SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS/
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS
ISINDEBELE ILIMI LEKHAYA (HL)
IPHEPHA LOKUTHOMA (P1)
MRHAYILI/MGWENGWENI 2024
UMHLAHLANDLELA WOKUTSHWAYA
IMITLOMELO: 70
Umhlahlandlela wokutshwaya lo unamakhasi ali-12.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Skip to contentAll 2024 papers 





View all





isiNdebele HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2024 Memo
Grade 12 isiNdebele HL Paper 1 memorandum from the NSC June Exam 2024, 12 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.
Isindebele Hl · Grade 12 · NSC June Exam · 2024 · isindebele. Memorandum, 12 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiNdebele HL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isindebele
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2024
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 12
- File size
- 476.3 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 12
This exam
NSC June Exam 2024
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Document textSearch extracted text and jump to a page.
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 2 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA A: UKUFUNDA NOKUZWISISA
UMBUZO 1
Ukutshwaya ukufunda nokuzwisisa
Njengombana itjhejo liqaliswe ekuzwisiseni, ukupeleda okungasikho neemphoso
zelimi akukameli kujeziswe ngaphandle kobana iimphoso lezo zitjhugulula
okutjhiwoko/ukuzwisisa umqondo. (Iimphoswezo kumele zitjengiswe/zivezwe).
Nangabe abafundi basebenzise amagama abuya kelinye ilimi ngaphandle kwalelo
elihlolwako, ungawatjheji amagama lawo, nangabe ipendulo ipha umqondo,
ungajezisi. Nanyana kunjalo, nangabe igama elivela kelinye ilimi lisetjenziswe
etheksthini begodu lifuneka ependulweni, lokhu kuzokwamukelwa.
Iimpendulo ezifuna imibono yabafundi, imitlomelo ayinganikelwa ipendulo
yaka-IYE/AWA nanyana NGIYAVUMA/ANGIVUMI. Kumele kutjhejwe/kutlonyeliswe
ukusekelwa kwependulo kwaphela.
Akunamitlomelo ekumele yabelwe ULIQINISO/AKUSILO IQINISO nanyana
IQINISO/UMBONO.
Nangabe iimpendulo zifuna igama linye kodwana umfundi yena unikele umutjho
woke tshwaya igama ekungilo ipendulo nangabe lithalelwe/litjengisiwe.
Nangabe kufuneka amaphuzu amabili/amathathu kodwana kutlolwe amanengi,
tshwaya kwaphela wokuthoma amabili/amathathu.
Vumela ukwahluka kwamalimi weengodi.
Emibuzweni la kukhethwa ipendulo enembako, yamukela kokubili, iledere
elikhambisana nependulo ekungiyo NANYANA ipendulo nayitlolwe ngokuzeleko.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 3 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA A: UKUFUNDA NOKUZWISISA
UMBUZO 1
1.1 1.1.1 AmaSewula Afrika aqalene nobujamo bokutlhogeka kwamathuba
wemisebenzi. (1)
1.1.2 Umsebenzi wephrojekthi ye-Marketing91 kukwabelana ngelwazi
lemisebenzi engaphasi kwemikhakha ehlukahlukeneko. (1)
1.1.3 - Unobangela wokuthoma kukobana ilutjheli lisuke lifundele iziqu
ezingakhambelani nemisebenzi esuke ikhangisiwe. (1)
- Elinye ilutjha ulifumana linazo iziqu ezifaneleko kodwana
litlhayelelwa maboni nekghono lokwenza umsebenzi lowo
ngombana lingakhange kheliwenze ngaphambilini. (1)
1.1.4 - Kuthiwa abantu baqatjhwa nangabe bakghona ukukhupha inani
elithileko lemali bayinikele iimphathimandla zekhamphani nofana
