Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
IGREYIDI 12
ISINDEBELE ILIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA (FAL)
IPHEPHA LOKUTHOMA (P1)
NOVEMBA 2022
IMITLOMELO: 80
ISIKHATHI: Ama-iri ama-2
Iphepheli linamakhasi ali-13.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Skip to contentAll 2022 papers 





View all





isiNdebele FAL Grade 12 P1 NSC November 2022 Question Paper
Grade 12 isiNdebele FAL Paper 1 question paper from the NSC November Exam 2022, 13 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Isindebele Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2022 · isindebele. Question paper, 13 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiNdebele FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isindebele
- Document type
- Question paper
- Year
- 2022
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 13
- File size
- 450.4 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 13
This exam
NSC November Exam 2022
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Memo
Questions in this paper
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 2 DBE/Novemba 2022
NSC
YELELA
1. Iphepheli LINEENGABA EZINTATHU: ISIGABA A, B, kanye NESIGABA-C.
ISIGABA A: Ukufunda nokuzwisisa (30)
ISIGABA B: Ukurhunyeza (10)
ISIGABA C: Izakhi nemithetjhwana yokusetjenziswa kwelimi (40)
2. Phendula YOKE imibuzo.
3. Thoma isigaba ESINYE NESINYE ekhasini ELITJHA.
4. Thalela ngemva kokuphendula imibuzo YESIGABA NGASINYE.
5. Nombora iimpendulo zakho ngendlela ezinonjorwe ngayo ephepheni
lemibuzo.
6. Tjhiya umuda OWODWA ngemva kwaleyo naleyo pendulo.
7. Yelela bona upeleda amagama ngendlela efaneleko bewutlole nemitjho
ezwakalako.
8. Isikhathi esiphakanyisweko sokutlola ISIGABA NGASINYE:
ISIGABA A: Pheze imizuzu ema-50
ISIGABA B: Pheze imizuzu ema-20
ISIGABA C: Pheze imizuzu ema-50
9. Tlola kuhle ngesandla esibonakalako.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 3 DBE/Novemba 2022
NSC
ISIGABA A: UKUFUNDA NOKUZWISISA
UMBUZO 1
Phendula UMBUZO 1.1 kanye NOMBUZO 1.2.
1.1 Funda itheksthi engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI A
UKUTLHORISWA KWABOMMA NABENTWANA EMAKHAYA (GBV)
1 Inarha yeSewula Afrika nayo iqalene nomraro wokutlhoriswa
kwabomma nabentwana okubizwa nge-Gender Based Violence
njengezinye iinarha ezikhona ephasini. Ihlangano yeenTjhaba
eziBumbeneko ihlathulula bona i-GBV ngokurhunyezweko sisenzo
esinenturhu esiqaliswe ebafazini nebentwaneni. Abongazimbi bezenzo 5
zenturhu le batlhoriswa ngokomzimba, ngokwemizwa
nangokwezomnotho. Ufunyana indoda inomuzi kodwana umndenayo
ulamba ingasuthi ayisebenzi. Kokhunye inetjhada, qobe kukhuluma
iyalwa. Abongazimbi abaqalana nokutlhoriswokhu bagcina bahlalela
evalweni. Ihlangano yeenTjhaba eziBumbeneko iragele phambili yathi 10
izenzwezi zigcina zifike ekubetjhweni nekubulaweni kwabantu bengubo
nabentwana.
2 UNgqongqotjhe emNyangweni wabaFazi, abeNtwana kanye naBantu
abaphila nokukhubazeka umma uMaite Nkoana-Mashabane uzihlabe
khulu izehlakalo zokutlhoriswa kwabomma nabentwana ezibikwe 15
ngomnyaka wee-2020. Uthi kuyadanisa ukubona izehlakalwezi
zisaragela phambili nokwanda kube ngakelinye ihlangothi uRhulumende
neenhlangano ezizijameleko ziragela phambili ngamajima wokukhalima
umphakathi ngezenzwezi. UNgqonqotjhe uragele phambili waveza bona
okhunye okudanisako kukobana izehlakalo ezinengi azibikwa 20
emapholiseni nokwenza bona abongazimbi batlhoriswa ukuya phambili.
