Downloaded from hlayiso.com
VOORBEREIDENDE EKSAMEN
2015
MEMORANDUM
VAK: GESKIEDENIS V2 (10792)
Skip to contentAll 2015 papers %20Preparatory%202017%20Possible%20Answers_hlayiso.com_--b56c37a4-9f9d-40b7-85e7-9f238ccd5f5c/v1-b616c542a8e748051a3c/card.webp)
)%202015%20Preparatory%20Examination%20Addendum_hlayiso.com_--46d03045-1812-4e23-a4c5-7192a662e955/v1-6ab5452db578d608b6e0/card.webp)
%202021%20Preparatory%20Question%20Paper_hlayiso.com_--24930935-0ad6-40fc-af9d-2565f340cb01/v1-761b3c43efc668005293/card.webp)
%20X10%202019%20Preparatory%20Examination%20Addendum_hlayiso.com_--4c8825cb-7328-4a35-b4a2-21579182a6ed/v1-eaba88523cccc85340dd/card.webp)
_hlayiso.com_--9b4b0c56-0d1c-480b-8ab5-b260d75b5222/v1-68278b92259dd5d25a89/card.webp)
%202021%20Preparatory%20Question%20Paper_hlayiso.com_--9c825710-3cb6-41a5-83f1-ec4a4f9c153e/v1-42f62c7d1fe7c7105c27/card.webp)
View all





History Grade 12 Paper 2 Gauteng Mock 2015 Memo (Afrikaans)
Grade 12 History Paper 2 memorandum from the Gauteng Mock Exam 2015 (Afrikaans), 18 pages. Read online or download the free PDF.
History · Grade 12 · Gauteng Mock Exam · 2015 · Afrikaans. Memorandum, 18 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- History
- Grade
- Grade 12
- Language
- Afrikaans
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2015
- Exam period
- Gauteng Mock Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 18
- File size
- 454.2 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 18
This exam
Questions in this paper
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
GAUTENGSE DEPARTEMENT VAN ONDERWYS
VOORBEREIDENDE EKSAMEN – 2015
GESKIEDENIS
(Tweede Vraestel)
MEMORANDUM
1 BRONGEBASEERDE VRAE
1.1 Die volgende kognitiewe vlakke is gebruik om die brongebasseerde vrae op te stel.
KOGNITIEWE HISTORIESE VAARDIGHEDE GEWIG VAN VRAE
VLAKKE
Onttrek bewyse uit bronne
VLAK 1 Kies en organiseer relevante inligting 30%
uit bronne (15)
Definieer historiese konsepte
Interpretasie van bewyse uit bronne
VLAK 2 Verklaar inligting wat uit bronne onttrek 40%
is (20)
Ontleed bewyse uit bronne
Interpreteer en evalueer bewyse uit
bronne.
VLAK 3 Gebruik bronne en bepaal hoe 30%
bruikbaar, betroubaar, (15)
onbevooroordeeld en beperk dit is.
Vergelyk en kontrasteer interpretasies
en perspektiewe wat in bronne
aangebied is en kom tot onafhanklike
gevolgtrekking.
1.2 DIE INLIGTING HIERONDER DUI AAN HOE BRONGEBASSEERDE VRAE
GEASSESSEER WORD:
In die nasien van brongebasseerde vrae moet krediet gegee word vir enige
relevante standpunte, argumente, bewyse of voorbeelde.
In die toekenning van punte moet klem gelê word op hoe die vereistes van
die vraag aangespreek is.
In die nasienriglyn word die vereistes van die vraag vaardighede wat
gebruik moet word asook die vlak van die vraag in skuinsskrif aangedui.
1
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
2. OPSTELVRAE
2.1 DIE OPSTELVRAE VERG DAT KANDIDATE:
in staat is om hulle argumente op ʼn logiese en samehangende wyse saam
te stel. Hulle moet die relevante inligting uitsoek, organiseer en saamvat
sodat hulle in staat is om ʼn redelike volgorde van feite of ʼn effektiewe
argument kan saamstel oor die vraag wat gevra is. Dit is noodsaaklik dat
die opstel ʼn inleiding, ʼn samehangende liggaam met bewyse en ʼn slot sal
hê.
2.2 NASIEN VAN OPSTEL
Merkers moet bewus wees dat die inhoud van die antwoord gelei sal word
deur die handboeke wat by die betrokke Sentrum gebruik word.
Kandidate kan enige ander toepaslike inleiding en/of gevolgtrekking hê as
wat in die spesifieke opstel se nasienriglyne ingesluit is.
Wanneer ʼn oop-antwoord brongebasseerde vraag nagesien word, moet
leerders erkenning kry vir enige ander toepaslike antwoord.