zemiNyango kaRhulumende abafuna umsebenzi kiwo. (1)
- Kesinye isikhathi ukuze uqatjhwe kuya ngokuthi wazana nobani
la ufuna khona umsebenzi. (1)
1.1.5 Ukusetjenziswa kwemitjhini kwenza inengi labantu liphungulwe
emsebenzini ngombana amabubulo amanengi asuke angasalitlhogi
isizo labo begodu onga nemali evane abhadele ngayo imirholo
yeensebenzezo/Ukuthuthuka kwetheknoloji kwenza bona
amabubulo amanengi asebenzise imitjhini ukujamiselela abantu
bagcine bangasenamisebenzi bese bayaphungulwa. (2)
1.1.6 Akusilo iqiniso ngombana akusiwo woke amabhizinisi avalwako
ngeminyaka ekhulunyiswako le, amabhizinisi athengisa ukudla,
iinhlahla/imitjhoga, iimbaseli, iinhlanzekisi, iimfonyo nezinye izinto
ekungeze kwaphilwa ngaphandle kwazo akhange avalwa kodwana
avunyelwa ukuragela phambili nokusebenza ngaphasi kwemigomo
ethileko.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
1.1.7 Liwuthinta kumbi khulu umnotho wenarha leyo ngokuwenza bona
ubogaboge bewugcine sele uwile ngombana abantu
nabangasebenziko ababi nemali yokuthenga eentolo bese iba
yincani imali engena esikhwanyeni somnotho wenarha leyo/Boke
abantu abangasebenziko benarha leyo bathembela kuRhulumende
bona ababonelele ngemali yesondlo nangezinye izenzelwa
okwenza bona agcine abhalelwa kubafikelela boke.
(Nezinye iimpendulo ezingavezwa bafundi ezizwakalako
zizakwamukelwa.) (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 4 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
1.1.8 - Abantu beSewula Afrika abangasebenziko bangaziphilisa
ngokobana bazivulele amarhwebo angafuni imali enengi
ukuwathoma njengewokuvasa iinkoloyi newokuthengisa izinto
ezitlhogwa mphakathi ebahlala kiwo mihla namalanga
njengemirorho nokhunye/Bangabawa imisebenzi yezandla
nofana amatorhwana kilabo abanelitho njengokubahlwengisela
izindlu nebhoduluko langaphandle/amabala. (1)
- Abantu beSewula Afrika abangasebenziko bangaziphilisa
ngokobana basebenzise amakghono abanawo afana
newokuluka abantu iinhluthu, ukuluka imithanyelo nemiseme,
ukuthunga izembatho bazithengise nokhunye nje okunengi
okungabangenisela imali.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (1)
1.1.9 Umukghwa obonakala wenziwa linengi lelutjha lenarha le
ngewokuzinikela etjwaleni neendakamizweni ezilenza lilahlekelwe
lilawulo lamaphilo walo nekuyinto ezolenza lingabi nendima
eliyidlalako ekuthuthukiseni inarha le/Inengi lelutjha lenarha le
linomukghwa wokwenza ubulelesi obulenza ligcine livalelwe ejele
ubuphilo balo boke/Inengi lalo linomukghwa wokulisa isikolo
ngaphandle kwesizathu esizwakalako nekuyinto ezokwenza bona
ikusasa lalo lifiphale/Inengi lelutjha lenarha le libonakala
linomkukghwa wobuvila bokungafuni ukuyokufuna umsebenzi
lithembele esibonelelweni sakaRhulumende.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
1.1.10 - Umgomo lo ulungile ngombana umuntu nakaqatjhwa asese
ngaphasi kweminyaka ema-35 usuke anamandla wokusebenza
ngokuzinikela emsebenzinakhe/Umgomo lo uqinisekisa bona
ilutjha elinengi elisakhulako nelingakhange lisebenze
ngaphambilini linikelwe amathuba aneleko wokuqatjhwa.
- Umgomo lo awukalungi ngombana inengi labantu
eliseminyakeni le lisuke sele linezinto ezinengi ekufanele
ngathana liyazenza okufaka hlangana ukondla imindeni,
ukwakha imizi nokhunye okunengi okutlhoga imali/Awukalungi
ngombana abantu abaneminyaka engaphezu kwema-35 basuke