3 Sikhuluma nje ubujamo benturhu eqaliswe ebafazini nebentwaneni
enarheni yeSewula Afrika bumbi ngendlela erarako. Ngokuya
kwephephandaba i-Mail and Gurdian ithi amaphesende ama-51
wabantu bengubo bayaveza bona khebaba bongazimbi bokutlhoriswa 25
madoda. Amadoda angaba maphesende ama-76 ayavuma bona nawo
ayathinteka ekutlhorisweni kwabafazi enarheni le. Nakuthoma isigaba
sesithathu seLockdown ngomnyaka wee-2020 kubulewe abafazi
abama-21 emvekeni ezimbili kwaphela. Sikhuluma nje kuvela bona
qobe liIanga kubikwa izehlakalo ezitja zokubulawa, ukukatwa 30
nokutlhoriswa kwabomma. Embikweni wobulelesi okhutjhwa qobe
ngekotara yomnyaka emNyangweni wamaPholisa uveza bona
kunezehlakalo ezizi-46 447 zokutlhoriswa ngokomseme kwabantu
bengubo ngomnyaka phakathi komnyaka wee-2020 newee-2021.
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 4 DBE/Novemba 2022
NSC
4 Iimbalobalwezi ziveza bona bomma abazi-9 518 abakatwe phakathi 35
kwenyanga kaJanabari nenyanga kaMatjhi ngomnyaka wee-2021. Lesi
kusibalo esiphakeme khulu esitjengisa bona abomma nabentwana
abakaphephi emiphakathini abaphila kiyo. Kuvela nokobana ngemva
kwamalangana abikiwe amacala la, ayasulwa. Akuveli kuhle bona
amacala la bawasula ngokuthanda nofana bazifunyana bangaphasi 40
kwegandelelo na.
5 Okuvela tjhatjhalazi kukobana nanyana uRhulumende afake
iinsetjenziswa ezinengi ekulwisaneni nomraro lo kodwana amadoda
asaragela phambili ngokukata, ukubulala kanye nokutlhorisa abafazi
nabentwana. UmNyango wabaFazi, abeNtwana kanye naBantu abaphila 45
nokukhubazeka ubawe boke abantu bona babe nendima abayidlalako
ukuqinisekisa bona umraro lo uyaphela. UmNyango lo ubawa amadoda
bona ajame ngeenyawo avikele abafazi nabentwana ebujamenobu.
Amadoda amanye selahlome amajima alwisana nokutlhoriswa
kwabafazi nabentwana. Enye yamadoda la nguPatrick Shai 50
ongusaziwako emidlalweni yakumabonakude. Usungule ihlangano
ebizwa ngokobana yi 'Khuluma Ndoda' nayo ebeyilinga ukulwisana
nomraro lo.
6 Banengi abonobangela abenza bona abantu bengubo bazithole
bangaphasi kwegandelelo lobujamo bokutlhloriswa. Hlangana nabanye 55
abonobangela sifumana indlala, izinga eliphasi lefundo ebantwini
bengubo, ukungalingani phakathi kwamadoda nabafazi. Indlala
ibangelwa kungasebenzi kwabantu bese yenza bona imindeni
iphelelane iinhliziyo beyingasaba nakho ukubekezelelana. Lokhu
kugcine kulethe ukutlhorisana phakathi kwemindeni. 60
7 Kuvezwe iindlela ezimbalwa ezingasetjenziswa ekulwisaneni
nomrarokazi lo. Kokuthoma kuhlongozwa bonyana akube
namaphaliswano lapha abentwana eenkolweni bazokukhuluma
ngokulingana kanye namalungelo wobuntu. Kwesibili akube
neenkulumiswano hlangana ngendaba le. Kwesithathu akusetjenziswe 65
iinkundla zokuthintana ukuhlaba izenzo zokutlhoriswa kwabantu
bengubo nabentwana. Kwesine akucocwe ngendaba le koke lapha
abantu baditjha khona.
8 ISewula Afrika kungaba yindawo emnandi nenokuthula nange woke
umuntu angazibandakanya epini yokulwisana nokutlhoriswa kwabomma 70
nabentwana. Woke umuntu kufanele akhumbule bona abomma
nabentwana nabo banelungelo lokuvikeleka ngaso soke isikhathi.