2.3 GLOBALE ASSESSERING VAN DIE OPSTEL
Die opstel sal globaal (holisties) geassesseer word. Hierdie benadering vereis
dat die onderwyser die produk as ʼn geheel sal bepunt, sonder om komponente
apart te bepunt. Hierdie benadering moedig die leerder aan om ʼn individuele
mening aan te bied deur die uitgesoekte feitelike bewyse aan te bied om die
argument te ondersteun. Daar sal nie van die leerder verwag word om “feite”
klakkeloos weer te gee om so ʼn hoër punt te kry nie. Hierdie benadering
moedig leerders af om ‘model’-antwoorde voor te berei en weer te gee sonder
om die spesifieke vereistes van die vrae in ag te neem nie. Holistiese nasien
van die opstel gee krediet vir die leerders se opinies wat deur feite ondersteun
word. Holistiese tekortkominge, soos die benadering is soos volg:
Konstruksie van die argument
Die gepaste uitkies van feitelike getuienis om die dokument te ondersteun
Die leerder se interpretasie van die vraag
2.4 ASSESSERINGSPROSEDURES VAN DIE OPSTEL
2.4.1 Neem die sinopsis in ag wanneer die opstel geassesseer word.
2.4.2 Tydens die eerste deurlees moet merkies gemaak word vir ʼn
gepaste inleiding (aangedui deur ʼn kolpunt in die
riglyn/memorandum) elk van die hoofpunte/aspekte wat behoorlik
in die konteks pas (ook aangedui met ʼn kolpunt in die
nasienriglyn/memorandum) bv. in ʼn antwoord waar daar
5 hoofpunte is, kan daar 7 regmerkies wees.
2
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
2.4.3 Die volgende addisionele simbole kan ook gebruik word.
Inleiding, hoofaspekte en gevolgtrekking nie behoorlik binne
konteks nie
Verkeerde stelling _________________
Irrelevante stelling [
[
[
Herhaling R
Ontleding A√
Interpretasie 1√
2.5 DIE MATRIKS
2.5.1 Gebruik die matriks in die nasien van opstelle
In die nasien van opstelle, moet die kriteria soos wat in die matriks
verskaf word, gebruik word. Wanneer die opstel nagesien word,
kyk na die inhoud en aanbieding. Op die punt waar inhoud en
aanbieding oorkruis, gebaseer op die sewe vaardigheidsvlakke,
word die punt toegeken.
(a) Die eerste deurlees van ʼn langer skryfstuk moet bepaal of
die hoofaspekte geraak is en om die inhoudsvlak op die
matriks te bepaal
C VLAK 4
(b) Die tweede deurlees van ʼn langer skryfstuk sal betrekking
hê op die vlak (op die matriks) van aanbieding)
C VLAK 4
P VLAK 3
(c) Ken die algehele punt met die hulp van die matriks toe.
C VLAK 4
P VLAK 3 26 – 27
3
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
NASIENMATRIKS VIR OPSTEL: 50
VLAK 7 VLAK 6 VLAK 5 VLAK 4 VLAK 3 VLAK 2 VLAK 1
AANBIEDING Goedbeplande en Goedbeplande en Goedbeplande Het ʼn argument Toon sommige Pogings is Min of geen
gestruktureerde opstel. gestruktureerde en beplan en bewyse en het aangewend poging om ʼn
Goeie sintese van opstel. Het ʼn gestruktureerde neergeskryf. ʼn argument om ʼn opstel te skryf
inligting. Het ʼn argumentslyn opstel. Pogings Bewyse is in ʼn opgestel. antwoord te nie.
oorspronklike, ontwikkel. is aangewend mate gebruik Pogings is struktureer.
goedgebalanseerde en Bewyse is gebruik om ʼn duidelike om die gemaak om ʼn Baie
INHOUD onafhanklike om die argument argument te argumentslyn argumentslyn beskrywend of
argumentslyn na vore te steun. Pogings ontwikkel. te ondersteun. te onderhou. sommige
gebring met die hulp is gemaak om Gevolgtrekking Gevolgtrekking Gevolgtrekking pogings om ʼn
van die bewyse en het onafhanklike is gemaak uit die gebasseer op NIE uit bewyse argumentslyn
die argument gevolgtrekking uit bewyse om die bewyse. ondersteun nie. te ontwikkel.
volhoudend verdedig die bewyse te argumentslyn te Geen poging
deur ʼn onafhanklike maak om die ondersteun. is gemaak om
gevolgtrekking te maak argument te tot ʼn
uit bewyse wat die steun. gevolgtrekking
argumentslyn steun. te kom nie.
VLAK 7
Vrae is volledig
beantwoord.
Inhoud gekies 47-50 43-46
heeltemal
relevant tot die
argumentslyn.
VLAK 6
Vraag is
beantwoord.
Inhoud gekies 43-46 40-42 38-39
heeltemal
relevant tot die
argumentslyn.
VLAK 5
Vraag in ʼn groot
mate
beantwoord.
Inhoud 38-39 36-37 34-35 30-33 28-29
voldoende
gedek en
gepas.
VLAK 4
Vraag
erkenbaar in
antwoord. 30-33 28-29 26-27
Sommige
weglatings of
irrelevante
inhoudsseleksie.
VRAAG 3
Inhoud gekies
pas by die vraag
maar
beantwoord dit
nie, of pas nie 26-27 24-25 20-23
altyd nie.
Weglating is
dekking.
VLAK 2
Vraag
onvoldoende 20-23 18-19 14-17
beantwoord.
Inhoud skraal.
VLAK 1
Vraag
onvoldoende
beantwoord of 14-17 0-13
glad nie.
Onvoldoende of
irrelevante
inhoud.
4
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
AFDELING A
BRONGEBASEERDE VRAE
VRAAG 1
WATTER IMPAK HET DIE FILOSOFIE VAN SWART BEWUSSYN OP DIE SKOLIERE
VAN SOWETO IN DIE 1970’s GEHAD?