basese kude khulu nokufika eminyakeni ema-60 nekungiyo
iminyaka ekulindeleke bona abantu bangasaqatjhwa nasele
bafike kiyo/Umgomo lo awukalungi ngombana umBuso weza
nehlelo lefundo yabantu abadala, njeke kuyatlhogeka bona
ngemva kokufunda bese bayaqatjhwa.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
1.1.11 Nangathana benginguMongameli wenarha le bengingabeka
umthetho othi zoke iimphathimandla ezizokufunyanwa zikhuphisa
abantu imali ngaphambi kobana baqatjhwe zihlawuliswa imali
enengi khulu, ziyaqotjhwa emsebenzini bese ziyabotjhwa.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 5 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
1.2 1.2.1 Kunebhodi etjhoko bona awukho umsebenzi/Kunebhodi etjhoko
bona dlulela phambili/Amasango wakhona avaliwe/alodlhelwe. (1)
1.2.2 Abantu abasesithombeni sesi-2 lesi babonakala baphethe
amabhodi ahlathulula ubujamo abazifumana bakibo ngehlangothini
lezomsebenzi naphezu kobana bafundile/Kubonakala abantu
abatjha abatjhagalako baphethe amabhodi akhombisa bona
bafundile, njeke bafuna ukuqatjhwa. (1)
1.2.3 (a) Bambethe iimphuraphura namabhande/bambethe amabhande
weemfundiswa ezineziqu/Kukhona hlangana nabo ophethe
ibhodi elitlolwe ukuthi; ‘Ngifunisani umsebenzi ngineziqu ze-
Masters’. (1)
(b) Mimakhiwo yakhona/Ilingemuva lesithombesi elitjengisa ukuba
lidorobha/Kunetshwayo lesitopo seembhesi. (1)
1.2.4 - Liqiniso ngombana abanye abantu abatjha abazitshwenyi
ngokukhamba bayokufuna umsebenzi, bavele bazihlalele
emakhaya imini yoke balile ngokobana uRhulumende akabasizi
ngalitho/Abanye bathi nanyana bawufumene umsebenzi
bawulise ngombana bathi awubhadeli kanti ngibo abasuke
banobuvila, bangafuni ukusebenza/Liqiniso ngombana abanye
abantu abatjha bakhetha umsebenzi, nangabe umsebenzi
ubudisi abafuni ukuwenza, bayawulisa nekuyinto etjhoko bona
buvila obubenza bangasebenzi.
- Akusilo iqiniso ngombana banengi khulu abantu abatjha
abakhutheleko nabahlala bavukela emakhamphanini
ahlukahlukeneko ngomnqopho wokuyokufuna umsebenzi
kodwana bangabi netjhudu lokuqatjhwa, abanye babo bagcina
sele bakhethe ukusebenzela amakhamphani athileko
ngokuzinikela nangaphandle kokubhadelwa ngitjho nonzima
upeni ngomnqopho wokufumana amaboni nekghono lomsebenzi
abawufundeleko kunokobana bahlale emakhaya.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
1.2.5 Ngingaliyelelisa ngokobana nasele liyokuragela phambili
ngeemfundo zalo emaZikweni aPhakemeko wezeFundo likhethe
amabizelo anamathuba amanengi natlhogekako wemisebenzi
ukwenzela bonyana nasele liqedile ngeemfundo zalo lingabi
nomraro wokungafumani umsebenzi/Ngingaliyelelisa ngokobana
lithathe amabizelo azolenza bona likghone ukuzisungulela walo
amarhwebo, lingaqaleleli ehlangothini lokobana kukatelelekile bona
lifumane umsebenzi.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
1.2.6 - Ngiyazwelana nabo ngombana inengi labantu elalisa isikolo
babantu ebegade baqalene nobudisi obungaphezu
kwamandlabo nabasakhulako okufaka hlangana imitlhago
ebegade baqalene nayo emakhaya, abanye babo bebagula
bese abanye bebavele bangasibabantu abaphiweko eencwadini.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 6 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
- Angizwelani nabo ngombana inengi labantu elalisa isikolo
babantu ebegade baphika nabangani abambi, ebebadelela