Yekeke abavikelwe njengombana umThethosisekelo wenarha utjho.
[Ithethwe ku-inthanethi yatjhugululelwa esiNdebeleni]
1.1.1 Tlola ibizo lehlangano evezwe endimeni yokuthoma ehlathulula
i-GBV. (1)
1.1.2 Veza ihlathululo ye-GBV onikelwe yona ukuya ngokwendima
yoku-1. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 5 DBE/Novemba 2022
NSC
1.1.3 Ngokupheleleko tlola amabizo kaNgqongqotjhe ovezwe endimeni
yesi-3. (2)
1.1.4 Hlathulula amaphuzu AMABILI avezwe liphephandaba
iMail and Guardian atjengisa ubujamo obumbi benarha ngendaba
yenturhu eqaliswe kibomma nebentwaneni. (2)
1.1.5 Rhunyeza umbiko waphakathi komnyaka wee-2020 newee-2021
ovezwe mNyango wamaPholisa mayelana nenturhu eqaliswe
kibomma nebentwaneni. (2)
1.1.6 Tlola unobangela owenza bona abomma nabentwana bagcine
batlhoriswa ovezwe endimeni yesi-6. Ipendulwakho ayibe liphuzu
ELILODWA. (1)
1.1.7 Ucabanga bona kubayini izehlakalo zokutlhoriswa kwabomma
nabentwana zingabikwa ngokwaneleko emapholiseni?
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
1.1.8 Hlathulula indima engadlalwa ziindawo ezivezwe ngenzasi
ukurarulula umraro wokutlhoriswa kwabomma nabentwana.
(a) Amasondo (1)
(b) Iindawo zokusebenza (1)
1.1.9 Phendula ngoliQINISO nofana AKUSILO IQINISO bese usekela
isiqunto osithathako ngephuzu ELILODWA.
Inturhu eqaliswe kibomma nebentwaneni yenzeka emindenini
yabantu abanzima kwaphela. (2)
1.1.10 Khetha ipendulo enembako kilezi ezilandelako.
Umphumela omumbi ngomntwana ophila ngokutlhoriswa
kukobana:
A Uba negandeleleko ngokomkhumbulo
B Uba nokuzithemba
C Ugcina angasaragi kuhle esikolweni
D A no C (2)
1.1.11 Ucabanga bona inarha yeSewula Afrika iyokuba yinarha
enamadoda anjani eminyakeni ezako nawuqalisa emrarweni
ovezwe etheksthini engehla le? Ipendulwakho ayibe liphuzu
ELILODWA. (2)
1.1.12 Ngokubona kwakho ucabanga bona kunamuphi umthelela
esitjhabeni nangabe kuba nemindeni eminengi etlhorisanako.
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
1.1.13 Ingabe UYAZWELANA nofana AWUZWELANI namadoda azithola
abotjhiwe ngebanga lokutlhorisa imindenawo? Ipendulwakho ayibe
liphuzu ELILODWA. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 6 DBE/Novemba 2022
NSC
1.2 Qalisisa isithombe esingenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI B
[Sithethwe ku-www.images.com]
1.2.1 Tlola igama lesisetjenziswa setheknoloji esibonakala esithombeni
esingehla. (1)
1.2.2 Hlathulula okwenzeka esithombeni esingehla. (1)
1.2.3 Ucabanga bona kubayini abomma ebavezwe esithombeni
esingehla angekho noyedwa obonakala ahleka kibo?
Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
1.2.4 Ngemva kokuqalisisa isithombe esingehla, tshwaya ngekghono
labomma lokuraga amabhizinisi ngefanelo ngaphandle kwesizo
elivela emadodeni. Ipendulwakho ayibe liphuzu ELILODWA. (2)
IMITLOMELO YESIGABA A: 30
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 7 DBE/Novemba 2022
NSC
ISIGABA B: UKURHUNYEZA
UMBUZO 2
Fundisisa itheksthi engenzasi bese uyayirhunyeza ngamaphuzu ali-7 amayelana
neendlela zokuziphatha nakudliwako etafuleni.
