NIE uit vooraad is NIE. Toon ʼn berekening wat sy vermoede bevestig. BEWERKINGS ANTWOORD [46 + 85] 6  131 – 125 een deel korrek OF OF [131 x 7 220] [125 x 7 220] 43 320 945 820 – 902 500 een punt een m punt 2 3.2.4 Aya het sy kommer uitgespreek oor kliënte wat horlosies aanpas sonder personeeltoesig. Identifiseer TWEE potensiële probleme wat uit hierdie praktyk kan ontstaan en stel ʼn oplossings vir elkeen voor. PROBLEEM OPLOSSING Enige TWEE geldige probleme   Enige TWEE geldige oplossings   Sluit uitstalkabinet / verbeter Moontlikheid van diefstal sekuriteitstelsel. Personeelbegeleiding wanneer kliënte Verkeerde hantering deur kliënte horlosies aanpas. Kliënte kan horlosies beskadig Stal slegs demonstrasiemodelle uit. 4 9

10712/25 3.3.1 Lewer kommentaar oor die voorraadhoudingsperiode van winterjasse. Haal syfers aan. Die voorraadhoudingstydperk het toegeneem (van 156 dae) na 224 dae/ 2 met 68 dae.  Watter effek het hierdie voorraadhoudingsperiode op Staysmart Modes? Enige EEN geldige punt  Deelpunte vir onvolledige/onduidelike antwoord • Kontant vasgevang in voorraad wat tot kontantvloeiprobleme kan lei. • Risiko dat voorraad uit die mode kan raak as gevolg van seisoenverandering. • Moontlikheid van laer wins omdat die besigheid voorraad teen 'n verlaagde prys sal moet verkoop. 2 3.3.2 Nandi is bekommerd dat die huidige prysbeleid tot ʼn toekomstige afname in kliënte kan lei. Bereken die persentasieverandering en verduidelik hoekom Nandi nie bekommerde hoef te wees nie. Die winsopslagpersentasie het toegeneem (van 40%) tot 50% /met 10% punte/ met 25%. Enige EEN geldige punt  • Kliënte is bereid om meer te betaal. • Die voorraadhoudingsperiode het gedaal. • Voorraad voorhande het verminder. 3 • Aantal eenhede verkoop het toegeneem. 3.3.3 Nandi is tevrede met die nul voorraadverlies. Verduidelik TWEE veiligheidsmaatreëls wat sy moontlik geïmplementeer het om hierdie resultaat te behaal. Enige TWEE geldige punte   • Heg sekuriteitsetikette aan baadjies om bedrog te verminder. • Gereelde voorraadopnames om voorraad voorhande te bevestig. • Beperkte toegang tot stoorkamers. • Roetinetoesig deur senior bestuurders. • Vergelyking van voorraad voorhande met voorraadrekords. • Verbeter sekuriteitstelsel binne die besigheid. 2 TOTALE PUNTE 35 10

10712/25 VRAAG 4 4.1 Bereken die totale verkope vir Junie 2025. BEWERKINGS ANTWOORD 345 000 x 100/25 OF 1 380 000  [289 800 x 100/96] 2 301 875 x 160/35 4.2 DEBITEURE-INVORDERINGSKEDULE KREDIET- MAANDE JULIE AUGUSTUS VERKOPE -1 oorbodige inskrywing; MEI 320 000 48 000 Verloor metodepunt vir totaal JUNIE 345 000 207 000 51 750 JULIE 298 000 57 812 178 800  77 794 AUGUSTUS 401 000  Indien x 20% x 97% Vier punte indien kredietverkope nie getoon 7 308 344 * *een deel korrek Indien bedrae opgeskuif is maar korrek is, ken punte toe en -1 vir aanbieding 11

10712/25 4.3 Bereken die ontbrekende syfers (i) – (iv) in die Kontantbegrotig vir die periode geëindig op 31 Augustus 2025. (i) Ekstra lening aangegaan in Augustus 2025 BEWERKINGS ANTWOORD 1 170  x [(100 x 12)/13]  108 000  een deel korrek OF [2 275 x (1 200/13)] [1 105 x (1 200/13)] 210 000 – 102 000 (ii) Kontantaankope van voorraad vir Augustus 2025 BEWERKINGS ANTWOORD [1 203 000 x 100/75] OF [401 000 x 4] 1 604 000  x [100/160 x 65/100]  651 625  een deel korrek OF x 65/160 (iii) Betalings aan krediteure vir Julie 2025 BEWERKINGS ANTWOORD [1 280 000 x 100/160] 268 800  800 000  x 35/100  x 96/100  een deel korrek (iv) Salarisse en lone vir Augustus 2025 BEWERKINGS ANTWOORD [14 500 x 70/100] een punt twee punte 29 000  + 10 150  OF 29 000 x 135/100 39 150 een deel korrek 14 12

10712/25 4.4 Verduidelik waarom dié items 'n uitdaging vir die besigheid to gevolg kan hê. Verskaf EEN rede vir elke geval. REDE   • Die besigheid se kredietgradering sal verswak. • Die besigheid het nie betaal soos ooreengekom nie. Betalings aan krediteure • Krediteure kan rente hef. • Krediteure kan weier om krediet aan die besigheid te verleen. • Die risiko dat items nie vervang word in die geval van 'n ramp nie. • Die polis sal verval. Versekering • Die besigheid sal self die koste moet dra/verhoogde finansiële risiko. • Potensiële beleggers mag huiwerig wees om sake te doen met ‘n maatskappy wat onvoldoende versekeringsdekking 4 het. Daar is kommer oor die hoë advertensiekoste wat verband hou met die druk van pamflette deur die besigheid, veral gegewe die lae verkoopsopbrengs. Stel TWEE moderne en meer koste-effektiewe advertensiemetodes voor wat Edward kan oorweeg. VOORGESTELDE METODE VERDUIDELIKING Enige ander aanvaarbare antwoord   Enige ander aanvaarbare antwoord   Sosiale media Inligting sal geteikende kliënte bereik en terugvoer toelaat. SMS/Epos/Oproepe Persoonlike boodskappe sal waarskynlik meer gereelde aankope deur kliënte bevorder. 4 4.5 Lewer kommentaar oor die kontantvloeisituasie gedurende Mei 2025. Maak EEN voorstel om Ekasi Handelaars se kontantprobleme te verbeter. PROBLEEM  OPLOSSING  Totale ontvangste is nie voldoende • Verbeter invordering vanaf om totale betalings te dek nie. debiteure. • Gebruik verbeterde strategieë om verkope te verhoog. 2 Edward oorweeg dit om 'n nuwe tak in 'n ander provinsie oop te maak. Identifiseer TWEE uitdagings wat die besigheid se kontantbegroting kan beïnvloed. Enige TWEE geldige verduidelikings   • ʼn Nuwe perseel huur/koop kan duur wees. • Die besigheid se salarisrekening sal verhoog. • Kliënte moet eers vertroud raak met hul toestelle. • Bemarkingskoste kan verhoog. 2 TOTALE PUNTE 35 TOTAAL: 150 13