abotitjhere nalabo ebegade bangakazimiseli ngeemfundo zabo,
njeke nasele bangafumani umsebenzi bavuna lokhu
abakutjalako. (2)
(Nezinye iimpendulo ezinembako zizakwamukelwa.)
IMITLOMELO YESIGABA A: 30
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 7 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA B: UKURHUNYEZA
UMBUZO 2
Isigaba sesirhunyezo
Ziphathe kuhle nawukhuluma nabantu abadoseleko. Phendula umtato msinya nofana
ngokurhaba. Zithobe nawuphendula umtato. Lotjhisa umuntu osemtatweni, uzethule
bewumbuze nokobana ungamsiza ngani. Yazisa umuntu okhuluma naye bona sele
azokukhuluma nomuntu amfunako. Yazisa umuntu osemtatweni nangabe umuntu
amfunako akatholakali. Qinisekisa bona wenza ngendlela ogade uthembise ngayo.
Ungasebenzisi kumbi umtato wemsebenzini ngokudosela abantu otjhidelene nabo.
Qinisekisa bona umoyakho uhlala uphasi nanyana umuntu okudoseleko alwa.
Inani lamagama asetjenzisweko = 61
Tjheja: Imidzubhulo esekholomini yokuthoma yenzelwe ukukhumbuza
abatshwayako ngemitjho edzujulwe bunqopha etheksthini.
IMIDZUBHULO ESETHEKSTHINI AMAPHUZU AQAKATHEKILEKO
1. Ngalokho-ke kuqakathekile bona 1. Ziphathe kuhle nawukhuluma
nawusebenza ukuphendula umtato nabantu abadoseleko.
uziphathe kuhle lokha nawukhuluma
nabantu.
2. Phendula umtato ngaphambi kobana ulile 2. Phendula umtato msinya nofana
isikhathi eside. ngokurhaba.
3. Nawuphendula umtato khuluma 3. Zithobe nawuphendula umtato.
ngephimbo elizwakalisa ukuzithoba
nelingaphudlhiko.
4. Lotjhisa bewutjho negama lebhizinisi 4. Lotjhisa umuntu osemtatweni,
olisebenzelako, ubuze kobana ungamsiza uzethule bewumbuze nokobana
bunjani umuntu loyo odose umtato. ungamsiza ngani.
5. Inengi labantu abasebenza ukwamukela 5. Yazisa umuntu okhuluma naye bona
imitato lenza ubutjhapho bokungatjeli sele azokukhuluma nomuntu
abantu abasemtatweni bona amfunako.
sebazobadlulisela emuntwini
abambawileko.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 8 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
6. Kungaba kuhle nange umuntu 6. Yazisa umuntu osemtatweni
osemtatweni angaziswa bona umuntu nangabe umuntu amfunako
amfunako akatholakali ngaleso isikhathi. akatholakali.
7 Feza iinthembiso ozithembise abantu 7. Qinisekisa bona wenza ngendlela
ebegade ukhuluma nabo emtatweni. ogade uthembise ngayo.
8. Ungathomi usebenzise umtato 8. Ungasebenzisi kumbi umtato
wemsebenzini butjhulweni ngokudosela wemsebenzini ngokudosela abantu
abantu obajayeleko abafana nabangani, otjhidelene nabo.
umndeni neenini.
9. Umsebenzi onjengalo ufuna umuntu 9. Qinisekisa bona umoyakho uhlala
onomoya ophasi nongahluthuki msinyana uphasi nanyana umuntu okudoseleko
nanyana umuntu akhuluma naye alwa.
angamkhulumisi kuhle.
Inani lamagama asetjenzisweko = 61
IGRIDI YOKUTSHWAYA UKURHUNYEZA
Ukutshwaywa kwesirhunyezo kudzimelele ekuvezweni kwamaphuzu
aqakathekileko ngokufunwa mbuzo.
Isirhunyezo kumele sitshwaywe ngalendlela:
Ukwabiwa kwemitlomelo:
o 7 imitlomelo emaphuzwini ali-7 (Umtlomelo owodwa kilelo nalelo phuzu
eliqakathekileko)
o 3 imitlomelo yelimi.
o Inani loke: 10
Ukwabiwa kwemitlomelo yelimi lokha ohlolwako nakangakakopululi itheksthi
njengombana injalo (asebenzise amagamakhe).
o 1–3 yamaphuzu alungileko: nikela umtlomelo owo-1.
o 4–5 yamaphuzu alungileko: nikela imitlomelo emi-2.