IMIYALO:
1. Amagama angadluli kwama-60.
2. Nombora imitjhwakho kusukela kewoku-1 bekufike kewe-7.
3. Umutjho ngamunye owutlolako awube nomqondo OWODWA.
4. Tlola ngelimi elitsengileko ngombana uzokwabelwa imitlomelo emi-3.
5. Sebenzisa amagamakho ngendlela ongakghona ngayo ungabuyeleli utlole
okusesirhunyezweni.
6. Tlola inani lamagama owasebenzisileko ekupheleni kwesirhunyezo.
ITHEKSTHI C
IINDLELA ZOKUZIPHATHA NAKUDLIWAKO ETAFULENI
Ukudla kuqakatheke khulu emaphilweni wethu begodu ngikho ekusipha amandla
wokusebenza. UmNyango wezePilo uyelelisa ngeendlela ekufanele sidle ngayo ukuze
imizimba yethu ihlale iphilile ngeenkhathi zoke. Yeke-ke kunemiyalo elandelwako lokha
nawusetafuleni ekufanele uyitjheje ngaphambi kobana udle.
Nanihlezi etafuleni kusikhathi sokudla, ungathomi uphakele ukudla kungakatjhiwo bona
ungaphakela. Lokhu kwenzelwa bona ubone koke ukudla okuzokudliwa. Ungazitholi
uphakele into yinye yaba yinengi khulu bese ugcine ungakayiqedi. Kuqakathekile bona
ulindele ukutjelwa bona sekusikhathi sokobana kungadliwa. Ukudla abanye
basaphakela akusiwo umukghwa olungileko. Kuhle abantu bathome ukudla
kanyekanye. Kesinye isikhathi uthola bona ukudla okuphakelileko akwehli esiphundu
njengombana kuqaleka ngamehlo. Nanyana kunjalo, lisa ukutlhorhatlhorha
ukudlakwakho ngesigobho nofana ngeforogo odla ngayo. Isenzwesi asamukeleki
emuntwini opheke ukudlokho. Ngikho kufanele bona uphakele kancani ukwenzela
bona ubuyelele nawungakasuthi.
Nawuhlafunyako vala umlomo. Kumbi ukubona ukudla kungemlonyeni. Nanyana
bangakukhulumisa kangangani ungaphenduli ukudla kusese ngemlonyeni. Khuluma
kwaphela newuginyileko. Ungalingi uthimule nofana uziphathe ipumulo lokha
nakudliwako. Nawuzwa ngathi ufuna ukuthimula nofana ukuzisula iimpumulo bawa
ukuphumela ngaphandle ubuye nasele uzanelisile. Kuyenzeka kesinye isikhathi ufune
ukusebenzisa into ekude nawe etafuleni. Bawa omunye oseduze kwento oyifunako
leyo akudlulisele yona kunokobana usikime uyozithathela.
Kumbi ukubona umuntu sele alalamela into ayifunako avule namakhwaphakazi
angamele ukudla kwabantu. Nawudlako thoma ngokunghwatha kancani ukwenzela
ukuzwa bona itswayi neenthako zizwakala kuhle na. Ungathomi ngokuthela itswayi
ungakakuzwa qangi bona liyatlhogeka na. Ungathi nasele uqedile ukudla usikime
utjhiye abanye basadla. Balinde baqede boke. Kuqakathekile bona siyilandele imiyalo
yetafuleni.
[Sithethwe ku-inthanethi satjhugululelwa esiNdebeleni]
IMITLOMELO YESIGABA B: 10
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 8 DBE/Novemba 2022
NSC
ISIGABA C: IZAKHI NEMITHETJHWANA YOKUSETJENZISWA KWELIMI
UMBUZO 3: ISIKHANGISO
Qalisisa isikhangiso esingenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI D
UDINIWE EMMOYENI NENYAMENI?
YIZA EKHETHOKUHLE SPA SIKUTHABULULE UMZIMBAKHO UBE
BULULA NJENGEPHEPHA.
Imvelo izokuvumela ingoma uphume lapha utjhaphuluke nemmoyeni.