1.1 1.1.1 [Interpretasie van bewyse uit Bron 1A–L2]
Apartheid het swart mense onderdruk (slawe gemaak)
Dit het hulle die las van onderdrukking laat dra.
Dit het hulle ontoereikend (minderwaardig), skaam, hulpeloos en
misrabel laat voel.
Apartheid het swart Suid-Afrikaners soos tweedeklasburgers
behandel.
Verontmensliking onder die apartheidstelsel (met ander woorde
geen stemreg, geen grond ens.)
Ander relevante antwoorde. (Enige 2 x 2) (4)
1.1.2 [Onttrekking van bewyse uit Bron 1A–L1]
Mense wat hulle identiteit verloor het. (1 x 2) (2)
1.1.3 [Onttrekking van bewyse uit Bron 1A–L1]
Die swartman moet homself vind.
Om lewe terug te pomp in homself
Om trots en waardigheid terug te pomp in homself
Om nie toe te laat dat hy misbruik word nie.
Om te voorkom dat onheil (boosheid) heers in Suid-Afrika.
Om homself te herinner aan sy medepligtigheid. (Enige 4 x 1) (4)
1.1.4 [Verduideliking van konsepte uit Bron 1A–L1]
(a) Swart Bewussyn
Swart Bewussyn was ʼn beweging wat die massa (swart mense)
van hulle politieke, kulturele en ekonomiese regte bewus wou
maak.
Swart mense moet trots op hulleself wees en streef daarna om
onafhanklik te wees.
(b) Onderdrukking
Om onregverdig behandel te word.
Om wreed en onregverdig geregeer te word.
Enige toepaslike antwoord. (2 x 2) (4)
5
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
1.2 1.2.1 [Onttrekking van bewyse uit Bron 1B–L1]
Bantoe-onderwys
Die swak toestande in die townships
Die onderdrukking van Swart ontevredenheid
Ontkenning/miskenning van swart aspirasies. (Enige 2 x 1) (2)
1.2.2 [Verduideliking van bewyse uit Bron 2A–L2]
Die groeiende aantal swart studente/skoliere wat ʼn
maatskaplike mag geword het.
Swart bewussyn gee swart studente/skoliere ʼn politieke doelwit.
(Enige 2 x 2) (4)
1.2.3 [Onttrekking van bewyse uit Bron 2A–L2]
Dit het studente/skoliere laat verstaan hoe hulle onderdruk is.
Dit het ʼn gees van uitdaging van apartheid na vore gebring.
Dit het hulle polities saamgesnoer
Dit het hulle wit/blanke oorheersing laat uitdaag. (Enige 2 x 2) (4)
1.2.4 [Regverdiging van bewyse uit Bron 1B–L2]
Daar was baie/ʼn groot getal skoliere/studente
Hulle was meer instaat om die politieke situasie te beïnvloed
In die 1976-opstand was hulle instaat om hulle eie organisasies
en programme te reël.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 2 x 2) (4)
1.3 1.3.1 [Verduideliking van inligting uit Bron 1C–L2]
Die doelwitte en oogmerke van die SASM.
Die posisie en gebruik van Afrikaans in skole.
ʼn Massa-optog wat op 16 Junie gehou sou word, is bespreek.
Die SASM-komitee vir Soweto is verkies.
Die prefekte en monitors (klaskapteins) was lede van die
aksiekommitee. (Enige 1 x 2) (2)
1.3.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 1C]
Die lede van die SASM het aan óf die ANC of die BCM behoort.
(1 x 2) (2)
1.4 1.4.1 [Verduideliking en interpretasie van bewyse in Bron 1D–L2]
Studente/skoliere het opgemars teen die gebruik van Afrikaans
– leerder word getoon wat betoog.
Leerders toon plakkate – plakkate wat hulle ontevredenheid in
Afrikaans toon.
Enige ander relevante respons. (2 x 2) (4)
1.4.2 [Interpretasie van getuienis uit Bron 1D–L2]
Hulle hou nie van Afrikaans nie.
Negatiewe houding
Enige ander relevante antwoord. (Enige 1 x 2) (2)
6
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
1.5 [Vergelyk bewyse uit Bronne 1B en 1C–L3]
Beide bronne verduidelik dat die optog deur skoliere georganiseer is.
Beide bronne verduidelik dat studente/skoliere hulle eie organisasie gestig
het.
Beide bronne sê dat die rede vir die opmars ʼn stryd teen Afrikaans as
onderrigmedium was.
Hulle sê albei dat die Swart Bewussynsbeweging ʼn invloed op die
skoliere/studente gehad het.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 2 x 2) (4)
1.6 [Interpreteer en evalueer inligting uit al die Bronne – L3]
Die BCM (Swartmagbeweging) het die 1976-studente/skoliere bewus
gemaak dat die swartman onderdruk word en ʼn las dra (Bronne 1A en 1B)
Dat verandering teweeg gebring moet word deur die onderdrukte mense
self (Bron 1A)
Die BCM het die leerders politieke mag gegee (Bron 1B)
Die BCM omsluit die gees van uitdaging in die studente (Bron 1B)
Die BCM het politieke eenheid gebring
SASM is in die BCM-groepering (Bron 1C)
Enige ander relevante punt.