o 6–7 yamaphuzu alungileko: nikela imitlomelo emi-3.
Ukwabiwa kwemitlomelo yelimi lokha ohlolwako nakakopulule itheksthi
njengombana injalo (angakasebenzisi amagamakhe).
o 6–7 yemidzubhulo: akatlonyeliswa ilimi.
o 4–5 yemidzubhulo: nikela ubunengi bomtlomelo owo-1 welimi.
o 2-3 yemidzubhulo: nikela ubunengi bemitlomelo emi-2 yelimi.
TJHEJA:
Ukubala amagama:
o Abatshwayi kumele baqinisekise inani lamagama asetjenzisweko.
o Ungaphunguli imitlomelo nangabe ohlolwako akhenge atjengise inani
lamagama alisebenzisileko namkha nangabe inani atlole bona ulisebenzisile
akusingilo. Nangabe ubude obulindelweko budlulile, funda bewufike
emutjhweni wokugcina wenani elibekweko bese awusarageli phambili
nokutshwaya isirhunyezweso.
P = (Imitlomelo)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 9 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
Dz = (Imitlomelo)
L = (Imitlomelo)
IMITLOMELO YESIGABA B: 10
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 10 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
ISIGABA C: IZAKHI NEMITHETJHWANA YOKUSETJENZISWA KWELIMI
UMBUZO 3: ISIKHANGISO
Ukutshwaya ISIGABA C
Ukupeleda:
o Iimpendulo ezifuna igama linye kumele zitlonyeliswe nanyana
kungakapeledwa kuhle, ngaphandle kobana iphoso itjhugulula ihlathululo
yegamelo/okutjhiwo ligama lelo.
o Eempendulweni ezimumutjho opheleleko, ukungapeledi kuhle akujeziswe
nangabe iimphoso zisesakhiweni selimi elihlolwako.
o Nangabe kuhlolwa isirhunyezo, ipendulo kumele ibe netshwayo elifaneleko,
ungci.
Ukwakheka kwemitjho kumele kukhambelane nehlelo begodu kunikelwe ngemitjho
ezeleko/njengokutjho komyalo.
Emibuzweni la kukhethwa ipendulo enembako, yamukela KOKUBILI, iledere
elikhambisana nependulo ekungiyo NANYANA ipendulo nayitlolwe ngokuzeleko.
3.1 Siyathuthuka Solar Panels Pty (Ltd). (1)
3.2 Kufanele uthenge i-Solar Panel ekhangisweko le. (1)
3.3 Ziinkulungwana ezimatjhumi amane nahlanu zamaranda/Maranda
aziinkulungwana ezimatjhumi amane nahlanu. (1)
3.4 Ubujamo bezulu obungenza bona i-Solar Panel le ingabi namandla
wokuphehla igezi kulokha nakunamafu/Kulokha izulu nalinako amalanga
ambalwa alandelanako.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (1)
3.5 B/enganabufakazi. (2)
3.6 Abatlami besikhangiswesi baphumelele ukusebenzisa amaqhinga
wokukhangisa ngombana:
- iinthombe zemikhiqizo ekhangiswako ziveziwe. (1)
- Igama lendawo lapha imikhiqizo le ifumaneka khona liveziwe.
- Kutlolwe ngamaledere amakhulu emagameni asetjenziselwe
ukurogela/ukudosa abathengi.
- Intengo yomkhiqizo iveziwe.
- Imibandela iveziwe beyatlolwa ngamaledere amancani.
- Isiphande abanikazi besikhangiso abangathintwa kiso nange umuntu afuna
ilwazi elizeleko ngomkhiqizo okhangisweko siveziwe.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako anikele iimpendulo
EZIMBILI kezingehla.) (1)
3.7 Isenzukuthi. (1)
3.8 Amafutha – Adliwako/Wokuzela umzimba/Ibelo lekoloyi.
Ugogo uthele amafutha amanengi nakapheka umrorho/Umnakwethu
ungithengele amafutha wokuzela anuka kamnandi kwamanikelela/Ubaba
ugadange amafutha wekoloyi yagijima ngebelo elikhulu. (1)
[10]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
IsiNdebele ILimi LeKhaya (HL)P1 11 DBE/Mrhayili/Mgwengweni 2024
SC/NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya
UMBUZO 4: IKHATHUNI
4.1 Bangendlini/Bangekumbeni yokuphumula. (1)