1. Nawuze wedwa ubhadela imali ema-R400 kodwana nanibabili nibhadela ama-R600.
2. Kubhadelwa ngekarada lebhanga.
[Sithethwe ku-www.images.com]
3.1 Dzubhula umutjho OWODWA esikhangisweni ongakwenza bona uze
endaweni evezwe esikhangisweni ngokurhabako. (1)
3.2 Tlola bona igama elithalelweko lisikhekhe siphi sekulumo.
Yiza eKhethokuhle Spa. (1)
3.3 Veza okusitjela bona laba abajamileko ziinsebenzi zalapha. Ipendulwakho
ayibe maphuzu AMABILI. (2)
3.4 Nawuqalisisa isikhangiswesi ngaphandle kwalokhu okwenziwa ngilaba
abajamileko ucabanga bona ngikuphi okhunye okungenza bona laba
abaleleko imizimbabo nengqondwabo ithole ukuphumula? (2)
3.5 LIQINISO nofana AKUSILO IQINISO bona iinsebenzi ezivezwe
esikhangiswenesi aziwuthandi umsebenzi eziwenzako. (1)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 9 DBE/Novemba 2022
NSC
3.6 Khetha ipendulo enembako kezilandelako.
Nawuze endaweni ekhangiswe ngehla ufumana izinto ezilandelako:
A Uthatjululwa umzimba bese uphiwa ukudla.
B Uthatjululwa umzimba bese uthola isipho.
C Uthatjululwa umzimba bese ufumana isiselo.
D Uthatjululwa umzimba bese uphiwa amaswidi. (1)
3.7 Ngokubona kwakho ingabe umtlami wesikhangiswesi uphumelele nofana
akakaphumeleli ukusebenzisa amaqhinga wokukhangisa? Sekela isiqunto
osithathako ngephuzu ELILODWA. (2)
[10]
UMBUZO 4: IKHATHUNI
Qalisisa ikhathuni engenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI E
[Sithethwe ku-www.images.com]
4.1 Tlola amatshwayo AMABILI abufakazi bokobana abantwaba base-ofisini. (2)
4.2 Buyelela utlole umutjho ongenzasi bese utjhugulule igama elithalelweko
liveze ubuncani.
Indoda esekhathunini iphethe isikhwama. (1)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 10 DBE/Novemba 2022
NSC
4.3 Buyelela umutjho olandelako kodwana ube sesikhathini esizako.
Ngizihlome ngomuno ngelihlweni. (1)
4.4 Nawuqalisisa ummongo wekhathuni engehla le, ucabanga bona
banobudlelwano buphi abantu abasekhathunini engehla? (2)
4.5 Khetha ipendulo enembako kezilandelako.
Amagama athi, 'Ngidosa emhlweni' akhulunywa ngudade osekhathunini
ahlathulula bona:
A Udinga umuntu ozomsiza lapha
B Usebenza khulu sekafuna ukulisa
C Uwuthanda khulu umsebenzi
D Uyatlhaga (2)
4.6 Ngokucabanga kwakho ingabe amagama akhulunywa ngudade lo athi 'Woke
amakhuwa abahloyile abantu abanzima,' anobuhlangothi nofana
anebandlululo? Sekela ipendulwakho ngephuzu ELILODWA. (2)
[10]
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 11 DBE/Novemba 2022
NSC
UMBUZO 5
5.1 Funda itheksthi engenzasi uyizwisise bese uphendula imibuzo elandelako.
ITHEKSTHI F
Iimbalo neSayensi zikghonwa besana! Mhlolo into eyenzeke eMpumalanga.
Umntazana ukghone ukufumana yoke imitlomelo yemibuzo ema-300
esifundweni seembalo neSayensi bewaba mdosiphambili kibo boke abafundi.
'Halala! Kghothatso Gugu Mphaka uyikwekwezi ekhanyise iSewula Afrika!'
Lawa mamezwi aphume kuSomkhandlu wezeFundo eMpumalanga 5
uBonakele Majuba. Ubuya esikolweni esisemakhaya iKwaMhlanga Senior
Secondary. Bekamfundi ofundiseka yoke into. Nakethula ikulumo
bekakhuluma itlasi lisikime limbethele ihlombe. Ukhuthele njengomuhlwa
kanti uyintandani ekhuliswa ngunina uyise selayizela kiboyisemkhulu.
Ikamuru lakhe limhlophe twa iinsetjenziswa zetheknoloji. Nakethula 10
ikulumakhe uthi, 'Unamandla wokwenza nanyana yini, yiba nomqopho nje
kwaphela.' Utitjherakhe ngalesosikhathi uveze lomhlathi. Usikhwele simahla
isiphaphamtjhini se-SAA nakaya eKapa, Uyokwenza ibizelo lobudorhodera.