GEBRUIK DIE VOLGENDE RUBRIEK OM ’N PUNT TOE TE KEN
Gebruik bewyse op ʼn elementêre manier, bv. toon min of
geen begrip van die impak van die BCM op die jeug
VLAK 1 van Soweto in die 1970’s nie. Punt : 0–2
Gebruik bewyse bewyse gedeeltelik om oor ʼn onderwerp
te skryf of kan nie oor die onderwerp skryf nie
Bewyse is meestal relevant en het in ʼn groot mate
betrekking op die tema, bv. Toon in ʼn mate begrip van
VLAK 2 die impak van die BCM op die jeug van Soweto in die Punt: 3–5
1970’s.
Gebruik bewyse op ʼn baie basiese manier.
Gebruik toepaslike bewyse, bv. toon ʼn deeglike begrip
van die impak van die BCM op die jeug van Soweto in
die 1970’s.
VLAK 3 Punt: 6–8
Bewyse het goed betrekking tot die onderwerp.
Gebruik bewyse baie effektief in ʼn goed georganiseerde
paragraaf wat ʼn begrip van die onderwerp toon.
(8)
[50]
7
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
VRAAG 2
HOE HET DIE WAARHEIDS- EN VERSOENINGSKOMITEE (WVK) TEENOOR SUID-
AFRIKA SE VERDEELDE VERLEDE OPGETREE?
2.1 2.1.1 [Onttrekking van bewyse uit Bron 2A–L1]
Openbaarmaking van Menseregte-oortredings en -misdade.
Slagoffers kon praat oor hulle lyding. (2 x 1) (2)
2.1.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2A–L2]
Hulle sou herstel van hulle lyding onder apartheid
Om vertroosting te vind oor wat met hulle geliefdes gebeur het.
Enige ander relevante respons (2 x 2) (4)
2.1.3 [Verduideliking van historiese konsepte Bron 2A–L1]
(a) Apartheid
ʼn Stelsel van rasse-skeiding in Suid-Afrika wat deur die
Nasionale Party deur wetgewing afgedwing is.
Enige ander relevante respons
(b) Rekonsiliasie
Daad om twee dinge met mekaar te versoen (2 x 2) (4)
2.2 2.2.1 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B–L2]
De Klerk was woedend en het by die Hooggeregshof aansoek
gedoen teen 30 reëls wat na hom verwys het.
Die ANC het op ʼn vergadering met die WVK aangedring.
Enige ander relevante reaksie (2 x 1) (2)
2.2.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B–L2]
De Klerk is aangewys as medepligtig in menseregte vergrype.
Die ANC is vir oorlogsmisdade veroordeel.
Enige ander relevante reaksie (2 x 2) (4)
2.2.3 [Onttrekking van bewyse uit Bron 2B–L2]
Die WVK het die ANC uitgenooi om ʼn skriftelike voorlegging te
maak, maar het ʼn vergadering geweier. (1 x 2) (2)
2.3 2.3.1 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C–L2]
Die taak van die WVK was swaar, maar hulle het daarin geslaag
om die waarheid te vind (“ons het dit gemaak”)
Baie politieke partye het die WVK aangeval (pyle toon aanvalle)
Enige ander relevante antwoord. (2 x 2) (4)
2.3.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C–L2]
Ondanks aanvalle uit alle oorde was die WVK in staat om sy
mandaat/opdrag suksesvol uit te voer.
Tutu, ʼn biskop/priester, was voorsitter van die WVK en is nie
oorgesien van aanvalle/kritiek nie.
Enige ander relevante respons. (2 x 2) (4)
8
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
2.4 [Vergelyking van bewyse uit Bronne 2B en 2C–L3]
In beide bronne was die ANC en De Klerk ontevrede met die WVK. Die
pyle van die ANC en die NP is na Tutu se kop gemik, wat beteken dat
hulle hom dood wou hê.
In beide bronne kritiseer hulle die WVK/Val die WVK aan.
Beide bronne fokus op die bevindings van die WVK (sak wat deur Tutu
gedra word)
Enige ander relevante respons. (Enige 2 x 2) (4)
2.5 2.5.1 [Onttrekking van bewyse uit die Bron 2D–L1]
Dit was vertroulike WVK-verhore en moes versigtig gehanteer
word.
Dit het “plofbare” besonderhede bevat.
Enige ander relevante respons. (Enige 1 x 2) (2)
2.5.2 [Ontleding van bewyse uit Bron 2D–L2]
Om te hoor wat die waarheid is.
Om kwytskelding/amnestie te gee.
Om slagoffers vertroosting te gee.
Gee geloofwaardigheid aan die prosesse van die WVK.
Enige ander relevante respons (Enige 2 x 1) (2)
2.5.3 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2D–L2]
Die werk van die WVK was deursigtig en almal moet toegang
hê.
Dit was bewys dat die WVK gewerk het om SA te heel/gesond
te maak.
Hierdie lêers is bewys hoe die WVK gewerk het om SA te
heel/gesond te maak.
Hierdie lêers is bewys hoe die WVK sy werk gedoen het.
Enige ander relevante respons. (Enige 2 x 2) (4)
2.5.4 [Bepaal deur na Bron 2D te kyk, die nut van die bron L3]
Dit is ʼn primêre bron. Dumisa Ntsebesa was by die WVK.
Die bron is deur ʼn voormalige ondersoekhoof van die WVK
geskryf.