4.2 - Umbethe ijinifomu yesikolo. (1)
- Uphethe isikhwama esineencwadi. (1)
4.3 Ngicabanga bona isenzo sakhesi singagulisa abantu ahlala nabo ngendlini
ngokubaphathisa amalwele ahlukahlukeneko afana nobulwele besifuba,
ukuphathwa yihloko namanye amanengi/Ngicabanga bona isenzo sakhesi
sokubhemela ngendlini singagcina sele sitjhise indlu yoke bese kutjha/kulimala
nabantu ahlala nabo ngendlini le.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (1)
4.4 Ubujamo bomsana lo busitjela bona uyarareka nakezwa uyise amtjela bona
igama lakhe alikho ephepheni lemiphumela yabafundi naphezu kobana
bekafunda ubusuku nemini, njeke yena bekalindele bona uzokuphumelela.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
4.5 - Ingaba liqiniso ngombana kesinye isikhathi kuyenzeka bona abagadangisi
bemiphumela yabafundi benze iphoso yokobana beqe igama lomunye
umfundi nanyana aphumelele.
- Kungaba yindlela yakhe yokuzivikela ngombana kungenzeka bona
ngesikhathi lesi uyise lo agade ambona kwangathi ufunda ubusuku nemini
gade azivalele ngelawini lakhe kwanga uyafunda kanti udlala
ngomaliledinini njengombana kuhlale kusenza abafundi bamalanga la.
(Umfundi angayibeka ngeyakhe indlela ezwakalako.) (2)
4.6 Mhlamunye kwenzeka iphoso. (1)
4.7 Abesana bona mumukghwabo ukuleyela ababelethi babo amala nababona
izinto zingakabakhambeli kuhle/Nanyana kunjalo bona bababantu
abanezwelo.
(Umfundi angazitlolela wakhe umutjho onesabizwana samambala u'bona'.) (1)
[10]
UMBUZO 5
5.1 (Umtjhini) Ibizo + (Ingqondo) Ibizo (2)
5.2 Isifaniso/Isimanyaniso. (1)
5.3 USoMfaniseni wavuka ngesamarimarima ngoMvl. wafunana nencwadi
yebhanga. (1)
5.4 Kanti sitlhaga kangaka nje usese nemali ebulungelweni lakhe. (1)
5.5 Nanje ngisakhuza, kanti sitlhaga kangaka nje usese nemali ebulungelweni
lakho lakwa-ABSA? (1)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
5.6 - Isakhi u-No- simumuthe umqondo wokobana umuntu ekukhulunywa ngaye
lo ngumma owendileko/othethweko obizwa ngegama lomntwanakhe
olizibulo. (1)
- Isakhi u-So- simumuthe umqondo wokobana umuntu ekukhulunywa ngaye
lo ngubaba othetheko obizwa ngegama lomntwanakhe olizibulo. (1)
5.7 Ukufihla into bewuyilibale kuyingozi/Ugogo uthanda ukufihla imalakhe
yomrholo.
(Umfundi angazakhela wakhe umutjho ikani nakasebenzise isithomo u-uku-
esenzweni esithi; ‘fihla'.) (2)
[10]
IMITLOMELO YESIGABA C: 30
INANI LOKE: 70
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
isiNdebele HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2018 Memo

Memorandum
isiNdebele HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2016 Memo

Memorandum
isiNdebele HL Grade 12 Paper 1 NSC June 2015 Memo

Question paper
isiNdebele HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2024 Question Paper

Question paper
isiNdebele HL Grade 12 Paper 3 NSC June 2024 Question Paper

Question paper
isiNdebele HL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper
More from Grade 12 isiNdebele HL

Annual teaching plan
Gr 12 IsiNdebele HL ATP 2023 24

Question paper
isiNdebele HL Grade 12 P2 November 2024 NSC Question Paper

Question paper
isiNdebele HL Grade 12 P3 November 2024 NSC Question Paper

Memorandum
isiNdebele HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2023 Memo

Memorandum
isiNdebele HL Grade 12 Paper 3 NSC June 2023 Memo

Question paper