Bayatjho abadala bona kubamba ezumako.
5.1.1 Buyelela umutjho ongenzasi bese ulungisa iimphoso zelimi ukuya
ngokwemithetho nemithetjhwana yokupeleda.
Iimbalo neSayensi zikghonwa besana. (1)
5.1.2 Tlola umhlobo wesifenqo esisetjenziswe emutjhweni ongenzasi.
UKghothatso ukhuthele njengomuhlwa. (1)
5.1.3 Tlola imihlobo EMIBILI yeempambosi eyakhe isenzo esithalelweko
emutjhweni ongenzasi.
Bekamfundi ofundiseka yoke into. (2)
5.1.4 Buyelela umutjho ongenzasi bese ujamiselela isitjho esithalelweko
ngehlathululo yaso.
Itlasi limbethele ihlombe nakakhulumako. (1)
5.1.5 Buyelela umutjho ongenzasi bese ujamiselela inomboro
ethalelweko ngamagama wesiNdebele.
Umntazana ukghone ukufumana yoke imitlomelo yemibuzo
ema-300 esifundweni neSayensi. (1)
5.1.6 Buyelela umutjho ongenzasi bese utlole ngokuzeleko isirhunyezo
esithalelweko.
Usikhwele simahla isiphaphamtjhini se-SAA nakaya eKapa. (1)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 12 DBE/Novemba 2022
NSC
5.1.7 Buyelela umutjho ongenzasi bese kuthi esikhundleni samagama
athalelweko utlole aphikisana nawo.
Ikamuru lakhe limhlophe twa iinsetjenziswa zetheknoloji. (2)
5.1.8 Khetha ipendulo enembako kezilandelako.
Amagama asetheksthini engehla athi, 'selaziyela kiboyisemkhulu,'
ahlathulula bona:
A Uthanda abobamkhulwakhe
B Uphila njengabobamkhulwakhe
C Wahlongakala
D Wadliwa yinarha (1)
5.1.9 Hlathulula bona amagama athalelweko emutjhweni ongenzasi
amumethe wuphi umqondo begodu asetjenziswa nakwenzenjani.
'Halala! Kghothatso Gugu Mphaka uyikwekwezi ekhanyise iSewula
Afrika!' (2)
5.1.10 Thatha igama elithalelweko wakhe ngalo isaga.
Ukhuthele njengomuhlwa kanti uyintandani. (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe Phendla
Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P1 13 DBE/Novemba 2022
NSC
5.2 Qalisisa isithombe esingenzasi bese uphendula imibuzo elandelako.
Abozinyobulala bayatlhaga bebadliwa sizungu. Ithando lihle.
ITHEKSTHI G
[Sithethwe ku-www.images.com]
5.2.1 Buyelela utlole umutjho olandelako uveze ukulandula.
Abozinyobulala badliwa sizungu. (1)
5.2.2 Buyelela utlole umutjho olandelako bese ujamiselela igama
elithalelweko ngesabizwana samambala.
Ithando lihle. (1)
5.2.3 Buyelela utlole umutjho ongenzasi bese ujamiselela ibinzana
lamagama athalelweko ngegama elilodwa.
Umndeni obumbeneko udla umratha, inyama, ireyisi namasaladi
ndawonye. (1)
5.2.4 Hlanganisa imitjho elandelako ngesihlanganisi esinembako.
Abantwaba babonakala badla khulu. Abantwaba imizimbabo
mincani. (1)
5.2.5 Thatha igama 'izambana' ulisebenzise wakhe ngalo isitjho. (2)
[20]
IMITLOMELO YESIGABA C: 40
INANI LOKE: 80
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P2 NSC November 2022 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P1 NSC November 2023 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P1 NSC November 2021 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P1 NSC November 2019 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P1 NSC November 2018 Question Paper

Question paper
isiNdebele FAL Grade 12 P1 NSC November 2017 Question Paper
More from Grade 12 isiNdebele FAL

Annual teaching plan
Gr 12 IsiNdebele FAL ATP 2023 24

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 3 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiNdebele FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2024 Memo

Memorandum