Helder verduideliking van hoe die WVK sy ondersoeke
uitgevoer het.
Enige ander relevante respons. (Enige 2 x 2) (4)
9
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
2.6 [Interpretasie, ontleding en sintese van bewyse uit alle bronne – L3]
Kandidate kan die volgende punte gebruik om die vraag te beantwoord.
Die WVK het aan die mense ʼn platform gegee om hulle
opgekropte skuldgevoelens, lyding en haat uit te druk.
Voorsien ʼn gestruktureerde platform en verligting in die vorm
van amnestie en finansiële kompensasie.
Dit het verrykende en besondere openbare blootstelling gegee
aan menseregtevergrype wat onder die apartheidsregering
gepleeg is.
Dit het ʼn voorheen teësinnige bevolking gedwing (alhoewel daar
steeds ontkenning was op ʼn vlak om in te sien dat apartheid
moreel onverdedigbaar is en ʼn misdaad teen die mensdom is.
Dit het gewone mense gehelp om hulle lyding onder die bewind
uit te druk.
Dit het ʼn algehele katartiese [terapeuties of helende] uitwerking
vir baie slagoffers gehad.
Dit gee ʼn sin dat ʼn vorm van rekonsiliasie reeds plaasgevind
het.
Begeerte om hulleself vry te maak van die laste van die verlede
en uit te sien na ʼn beter helderder toekoms.
Om uit te sien na die toekoms eerder as om in die verlede
vasgevang te wees.
Die WVK het die gemoedere van mense van verdeeldheid en
haat verander na samehorigheid en liefde.
Enige ander relevante respons.
GEBRUIK DIE VOLGENDE RUBRIEK OM ’N PUNT TOE TE KEN
Gebruik bewyse op ʼn elementêre manier, d.i. toon min of
geen begrip van die rol wat deur die WVK gespeel het
VLAK 1 in na-apartheid SA nie. Punt : 0–2
Gebruik bewyse gedeeltelik oor die tema te skryf of kan
nie daaroor skryf nie.
Bewyse is meestal relevant en het in ʼn groot mate
betrekking op die tema, bv. Toon in ʼn mate van begrip
VLAK 2 van die rol wat die WVK in na-apartheid in Suid-Afrika Punt: 3–5
gespeel het.
Gebruik bewyse op ʼn basiese manier.
Gebruik toepaslike bewyse, wat ʼn deeglike begrip toon
van die rol wat die WVK gespeel het in na-apartheid
Suid-Afrika
VLAK 3 Punt: 6–8
Pas goed by die tema.
Gebruik bewyse baie effektief in ʼn georganiseerde
paragraaf wat ʼn begrip van die onderwerp toon.
(8)
[50]
10
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
VRAAG 3
WAAROM HET SUID-AFRIKA BY DIE BRICSGROEP AANGESLUIT?
3.1 3.1.1 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3A–L1]
Afrika is gereed om die kontinent te ontwikkel.
Die leierskap in Afrika het ontwikkel.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 1 x 2) (2)
3.1.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3A–L2]
Sodat Afrika kan ontwikkel en sy plek in die wêreldekonomie
kan inneem, moet daar vrede op die kontinent wees.
Voordat ontwikkeling kan plaasvind, moet daar politieke
stabiliteit wees.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 1 x 2) (2)
3.1.3 Noem die DRIE nuwe sleutelelemente wat NEPAD voorsien het.
Dit is in Afrika ontwikkel, besit en bestuur
Dit bring die konsep van ʼn nuwe vennootskap na vore
Afrika onderneem sekere sake in sy eie belang (3 x 1) (3)
3.2 3.2.1 [Onttrekking van bewyse uit Bron 3B–L1]
Om groei te probeer aanwakker.
Om groter verbintenis aan te moedig.
Om die Afrika-kontinent in die organisasie te verteenwoordig.
(Enige 1 x 2) (2)
3.2.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3B–L2]
Hy het daarin geslaag om hulle te oortuig van die voordele
daarvan om Suid-Afrika toe te laat deur na elke land toe te reis
en ons saak te gaan stel.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 1 x 2) (2)
3.2.3 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3B–L2]
BRICS-belegging in SA sal SA in staat stel om sy belegging in
ondernemings regoor die kontinent te versprei.
Buitelandse beleggers sal SA se stabiliteit ens. sien as
aanmoedigend as hulle pan-Afrika-bedrywighede ondersoek.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 2 x 2) (4)
3.2.4 [Interpretasie van bewyse en verduideliking van hulle bruikbaarheid –
Bron 3B–L3]
Dit verduidelik hoeveel geld SA tot die BRICS-groep moes
bydra om aan te sluit.
Dit verduidelik die voordele vir SA om aan te sluit.
Dit verduidelik die impak wat dit op die res van die kontinent
gaan hê.
Enige ander relevante respons. (Enige 2 x 2) (4)
11
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
3.3 3.3.1 [Verduideliking van ʼn historiese konsep uit Bron 3C–L2]
Die BRICS-bootjie is klein en word deur al vyf lande wat daarin sit,
gestuur.
Elke land moet sy deel doen/almal roei.
Hulle werk saam as gelykes om hierdie situasie te laat werk.
Hulle is gelukkig om saam te werk/glimlagte op al die gesigte.
(Enige 2 x 2) (4)
3.3.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3C–L2]
G8 hou die BRICS-lande teen hulle sin gevange.
G8 het die beweging en ekonomiese groei van BRICS-lande
teruggehou.
Hulle is nou bly om uit die tronk te ontsnap.
Hulle werk saam om hulle eie ekonomiese vryheid te
bewerkstellig.
Hulle is nou vry en gaan nie langer deur die G8-lande teruggehou
word nie.
Enige ander toepaslike antwoord. (Enige 2 x 2) (4)
3.3.3 [Onttrekking van bewyse uit Bron 3C–L1]
Brasilië
Indië
Rusland (Enige 2 x 1) (2)
3.4 3.4.1 [Onttrekking van bewyse uit Bron 3D–L1]
Hulle het aanvanklik $50 biljoen bygedra. (1 x 1) (1)
3.4.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D–L2]
Ja
Die rolle van die bank is verdeel tussen: China – die hoofkwartier,
Indië – die President, Rusland – voorsitter van die Raad van
Goewerneurs van die Direksie. Dit sou oorheersing voorkom.
Daar word geïmpliseer dat dit slegs vir ses jaar sal geld en dan sal
verander, om oorheersing te voorkom.
Elke land moes ewe veel geld in die Bank belê, sodat geen land
meer beheer kan opeis omdat hulle meer geld belê het nie.
Enige ander relevante respons.
Nee
China beheer die hoofkwartier, asook die Direksie. Dit gee meer
beheer aan China.
Suid-Afrika en Brasilië beheer geen aspek nie. Hulle is dus in
gevaar om gedomineer te word.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 2 x 2) (4)
3.4.3 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D–L2]
Lande is ontevrede met ontwikkelende lande en hoe hulle mekaar
oorheers.
Om die leierskap van die Bretton Wood-tweeling teen te staan.
Enige ander relevante antwoord. (Enige 1 x 2) (2)
12
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
3.4.4 [Ontleding en interpretasie van bewyse uit Bron 3D–L2]
Daar is gelyke kapitaalbelegging deur al die BRICS-groep se lande
– al die lande gaan ewe veel belê. In die Bretton Wood stelsel het
ontwikkelde lande meer kapitaal bygedra.
Gelyke stemregbasis – alle lande het gelyke stemreg en gelyke
waarde. In die Bretton Wood stelsel het die ontwikkelde lande
meer seggenskap.
Enige ander relevante respons. (Enige 2 x 2) (4)
3.4.5 [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D–L2]
Die kapitaalbasis sal vir die befondsing van volhoubare
ontwikkelingsprojekte gebruik word in die lidlande.
Hulle sal beter ekonomiese ontwikkeling kan bereik.
Hulle sal meer seggenskap in wêreldpolitiek bereik.
Enige ander relevante antwoord. (1 x 2) (2)
3.5 [Interpretasie, ontleding van sintese van bewyse uit alle bronne – L3]
Kandidate kan die volgende punte gebruik om die vraag te beantwoord.
Om groei aan te moedig.
Verhoog groter betrokkenheid deur te probeer om die Afrika-kontinent in te
sluit.
Om hulle ekonomiese betrokkenheid deur vennootskappe te bevorder.
Om dit tot hulle eie voordeel te gebruik as ʼn fonds vir BRICS-beleggings.
Om buitelandse beleggers aan te moedig.
Suid-Afrika se aanvaarding as lidland is ʼn direkte gevolg van die impak wat
globalisering op Afrika en die erkenning dat Suid-Afrika homself en ander
kan help.
Enige ander relevante punte..
GEBRUIK DIE VOLGENDE RUBRIEK OM ’N PUNT TOE TE KEN
Gebruik bewyse op ʼn elementêre wyse, bv. toon min of
geen begrip waarom Suid-Afrika by die BRICS-groep
VLAK 1 aangesluit het nie. Punt : 0–2
Is nie in staat om bewyse op ʼn baie basiese wyse in ʼn
paragraaf te organiseer nie.
Bewyse is meestal relevant en het in ʼn groot mate
betrekking op die onderwerp, bv. toon in ʼn mate van
begrip waarom Suid-Afrika by die BRICS-groep
VLAK 2 Punt: 3–5
aangesluit het.
Is in staat om bewyse effektief te gebruik en in ʼn paragraaf
te organiseer.
Gebruik relevante bewyse, bv. demonstreer ʼn deeglike
begrip waarom Suid-Afrika by die BRICS-groep
VLAK 3 aangesluit het. Punt: 6–8
Gebruik bewyse baie effektief in ʼn georganiseerde
paragraaf en toon ʼn begrip oor die onderwerp.
(8)
[50]
13
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
AFDELING B
OPSTELVRAE
VRAAG 4
BURGERLIKE WEERSTAND 1970s TOT 1980s: SUID-AFRIKA
DIE APARTHEIDSKRISIS IN DIE 1980’s
[BEPLAN EN VORM ’N OORSPRONKLIKE ARGUMENT GEBASEER OP GEPASTE
BEWYSE EN GEBRUIK ANALITIESE EN INTERPRETASIE-VAARDIGHEDE.]
SINOPSIS
Kandidate moet ʼn posisie inneem en die mate aandui waarin binnelandse
weerstandsbewegings in Suid-Afrika daarin geslaag het om P W Botha se
apartheidsregering uit te daag in die 1980’s. Hulle moet die rol van die onderskeie
gemeenskappe, studente- en werksorganisasies, soos die UDF en ECC uitlig terwyl
hulle hul argument ontwikkel.
HOOFASPEKTE
Kandidate moet die volgende aspekte in hulle opstelle insluit:
Inleiding: Kandidate moet aandui in watter mate binnelandse weerstandsbewegings die
apartheidsregering in die 1980’s uitgedaag het.
UITEENSETTING
IN ’N GROOT MATE
Botha se beleid van Totale-Aanslag/Totale Strategie
Hervormingsmaatreëls (1983-grondwet, Driekamerparlement 1984, “Koornhof
Wette”) Verpligte Diensplig veldtog 1983, Miljoen-handtekeninge in 1984)
Massa optogte in Swart Suid-Afrikaanse townships in 1984 en 1985 (bv.
Wegblyveldtogte wat deur die Vaal Civic Association georganiseer is,
verbruikersboikotte wat deur Pebco georganiseer is in die Oos-Kaap, rol van
geloofsorganisasies ens.)
Protesoptogte (bv. Langa townships in die Oos-Kaap)
Skooloptogte wat hoofsaaklik onder leiding van COSAS was in 1983 en 1985
(Atteridgeville, Tembisa, Alexandra. Soweto, Wes-Kaap en Natal)
Gemeenskappe het in huurboikotte betrokke geraak in die Vaaldriehoek en Soweto
in 1984.
Vorming en impak van COSATU en ander vakbonde in die werkers se stryd
(struggle)
Wegblyveldtogte op Werkersdag (May Day) in 1986 en die NUW-staking in 1987
Verklaring van die noodtoestand in 1985 – 1986 deur P W Botha se regering.
Opkoms van die Massa Demokratiese Beweging in 1989 en die uitdagingsveldtog
teen apartheidswette in groot stede, bv. Kaapstad, Durban en Johannesburg.
Die rol van die Black Sash, bv. in Burgerlike proteste en hulp aan slagoffers van
apartheid.
14
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
Teen die einde van die 1980’s het duisende Suid-Afrikaners hulle lewens verloor in
hulle stryd teen bevryding (bv. dood in aanhouding, “swart teen swart”-geweld en
vigilantisme (eiereg)
Enige ander relevante antwoord.
Gevolgtrekking: Kandidate moet hulle argument saamvat in ʼn gepaste
gevolgtrekking. [50]
VRAAG 5
DIE AANBREEK VAN DEMOKRASIE IN SUID-AFRIKA EN DIE AANVAARDING VAN
DIE VERLEDE
[BEPLAN EN VORM ’N OORSPRONKLIKE ARGUMENT GEBASEER OP GEPASTE
BEWYSE EN GEBRUIK ANALITIESE EN INTERPRETASIE VAARDIGHEDE]
SINOPSIS
Kandidate moet aandui in watter mate leierskap en kompromie deur verskeie politieke
organisasies tydens die onderhandelingeproses gelei het tot die aanbreek van
demokrasie in Suid-Afrika in 1994.
INLEIDING: Kandidate moet hulle argumentslyn bespreek en in watter mate die rol wat
deur leiers soos F W De Klerk en Nelson Mandela gelei het tot die
aanbreek van ʼn demokratiese Suid-Afrika in 1994.
UITEENSETTING
IN ’N GROOT MATE
(Redes vir die onderhandelingsproses) F W De Klerk se toespraak in die
parlement op 2 Februarie 1994 was ʼn keerpunt in die geskiedenis van Suid-Afrika
(leierskap)
Hy het die ontbanning van politieke organisasies (leierskap) aangekondig.
Die vrylating van Nelson Mandela op 11 Februarie 1990 het die weg gebaan vir ʼn
onderhandelde skikking (leierskap)
(Geweld in Sebokeng) lei tot die vertraging van die Grootte Schuur Minuut in Mei
1990 – die NP het politieke gevangenes vrygelaat (leierskap)
Pretoria-minuut in Augustus 1990 – die ANC het aangekondig dat hulle die
gewapende weerstand (struggle) ophef en die regering het onderneem om die
noodtoestand (leierskap) op te hef.
CODESA 1 in Desember 1991 – 19 politieke partye het dit bygewoon – die PAC en
KP het nie deelgeneem aan die opstel van ʼn nuwe grondwet vir Suid-Afrika nie
(leierskap en politieke partye).
Die ANC en die NP het die Verklaring van Voorneme in 1991 voorgestel, (leierskap
en kompromie)
Die ‘Slegs Blankes – verkiesing in Maart 1992 het aan De Klerk die toestemming
gegee om te onderhandel (leierskap).
15
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
CODESA 2 in Mei 1992 – SABC het ʼn neutrale opinie daargestel, massa-
aksiebeweging om die onderhandelingsproses te bespoedig/Boipatong/Bisho-
slagting (leierskap en kompromis)
Ooreenkoms van Begrip in September 1992 – geheime onderhandelinge tussen
die ANC en die NP-hulle het hulleself tot ʼn onderhandelingsproses verbind
(politieke partye)
Veelparty onderhandelings by Kemptonpark/sluipmoord op Chris Hani/Rol van
Mandela/stel ʼn GNU voor en sluitingsklousule (sunset clause) deur Joe Slovo
(kompromie en leierskap)
Tussentydse verkiesing in November 1993 (kompromie)
Suid-Afrika se eerste demokratiese verkiesing van 1994 (politieke partye)
Krediet moet aan leerders gegee word wat genoem het watter rol geweld in die
onderhandelingsproses gespeel het om hulle antwoord verder te ondersteun.
Enige ander relevante antwoord. [50]
VRAAG 6
DIE EINDE VAN DIE KOUE OORLOG EN ’N NUWE WÊRELDOORDE: DIE
GEBEURE VAN 1989
Kandidate moet ʼn standpunt inneem oor of die ontbinding van Kommunisme die grootste
invloed op die wegneming van apartheid gehad het.
Die argument sal meestal opweeg teen party van die invloede wat ʼn rol gespeel het en ʼn
gevolgtrekking maak.
Ineenstorting van kommunistiese beheer in Oos-Europa het ʼn verandering van die
regeringsbeleid in Suid-Afrika tot gevolg gehad.
Die Nasionale Party-regering in Suid-Afrika het dit as skans/grens teen die
verspreiding van kommunisme beskou.
Het wetgewing daargestel om kommunisme te onderdruk en het mense en
organisasies verban.
Totale Aanslag – Totale strategie.
Hierdie ekstreme anti-kommunisme is gebruik om binnelandse beleidsaktiwiteite te
regverdig.
Globachev het hervormings aangekondig: Pereistroika en Glasnost.
Verhouding tussen die VSA en USSR het in die tydperk verbeter.
Hulle het druk op hulle vennote geplaas om streekskonflikte te staak.
Die fokus van die VSA en die USSR het verander en hulle ondersteun nou
onderhandelde skikkings en nie meer gewapende konflik nie.
In 1989 het Namibië op ʼn vreedsame wyse onafhanklik geword in verkiesings
onder VN-toesig.
Namibië se onafhanklikheid was ʼn voorbeeld vir Suid-Afrika
16
Downloaded from hlayiso.com
10792/15
1989: Die val van die Berlynse muur simboliseer ʼn nuwe tydperk in Europa –
Sowjetbeheer van Oos-Europa was verby.
Het SA-regering in staat gestel om te aanvaar dat die kommunistiese bedreiging
verby was
Die ‘Totale Aanslag’ was verby.
Die finansiële en militêre ondersteuning waarop die ANC staatgemaak het, het
opgedroog.
Die moontlikheid van ʼn geslaagde revolusie het verdwyn en is vervang met die
erkenning van ʼn behoefte aan onderhandeling.
Die behoefte aan ‘Totale Aanslag’ het nie langer bestaan nie sodat die verslapping
van hierdie wette ʼn positiewe stap was wat sou lei tot onderhandeling.
Onderhandelinge tussen besigheidsleiers en die ANC het reeds begin.
Dit het nuwe druk op die NP-regering geplaas
Onderhandelinge vir ʼn nuwe, demokratiese Suid-Afrika het begin.
De Klerk het die ANC, Kommunistiese Party en ander ontban. Mandela is
vrygelaat.
Die einde van die Koue Oorlog het bygedra dat Suid-Afrika ʼn demokrasie geword
het. [50]
TOTAAL: 150
17
Study this subject
Recommended for this subject
%20Preparatory%202017%20Possible%20Answers_hlayiso.com_--b56c37a4-9f9d-40b7-85e7-9f238ccd5f5c/v1-b616c542a8e748051a3c/card.webp)
Memorandum
History Grade 12 Paper 2 Gauteng Mock 2017 Memo (Afrikaans)
)%202015%20Preparatory%20Examination%20Addendum_hlayiso.com_--46d03045-1812-4e23-a4c5-7192a662e955/v1-6ab5452db578d608b6e0/card.webp)
Addendum
History Grade 12 P1 Gauteng Mock 2015 Addendum (Afrikaans)
%202021%20Preparatory%20Question%20Paper_hlayiso.com_--24930935-0ad6-40fc-af9d-2565f340cb01/v1-761b3c43efc668005293/card.webp)
Question paper
History Grade 12 P2 Gauteng Mock 2021 Question Paper (Afr)
%20X10%202019%20Preparatory%20Examination%20Addendum_hlayiso.com_--4c8825cb-7328-4a35-b4a2-21579182a6ed/v1-eaba88523cccc85340dd/card.webp)
Addendum
History Grade 12 P2 Gauteng Mock 2019 Addendum (Afrikaans)
_hlayiso.com_--9b4b0c56-0d1c-480b-8ab5-b260d75b5222/v1-68278b92259dd5d25a89/card.webp)
Memorandum
History Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2015 Memo (Afrikaans)
%202021%20Preparatory%20Question%20Paper_hlayiso.com_--9c825710-3cb6-41a5-83f1-ec4a4f9c153e/v1-42f62c7d1fe7c7105c27/card.webp)
Question paper
History Grade 12 P1 Gauteng Mock 2021 Question Paper (Afr)
More from Grade 12 History

Study guide
Workguide Case Study Strategies

Addendum
History Grade 12 P1 Eastern Cape Prelim 2024 Addendum (Afr)

Addendum
History Grade 12 P2 Eastern Cape Prelim 2024 Addendum (Afr)

Question paper
History Grade 12 P2 Eastern Cape Prelim 2024 QP (Afr)

Addendum
History Grade 12 P2 2024 Addendum (Afr)

Addendum